Þú ert að hlusta á hlaðvart frá RÚF. RÚF okkar allra.RÚF okkar allra.Að umföllinu öfni dagsins er erfitt.Eftir að þið hlusta á þáttinn gæti þess að veri gott að ræða innihald hans við einhvern fullarinn sem þið treystið.En til að aðstofa mig við uppröðuna, herði ég einum þeirra fjöl mörgu fréttamanna sem voru á vakt þennan dag.Já, ég heiti Lói Bergman Eðsvón og ég er úverandi sendið þeirra fyrir RÚF.Ég er búin að vera bara í fjölmiðlum nánast allt minn líf og var lengi á Ríkisúttartinu og stöðu 2 lengst.Lói býr núna í höfðuborg bandaríkjana Washington DC, þar sem konan hans er sendið þeirra Íslands.En 11. september árið 2001 var hann fréttamæður hér á RÚF.Ég var sko aldrei svo vant í fríi sem var mjög óveunlegt þessum árum.Og ég manda svo vel, ég er að keira niður áttúsbrekkuna þegar ég heyri Óla Palla að tala með djúttarpinu.Og hann er svona eitthvað að grína að snæða, já það verður nú ekki borða þarna í dag.Og það var svona dæmigert fyrir að fólk áttaði sig á hvað þetta var.Fyrst hægt fólk að þetta hefði bara verið eitthvað lítil vél sem flög á törnum.En þegar liða tóka dægin kom atbyrðarásin betur í ljós.Það er að kemur á ljós að það hefur búið að þjálfa hriðurkamenn í flugi þegar náða á sittvald fjórum flugvölum.Tveimur af þótunum var flogið á tvýbaratörnana í Nújörg.Há að skíja kljúfa sem stóður hliðvilllið og var eitt þægtasta kennileiti Nújörgborgar.Í törnunum var mikil starfsemi, fyrirtæki með skrifstofur, hótel og fleira.Þriðjið þótunum var flogið á Pentagon, höfustöðvar varnamálastofnunar bandaríkjana í virkiníu fylgi.Fjórðáþótun rapaði á Akri í Pensilvanni ríki eftir að hugurækjir farþegar reynduðan á stjórninni af flugræningunum.Siðjöverkamennir fröndu ódæðisverkin í nafnir siðjöverkasamtakana Al-Qaida.Þetta voru öfugasamtök sem notiði ofbeldi og siðjöverk til að reyna ná fram markmiðum sínum.Þannan dag, 11. september árið 2001, létust um þrjú þúsund manns,en samanleðir fjöldi þeirra sem lesta völdum árasana er nú um tíu þúsund.Ástæðan er svo að margt fólk sem liði árasinar af lest síðar af sárum sínumog enn fleira fólk sem fekk sjúkdóma vegna mengunar eftir árasinar lest mörgum árum síðar.Þetta kom hins vegar ekki í ljóð strax.Það eina sem logi vissi þarna í áltunsbrekunni var að flugvél hefði flogið á annan fýbratörnana í New York.Ég man að ég, er þetta svo bara fórur fjöldnar að koma, ég fór beint nýri vinnuog réttið er að koma þangar að flígu og setja í vélina á törnin.Við vorum bara allan daginn í algjörðu sjokki vegna þess að fjöldnar voru svo óljósar.Ljómar kjánlega, þetta voru aðri tímar, það er bárust, samfélagsmiðla voru ekki til.Þannig að allar fjöldir fóru í gegnum viðukjönda miðla og tóku lengri tíma.Þetta var þetta inn fyrir setn og þetta var svo mikið áfall og svo mikið óvösa.Við sáttum, ég, bói, óli sig, sáttum yfir útveldingu og lístum allan daginnog svo mann ég eftir að lesa fréttir.Komiði sæl, nú hefðiðast fréttir og kastljósið fríðutæðin 11. septemberog skjálfilegast að hriðiverka ára á smankinsóðunar var gerð á bandaríkinni morgunþegar tveimur flugvillum var flóið á World Trade Center skíaklúfana í New York.Nokkru síðar sprakk stórflugvillu pentakonbyggingur varnamálaráðan eittis bandaríkjana í Washington.Ekki er vita hversu margir fjallu en ljóst tíkir að mann tjónir gífurlegt.Gríðalög viðbúnaður er við bandaríska stofnanir og stórfyrirtæki víðaðum heimog flest alla flugvillu á vesturlöndum en það óttast menn að fleiri árásir séu yfir vohandi.Þetta var erfið dagur eins og alltaf þegar það er svona gerist en aðalega var þetta erfið þetta því það var svo mikil óvisa.Var þetta upphafið aðeinkur ræðilög, hvert var heimurinn að fara?Þetta var svolítið þannig stemming og reyðin sem kom upp líka sérstaklega í bandaríkjánum, það var aða líka svolítið erfið þetta eða það hana.Reyði er einmitt tilfinning sem fylgir alltaf reyðverkum.En hvað nákvæmlega eru reyðiverk?Reyðiverk eru árásir á almennaborgara eða vennjulegt fólk, fólk sem getur ekki varð sig.Það er enginn ein ástæða fyrir reyðiverkum.Ástæðanar getur verið flóknar og óskilinlegar, rétt eins og allt ofbeldi.Yfirleittir tilgangur reyðiverka að koma á framferði skilabóðum um að reyðiverka menniðsem séu ósáttir við eitthvað í samfélaginu.Það getur til dæmis verið vegna stjórnmáluskóðana, trúarskóðana eða annara hugmynda.Reyðiverk eru ofbeldi og ofbeldi á aldrei rétt á sér.Þau eru framinn til að gera okkur hrætt og valda okkur óta.Við verðum hrætt og vitum ekki hvað við erum að gera þegar við upplýjum þau.Lógi segir árásinnar 11. september hafa verið algjörstáfall fyrir heimsbyðina alla.Það gengur alltaf á ymsu í heiminum.Þetta voru ekki alveg þannig tímar að það var við þess að búast.Þetta kom öllum áhörum.Þetta var greið allt hökk fyrir bandarikin og bara heimin allan.Það var bara alla fossendur í heiminum breyttust.Það sem breyttist umsveifalust á einum degisegir Lógi að það hafi verið trust almennings til annara.Ég held að það hefði hljómsverið gríðarlega erfittað vera af aðlum.Það er ekki skum uppruna í bandarikinumog bara út um allan heim.Það eru þekkt sögur að því þegarfólk komin í flugvél og sáArabaað þá kom svona kliður um vélinaog það gerst jæfnilega stundum fljóðlega eftirað fólk bara fór úr vélini.Þetta voruð átök á milli menningar heimasem að íttu öllu mörg ár tilbaka.En svo ég segi að það hefði verið mjög erfitt.Ég er í bandarikinumog það hefði verið tölverið flóttaf hópur frá Afgjarnistan.Ég hitti eittver ekkit löngur síðanog hann var að rýfið að duppað það hefði ekki alltaf verið öðveltað vera af arabiskum uppruna í bandarikinumog sérstaklega er þetta af það.Múslimar og fólk af arabiskum upprunaum allan heimhafa orði fyrir ósangjörnum fordómumvegna árásina.Sem dæmi mór nefna að í aðdranda25 ára minningar aðtapnirnærum árásinnar, kölluðu sömurstjórnmálamennu aðstandendur fordónambaeftir því að Soran Mamdaniborgastjóru Nújörgmætti ekki á aðtöfnina.Sömurgaggrunvindur vísuðu meðan annarstil þess að hann var í múslimi.Mamdani mætti enguða síður.Og það var fleira sem breytist.Það var ekki allt skannaðalveg í ræmur.Þetta er fyrst núna að skána 25 áraog setna.Af þessum sökum getur ekki tekið meðvatni í flugveil.Þú getur ekki farið með vatni gegn.Það er svona hlut sem að breytiog þetta breyti líka bara samfélagin okkar.Lógi segir að árásinnar 11. septemberséu ólíkar mörgum fyrirþiðverka árásum, meðal annarsvegna þess hversu mörg fórustog hversu óvendar þær voru.En líka vegna þess hversu mikiðað myndefni er til af árásunum.Árið 2001 vorumyndavilarordnar algeng almenningseignog margir íbor Nújörgtóku bæði myndir og myndböndaf atbörðunum.Eftir að fyrri vélinn skalla á törninumhafðu fjölmiðna líka mætt á staðinnog sendi út beina útsendinguað því sem á eftir kom.Þess vegna sáuðu margir sittni flugveilinafljúa á törnin í bytni útsendinguí sjónvarpinu.Þetta var svo sláandiþað var svo erfitt að sjá þettaog þetta vakti líka uppsvona áhugaverða umræðinfjölmiðla eigum við að sínaað þetta er ekkisem er bara mjög áhugaverðkonstant umræða um fjölmiðlahvað eiga fjölmiðlar sína frá hverju eigaþað er að segja. Það þú segir ekkifrá þessu þá dröfum við ekkilært ámast og upplöfum við ekkiumfangið á þessu hversu miklu málið þetta skiptir.Það er að segjaÞað er að segjaÞað er að segjaÞað er að segjaÞað er að segjaÞað er að segjaÞað er að segjaÞað er að segjaÞað er að segjaÞað er að segjaÞað er að segja