0:00 0:00
Í spilun núna

Umræðurit

Það er bara bækur.Í þætti dagsins, búkmaksing, antithesis og tveir vísinda skáldsagna risar í hár sama.Við lifum vist á öld ólæsis með domstags písakannanir sem koma eins og skríkjandi leðurblöku hjörð sem legst yfir landið.Málsmétandi rithauðundar og bladamenn bóða öld ólæsis.Og myrkar miðaldir.Gutenberg svíin er að lokast og þar með prentöldin og jafnveil ritmálið eins og það leggur sig.En á sama tíma eru bækur sexy.Að lesa er hot.Bókaklúpar er á hverju strái.Það er allir að búkmaksa og skrolla á Búktokk og Búkstagram.Hvað er rétt í þessu kæru hlustendur?Er það ef þið vil bæði?Vil maður ræða við Marju Elisabethu Bragadóttur Rithauðund.Betur um þetta allt saman hvað er á segði í lokþáttar.Ljóðabókin Antithesis er fyrsta ljóðabók Jófunnu Pavlovits sem hefur hingað til hverðis er hljóðs í fræðaheiminum, hugvísindunum.Hún skrifar beinskeitt ljóð um sjálfið og samfélagið, um heimsvalda stefnu, kvítan, feminisma, hvernig er hægt að færa gaggrína hugsun yfir á nýja miðla.Yfir í ljóð úr fræðigreininni.Í ljóðið.Við ræðum við Jófunnu Pavlovits hér setna í þættinum.En við byrjum á tveimur risum í heimi vísinda skáldskapar á 2012.Sittkvórum megin við Járn Tjaldið.Þegar pólski nóbels höfundurinn Olga Tokarczuk kom hingað til lands fyrir skemstu til að takamúti alltjóðlegu um bókmyndavelunum Haldórs Laxnes í Norræna húsinu.Átt hún í lungu og góðu samtali við Haldór Guðmundsson og höllu ott nýju Magnúsdóttur.Þegar hún var spörð undir lóksamtal sinns um ríthöfunda sem hafa haft áhrif á hana,nefndi hún tvo höfunda sem eru meðal þeirra allra stærstu í heimi vísinda skáldsagna á 2000 öllt.Annarsvegar nefndi hún Stanisvaf Lem, landa Olgu frá Pólandi,og hinsvegar hinn ameríska Philip K. Dick.Það er kannski óvænt að nobels höfundurinn nefndi vísinda skáldsagna höfunda sem áhrif af ald,en það sögulega séð alltaf litið á slíkar bókmyndir sem annars flokks,en augur fólks hafa opnast, sci-fi er ekkert tabú í fagur bókmyndunum og Olga hefur sínar ástæður fyrir þessu.En það sínir að sig og það er kannski sérstaklega þegar að kemur að þessumhöfundum tveimur að sturlaðar framtíðar bókmyndir með hávísendalegum pælingumog forbókuðum karlkins aðal personum sem reyna að feta sig í gegnum undra tækni veröld framtíðar,að þessa bókmyndir geta haft að geima hildjúpar síðferðilegar vangaveltur um mannin,náturuna framfarir og þennan einsta kjartna, hjartað og sálinna.Bækur bæði Dick's og Lems eru místækar og ekki allar frábærarog höfundaverk þeirra begja er gríðarlega stort.En báðir eru áhugaverðar stærðir úr sitt hvorum enda kaldast rýðsinsog það vil svo til að það er til saga sem tengir þessa sci-fi rýðsasem er í senn undarlegg og tímans tám.Byrjum aðeins á Stanislaw Lem.Hann fættist í Lvov í Pólandi 1921, sjú árum eldri en Filip K. Dick.Lem var ungur maður þegar hann og fjölskyldan upplöðu allan hrytlingin í setni heimstyröldinniþegar landið var til skiptis hernumið af Sovjetríkjónum og þriðjaríki nazismans.Þegar austurhluti Pólans var innlimaður í Sovjet-Ukrænufluttist Lem nöyður eins og fleiri vestur og bójinog settist hann að í Kraká þar sem hann lærði.Læknisfræði við Jaki Elónian háskóla.Til að byrja með voru skrifhans undir þungu eftirliti og rýtskoðun Stalinismansþað var ekki fyrir neftir pólsku þýðuna 1956tíu árum eftir að fyrsta skáltsaga Lem kom útað hann tók að skrifa bækur og sögur innan frjálslegri marka.Högundaverk Lem er stort eftir hann leggja 20 vísindaskáltsögurog taujir smásagnasafna í bland við óskáltað efniheimsbegi skrif og æviminningar.Hann er þektaðstur fyrir frumlega nálgun og vísindaskáltskapinnnákvæmar lýsingar á framandi tækniog það er víðastutt í háðs ádeilu og húmor.Meðal þektaðstu verka Lems utan Pólans er skáltsagan Solarisfrá 1961 sem tvísvar hefur verið kvikmynduðaf rúsneska leikstjórunum Andrei Tarkovski 1972og Hollywood leikstjórunum Steven Söderberg 2002.Þegarar þekktar bækur eru Eden, The Invincible á ennskuog Cyperiata en svo síðast nefnda var bókin sem gerði Lemað metsölu höfundi í Pólandi.Hún samanstendur af sögum um uppfinningamennina Trörl og Klapásiusog Lem tekur sig ekki of háttíðlega.Söguhetjúnar tvær eru í stöðugri keppni um flippuðustu tækni nýjungarnar.Það er finna upp vél sem getur skapað.Það er finna upp vél sem getur skapað allt í heiminumsvo lengi sem það byrjar á enn.Bara ekki byggjaðnum að búa til Nikk eða Eckert.Og svo smíðaðir aðra vél sem getur samið ljóð.Sambærilegar vélar þekkjum við kannski aðeins of vel í dag.Söguhetjúnar í Cyperiata flakka líka um tíma, rúm og milli vitaþar sem við sögu koma kongar á fjarlægum stjórnumog oft endar þetta með ósköpum.Þetta minnir um margt á teiknuminda þættinaRick and Morty fyrir ykkur sem tengið við þá.Lem átti ekki langt að sækja vísinda áhugan.Fadir hans var læknir en undir lok námsinstók Lem eftir því að vinir hans og námsfélagarvoru skikkaðir í herin sem læknar að námi loknu.Hann lauk náminu en gætti þess að falla á lokaprófinuog fekk vinnu sem aðstofamaður á vísinda rannsóknastofnunþar sem skrifin hófust og byrtust fyrst að heimstyrjöldiniður lokinni.Stanisvaf Lem var gríðarlega mikil smetinn höfundurá sviði vísinda skaldsagna og heiðir aður í bak og fyrirviða um heim, ekki síst, í heimalandinu Pólandiþar sem hann hlaut öll virtustu heiðus og bókmyndavelunsem hægt er að fá þar í landi.En þegar komað bandaríkjónum þar sem að voru stórir hóparvísinda skaldsagna þyrstra lesendavar ekki sömu velgengni söguð að segjaog hefur það að stórum hluta með kaldastriðið að geraen þess utan var frægasta bók hansSolaris lengst af til í mjög óvandaðriennskri þýðingu og var hannþessugna ekki mikið lesin.Og hér kemur Filip K. Dick til sögunar.Filip K. Dick var einhver mest í vísinda skaldsagnarrisí bandaríkjana á 2000. ótrúlega afkasta mikiðeftir hann liggja 45 skaldsögurog yfir 120 smásögur.Langstæsti hlutin er umframtíðartækni og samfélagum manna sem kljást við stórarfélagsfræðilegar og siðferðislegar spurningaranspennis framandi tækni framtíðar.Dick hvættist 1928 í Chicagoog útskrifaðist úr Berkley1947 og var í sama organgi og annarsci-fi risin í bandaríkjánum Úrsula Le Guinen þau þekktust reyndar ekki þá.Að verkum Filip K. Dick hafaótrúlega mörg þeirra enda sem innblásturað mörgum virtum kvikmynda og sjónvas aðlugunumþar má meðal annars nefnaTotal Recall Minority Reporta Scanner Darkly, The Adjustment Bureauog Man in the High Castleen svo fyrsta og líklega frægasta er Blade Runnerfrá 1982 sem byggð vará sögu Dick's Do Android Dreamof Electric Sheep.Filip K. Dick lest reyndar aðeins nokkru mánuðumáður enn svo mynd kom út aðeins 53 ára gamallúr heila blóðfalli.En Filip K. Dick og Stanis Vaflem eiga það samilegtað skrifa sögur um möguleikaað allt geti gerst eins og eflaust flestirvísindaskaldsakna höfundar.Þeir kljást við sambærilegar spurningarumframtíðar samfélag manna þar sem að maðurinnstendur fram með fyrir ímyndar í tækni, gerfigrind,geimferðum, vélmennum og flæði millir tíma og rúms.Nendi hér í upphafi að það hafi verið Olga Tokarczukpólski nóbels höfundurinn sem var stött hér á landifyrir skemstu sem nefndi þessa tvo höfundaStanis Vaflem og Filip K. Dick sem innblásturog áhrifavalda. Hún sagði að sig hafi alltaflangað að skrifa vísindaskaldsöguog það kemur heim og saman því í verkum Olguer stert þema sem er spurninginhvað ef möguleikanum á að sagan fariaðeins öðruvísi hvort sem er ífortíð eða framtíð og við ættumað bú okkur undir allar mögulegar breytingará heiminum, á samfélaginu. Olga eropin fyrir möguleikanum eins og þessi tveir höfundarog þar væri einmitt máttur bókmyndanasagði Olga. Þær eru vettfangur þekkingalegrarleik gleði. Þar þarf ekkiað sanna eitt nýjan eitt.Það sem slítur hins vegar í sundur þessa áhrifavalda OlguStanis Vaflem og Filip K. Dick erkaldastriðsparanojan. Þegar einhverjirúr röðum sambandsfyrðusagnahöfunda í bandaríkunumá áttunda áratögnum fengu það í gegn að veitalem stöðu heiðurs meðlimsvarð upp í fótur og fytt. Ritt deilurfór af stað um réttmæti þessar stöðuog lem svaraði fyrir sig.Þá orðin tortrykkin á meginströmsvísindaskáldskap og sagði bandaríska ritt höfundaaf slíku tægi vera hreinlegaÞetta endaði auðvitað með íllindumog lem var sviftur sinni heiðurs meðlima stöðuÍ kjálfari sagðu margir höfundar sig úrsambandinu og sagðu að svona ritt skoðu nætti aðeins heimaí Sovjetregjónum. Það kom á dægin að eittþeirra sem hváðu hvað fastast í herrferðinnigegn lem var fyrnendur Filip K. DickHafði hann þarað aukisamband við Alrikislaurugluna í bandaríkunumFBI og haldi því framað lem væri meðlimur kommunista flokksinsog íæði meiri segða því að hann væri ekki tilheldur að hann væri hugarburður flokksinseinhvers konar stalinist skaldanabí þeim tilgangi einum að valda skafa innan bandarískuritt höfundastéttarinnar. Allt þetta kom lem spánstfyrir sjónir þegar hann heyriði af þessusem hafði fram að þessu verið opinskáraðdáhandi Filip Stix. Á sínumefri árum varð lem reyndar ægi meira afhugavísindaskaldskap og svart sítni gagvartteknin nýjungum. Slíkar sögur hefðu ekkisama möguleika og áður að vera kindillinn í nýja tíma, þekkingar og sköpunagliði.Smá hugleðingum áhrif að valdaOlgu Tókartjúk, Filip Kádykk ogStanisvaf Lem. En næstu ætlum við að hugaað nýri ljóðabúk. Jóvana Pálovitser að stýga sín fyrstu skref í ljóðagerðhér á landi með sína fyrstu bók sjálfútgefnaog heitir hún Antithesis, sjálfsmynd og samfélagið.Jóvana er stjórnála á mannfræðingurbúsett í Borgannesi. Hún er 33 árauppalinn borgnesingur ogfætt í Serbíu og Svartfjallalandi.Hún segist ekki að hafa lesið ljóð fyrir hún fór að skrifa þauen segir það lið í því aðfæra hugmyndir fræðasviðsins inn áaðra miðla, vika út möguleika hugmyndana.Ljóðin í Antithesis er ber orð,þau eru fulla af hvasri ádelu ogstórum hugmyndum. Þau gaggrína normiðog hefð sjálfgefna sjónarhorn samfélagsins.Jóana yrkir um auknablikinn þegar lífið verðurframandi, þegar útlitt upprunni og afstafarekast á sjálfsagða ramma samfélagsins.Ég byrja að skrifa ljóð árið 2025sem bara útrafs kannskivið því að fræðileg þekkingtekur slengur tíma að skrifa. Það eru fáið semlesa fræðileg skrif. Þessi ljóðí bókin eru 64. Það náttúrulega tekurmjög langar tíma að skrifa. Það er aðskrifa 64 fræðigreinar og þetta eru að þeim sem erutengdar við hver aðra og mér finnst ég að hafa getaðmeð nokkrum setningum með ákveðni dýften mjög samt bér orða geta komiðákveðni gaggríni, staðhæfingumheimsbyggjulegum, pælingum á framfari ámiklu mér háttar sem að kannski getur fengi almenningtil að pæla og skrifa og einstakling frekar en fræðigreinsjálf getur gert að því hún er oft áflóknum máli, hún er oft laung ogþað er ekki þannig að fólk vill ekki endilega pæla í samfélaginuég held að við höfum alltaf mikil áhuga á þeim, ég held bara aðframsetning fræðarsamfélag sem sé bara ofræðilegfyrir almenning, það er svona einhvern veginn mín pælingog baka við þetta. Já, og þú skiptir henn upp í kapla sem aðheita stórum orðum og hugtökumog ljóði finnst hér kannski geta opnaðfrekar í forvitni, frekar í rannsóknireða þú veist, einhvern veginn svona kvekt einhvern öðruvisí neista heldur en eða þú værir að lesa fræðigreinsem leggur eitthvað á borðiðljóði gerir það öðruvisi? Já, mér finnstljóði gerir það öðruvisi, alltaf inn í þessum skilning og ég átta migalveg á því að þetta er mögulega einstök framsetningí englísku ljóðalist, ég var alltaf ekki að lesa svona ljóðabók áðurog ég hef aldrei lesið heila ljóðabókæfini, ég hef kannski geta opnað einhverja ljóðabókog lesið einstakar ljóðþannig að þetta, hvernig ég setja þetta framer rosalega frumlegt og algjörlega einhvern veginn mín aðferðeins og ég segi út rásu svolítið frá fræðunumen líka fyrir fræðin og gaggarinn á fræðinog ég, einhvern veginn, ljóðin gefa mérákveði frelsi en líka ákveði valdeflingutil þess að segja hlutina í nokkrum setningumsem ég hefði alveg geta sett í ákveðin fræðigreinsem er kannski að koma sömu skilabónumtil skila, en bara á kannski dýbri háttekki alltaf á einfaldri hátten á skýrari hátt, myndi ég segjaþað er svona einhvern veginn markmiðog ég, einhvern veginn, kannski ef ég hefði hafteinhvern áhuga á ljóðum áður fyrrog haft einhvern skilning á þeimeins og þið byrtast, þá kannski hefði bókinn ekki verið svonaþannig ég var einhvern veginn að reyna bara að fá útránsmeð því að skrifa flókinn samferðslagaggrinnieða einhver fæl að skrifa einfald málsem var síðan einhvern veginn að einhverju tilviliunað einhverjum ljóðum sem að voru til þess búinað geta best í ljóðabókÞannig að þú einhvern veginn kemur ekki úrskáldskap þannig séðÞú ertu alveg upp við bækur og bókmyndirNei, ég raunin ekkiHérna, ég held að ég hef nú ekki veriðmikil bókaormur, hvorki grunnskóla eða mentaskólaÉg er hins vegarbyrjaði að hafa mjög mikið áhuga á bókmöndumog fræðiskrefumöruglega síðasta árið mitt í framhóllskólaÞá rakst ég fyrir ákveðin tilviliuná bók eftir nógum tómskiog ég man ekki hvaða bók það varað því að hann hefur gefið út yfir hundra bækurÉg, þetta var sem sagtað bókasapni í borganesiog hérnaog þar las ég hannog þarna var einhver einstaklingursem að ég tengdi viðsem ég var sammólaþarna voru líka ákveðin sjónahóttog gaggrinni sem ég hafði ekki séðáður í skólakerfinueða hafið heist endilegaí samtölum í kringum migog þá ekkert nefn fórið að vekja aðteglið mínaog þann skilning af það aðég get gaggrint, ég get verið ósamólaog ég get komiðmínum skoðunum á framfariog ég geri það gegnum bækurog svo náttúrulega skemmti það ekkiað eitthvað nefnaðhérna höfundurinn semég var sammóla, sem gaf mig frelsitil þess að skrifa og segja var engin annar helduren það er náttúrulega sem er ekki stórlítið nappþannig að ég held að þar hef égbyrjaði að hafa aðhuga félags- og hugvisundumog byrjaði þá að hafa aðhugasín og bókmöndumdórst og jæfski mikiðþví að það er eitthvaðsem ég er að výsa íþar sem að Guði döðurþað eru auðvitað hugsa um nýse en ég er líka að hugsaum dórst og jæfski mikiðþarog þú veist, þú ert að výsa mikið ísvona fræðileghugtök og svonaer hlutir sem brennaá þér, svonanýlendu higgja sem við höfumlifað svo lengi viðheimsvalda stefnarasismiog sjónarhorniðer sjónarhorn einhversem að er að reyna að finnahvar það sjónarhorner í rauninni, þetta er svonasjónarhorn útlætings, innflýtjendaþannig að það er mjög margt sembrennur að þérJá, það eru mörg lögog þess vegna finnst mér einmittljóðin veraað gefa mér það sem þau gefaþessu lögabók sem ég hefði ekki getafundið annars þar, ég reyndi á öðrunniað skrifa þessu lögabók, fyrst að byrja að skrifa skáltsöguog ég tók eftir því að þeir erubúin með tíu blasjur að ég var að reyna að segjasvo mikið, að þetta byrja að veraeinhvers svona alls konar bara flækjasem enginn skildiog þá fór ég að fatta hvað mér langaað koma svo mjög frá mér að ég þurftu að geraeinhvað annað, þannig aðjá, þetta ersjónarhorn, innflýtjenda, þetta er sjónarhorneinhvers fræðima sem eru að gaggrinna nýlendurstefnuog þetta er líkasjónarhorn, einhvers sem gaggrinnikvíðleika, þekkingaramaog mögulegaer þetta svonapersonlegt, þetta er personleirinslegaen líka rosalega svonafræðileg, sama tímaSko, antithesisþað eru ögulega margir, sérstaklega úrhugvísindunumsem að tengja þetta strax viðbara hegel og dialektikog svonaþannstóra pakkaen þetta er líka einhvað sem erandstætt, einhvað sem ergegn einhverju, gegn kerfinu, gegneinhverju, segja méraðeins frá tilinnJá, titillin vísarfyrst og fremst náttúrulega íröggröðurist Aristotelesog Chomsky er mikill maðurhann sækir mikill íAristoteles og þarnaekkert neginn hef ég orðið fyrir áhrifumChomsky og Aristoteles til að byrja meðen síðan hérnahvernig ég er að beitaþessu, þá er ég náttúrulega að beita þessu meiraeins og að því skræðið hafa gerstþví að gerumum skræðið, því að hegel kannskigerir og orðis, þannig að ég erað beita því því þessu sem einhvers konar ansvarvið einhverju frekar eneins og hérna fórum gríkir gerðuog ég ekkert neginner að hugsa um þáhugtæki því þessu sem bara ákveðnarítgerð oghérna þá er ég að hugsa um þessi samfélagsnormsamfélagið okkarhverfæra skilgjarnarsalenganog svo framvegs ogauðvitað er þessi rítgerðhún hefur ákveðnarfósendur og hún hefur ákveðnar heimildisef það múl lítaá það sem þannig er svona myndlíkingurbara við ákveðna rítgerð sem við erum öll að skrifaantithísiser það alveg andsvar við rítgerðinnihún er gangrinni á rítgerðinaþá því er ekki að rítgerðin öll sé ómögulegog þetta hafna rítgerðin algjörlega en það eru ákveðnakaplar og fættir rítgerðinni sem ég finnst aðmætti endur sko að hafna og ég erþess vegna kannski að gera það fræðilegahótt til þess að vera málefnulegá mörguleg, þannig að það er svona hugmyndarbak við hugutæki antithísisþannig að lesandin sem einhvers konarjá, hver og ett séeinhvers konar fræðimöðursem er fullur af hugmyndumkannski ránghugmyndumafstöðu tilhlutana til samfélagsinstil meðborgara sinnaog þú ert svolítið aðreyna að vekjatil umöksunar áeinhvern veginn mörgum ljólistarog fræða, það er það sem aðþað er alltaf, já, algjörlegaámþest að það hafa endilega veriðþess að þú veist, meðvitt ákvöruþá er það einhvern veginn niðurstaðan svona í lokinnþegar ég blanda þessu öllu samanað mér finnst mjög erfitteða fannst mjög erfitt allavegna þegar ég var svonaað reyna að skrifa eitthvað sem að er meiraí takt við svona íslenska ljóðalistþá fannst mér það ekki vera égog hérnaþannig að ég er alltaf þessi fræðumörég er alltaf þessi yflindegieða kona erldum upprörna og mér finnst þaðeinhvern veginn vera hálpundur bókunarhver er að tala, þegar ég er að tala umvismöndi áttum en ég er alltaf að tala úráttum antithesisúr gaggrinniúr svona hótt gaggrinarratar. Það er ljóðsem að hérnaljóðbökinn byrjar á ljóðinuantithesis og þarer ég að nota bara hérnasetningar eins og ég er anstæðan og ég ermótsöknin og í þessusamhengi þá á ég ekkivið að persónu sjálf sé einhverju mótsöknheldur frekar að anstæðan veri þá tilí bara augnaraðið samfélagsinsað persónu sé gerð að anstæðið viðákveðið normeða kannski þá frekar þess að ímyndsem samfélagi hefur á sjálfsverðu og þvíog þá hver tilherir þvíhérna í ljóðinu koma setningareins og bara hvaðan ertuog alveg að það er íslensku vel, við erum allirmikilvæg hér á svona framvisÞetta eru svona klísirEn það er standað þú veist bara svona viljandivegna þess að þetta erá hver mótsöknÉg getum alveg sagt að allir séu hér í afnirog allir tilherri en á samatíma finnst mér fólkstuðámynd um það hvað það séí raun, færa þessu stuðútilókun á grundvillu útlýtseða jápil skoðana og verðurþannig anstæðan við normiðÞað sem við erumbúin að sjá núna undarfærin árí bókmyndum, við höfum fengið mikilfleiri og mun mérábyrjandi rattir, innflytjandasem jápil skrifa áíslensku og hafa baraverið að fá velunog koma rosaratt og örglega inn ííslenska bókmyndir. Það hlýturað breyta einhverju varðandibara stóru frásöknina umÍsland og íslenska bókmyndirhvernig við segjumsögur. Já, ég allavegavana það. Ég held að við verðum alltafríkar samfélag, aldreifátakar samfélag á að fá einn fleirisjónahótt og sjónamið að því ég held aðþessu umræða um innflytjandurog innflytjarmál er eitthvað neinn þannigað eins og innflytjandur séureinsleitur hópur. En flóranaf fólk gælnum upprann erfjölbreytteri heldur en flóra innfattra. Þetta ersvo mikið afmismunandi menningarheimur og þau koma alltafmenn sem er mismunandi sjónahótt, mismunanditólkun á sögunni, á einhvernpólítiskum atbyrðum ogmér finnst þið þurfa að breykaramma þessa ásættalegraraugrana ásættalega skoðana til að viðgetum skapað eða leift þessum röttumað komast inn í samfélagiðaf því við höfum svo máltað læra.En oft finnst mérog það er náttúrulega smá ganginuþað í bókinni að ef að við samþykjumeinhvað sem er ekki núöðrupað með það eins og við séum einhvern veginn að hafnaokkar einn sjálfsmynd eða okkarblöndið sem við erum einhver sama viðerum oft einhvern veginn kominfinnst mér einhver svonaað branda fólksem er ósamálasem pútinistareða eitthvað svona leiðis, mér finnst þaðekki gott hugta, mér finnst það orðviliðistég baraef við notum dæmi sem baragaggríni mín bara á allastað spanda leið, segjum á það sem ég baraleiðið að. Og ef éggaggríni allast að spanda leiðis, heldurleiðið að að ég sé í leið B, en ég er í leið Cen þau einhvern veginn sjá ekkiað ég sé í leiðC, að þau gera sérgrinn fyrir það er til raunveruleikar útfyrirA og B, og þannig finnst mér oftog það er náttúrulega bara dæmis í þinn tekað mér finnst oft umræðan eðaeinstaklingar eða jæfnvel kerfið skilgreinamína eigin skoðaniseða skilgreina hvar ég á þá heimahvar ég á að flokka mig í leið Bað því ég er ósamlega leiðið A, en svo erkannski bara til C, D skoðanirog veru hættir líka sem aðA sé ekki alltaf, að því þaðramminn er svo þröngur.Þetta er svona, ef þú ert ekki með okkur, þá ert það mót okkur.Já, og þetta er svona, við heimirum sér svartur og kvínturog við veitum alltaf öll að það sé ekki þannigog þetta, og ég er bara einhvern veginn vonaað innflytjandursem hérnaog allir bara þeir, ekki bara innflytjandursem hafa eitthvað til samfélagsleggjaog eru ósamlega vilja að gaggrinaað þóra að gera þaðog breyka þenn ramaen sérstaklega einhvern veginninnflytjandur gera það og minni bara sjálf og sér þaðað þeirra hlutverkisamfélagin er ekki bara að veravinnuafl sem lærir íslaskuheldur að þau geta líka veriðlistamenn, höfundar, stjórnmálamennog margt fleira.Og þessi bók ertilrönd tilgaggrinnarhauksunnar út fyrirfræðin og inn íljólistina. Það erfjölbreytni í því hvernig viðtjáum okkur.Jóhanna Pálaugits, takk kærlega fyrir að komaog gefa það tíma. Takk fyrir.Jóhanna PálaugitsJóhanna PálaugitsJóhanna Pálaugits saði mér frá sinnifyrstu ljóðabókAntithesis.En næst allir við að búkmaksa.Þetta er svona lítið samfélagaf fólki á Íslandi fyrst méren við erum svona að reyna að koma samanog tala um bara bækurog við tökum þvörstþessar sem erum búin að tala mikið um að TikTokog svo erum við að taka fantasy bækurvið erum við að taka spæsi bækurþú veist, æfisögurbara já, það sem er vinnseltJá, við erum að reynaað koma saman og ræða bara bækurTakk fyrir það Sunnefa Einarstóttirog Birta Líf Ólafstóttiren þarna voru þær stöldurí sjómasfrettónum fyrir sumarað segja frá hlaðvarpsbókaklubnum sínumþar allir frægir og frægar ömurþeirra með bókaklubLauvei er með bókaklubDua Lípa er með bókaklubRís Witherspoon er með bókaklubEmma Watson er með bókaklubog við skulum ekki gleyma drottningu bókaklubanaOprah WinfreyNatalie Portman er með bókaklubog Jenna Bush HegerDóttir George Bush Ingridfyrir um bandar ekki að fórseta takk fyrirhún er með bókaklubí bloggfærslu sinni á Substackskrifar Jennaað lesa skáldsögurræktar samkjöndhún bendir á einhverjar rannsóknirí því samhengi og segirað öll höfum við svo litið gottaf samkjönd þessa daganaAmen Jenna Bush HegerSamkjönd, jáog ekki skemmir fyrirað það að sína samkjöndog miskunnsemi er beinlinishotfyrir neðan þennan texta hennar byrtistflennist orð mynd afpúða í rúminu hennarsem ástendur í saumaðReading is sexyLestur er sexyþað lekur af okkur bóka sníklónumkynþokkinMaureen Dowd, bladakonna og rittöfundurskrifaði skoðanagrein í New York Timesárið 2024með yfirskryftinniCarlman aðtögið Lestur er sexyDowd skrifarÞetta var eitthvað að eru tískastasem ég hef nokkuð tíma heirtað maður sem ég þektisagðistur að lesa allarskáldsögur Jane Austen á einu sumriFyrstöðuð segði éghann er að þykjast fílaþessum konur fílatil að virðast vera aðilagandisvona feministkur braskariEn nei, þessi gaurvildi í alvöru lesanorðengar Abbykallar lesa minnaKonur kaupa 80% af öllum skáldskapUngum mönnumhefur rakað námslegatilfinningarlega og menningarlegaskrifar David J. Morrisí grein í New York Timessem kallastHvarf bókmentamannsins ætti aðskalda öllum áhyggjumSkáldskapar rofið hryggir migMaður sem starir á símansinner ekki sexyEn maðurmeð bók í höndhefur orðið svo sjálfgefursvo mikill hugarbörðurað það er til vinsælInstagram reikningur sem kallastHot dudes readingHeitir gaurarað lesaHeitir gaurar að lesaHeitir gaurar að lesaHvort sem það erviðsett eða ekkiÞað er alltunur umræðaOg frækt fólkJá, það er með bókaklúpaOg bók undir höndÁrhjófaldar sem snerta lífþúsunda fylgjandaÞessar bækur í tannhjólummenningar yðnaðarins á samfélagsmiðlumeru lífstílsefniContentÞað síðar, skapar og viðheldurmenningarlegu auðmagnihins frægaOg í samhengi bókaklúpsinsstillir það bókmentum uppsem lífstílsmörkunBrandingFrækt fólk fylgjist með bókmentumÞað eru vitsmunnaverurog þú mátt vera meðFyrir tveimur árumsagði ég ykkur frá Greiní þessum þættií breska blaðinu Guardianum að bókin var að gera allt vittlustmeðal ungs fólkssetu kynsluðarinnarBóksala var í hæstu hæðumBókin var að trenda á samfélagsmiðlumLestur er sexyÞetta hefur verið ítrekkaðsagt í fjölmiðlumog blokkiViðsvegar á VesturlöndumKrakkarnir er að lesa á geta hlustendurEngar áhyggjurÞeir er að bukmaksaog þeir segja ney við dópi og já við bókumVið elskum bækurog líka buppiEn þar með er ekki öllsagansögðÁ sama tímaí samkjöfni um sama menningarlega súrefniðer verið að bóða endalók LestursPísakönnun sem tekin eraf áhugaðlausum úlingumeða þeim sem hafa kannski ekki alveg enþátungumólaforsendur til að taka slikt prófsínir að Lestur erloðbeint á leiði til glötunarUngt fólk kann ekki lesavill ekki lesa, skilur ekki vísundiskilur ekki starfræði og svo frammeðisGreinar og bækur fjallaðumþað að nýjir tímar séu framöndaðasvíi Gutenbergser að lokast og þar með prent öldinsegir bandaríski bladamæðurinnJeff JarvisNýjar myrkar miðaldir er í nándmeð tilherrandi Ó Læsief þar er ekki nú þegar hafnarsamkvæmt nýri bók enska tónlistamannsinsog youtubersins James MarriottOg The End of Readingis hereEndalók Lesturs er byrjuðheitir risastór grein sem byrtistí sumar í bandaríska bladinuThe Atlantic eftirRose Horowitz sem skrifarBjart sínismenn trúðu þvíeitt sinn að að Læsiá alþjóðavísu væri óumflíjanlegtNú verðistlestraröldin vera aðeins lítiðfrávik í mænkinsögunniMaður fórnar bara höndumá getur hlustendurKrakkarnir eru sem sagt ekki að lesaeftir allt samanThe kids are not alrightÞetta er allt bara fakeÞetta er ekkert sexybara myrkar miðaldirEða hvað?I can't readand I can't write downI don't knowa book from countdownI don't knowwhich shadow gets meÁ sama tíma ogfrettir berast af nýðustuðumPísakannanog greinar og bækureru skrifaður um tímahandan læsiség vil handanprent aldar og rittmálsþá er fjallaðum aðra þróuní þver öfuga áttbækur eru innbækur eru að trendaÁhrifavaldalátasjá sig með bækursem segi eitthvaðum þau kannskifrækt fólkstopnar bókaklúpabækur eru sexyÞetta hefur að gerastundan farinmiseri og árog það erufleira nýjegsem hafa tekiðekkieftir þessuog til aðátta með aðeins betur á þessuhvað er að gerastþað hefur ég fengiðgóðan kæstþað er Marja ElisabethBraga dottirvartu velkominTakk fyrirmjög gaman að fá að komaog tala um þettaJá þetta er svonaeitthvað sem hefur verið að gerastí svolítinn tímaog þetta eru svonaþessi tveir pólarfinnst mér núnarosalega ábyrrandiog maður veldi fyrir sérbarahvernig má það veraað svonaöfgafullarumfjallanireru í gangiá nákvæmlega sama tímaer þetta upplýsingaóriðaner bæði að gerasteða annaðSko svara við þessumjög markþægten hérnaég ætla kannski að byrjaog segja að það er líkabara í þessu samengisvolítið skemmtilegtað pæli í því aðað bókin er svo ábyrrandiá TikTokog Instagram líkaeins og þú hefur fjallaðmeð maður í þættinumbóktókbókatókog það er náttúrulegamerkilegt útaf fyrir sigað því að fólkhefur tilneiðingullessað stilla þessu uppsem tveimur stríðandi öflumþar að segja síminannars vegarog svo bókin hins vegarog það er kannskisvolítið kaltænislegtá einhvern hátað bókinog það að verabóka áhrifavaldurhendi svona útrúlega velá samfélagsmiðlumog það verðir svonarosalega vinseldrikringum þaðog til dæmis að baraeitt svona frægastáhrifavaldur í heimier Jack Edwardsheitir hannog hann er bóka áhrifavaldurog hann er sá semer búin að vera að fáallar þessar frægustjörnir til sínsem eru slímiðþú veistZendayaog Matt DamonJacob ElordiMarco Robbiog allar þessar leikaraog tónlistafólkjáog Stephen Spielbergog eitthvað svona fólksem fyrir tíu árumhefði aldrei verið spurten hann er einnig að fá um köllumég nefndi hérna nokkrarfrægar konurmeð bóka klúpaog svonaí tengslum við lesenduren hann er einnig að fá umhann er einnig að fá um köllumþað er alveg réttog ég heldur einnig að líkaþað eru vistfleiri konursem að nota TikTokog fleiri konursem eru áhrifavaldur á TikTokþetta hyrði ég um daginnég vita ekki alvegen þetta er eitthvað sem hyrðienég held að það sévegna þesssko að hluta tilþetta er svonanúna er ég bara að fara áer ég á yfirborðslegu noturhérnaen ég held aðmaður byrjar alltaf á yfirborðinumaður byrjar á yfirborðinuég held að til dæmis ástæðanfyrir því að bókiner svonaað það þarf að segjabóka áhrifavaldarséu svona vinstalirer svoað þetta er alvegótrúlega gottcontentþarf að segjaefni á samfélagsmiðlumástæðan fyrir þvíen náttúrulega þarf alltafhrífandi að hlusta á manneskutalaum eitthvað sem hún ermjög innblásin afog ástriðu full fyrirog það er sérstaklegagaman að hlusta á manneskutala um bóksem hún hefur virkilegahrifist afaf því að það að lesa bóker svo svona personulegaog ofta er hann ekki mjögtilfinningarík rænslaog það er þaðsem að þessir bóka áhrifavaldareru þeir eru ofta að talaum mjög personulegumog nótum um bækurþessi bók létt mér líða svonaog ofta er hann ekkiþað vilja líka fylgja staðað fólk sem að lesmikið af bókumhefur betri tökog tungumálunog það er alltaf skemmtað hlusta á manneskusem er dáliti mælskog svo í öðrlegsvo ég fari svonaaðeins á dýbriaðeins dýbrakafarundirkafarundirað þá hérnaþú veist að tala umöllt ólæsisinsþá er við líkanáttúrulegaað sjá skoanti-intellektualismanfara vaksandibara trömpþú veisthann náttúrulegaer kannski skýrastað dæmið um þettaeinhver maðursem að fagnar í algjörlegaað vera bara á yfirborðinuog gerir út á þaðog hann er náttúrulegasvo ég segja þaðbara fullum fetumhérna í ríkisúttvörpunnihann er fasistiog það að lesa bóker í aðli sínuand fasistþað er úslegtandof í þvíað lesa bókog þá komum viðkannski inn áhérnahvaða er sem aðgeri bækursexien þú vilt kannskifyrstsvo ég segja ekkibara með monologallan þáttinsko það er þettasem að kannskiég með teki eftirþað er þettasvonaþessiaftengingsem bókin býður upp áað tengja sigút úreinhvern veginnkerfinuþessusnjálfsímakerfisamfélagsmíðla kerfieftirlitskapitalismineftirlitseftirlitskerfin sem að vitahvað þú ert að gerabókinu náttúrulegaveit það ekkertþað ereins og segirandofþað er einhvereinhver aðgengiað hugmyndumsem er svo frjálstjájáþað er nefnilegaþað sem er skolíka svomagnaðvið bókinaer aðog það sem að gerahana sexisko í fyrsta lægiþá lifið viðá svo sérkinlum tímumþannig skopersónuleikin á írauniní vöka verjastogþegar við erumá samfélagsmiðlumþar sem viðerum mjög mikiðflesta manneskjurþáerum við í rauninniskovið erum svolítiðsvona fórna hennifrjálsu hugsunvið erum ekki með sjálfstæðahugsunáá hérnaá samfélagsmiðlumallavegnaþóð getur við mjög skemmtliðog sálst ásamfélagsmiðlumog ég hef ekkert eitthvað alvegég er ekkert á mótið þeimenþað sem þrengir alveghugsuninn þarþað þrengir aðgaggríðni hugsunút af við erum líka neytendurá samfélagsmiðlumsamfélagsmiðlar eru hannaer hlýst að halda okkur þarog við erum ölleinhvern veginn í einhverjumhlækkjum algoritmansvið fáum upp einhverja ákveðnarákveðnarfréttiref svo mó orði komastogég held að sé barafólk gerir sér grein fyrir þvíhvort sem það ereinhver svona kollektívundir meðutundið eða ekkiaðvið viljum sína framáað við séummeð personleikaég menna hvað er personleikipersonleiki er bara sjálfsta hugsunsem ég var að hugsun myndi í morgunþegar maður segir um eitthvað svonaað maður sé lítið barnmaður sé smá barnog það lítur ekki bara útþess að það er eitthvað dukaþað er með einhvern svonaíbyggin svipeða það er svona þykjuthumtog þá segir maðurvið fóraldriðfá hvað hún er mikill karaktereða guðmull sáljá, eða guðmull sálþá fá hún mikill karakterog þá á maður viðhvað hún virðist verasvolítið sjálfstaðhún er einhvern veginn ekki baraþað er eitthvað í gangi þarna hjá húnog það er það sem að bókintáknaref við lesum bókþá táknar það að við séummeð einhvers konarinnra lífþað er eitthvað í gangiþað er einhvers sjálfstað hugsunþað getur engin stjórnaog það getur engin stjórnaþví hvernig þú ert aðskolesa bókinaþar að segja hvaðþú ert að skapaþú veistþví að þetta er náttúrulega baraskapandi yðjaað lesaog það er held í þaðsem að gerirbók, bækursexiþað er náttúrulega baraað þú sést personleikiog menna það erþað sem að gera mannesku sexier ekki að veraþú veisteinhver gaur verður ekki sexiað vera hávaksun og herðabröðurþá er það kannski spill ekki fyrirþað er personleikinþað er alltaf personleikinog sama gildurum öll önnur kynen hérnaog svo er það hittsem er líkaseximeð bækurog það erþetta andofsem að bóklesturerþess vegna að hafafasistarí gegnum tíðinaalltaf ótastbækurþú veist bækurhafa verið hættulegarþess vegna hafa bækurverið brendarþað er að því aðmanneskjasem aðles bækurhún er aðtaka sér einhver völdog það er alltafekkert meira sexien að veraí einhvers konarandspyrnumvera í andofiþú veistog vera sérstaklegaí þessu tilfelliþar sem þú ert í rauninað berjastfyrir mennskunniþú veistþú ert bara meðþetta er lífstráinsem fær okkurtil þess að lesa bækursvo ég séfáránlega hátilegen meina það samtSkoumfjöllun um bækurá samfélagsmiðlumernáttúrulega baraeinn fjölbreyttog það erumargir á samfélagsmiðlumþað eru sumirsem aðgrýpa bara þaðsem eru efstá einhverjummetsalistumog aðrir sem aðkafa dýbraog finna einhverja klassikeða eitthvaðen það hefur samtborið á svonagaggríni gagverðþessuþessu orðarleguog þessari ímyndað þetta sé allt baraþú veisthinnþokkier einhvern veginntekinn inn í þettaþú veistbara því að það erspennandien í rauninni séengin að lesaþessa bækurþetta er bara eitthvaðsvonadigðar skreitingskoég hef mjög sterkar skoðuná þessu skovegna þess aðskoí fyrsta lagiþá held égnú erum við að tala umað bókin sé í tískuog þú veisthún fer svo mikla aðtilhún er svo vinstalá TikToken við sem aðlesum bækurer hafin yfirtískuströymaþví að tíska erekki yfir til að kynnaeitthvað sem að kemurog fer síðanen ég trúi því einlegaað maður kemst upp á lægiðmeð að lesaþegar maður er búin að finnasvona mátt skáltsögunarþá á skáltsagan mannog þá á bókin mannþað er svonaegnast bækur lesendursem er svo flott orðalagog þannig að bókiner miklu stærri en tískuströymaralveg eins og skohúseru líkaþú veist ég barasvolítiðsvonafárlegalíking kannskien hús eru líka hafinyfir tískuströymaskilur viðtil við uppgjótuðumhvaða það er lægt aðsofa og búa í húsumþá var ekkert einhvern veginnafturkvæmt fyrir mannkinniðþú veist við baralögðum við á okkurað byggja húsog ég held aðsama gildi baraalveg um bækurvarðandi svonaþetta orðalagperformativ meilog performativ rýtingsem hérnavísa til þessþegar gaurará samfélagsmeilumeru svonaað skreita sigmeð því að vera að lesaeinhverja bóktil þess að svonagangi augun á konumÞú eru leikmunirþegar að lesafeministkari töndaeða eitthvaðSkomér finnst það barafrábærtog ég lít ekki svo áað skoþað er einhver ástæðafyrir þvíþað skiptir hérna ekki málihver ástæðan er fyrir þvíað við byrjum að lesaÉg mynnaég byrjaði að lesaþegar ég var lítil áðuren ég kunna að lesaÉg var frekar lengimér í sig að læra að lesaen ég þóttist lengiað lesaaf því að mér fannst það baraútrúlega spennandiMér fannst bækur spennandiáður en ég lærði að lesaog sama á við um það að skrifaÉg man eftir að fölstmeð stóru systuminniþegar hún var í skólabyrjuð í skólaog var að skrifasvona smátt letur með blíjandiog þá byrjaði ég að reynaað skrifa mitt veikustu leturmeð blíjandiþó svo ég væri barafjörur og kynni ekki stavrueða kynna allavega ekki að skrifaÞað skiptir ekki máliþó svo að það byrjisem einhvers konarsindarmennskaaf því að það er samt smáðurþá mun það líklegabara skilja sér í þvíað það er náðungi að byrja að lesamér finnst það í rauninni ekki skipta neinu málimér finnst það bara jákvægtfyrir utan það að mér grunar þaðað flestir sem að segja að eitthvað séperformatíft, þar að segjaað einhver sem er að lesa sé að gera það performatíftmér grunar að það sé bara manneskasem að eigi sjálf eftir að uppgjutatöfra bókarinnarJá, finnst þetta einhvern veginn tilgerðarlegt?Já, það get ekki verið römburlegtþannig að það er mín skoðumég finnst bara í sjálfu sér alveg frábærtað einhver taki með þessi bókog því ekki slesa bókþví að þá bara kannski verður það til þess aðhún óvart byrjar að lesa þessa bókeða bara einhvern mönnu manneski að horfa á þetta og hugsahvað bókar hann lesa? Ég vil tjekka á henni sjálfSvo hefur þessi umræðaalveg spunnist út íþað að við séum aðstefnin í eitthvað nýjan tímaþar sem að við munum kannski bararítmálið mun takk ekkur um breytingumað prentöldin sé aðlíðandi lókmeð tilkomuinternets og gerfegryndar og öllu þvíog það þarf ekkertendilega að vera neikvægtþað verður bara eitthvað nýtten lestur í einhverjimynd mun samtskipta máli ogþetta læsiog læsi getur umhverfið að verið á marðannatil mynd, læsi og alls konarumen það er kannski líka það að þetta sé ekkibara einstaklingsaðtöfn að þú lestog samkara að þérsögum og hugmyndumen þá er það þetta að miðlaog lesa samanog það kemur náttúrulega að þettakoma allir í sér bókaklúparað fólk er einhvern veginn saman í hjörðað reyna átt að segja áintak í bókundinaþannig að það er kannski líka það sem er í ákvæmtað það er einhvers konarsaminningarkraftí kringumog ég menna að það að lesa bækurog kannski sérstaklega að lesa skáldskapþað eigur samkendinaog það vikarþað vikar sjóndeldarhinginog bara stækkar alla heimsmyndinaþannig að það er alveg útrúlega mikilvægtog þess vegna er það líka antfasistað lesaog það er svona, þú veist að gera eitthvaðaktíftþað er rótækt að lesaen mér finnst þettasko ég hef ekkiáhyggjur að döða bókarnarfært á móti finnst mér viðvera að lifa á alveg svona dásamleiribókaöldog, við veist, ég var að hugsa um það baraég gæði það þarnaþví að ég var svona að hugsa um hennan þáttog þú veist hvað ég ætlaði að segjaog ég var að hugsa um myndsem ég man eftir að sé því að ég var unglingur af Merlin Monroeþað sem hún er að lesa Ótiseifeftir James Joyceog þetta þótti svona svakalegmynd, svona váhugsið ykkur, Merlin Monroeþetta var svona eitthvað sem maður meðanst eldri konuroft verið að segja mér svona, Merlin Monroehún var sko ekkit bláð, hún vissi alveg sínu vitihún las bækur, hún las þekkar bækurhún var ekki bara hvaða bók sem ernei, hún las bara svakalegastátt horf 20. aldarog fólki fannst þetta mjög merkilegtog hugsaði hvað þetta ásamlegt að núlinnalifi við tímaþar sem að, þú veist, Margot Robbiesem að lega Barbieog, þú veist, er bara svonamegabeyb, að hún er aðmæta í sjómasviðtalþar sem að hún er bara, gjur svo velað láta henn svara í hver henn er uppá allt bóksi og bara láta henn talaum bókmendir, þetta er alltaf baramjög merkilegtMér langar bara svona aðeins að enda á þessumþessum vettfóngisamfélagsmílana og áhrifaváltasem að tala um bækurað því að það eru líkaáhyggjur þar að við vitum ekki alvegnákvæmlega hversumikið jafnvægi er hérna á milliþessar að tvekjaef þú segja frétta puntaað það sé annað hvort öldlæsis og bækur erusexi eða einhvern veginn að það sé alltafhrjöndja og einhver starfhérna í miðjunni þá er kannskiþá kannski gæti verið að myndast einhvereinhver svona lesmískiptingsem gæti líkaalveg verið til vegna þess að þákannski mælikanda sína að þeir sem lesayfir höfuð lesabara miklu meira á meðan þeir semlesa minna eru jáfnvelkomnir í að lesa ekkertog þá ertu kannskibúin að búa til eitthvað svonaróf í menningunniMjög áhugavert, ég hafði ekki leitt hugan að þessuen ég held að þetta sem hljóða tilfellikannski eru við einmitt að lifaöld ólæsisinsog þess vegnaeru við líka að lifa öld bókarunaraþví að hún er viðbræð við þessuog ég menna við, það er svonaallt egt að tala um það að manneskanhafi í sér einhverja svona sjálfstæðingarkvöðen við höfum við þetta líkasjálfsbergar viðleikninaog hún er kannski, það er kannski ekkinóg stert orð gegn sjálfstæðingarkvöðþað er kannski freka baralífstráinþannig aðvið erum örgulega að lifa báðar þessar aldirog svo verðum við bara að vona aðað bókin segur íjá, nokkulajárétt áðun í sleppið þérhvað er þú að lesa þessa dagina?ég er svona núna loksins að fá tímatil þess að lesa bækuraftur, af því ég er búin að vera að klárabókina mína, þess að ég var að kláraskáltuðuna mína þúsund barnamóðursem að kemur út núna í novemberþannig aðég verð þáttakandi í jólabökaflóðinuog égvar að lesaí handritivæntanlega bók örvar smáru og svonaog hún er alveg frábærþað sem við sjáum þegar við lukum mögunumþannig að, já, núna er ég baraað fara einhenda mér í að ég er að lesajólabökaflóðiðog svo les ég líka alltafallar bækurnar sem eru tilnefndar til búkarog ég held aðstutlistin verði tilkynntur í næstu vikuvið tekjaðum alltaf mjög hátilfylgjum spenn með þvítakk aðtöf fyrir kominutakk fyrir migMarja Elisabeth Braga dottirrætti viðmjög um búkmaksingog af hverju lestur er bæði á útleiðen líka sexijá, ég hefur tilfinningunni að þetta séuekki loka orðin í þeirriumræðu allari, en þetta verðaloka orðin í þessum þættivið fjöldluðum líka umljóðabokina Antithesiseftir Jóvunu Pálovitsog vísinda skáltsagnarísannaPhilip K. Dick og Stanislaw Lemen þanga til í næstaþætti að viku liðni árás 1 er alltafhægt að hlusta á allt samaní spilara RÚFég heiti Jóhannes Ólafssonog þetta voru bara bækurég farin að búkmaksaþanga til næst, verðið í sælog við fjöldluðum líka umljóðabokina Antithesiseftir Jóvunu Pálovitsog vísinda skáltsagnarísannaPhilip K. Dick og Stanislaw Lemog við fjöldluðum líka umhlusta á allt samaní spilara RÚFég heiti Jóhannes Ólafssonog við fjöldluðum líka umhlusta á allt samaní spilara RÚFég heiti Jóhannes Ólafssonog við fjöldluðum líka um

Antithesis, Dick vs. Lem og eru bækur sexí eða dauðadæmdar?

lau. 19. sep. 2026, 16:05 · 52:35

Við lifum víst á öld ólæsis með dómsdags-PISA-kannanir eins og skríkjandi leðurblökuhjörð yfir okkur. Málsmetandi rithöfundar og blaðamenn boða öld ólæsis og myrkar miðaldir, Gutenberg-sviginn er að l

Samantekt

Í þessum þætti fjöllum við um mikilvægi bóka í samtímanum, með áherslu á ljóðabókina "Antithesis" eftir Jóvunu Pálovits og áhrif vísindaskáldsagna höfunda eins og Philip K. Dick og Stanislaw Lem. Við ræða hvernig bókamarkaður er að breytast, þar sem samfélagsmiðlar eins og TikTok eru að skapa nýja leið til að hvetja fólk til að lesa. Á sama tíma er ólæsisógnin augljós, með ríkjandi skýrslum um minnkandi lestraráhuga ungs fólks. Málið snýst ekki bara um lestur sem afþreyingu, heldur um hvernig bækur þjóna sem vettvangur fyrir dýrmætar hugmyndir sem efla samfélagsumræðu.

Lykilorð

Antithesis, Dick vs. Lem og eru bækur sexí eða dauðadæmdar?
Bara bækur
0:00 0:00
♪