Hvaða daginn og velkomin í Skattaspjöldin.Sigurður Báru Jónsson heiti ég og gestur minn í dag er Albert Jónsson,fyrirverandi sendeherra og sérfræðingur í alþjóðastjórnmálum og öryggismálum.Albert hefur nú hættur sem sendeherra en hefur verið ábyrrandi í þjóðmálaumræðinu.Það er eftirsóttum fyrirlesari og hefur rýtt að talsvört um þjóðmálin.Það sem ég hef fengið að hinga til þess að ræðum eru skattar og gjöld og álöfursem hafa fyllt tilurinn manna til þess að leysa úr þeim loftslagsvandamálunsem við teljum að heimurinn sé statur í.Mér réttu á raungu og Albert þekkir þetta nú vel.Ef ég mann rétt, þú varst nú bara, hérna,maður stikki í forseltsirraðinu þegar Kyoto...Þetta er blóðs að ég hefur verið að kynna mér, sko,þegar hún sendiherra, það hefur ekki það merkilegast að segja.Nei, nei, nei.Ég var hann fyrir Davíð Ottsson í 13. ára.Já, já.Það er hans futtru og hans í loftslagsmála málum, sko.Þannig að þar byrjað þú eða...Samningarnemdum, já.Það er reynslu í þessum málaflokki.Og mér lókur kannski að spyrja þið, sko, hérna,svona að gera því að við erum nú hér að ræða barahvað þetta kostar Jóná Gunnur Lansins, sko,og hvort að þessi skilsamlega leiðir til þess að taka peninginburt frá þeim til þess að gera eitthvað annað.Ég þeirri vonað eitthvað skilsalett komið út úr því.Svona, hvernig lítur þau á þetta?Kannski svona, þú opið spurningi upp af því þessibraut sem við erum á, sérstaklega í Íslandingar í þessulofslas og hólefni skattamálu, hvað er við,hefur við svolítið mist sína á hvað við erum að fást við?Já, já. Ég hef maður skriðað nakka greinar í gegnum árinog hef gaggrínt lofslasstefnu Íslands mjög mikiðog ég held að síðasta greinu hefði eða þar á því var baraað lofslasstefna Íslands er sem fyrr í ógöðungumog hún er það og umræðu lítið þvímiður og mjög undarlega, en sko, tökum baraþetta, sko, það er einn svona lofslas skattur hérnaþetta er hólefni skjandi og hann byrjaði mjöghurtislega fyrir einhverjum árum og er núna, núnamunum við 12 miljarda að leggjast á fyrirtakjualmenning í þessu landi og þannig að þetta ersem sagt á að vera framlega til lofslasmálasvona að nafninu til, en auðvitað hefur það ekkiþau árum. Einfallegnans að Íslandingar eruríkt fólk, eru skiljanlega mjög að háði bílumog hólefni skjandi þurfti að vera margfaldhærra en það er til þess að fólk fær að notabílan að minna. Þannig að það næri ekkiþessum tilgangi, en, en, og það er ekkertsem er komið fram með þetta að gengi eftirog Sjólfman myndu ekki líka á þeirri frettatilkynningusko, ef þessi álöngur hefði nást og hann hefurbara ekki gett það, þetta er miklu, miklu meðrihækun. Og nú vil ég taka fram, sko, ég er ekkiefasemda maður um, um, hérna, um hlínunég er það, alls ekki. Bara svo það sé á hreinu,þú ert bara, þú ert bara að tala um þettasem er að tala um það. Ég er ekki saman.Og ég hef skrifaðið mér mjög mikiðút frá allþjóða pólitísku sjónarhóttni.Og, sko, og ég lagt, fyrst ítalið raukverðiþví að allþjóða kerfið sem samanstendirað fulla alltaf ríkjum, aðstafaldið er hjá þeim,ekki, ekki á saminuð þjóðanum, eða, eðaloftslagsráðið saminuð þjóðanum, en einumslíkum aðeila. Það ræður ekkit við þettamál. Og það er bara staðrindirinn að tala.Þetta hefur verið takist að minnka losunumog það er alltaf þetta að minnka eitthvað, eneftir sem áður ekst vandamálið. Og allþjóðakerir ræður ekki við þetta, en það næri ekkisamkómulagjum þar ákvarðanir sem máliskipta. Og þannig að ennsýðu samkómulagjumþað er ekki eins og reynd, þannig að samkómulagjumhvernig einu að dreifa byrðunum að þessukostnaðunum, og hann er gífurlegur.Sko að minnka losunum og glóður og svo loftþetta er að breyta lífið fólks.Og við erum út í indverði, hvað langar því?Það langar í loftkerningartæki, ekki svo?Orða mér að kjöt, eiga stærri bíliðað eiga bílið yfir höfuð.Þetta passar ekki við markmiðin, sko.Skilur þú hvað? Þetta snertirfólk svona. Og okkur líka.Okkur Íslandi líka.Það snertir, sko,vandins nýstum dagstaglegtlíf fólks.Og hvað fyrirtæki er að geradagstaglega, þannig verðurlínunjarða til.Þetta er ekki eitthvaðplat, sko. Þetta er raunvegðvandamáð, en orsökin líkurþarna. Ogog hérnaþannig að það er svona fyrstasem ég er bengt á. Leysumþetta ekki á einhverjum alþjóðapólitískum línum.Einar leiðin út af þessuer tækni og vísindi.Og það er ekki bara ég að auðvitað sem er bengt á það.En bara pólitískuhindarnar og í þessu málurer það slíka að það þarf aðrýða þeim á vegin með tækniog vísindum semvalda því að orkaí heiminum verður ekki vandamál.Og vapsnarsvandin erbengt tengdur orku og einhverjahann kemur vegna brennslu, jarðarmæðisnittis,kóla, ólíu, jargas.Einhverju öðru.Og það eru ennþá 80%af orkunotkur heimsins kemur frá þessumorkugeðu. Og það erengin breyting góðið þá.Þetta er bara svona. En fyrir afturá okkur. Það er verið aðleggja hægna kólumisgjöldá almenning.Og það er svona einn eigin legik semekki gætur kallað losslagsskattur. Því markmiðumeins og þið var, eins og ég skildið aðdraga úr lossumkróðurog svolítið, því að Íslandíka keiraað minna.Og náttúrulega notaramaspíla sem hefur einnþá að gengieftir.En skovandið við okkar stefni er aðhún er í grunni eins og stefna annar.Sem er ekki með 80%af orkunotkurinnií endur við égna eitthvað orku.Þetta er eitthvað alltaf aðra tölur.Og við byrjum á alltafaðra stað.Það er goðu punktu.Við erum alltaf aðra stað.Það er alltaf um byrjunarreit.Við byrjum upp úr 1930nefndið á þann, sko, að minka lossumkróðursem lofti um það á Íslandi.Hér var húsittumeð kolum og síðanóliði í stónum stíl.Þannig að...Það veitum við að landsins erum náttúrulega stórgóðslegtfyrirbæri að þessu leiti.Þannig að sværum við að í kvöldu landiað kynntu upp með ólíu.Það er bara...Miljón tonna álega ári með endurí aðlega orku.Álverðin losa glóðlosslóften hvað heldur þú? Álverði í Sátiarafjúlosið mjög hlum meira. En hvað er það?Þannig að þannig að þannig erlofslags skattur.Svo getur við dýntirsem ég vundi að kalla.Skatt er álögur og almirinnvegna malsins.Ég nefndi áðantil yfirlýstum markmiðum Íslandsað það er að kaupa lofslagsheimildirfyrir ótalda miljarda á ári.Og þetta er bara rétt að byrja.Já við erum að fara þáinn á það.Sem að kemur þá til viðbota við þegar kostasumað nefna áðan.Það er bara...12 miljardar í kvalifiskatsíðan koma10 miljardar helgessi komið á árisem flugfélagin og skipafélaginborgaog hvað er enda hvaðþað er enda með almenningihækkar verðlag á Íslandivið þurfum að sefja meðEvropasambandið umþessi skattaþessi göld, þessi álugurskipafélagin okkar er að kaupa samskonaog samma prís og fólk sem býr út í Evropavið búum hérna út á allansarvið þurfum ekki að teka inn eitt tilit í þessog núna fengum við nýlegaykkur að tímabundna undan þáen ég er ekki að tala um Evropasambandiðheldur baraþessi skattamálogþað er allsinsþað eru álugurá sér lend og almenningivegna kostnæða fyrirtækja og vegna kostnæða ríkisinsvegnalostansmálaogég er verið aðtala fyrir þvíað það eigi eins og í öðru málumokkar, landtækjisteilurog æssefiðþá er við þurfum við að bendaeitthvað sérstöð, eitthvað málstaðog málstaður okkarí þessu er sáað við eigum að faraað við erum aðlæðast okkar með Parísasáttmála um lostansmálasem er nú ekki bindandi en samtsvona menn eru búin að taka á sig skuldbundingarí gegnum hann og í krafti hansog svo erstefnað um kólaefnins hlutleysi2050sem við erum að hafa2040, enn betra en aðriog þannig að það eruhálit markmiðsem við myndum aldrei, við erum langt frá þaðlangt frá það, og það eru aðri líkaog sumur er ekki einnig sem að reynaen það er ekki í Assíu er ekki einnig sem að reyna þettaogog ég hef verið að skrifanýlega um það aðaðég hef bent á það aðí alþjóðlegu samhengi og heimsvísueigum við bara að segja, hérna eru okkar staðaog hérna eru okkar byrjunarreytur í þessu, hann er allt annarenn hjá ykkurog við, af þeim sögumer miklu dýrara fyrir okkur að halda áframheldur enn fyrir ykkur, þeir getið aukiðkjarnorkuðu og þeir getiðaukið kólanótkun og jargasog svo framvegis og Európaríkinn til dæmiseru big time sko aðvinna því auka kjarnorkuðuog þau eiga mikla meðlega leikaí jargansi og svo er kólanótkunBólandi eru ekki búið að mikla kólanótkuntil dæmis og það er stærsta kólanótundaní Európaríkinn. Þannig að þeir eigasvona kosti sem við eigum ekkivið eigum bara að hafa kosti að leikjaað kaupa þessar heimildirað leggja tóðurumað bennast skemmtverðarskipumað koma ykkar og hægt að keira túristaí rútum og svo framvegishægt að framlega álog þessin hefur ég sagtog Ísland áað hafa þá stefnuað við verðum undan þeginnþessu og við erum ekki búin að skrundatil reyna bindandi ákvæðanþetta er ekki það sem bindandiverðum ekki undan þeginn þessari stefnusem byrktis meðan þessi Parísas og Mónanog kólaefnusflutleysi og svo framvegisþángan tilaðrir fara að nálgast okkurhvað var það er endur nýja láskuÞað var ekki ósangjöld kríteriað segja, erum við skulið þegar þið erumvel ekki svo hátt sko5. rósintæki ára 10Jájó, þá getum við fara að ræðasaman afturJá, það er það sem ég hef sagtOk, fyrir að koma því aðsvumir myndir núna að segja, já, þetta erbara frekjað á, sko, við Íslandingarerum svona eðslu klær ogeðslu brælæðingar og eitthvað svonavið erum alveg að losa hjá mikiðog aðritalan er rétt, sko, við erum að losa hjá mikiðog aðri í tónum taliðper haus, oken að þú skoðar töflurum losun við að við framleysluþá erum við í fremstu röðuJá, við erum náttúrulega svo að nefndiráliðinu, þannig að við erum að framleysameð endur hérlega, já, já, jástórir bóstar, skoen losunin hún er mikið, en afhverjuvið erum bara með þannig aðtun viðvið erum með þettaen orkufrekkaðina sem framleðir álsem losarvið erum með turismasem að losa líka, alveg hellingog við erum meðsjárútar sem losarþað reyndar að dengi mjög vel að minga losunum þarí hérlega takni og vísindæmiþannig aðvið losum að því við framleðummjög mikið og erum til tölulega að fáþessum losunum per mannsá sama á pari viðEuróparíkinu, og þetta verða meðbara að horfa framann íog verja það bara á eðnumfórsendum og sér, þetta er bara svonaog við þurfum ekki að skamast okkur fyrir þaðFynnst ég að, sko, að við höfumeins og nefndunum hér uppafiðþú varst að, þú státtií þessum viðræðum frá, nánast fráuppafið þegar þið farið að ræða þessaralþjóðljóðu skuldbíðJá, það var Kyoto-bókunvið fengum undan hafa fráog sömum við vorum eftir á að skamast yfirað við hefumfengið þá undan þá, við hefum bara átt aðtaka byrðarnatakka bara krossinnog byrðan, skoað, hérna, en erer við bara ekkihreinlega að, þú færir hérsterk málefnulega rauk fyrir því að við höfummálefnulega stöðuen við erum bara ekki að nýta þaðogsvo er stefninu, skoþegar ég var haldið í fórstætsaðanleitinuog var starfsmæðurog rákjafið Davís Olssona, með náttúrulegaþessum málefnum og að futtrúi hans í samninganefndinuum Kyoto-bókunað það var þetta alveggrótör stefnaí fórstætsaðanleitinuað við myndum ekkiskrifa upp á Kyoto-bókununanema við fengjum undan þáusem tækir tillit til orkumála á Íslandisvo voru fleiri kríteriþað var náttúrulegaalverinn og virkanlítan sem voru þá framöndanKarun Húkjavirkun og stóru ökningaalfrænmislu, þetta voruframkantir og verkefnisem hefur hlutanslega gífurlega mikið vægií okkar búskap, miklu meira vægien alveg er í Þýskalandivið skiptum, við reyður ekki við neiti statistíkeða virkanliþannig að þetta voru helsturveginen nýkaðu þetta og mikil áherslu á þaðvið erum með reyna endur nýjanlega orku í þessuogsvo næst þessi undan þá frámekki alveg átakalöðustinnan landsmeinaog það voru gaggrín endurog segja hvað er ekki þetta markaskuldmyndingar, íslendingar, lengurog alls eða vettongi og eitthvað svonaog það bleið gleyna að við enda vorum ekki að segjafrá því omfélagi að það voru tvör ríkisem skrifið aldrei undir Kyoto-bókurunaþað voru bandarinn undirStjórn Bill Clintonvegna þess að við erum meira hlutiþingsins felt í Kyoto-bókurunaþað var eitt hingmaðsem sagði fræga segningu í Kyoto-bókurunahún er eins og Titanickirri vanninustopp, það svo, hva?þannig aðog svo var það viðallir aðeins sem aðila, það er umstundsvíkallir heimirinn aðila Kyoto-bókurunaallir aðeins skrifið undirsvo staðfæstum við þettasetnaen þessari stefnu að við ættumsem sagt, værið með sérstöðuog aðrið þetta taka tillit til hennarí losnarsmánu, henni er breyktí vinstistjórniniJóhannu stjórniniog þetta kemur framog ég rækki þetta í greinumum hverju sláð þetta þáverandisagði, já sko, af því við erum með svo mikiðendur nýjanlega orkuþá hefum við að taka á okkurJá, rökormeðil að snúiJá, allir, allir að snúi þaðá einu við að vera í farabrottiallt svonaog þar með bara breyta stefnuJá, eins og við varum að tala um lasningog þá varum við að fara inn í visskiptakerfiEurópa-sábansins og um þessari heimildirsem að skipafélagin og flugfélaginer að kaupa og hérnaalveg bara, mér finnst mér, umræðu löstog síðan höfum viðhaft, þrátt fyrrsko, sérstafireiginlega ekki rétt að orðið, því við muninokkur og öðrum, þau kemur endur nýjanlegaorðen við hefum samt sömu stefnu og aðrisérstaklega Európa-byrjumvið erum námið samstarfivið þau um þessi málog við erum í sömu stefnu og aðrien allt aðra stöðuþetta lótt til að meika reyngan sensJá, við njótum aldrei stöðunarkomum aldrei að segja, við erum aðruvísiog viljum fá aðra, annartreatment, eða við gerum þettabara sjálfuð, skiluðuþetta er ekkert flókið og hérnavið eigum ekki að undinganga sömuskuldmyndingar, hvaðir og aðriraf því við erum í allt aðra stöðuorðkumálum og þar með lítur okkarlossa stefna að vera aðruvísiég hef trúið á því sko aðvenjulegþjóður er og fleiri hollendingarog venjuleg tólk á þessum bæumskiljið þetta skoen það er óalega hægstak hérna við að vera aðruvísií sumum málumþetta stýstum að halda, við erum nú ræða hérsvolítið um hvaðfólki í landunni þarf að borgafólki í landunni þarf að borgamjögháar fjárhæðir út af þessum málummjög háar á breyttuog er nú þegar að borgaer nú þegar að borga, jáþað er við það áallega en ég var aðleita þess að netinu þvíallega er þetta að telja íeinhverjum tögu miljardar nú þegarsem hefur verið að borgakólabrið í skjald ogog þessar sem skipa fjöluog þessartölumunum að hækkaog síðan er náttúrulega ríkið búið að leggjatil loslasmála alls eins og stuðningog beinar og óbinaraðgerðir sem ég hefur reyndað ekkiekki með þvíen þetta er einhver, þetta er einhverþetta er einhver sem tutt, ég myndiþetta er einhver sem tuttu, alveg örglatuttu miljardar nú þegar og erhærra líkleg og áeftra hækkamjög örglaþað er mikil útgjöld fyrir ístanskanalminning framindan í þessu málmikilog á sama tíma er þetta málinu ekki að ganganýtt sérstaklega vel á allsjóðvettanárangurinn er ekkit mikillog með þess að við múum að tala umeuropasamhættir, þeir hafa stæðið sér betur en flestiraðrir, en þeir fá samtengunina ófullnægjandihjá svona allsjóðlega varðhundumí þessum bransan, stofnarnir sem er aðmetta fram í stöðuþannig að meiri séu þar á bæðiþað sem enn hafa ríkjað að lagt mikið á sigí þá lofstafsmálaað minka losing og lofstafsmálaþá er árangurinn þó ekki meirienn sessiog kostnaðurinn er gífurlegaþað er ekki bara í fjármönumtalið endur líkalífsmátafólksþað er einað ekkertsvið samfélagsinsósnert þegar það kemur áumhverfis og lofstafsmálaþetta snertir alltogbara enn og afturallt því að kerfi ræðir ekki við þetta og mun ekki geraog það ertækni og vísindi sem eru leiðin út úr þessuég remti held ég var ekki að nefna18 borðaði18 borðaði sem allir fekkinamikið náttúru unandiog áhyggjur hans miklaraf framtíðjarðarinnarRagnar Ungarrið Smálaog lofstafsmálahann laði til fyrir ég held að sétíu ár frekar en kannskiallan að tíu árog fekk með sem ásveitanditalsmenn þessaðríki heimsmyndu saminast um þaðvið getum ekki saminast umað draga stórlega úrsamfélaginu sínu og skada lífskeurog að vera aldreisaminast um það að setja miklu meirafér og miklu meiriadorku í að leysaorkumálinuog að leysa orkumálinuog við erum náttúrulega að þessuekki við íslendingarenn það er mjög stór projekt í Europasem við snýstumkjarnorkuðu í samrunaekki klúasamrunu fusion heitir þaðég heila graalstundumí orkuðin aðeinumþú ert bara býrtið sólinuendalis orkaekki hættulegaeins og nú er nendið kjarnorkaeðlisfræðilega er þettanáttúrulega skilgreittferðlien verkkræðilega hefur ekki tekið staðverkkræðilega og tæknilega er þettaeins og mjög flókiðen það verður samt að meðan reyndarkoma oft svona fyrir þettaen ég er ekki dýtt á þvíen ég veit að þetta er í gangiog ef þetta textþá erum við náttúrulega kominansið vel á veg að búa tileða búa í heimisem að er búið að leysa orkumálinuallir þá séu Star Wars myndirStar Wars er orka ekki vandamannþað er ekki þvíþað er búið að leysa þaðvið erum áhugaað verða framtíða sínvið erum að tala um svona byltingusem byttir sólina á jörðinniótagmörku orkaótísjá jáþú hljópar eins og sölumöðurneina ég er að reynaað hljópa hustandan að lifa aðeins inn í þettaþetta er svonaen hinn leiðinen fáranleiraþví við erumheiminn að hafa mill okkar og annarí orkumálumhinn leiðin mun ekki skilatil allum áhangurhún mun ekki gera þaðalls þegar við getur þetta ekkirétt í lokihagsmuna gæslaþú varst nú í þessumhagsmuna gæsla fyrirhagsmuna íslendinga í þessum málumverðum við ekki aðeins að takabara svolítið reyðalega samtalum þaðvegna þess að við erum búin að ræða hér ummiljardtugi kosta sem erfellur á íslendiskanþegar á alminninguog á eftir aukaog fyrir sinnjuþú hefur nú hreinlega sagt þaðþetta sé bara hreinlega ekki sangjaað þetta sé að lenda á íslendingumen það er engin íslendingurhorfið fram að nýtaverðum við ekki að taka bara eitthvað heiðalegt samtalum hagsmuna gæslunum í þessu málifyrir handi í Íslandség var bara að þetta sé nú útskipt fyrir alminninguað byrja meðhvað er ég að fara með mikla penninga í þettaég er umgengsum törðuðþetta fólki og fyrir á fundiðog tala hér og þarog ofta áriog ég held að það sé ekki mikilvittneskem þettaeða tilfinning fyrir þvía. hvað er þetta eftir að kosta mikiðog b. að við eigum ekki að þurfa að borga þettaog sé að því að við höfum stæðiðokkur vel þá kostar þetta okkur enn meirin aðraég er ekki búið að segjafólki þettaekki hef ég orðið, ég fylgir salvið þokkalega meðþað er svona gott að fá þvíhingað Albert til þess að segjafrá þessumér finnst þá að þetta er brínt málaþað er þaðeinskynislega við almenning og skattgreðendurég held að það sé bara mjög nöðsilegten takk mikið vel fyrir komunengitakk fyrir að fá migog hérna þetta er skattarspjalliðþað eru samtöfum skattgreðendur á Íslandisem standa fyrir þessu laðvarfiég minni á heimasýðu samtakanaskattgreðendur.isþað er nú talasvert affréttum svona dettin öðru koruog þessi þátturog eldri þættir eru þar aðgengilegirog svo minni ég áað þar fyrir þá sem viljaþá er samtökin eru reykin á sjálfsaflanfíðþað er þettagreiðin á reyninga þarkjósi menn það að stiðja við samtökinen við segjum þessu loki í dagÍslandi
