Það er að við hljóðum að skoða tvei áhuga verð og öllug fyrirbæri í heimskuðum í dag. Ég heiti Birta Björnstóttir.Ég heiti Bjarni Pétur Jónsson og þessi fyrirbæri tengjast bæði tónlist og veðri.Þetta er El Niño sem að margir án og heirt um en færri vita kannski nákvæmlega hvað er.Emiðt og halkum er undir þess að hann ætlar að segja okkur þar hér á eftir allt um El Niñoen þegar að El Niño er hvað öflugastur þá hefur hann leitt af sér miklar náttúruhamfærirog hann er yfirvofandi og við ætlum að heyra meira af því í setnulvita þáttanins.En við ætlum að byrja í Suður Afríku.Suður AfríkuÞað er plattan mín og mér langaði til þess að gera eitthvað hér í tilumni á þessu 40 ára amaliðhann í loka ágúst og ég rast á grein í Suður Afríkum miðli um það hvaða þýðingu hún bæði að hafði þegar hún koma úten líka hvort að unga fólkið tengir við hann í dag.Ég herði í höfundona sem eru tveir, mjög ólíkir maður sem er komin vel yfir miðanaldurog mann þennan að parta í tíma vel og svo ungkona, réttumlega þrítu sem að segir hún hefa haftmikla þýðingu fyrir sig og þetta fórældur hennar en hún var ekki fætt þegar hún kom út.Já, við ætlum að heyra meira í henni og þeim báðu, ég menna rétt á eftir,en Söður Afrika hafa kannski ekki mjög mikið fréttum í sumar en þar var mikil mótmæla aldar, er það ekki?Jú, hefur verið alveg frá því í júni og þetta mikil óanæja miklu lengur mörga ármeð fjölda óskráðra einflýtenda og þessir hópar hafa verið ofsóttir og beittir ofbeldi í sumarog saminuð þjóðunar sendur frá sér yfirlýsingu síðustu mánuðamótt vegna hatusglæpa sem að beina staðið sem hópi.Já, það er náttúrulega þessi skiptingi Söður Afrika sem áður var þá hvítur og svartiren núna er það hvað innfættir og utanakomandi og það hefur komið til átaka hjá mest í hafnarborginni Dörban.Jú, þar hótuðu fjölmennar hreyfingar því að óskráður einflýtendur yrðu ofsóttir, færiður ekki úr landiog við skulum heyra þess í nótmanlendum í Dörban.Og þarna heyru við jú þekkt stefur þessar umræði.Þeir komi og taki vinnuna og konurnar og heimamenn síður komið með nóg.En það hefur nú ekki enn súðuð upp úr eða hvað?Nei, ekki átök.Svona á þeim skala sem óttast þeirra geti orðið, en það er talið að fjórir hafi verið tegnar lífu.Þetta er 50.000 orði fyrir svona einhvers konar ofsóknum.Við skulum heyra lýsingar þeirra sem voru á leiðulandi.we are black peopleour brother is the samemama, I'm goingbecause they hate usJá, þannig hér er við að hann lífið erenþá þessi hugsunarháttur við og hinnirtráttur er að, eins og húnsegir þannig í lokin, kona frá Malisem maður að fara frá dörpanað þau séu öll frá Afríkuog ættu að vera eitten lífið er bara svo flókiðvið hefum ekki byrtað bara að snú okkur að eitthvaðeinfaldar og skemmtilega, tónlistinniog þetta tengis náttúrulegaÞví undir lok ágúst, eins og þú nefndir aðanvoru 40 ár frá því að bandaríski tónlistamaðinPól Sæmón opnaði augu og eyruvesturlandabúa fyrir afríski tónlisten líka okn og ömurðað partærtímans í Suður Afríkuog Greislandplatan á sér ensérstakann stað, ekki bara í þínu hjartabérniPetur, heldur líka í hjörtum íbúaSuður Afríku því hún síndihvað landið er fært umað tónlist Afríku ætti erindi við hengsbyggna alla og hún hljómar ennaá göttum Suður Afríka borgasvona taknum frelsi og gleði og alltþað sem býr í álunni og íbúum hennarGreisland is very muchan album that capturesa true South African soundand in theSouth African diasporaif you hear Greisland playing in a shopyou instinctivelyjust know that that is the soundof home andI thought it was just me but I askedmy friends, my peersand they saidto them it's still the albumthat they remember listeningto as kids now that they have theirown children, it's the same albumthat they play to dance withtheir kids so it has beenable to becomethis cult albumin a way becauseit captured a momentin South African historythat was very importantÞetta er Anília Hís, hún ólst upp íSuður Afríku en fættist sama árog aðskilnaðar stefnan var afnumin1991Ég hafði upp á henni og fjölaðanar Dion Maasen þau skrifuði í sammeningu Greinum áhrif Greislandog hvernig litið er á plötuna og tónlistina40 árum eftir að hún kom útog hvort hún hafi sömu þýðingufyrir unga fólkið og þá semeldri eru og muna aðskilnaðarstefnuna og áhrifin sem hún hafiðiá samfélagiðDion tillerir kynnslóðinuog undan Aníliuog lífði og hræðist í heimiSuður Afríkra tónlistamannaHann vann fyrir stóru plötufyrirtækinog í Rúman áratug sem tónlistar bladamæðurÞau segja líklega að hafiengan órað fyrir þvíhversu vinsælt Greisland yrðiog hversu mikil áhrif hún hefðiitez provided the idea ofWhat South Africa is capable ofAnd also what western listeners wanted to hearI think, for the first time, we felt thatour music has meritAnd that the sound that we've beenhearing our whole livesand especially my parents would saythere was a part of it on radio waves as wellbut you would always hear this soundyou couldn't have heard it that wayEn áðurum við tölum meira um tónlistinaskulum við rifja upp hvernigSuður Afrika var á árunum áðuren Greisland kom út.Alveg fram til 1991var rekin aðskilnaða stefna í Suður Afrikaþað þýtti að stjórnvöldhjeldu svörtu fólki og kvítu aðskildukvítir höfðu öll völden svartir engin.Taliðarar umlega 20.000hafi verið tekinn af lífi áratugina sem aðskilnaðastefnan var í gildi.Markir sátu í fangelsi áratugifyrir littlar eða engar sakirNelson Mandela satt í fangelsi í 27 áren hann var svo fyrsti svartifórseti Suður Afrika ára 1994.Það var aðstjórnvöldog hann var aðskilnaða stefna.Það var aðstjórnvöldog hann var aðstjórnvöldog hann var aðskilnaða stefna.Mikil alþjóðlur þrýstingurvar á stjórnvöld í Suður Afrikaá nýjunda áratugnum að afnnefna aðskilnaða stefnuna.Viðskiptaban var eittöflugasta vopnið í barotunniog hagkerfi Suður Afrika var nánast að engu orðiðum miðjan nýjunda áratugin.Dejón segir að Greislandhafi komið inn í þessa atbyrðarásá háréttum tíma.Greisland segir að Greislandhafi leikið hlutverki í þessari atbyrðarássérstaklega að vekja aðtikliá ástandinu erlendisen áhrifin voru ekki mikilheimafyrir, ekki strax.Tónlistin hafi ekki átt neitt þáttí því að brjóta niðurapartheid stjórnina.Lýst og tónlist breytiengu í sjálfu séren komi fyrir litlum hugmyndum.Dejón þekkir þessa sugu velog segir að Greisland hafi komið útþegar apartheid stjórnin stóð mjög tæft.Hún hafi stuttu áðurlísti við neyðar ástandivegna mótmæla og bannað bæði mótmæliog alla umfjöllun um þau í fjölmiðlum.Tónlistin gengtisvipuðu hlutverki og samfélagsmiðlargera í dag að tengja fólksem hafi svipuð að sína á samfélagiðog kom því reyfingu á hlutina.Það fólusi því ákveðin mótmæliþví að hlusta á Greislandþví það var verið að brjóta reglurnarog bjóða stjórnin í byrginán þess að taka á mikla áhættuþví þeir sem mótmæltu óbimbelegaáttu yfir hafði sér langa fangelsisvist.Það var verið að hlusta á Greisland albumuog það var verið að hlusta á fangelsisvist.Það var verið að hlusta á fangelsisvist.að það var verið að hlusta á Greisland albumuog þetta feir sonið Recoveryá gráum sem ég hættiprom пожárum okkar sem punctur íallastfyrir þess To Crownog í gró señor layer betið til stjórnar 98og eitthvað þáσιrog ég veit því en individ t GavinEn þá skulle við huga afturað tónlistinni og því hvernig komtil að Paul Simon, bandariskurgeðingur frá New York, fórtil Suður Afriku í trássivið lögu og tilmæli vilna sinna og kunningjatil þess að búa til tónlistog sína næstu plötuPaul Simon var á þessumtíma vinsæl tónlistamæðuren vinsæl dittar höfðu minkað mikiðfrá Simon og Garfungal árunumfyrir 1970Þá hættu þeir samstarfinuog fóru hvort sína leiðSimon átti blómlegansóloferill en gekk íllaí byrjun nýjunda áratöðurinsHann gaf út plötuna Hearts and Bonesárið 1983 semseldist afar ílla og Simon þurfti því að skiptumgýr. Stuttu setnakomst hann yfir kassettu með suður afriskitónlist og varð hugfanginaf því sem hann herði og ákvaðiframaldinu að fara til Suður Afrikuog vinna með þarlendum tónlistamennuEn þetta var bannaðSvartir og hvítir máttu ekki hitastog suður afriskir tónlistamenn máttu ekkivinna með ellendum tónlistamennuOg Pól Simon vissi að þetta er umdeltsem það vissulega varen Simon hafði undirbúið sér velog fjekk góð ráð hjá upptökustjóranumQuincy Jones að borgaöllum vel umfram alltog tónlistamennin sem Simon vannmeð fengu allirfimmfalt herra kaup en þeir hefðuannars fengiðNánasta samstarfið var við gítaleikaranRay Peary og þeir sömdu samantítillag PlutunarPaul Simon sagði sögulagsinsþegar að 25 ár voru frá því að það kom útþegar Ray hefði fljóðlega fundiðlaglínuna en textinþá heldist lengi fyrirog Greysland textin helst óbreytturþví þó að Paul Simon hafi viljaðsemja texta um ástandið í Suður Afrikuog senda þannig pólitísk skilabóðþá kom það ekki til hansog kannski sem betur fertil það sem við alveg komumtil því að það kom hérnaað það kom til það sem varsamanstofunum sem varÞrjóms og Sun Recordsog Greyslandþetta er það sem er secretaf svona musikaþess að fólk er ekkiallmenn að hluti í hlutumog að fjóðaog að hluta þeir samanstofunumsem hluta að það fyrirí einn annan kulturogAnd that's how it works and that's how it worked on, the story of Graceland.Anílias er að senlega sé þetta helsta ástæða þess að Graceland lifir svona góðu lífi en í dag.Þannig voru enginn pólitísk skilabóð eða textabrótt sem eldast ílla.Bara tónlistamenn að vinna saman að listaverki.En að það var sem tónlistamenn er að finnst um hérna.Það lífið þetta að þjóður fyrir skilabóðið av queði því að varuð skilabóði er í dag,þannig að það var stofanir á dyan og lífið, það er búinn það að finnst það saman við þá umdoðað.Það er bara hérna þamig að það skilabóðið þáður þau.Og þannig að það verðið að það er með þess vegir til að það er það ekki fyrirst Disability.became irrelevant because we were alreadyproducing art togetherso for me I thinkthat's what made the album itselfso wonderfulbecause I don't have to listen toany messages that couldbe today for instance be perceivedas woke or too liberalor maybe toowishfulit didn't carry any specific meaningbeyond just the fact that itwanted to create beautiful musicIt was artI think for a lot of peoplethat sort of captured a soundthat they've knownbut were never able to listen toon a recordingand also presentedfor a more western friendly earand also presentedfor a more western friendly earyou know where thethe language becomesandthat is being used as an additionto the vocalsI don't knowhow many people know this but in South Africaduring the apartheid and stillevery language has theirown radio stationand this radio station willplay only Xhosa musicor they will play only Zulu musicor only English musicor only Afrikaans musicso it was a way to separate peopleand for some strange reasonit persists to this daywhich means that musicallythe waypeople listen is stillvery much apartheid drivenyou will havea very successful blues musicianwho uses Afrikaansas a language and has a huge followingand you will have a very successfulblues musician that performsin Zulu that will have a massive followingbut the two markets won't knowabout each otherand this is where Gracelandcrossed over everythingGraceland verkefniðhefur frá byrjun verið gaggríntsem hún sagðaður um menningarnáað nýta sér afríska tónlistog tónlistamenn sjálfum sér til framdráttaren það er ótt að fullir það aðGraceland hafi verið mun fleirumtil framdráttar en honumsöngsveitin Lady Smith Blackman Bassovarð heims fræg og fór ítónleikaferðirum allan heimog margir fleiri nutur góðs afog búa ennþá að því aðþað teki þátt í þessu verkefniBasaleikurinn á plötunnier einstakurog eitt af því sem gerir hann að svona sérstakaog langlýfaDeón segir að Bagithi Kumalobasaleikarinn á plötunni lífienn á þessari fornu fræðog núna 40 árum frá útgáðuplötunnar er helst talaðum hann að semJack Pall fyrir afíska tónlistog það var hún svo sannarlega ánýjunda og tíunda ártöknumen núna lifir hún góðu lífi með all þeirra semvilja minnast erfiðra árasinna eigin eða fóralda sinnaog minna sig á að frelsið og gleðinnog bítið finna sér alltafleiðina til okkaren það þau svo að húnætla þið á að👈dæla genið það ára íog það betið影a það að þaðað orangar það þeim aðhætta melðið á afrikslengjumog ég finn að 40 árum fráhérna er við að enja þaðað við séum að það er ogseum við að það er ogað það nýtjastekki því að þeimþá þá er veldvélog það erekki croðirwas markedby the stars in the southernhemisphereand he walked his daysunder apricot skiesThis is the story of howwe begin to rememberThis is the powerfulpulsing of love in the veinAfter the dreamof falling and callingyour name outÞað snúi okkur allt öðruEl Niño er veður fyrirbærisem margir hafa heitt nefnten færri kannski vita nákvæmlega hvað erÞegar El Niño hefur verið hvað sterkasturhefur hann leitt af sér miklar náttúraanfærirí misti í formið þurka, flóðaeða mikillar hitabilguOg nú er þetta fyrirbæri færð að láta á sérkræla á ný og vísindamenn spá þvíað það verði sterkara en nokkur sinni fyrrmeð alvarlegum afleðingum fyrirfjölda fólksÞað hallgjumur undrið að svona sem að teka nú íEl NiñoVettur í 1982-83Miklir þurkar voru íÁstralíu, Afríku og Indonésíumeð úrkoma fjall í Perusem var svo mikil aðreynsli í ám þúsundfaldadistog fólk flóði í landið unnvörpumsem hafi áhrif á efnahag þjóðarinnarí mörg ár á eftirVeturinn í Norðra Ameríkuvar ofinjur hlýrog mikil flóð gengur yfir söður hluta bandaríkjanaHeilabolgu faraldur kom uppá östuströnd bandaríkjanaþar sem heitt og rakt og vor var til þessað moskítoflugum fjölgaðiauk þess sem snákabitum fjölgaði í MontanaÁrheginn fundust líka á vestuströndinnimeðal annars þegar starfsadstaðastrandvarða við Santa Monicabyggjuna við Los Angelesskólaðist burt í stormií januar 1983Vísundar menn komust meira að segja að þvíað skrið þungi jarðarfæriðist í lítilega vegna breytingaá eðlilegu minnstri ströyma og vindaí loku januar 1983lengdist sólarringurinnum 0,2 millisekundVeturinn 1997-98flóð af áður óþæktri stærðurðuí Keníu og söður sómæljusem leittu ekki aðeins af sér uppskjöru brestheldur komaðakomu af stað faraldri veirussjúkdómssvo kölluðum Rift Vallei hittasem bast milli manna og búfjanaðarmeð moskítoflögum sem fjölgaðihratt við þessi skilirðiÚrkoman í Peru var 16földum eðal úrkomaen ólíkt 1982 var hægt að spáfyrirumanna þannig að stjórnvöldgáttu gertur ástafanir til að draga úr tjóninuÞurkar í Indonesiuvoru með þeim vestu í sögunniog því fylgdu bæði uppskjöru brestur og gróðureldarFæðukeðin í sjónumbreyttist verulegaog til að mynda er talið að 16%allra kórala í heiminumhafið dreppist þennan veturMedfjöldi fellibílja gekk yfir Flóridaog urðu 42 múr að banaVeturinn var óvinni og hlýrií bandaríkjónumtil að mynda mæltist 22 stega hittií New York á aðfangataskvöldOg sveipað má segja um styrkEl Niño árið2015Medfjöldi fellibílja á Kirrahabiþurkar í Ástrælju sem lettu til gróðureldaog hinn frægu kóralrivið norðauströnda landsins létu verulega á sjáÞurkar voru ínorðanverðri Söðramiríkuen óvinni miklar rikningar í sunnanverðri álunniÞað voru einnig óvinni mikilflóð í BreitlandiEl NiñoEins og hlustendur hafa eflaust áttað sig áer hér verið að lýsa áhrifumveður fyrir bærið sinns El Niñoþegar þau hafa verið sem mest á síðar í tímumEl Niño á sér staðajafnaði á um fjögura ára frestiNú telja vísindamennadfyrir bærið sem þegar er farið aðherja á sínar hefbundnu lendurgetur orðið öflugraði nokkru sinni fyrrog nokkrar þjóðirhafa þegar lísti við neyðar ástandiNánarum það síðaren skoðum fyrst hvað El Niño erog hvernig það verður tilEl Niño er eittaf þremur fyrir bærum í kirrahafinuvið niðbaug sem verða til þegar sjáarhitibreytist. El Niño þýðirstrákurinn á spænsku en er oftastnotað um jesúbarniðEl Niño verður þegar sjórinhlínar. La Niña, spænskaorðiði við stelpu, verður þegar sjórinkólnar, þess að milli er hlutleysiSkilgreiningarnar faraeftir samspili sjáarhita og breytingaí andrum sloftinuFyrir bærinu var fyrst gefiðþetta nafn árið 1892Skifstjóri einn Camilo Carillosaði þá á rástennulandfræðinga í Lima höfuborg Peruað perúskir sjómen hefðugefið hlýjum sunnanvindum þetta nafnÁstaðan verið sú að þessirvindar væru sterkastir um jólalitið. Nafngiftinbendir til þess að þeir hafi litiðþessa hlýju stræma jákvæðumaugumMeð tímanum tók nafnið El Niñoyfir en endur speiklar núfrekar neikvæð áhrif fyrir bærisinsog þaðþarfum við sérfræðitekkingu til að útskýrahvað veldur þeim. Ég heiti Elin Björk Jónasdóttirog er veðurfræðingur og sérfræðingurí loflasmálum. Yfirborðsíti sjávarsem er svona alla jafna mesturAsiamegin færist tilog verður allt í unni mesturvið strand Suður Ameríkuog hérnameð því að yfirborðsítin breytistþá hefur þaðtölverð áhrif á veðurfar á þessu svæðiog það er alveg þekktað það rignir í til dæmisTxíleí Eðamörkinni Txílehérna í Elniní ástandi og þotni upphinnum einn við Kirrahafiðþegar að vennilega er miklu meiriúrkoma á þeim slóðum og þurkarí Txíle. Svo við förum aðeinsdýbra í þetta. Sjávar hittií Östur Kirrahafi næri miðbögþað er undan vesturströnd Suður Ameríkuer yfirleitt um 20gráður en hlýri í Vestur Kirrahafiþað er norðaustan við Ástraljuum 28 til 30 gráðurElnin jó að sér stjáðþegar sterkir austanmyndar blásahlýri sjó frá Ástralju tilSuður Ameríku og sólinn hittar þann sjólíka. Yfirbor sjórinen það er þá dýbra en almenntvið vesturströnd Suður AmeríkuÞetta þýðir ekki aðeins að sjórin línartöluvert, jápilum alltaf 5 gráðurheldur hækkar líkaað vassborð sjávarog hlýri sjór þýðir hærrilofthittaog áhrifin geta verið výtakariog náð út fyrir miðböksvæði kera hafsinsElin Björk segir þettahafa bein áhrif á öll lönd semliggjaði kera hafi, þar sem breytingarverða á sjávarhitta, lofthitta og úrkomuEn síðan, af því að þetta ernáttúrulega alveg gríðilega stórt svæðiog allt er sko veðrakerfið og andrósloftitengt, að þá hefur þettakeðjuverkandi áhrifsvona um mest allan heimsvona engum og sýrilagikannski á Suður kvelinu, af því það erstiðst þangaðaf því að þetta gerist alltsíðan meðböks eða svona umSuður meðbögi, en síðanhefur þetta líka áhrifá Norður kvelisem staðir, það er hafa verið gerðatengingar melli úrkomuog flóða til dæmis íSuður hluta bandar igjanaí elninu árumog svona að sömu leitihefur veriðhægt að tengjasvona kaldari vetur í Afrópu líkaen það er hins vegar miklu veikara signalog gæti alveg verið eitthvað annað semhefur áhrif þarÍ dæmunum þremur sem voru nefndi í upphafivar elninjó mjög sterkurfyrir bærið verður mun oftar tilen hefur ekki nærri alltaf þessi áhrifElin Björk segir að ekki sé vitaðhvað eigur styrkans þegar áhrifin eru mesten líklegt séað önnur veðrakervi hafi áhrifÞað er bara ekki námið mikiðaf upplýsingum til sem að segja okkurhvað það er sem að veldur þvíað sömur verðasömur yfirbyrði verða sterkirog að það er ekkien við veitum hins vegar eftir því semelninjó er sterkariog útslægjileða breytingin á meðalhittanumá ef við bara sjáumer meiriþá hefur hannmeiri áhrif á hittaí andrúslaftiog það er þannig að hlýjustu ársem að hafa verið mæltbara hittast að gerðarþau falla gerðnan meðelninjó árumþannig að elninjó ítir undirhlýjandi á heimsvísuEins og lauslega var minnst á áðaneru áhrifin af elninjó í þetta sinnþegar farin að koma framÞann 32. ágústbættist Söður-Ameríkuríkiðe-kvator á listan yfir þær þjóðirsem hafa líst yfir neyðar ástandi vegna elninjóÞann 32. ágústRauð viðvörun sem gildir um allt landiðÞað þýðir að virkjaðar erualmannavarna nefndirsem eiga að samhæfa aðgerðirtil að draga ár áhrifum elninjóog grýpa til annara aðgerðaÞrjú önnur lönd í Rómensku Ameríkuhafa stíð þetta skrefPanama, Honduras og El SalvadorÍ öllum þessum löndumfjallu hittamet bæði í júni og júliElninjó hefur þegar látið til sín takaí Söður-Ameríku og Asíumeð metþurkum sem svo leiða af sérgróðurelda ímist af mannavöldumeða frá náttúrunar hendieins og til dæmis vegna eldingaAf þessum sökum hefur Perulíst yfir neyðar ástandií um þriðjungi borga landsinsÞar fylgdu þau skilaboðað miklir hittar og rigningargætu orði til þess að það er ekkinótt til að mat fyrir íbúaÍ El Salvador hafaþurkarvaldið miklum uppskeruprestiog stjórnvöld hafa kynnt áætlanirum matarastóð í þeim sveitumlandsins sem eru ekki með áveitukerviÍ Indonésíu hafa verið miklir gróðureldarfrá því ágúst sem raktir eru til El NiñoFyrir utan tjónið af eldunum sjálfumhefur þykkur reykurvaldið fjöldamannsóþægindumí öndunarfærumFyrir þessa elda höfðu 200.000 hektaraf lands brunnið í gróðureldum á árinuÞrísfarsinu meiralandflæmi en höfuð borgin Jakartaog svipað og flatarmálSnæfellsnesÞað er útlitt fyrirað þetta sé aðeins fórsmekurinn af þvísem koma skallVísindamenn spáf þvíað El Niño sem er þegar farin af staðverði öblöri en nokklusinni fyrirnái hámarki fyrir lok ársog valdi meðt hita á heimsvísuá næsta áriog nó hefur verið af slíku undan farin árÞetta hefur til dæmis verið tilgreintí nokkrum vísindagreinumFyrir í mánuðinum gafAlþjóða veðefræðistofnuninn útnýjasta matsitt á El NiñoÞar segir að fyrirbæriðgetur náð sínum mestastyrki yfir70 ár og varða minnstakostifram í februarSúsbá er með nánast 100%af vissu sem hefur aldreigerst áðurMeðal sjáarheiti á þeim kyrrahafsvæðumsem verða fyrir mestum áhrifumhefur þegar hækkað töluvertá sumum stöðum um 8 gráðurCelest Sálofórstöðum aðurAlþjóða veðefræðistofnunarinnarsegir að þetta auki kraftiní El Niño en frekarog hann verði óhemju sterkurFramferð sem horfirgæti El Niño orðið sterkarien nokkuð annað sem okkar mælingarná yfirSpreint þá mælikvarða sem við höfum notaðundan farna fjóra áratvíisegir SáloElín Björk tekurundir þetta og segir öll líkunbenda í þá áttaf ofinju kröftugur El Niño sé hafinog spár hafi bentir þess frá þvíí byrjun júni og það bætistofan á öfgar sem hafa verið í veðurfarimeð flóðum og hitabilgjumÞað sem er að valda okkursem að svona lifum og hrærimstí þessu miklum áhyggjum erað í ári sem að varekki undir áhrifumEl Niño þá höfum við verið að sjáalla þessa opasleguopaslegu öfgarog svo er El Niño núna í uppseglinguog þá spyrjum við okkurhvað verður þáá næsta áriaf því það er alla líkur af því að öfgarsko íkist þegar að þú færþetta svona auka elementþar sem að er auka hlýjandií hérna í aðsíog svo er auðvitað hitt líka aðþað hefur líka verið hittabilgja í hafibara nattrættsem við höfum haft á opaslegu miklar áhyggjur afog gátum við myndið ekki útskýrtmeð El Niñosem að hérnasendir auðvitað hafðælisfræðinganahafðfræðingana daldið mikið aftur á tekniborðinuog þú veist við þurfum aðsetja upp einhvers konar mælikerfiog hérnaog mótel sem að geta hjálpa okkur að útskýra þaðþannig að undirlíkjandi erum við búin að veraá mjög viðkvömmu staðbara nattrænt hvað varðarvið getum sagt bara náttrjúf áþessi stakla völdumhérna loftaspreytingaog með því að fá þetta svona auknaþennan aukna hitta frá El Niñoþá eigum við bara búin áennþá verri aðstæðu mjög víðameð allt þess sem á búast viðer að flóð og úrkomavaldi vandraðum í söður Ameríkutröflunverði á monsunrykningumsem leiði til uppskjöru brestsog að aukin raki í jarðvegileiði víða til hækkandi hitta og skindiflóðaBísindamenn hafaalmennt verið samála um að bæði El Niñoog loftaspreytingareigi þátt í auknum veðröfgumíminst aukinni úrkomu eða hækkandi hittaUmdeldara erhvort línun jarðarauki áhrif El Niñoeða samspil þess við annað fyrirbæriLa Niña sem hefur leitt af sérkaldara veður á hittabeltisvæðumí KirrahafiElin Björk segir loftslagspreytingarlíka hafa hækkað hitta sjávarog verið er að skoðahvort það ígi áhrif El NiñoEn hitt er að almennatengingin sem við vitum hvað mestum erþað að á El Niño árum að þá erueinu fyrir ígest þær loftaspreytingar sem að þegareru orðnar. Þannig aðí almennutali þá tölvið kannski ekki endilega umað loftaspreytingar hafi eitthvað með El Niñoað gera en það er hins og er það fyrirbærisem að espirloftaspreytingar og afleðingarþeirra og það er ekkihérna, það er ekki tilviliðað mörgaflýðist árumfrá upphafið mælinga séu á El Niño árumElin Björk segir Íslandekki verða fyrir beinum veðurfarslegumáhrifum vegna hamfaravöldum El Niño en uppskerubresturaf völdum hans til dæmis á kveiti oghrísgrunum hækkar verð semhefur áhrif á efnahag heimsinslíka hér á landiÞjóðir sem verða fyrir beinum áhrifumEl Niño hafa grepið til ímessarástafana. Panama hefurtil að mynda fyrir skipað minniskipaðumferðum Panama skurðinfrá með þriðja september úr36 tónnum í 34 tónnsem minkast svo í 32 tónnsíðan í mánuðinumÁstafan er lækandivassborð í skurðinum vegnamikill að þurka. Þetta varmeðalannast til þess aðsöðurkórest gasfyrirtæki greiti 5,3miljónir dollara til að skipþess fengi forgang að skurðinum áður entakmarkanirnar tóku gildiElín Björk segir samféluggeta brúðist við áhrifumEl Niño engunguen það sé erfiðara þegar áhrifloftlagsbreytinga af mannaföldum bætast viðEn að þetta hafa tíðarináttúrufari atbyrður að tíðariauka veður, hérna, dreyðirósalega mikið úrhvað segir barajá, þrótti fólkstil þess að vera endalust að takast á viðhamfarirog hérna, bara eins og við þekkjum hér áÍslandi að, hérna, þegar aðvoru hér bara einhvern veginn náttúruhamfarirþú veist, á hverju ári og ofta áriað þá yrðu við þetta öll bara doldið þreyttaf því við vorum alltaf í einhverjum viðbrasshérna, hamog það er það sem að, ég held aðsko, bæðu þettasko, staðbundin samfélögþurfa að hugsa um, en líka allþjóða samfélagiðþað þarf svolítið aðstyrkja þessi, hérna, svæðisem að kannski hafafjarnskap eðafjármæk til þess að vera sífæltað endurbyggja eðakoma stóra skriður eitt árþá eru varnakarðnir eða varnindar sem voru til staðað líklega farna, þannig að það þarf alltafað vera endurbyggja og annars líkÞráttur eru að hér hafi verið líst heldurslæmri framtíðarsýn, þá segirElin Björg að ekkert bendi tilþess að Elninjó verði sterkari tilframbúðar. Hún vonast tilað rannsóknir sem gerðar verðameðan hann stendur yfir næstu mánuðileiði eitthvað í ljós.Það sem við bara enn og aftur sjáummeira þetta í heimi þar sem við erum kominmjög nálagt 1,5 gráðueða hlýninjæfnvel yfir 1,5 gráðueinhverja mánuði, að það ekkertsem gerist íveðrakervinu er óháðuloftlæsbreytingum. Þannig aðþað er sem sagt, þar getur viðhaft áhrif og stýrt einhverjuog það myndi muna hefðiekki um það ef við værum ekki meðþessa bakgrunnslýnin upp á 1,5 gráðureða 1,4 gráður núnaí þessu ástandi þar sem við verðum að spámiklu elninni og vegna þess að það bætistbara ofan og það er ekki þannig að það séeinhver svampur sem bara tekur viðog segir neða nú er þetta bara elninnisem hefur áhrif. Þannig að það er sem að þeim meginsem við þurfum aðskoða málin.Þannig að það erað það erað það erað það erog þá er ekki fleira byrta í heimskuðum í dag.Ekki þessu síni en við ætlum að vera í ráðnákvæmlega samastað að vikuleginni.Takk fyrir að hlusta í dag.Takk fyrir að hlusta í dag.Takk fyrir að hlusta í dag.Takk fyrir að hlusta í dag.Takk fyrir að hlusta í dag.Takk fyrir að hlusta í dag.
