Hjú komið sæl, ég heiti Yngvar Þór Björnsson og þeir að hlusta á vikulókin lögudæin 19. septemberog samtengdum rásum 1 og 2 og í beinu streymi í mynd á verðnum okkar rúf.is og í rúf appinu.Við funnum í það í þætti dagsins en að vennjum skulle við hefja leika á að fara yfir það helst ár fréttum vikunar.Eldur kviknaði toppstöðin í 11. árdala mánudagskvöld.Slökkvistarf gekk vel þó er við tafir einst að finna elds upptök vegna reiks og áallanur um starf sem í húsinu heldast óbreytar.En svo við sjáum við að þá leggur mikinn reik út frá húsinu sem betur fer ef við staðið aukt.Þá var hart tekið stá á fundi samtega fyrirtækja í fjármálaþjónustu sama dag þar sem hækkun bankaskats var til umfjötunarog fjármálaefnar sá þeirra gaggrindi nálgun stjórnar anstöðunar.Hvað er aðið svo liði? Það er bara ein leið til að fjármagnar íkissjóð.Ætla hún að kaupa hattrættis með það? Ég er bara botna ekki dýð þessu.Þá er verkfall flúvirkja bóðað á miðugudag.Þetta er mjög þröng staða vegna þess að ber mikið í milli samlingsaðalana.Og týjir sendla sem starf fyrir volt á Íslandi löðun eða störf.Þá er búið að finna fyrirhugaður í brottvísunastöð húsnaðu að ásbru í Reykjanesbæ.Nái samningar er stemt á að stöðin tækir til starfa fyrsta desember.Og á þrjúðu daginn var fyrsta vindmiluvirkjum landsins ræst þar landsvirkin tók vaðöldu verið í nótgöð.Þeir eru hönd eigenda landsvirkinar.Ísið því yfir að vaðöldu verið er tilbúið til Reykjanesbæ.Það er þessi vilaðna.Starsópurum breytingar og kostningalögum skiljaði til lögum sínum í vikunni.Þetta verða mikla breytingar sérstaklega fyrir í bói í norðustugjörðinu.Það sem að þingmannafjöldin fer úr tíu í sjö.Og á móti þá jafnast aðkvæða veið í þessu fjölmennasöðuverturkjörðinu.Guðmundur Ingi Kristinsson, fyrfirandi ráþuraflokks fólksins,fór nánar yfir úrsökt sína úr floknum og sagði að sparkað hefði verið í sigá veikustu stundu lífsins og honum gert að segja af sér ráþuræmbætti.Og ég upplifi þetta ekki í neinu samhengi við það sem þannig kemur fram.Og Mósfellsbær, Reykjavík og Reykjanesbær vilja byggja nýjan teknisskóla.Eftir að hafnafjöra bær stóð ekki við skuldbindingar sínar um að útvöða skólanum lóð.Já, ég hefði mögulega, ef maður frúksaði tilbaka núna,þá hefði það sannlega verið betra að finna annan staðið við upphauðið.Já, það er margt að ræða eftir vikuð sem þessa og fyrstu gæsteg minni eru sestirhér inn í hljófir 2 í efstaleitinu.Vilholmur Árnásson, bæjarstjóri Reykjanesbæjar og Karvinna Helga Simonadóttir, framkvæmda stjóri og bæjarfjöldrúi í Hafnarfyrði. Velkomin.Takk fyrir.Takk fyrir. Byrjum bara á tækninskólanum sem við heyrðum hérnaÓra Skarpinsson, Lísa Áðan.Karvinna, þú ert formar, skipulags- og byggingaráðs Hafnarfyrðabæjar,ert að koma núna ný inn í bæjapolitíkina. Hvað gerist þannig?Það erti nú bara nokkuð lung saga að segja í raunin, en þú veist,eins og staðan er í dag að við bara vildum vera hreinskilinn.Tækninskólan kallir náttúrulega eftir því að geta byrja sína vinnuog við gotum ekki lofa því að ná að skila loðunum innanþess tímarama sem þeir settu. Þetta er líka bara ákveðið ábyrðað þóra að segja bara stuðuna eins og hún er.Á móti þá förum við þarna bara í gott samtal og erum viðgóða samstarfi um niðurstuðunar og ég hugsa að þetta sé barafarsalegast fyrir alla með það stuðu sem er í dag.Já, það er með náttúrulega að líta á tímalínuna þá vilist að veraað mönnum hafið svona átt að vera ljóst í hvað stemdi eða hvað?Ég held að vonin hafið bara alltaf verið til stæðar og það erþá veist það er að reyndu allir sitt besta alveg hérna fram að síðastaað búa að tryggja hérna hvað 85% af loðunum sem það þurftuundir skólan og sama tíma er að ábyrða hlutur og okkar í bæmalunumað passa upp á egnir og fjö bæjabú okkar. Þannig að ég hugsa aðhvenar sá tími var sem að það hefði átt að liggja fyrir var heldurbara þessi tímbóti sem var okkur átt núna að allir fengi baratækifæri til þess að gera allt sem er gáttu til þess að tryggja þetta.Já, en talda með egnir og fjö bæjabú að þá íhver tekniskólina aðkrefast einhverja bóta, hvernig verður brúðustu því?Þannig að ég hef engar ágjör af því. Við erum í góð samstarfi oghérna það er gott samtalað naður milli. Hafnarhraubær, hann er ekki að faraað tapa fyrir á þessari stöðu sem er í dag. Við erum þá bara í rauninukomið nýjan nýtt svæði í nýri uppbyggingu og horfundið framtíðar með þaðog fullt að tækifri sem því fylgja. En ég skilða vel að það er ákveðinútlæðu kostnæður en þetta er eitthvað verileg fjárhæf.Nei, og þetta er ekki einhver meiri hátar místökja bænum?Ég myndi ekki segja það. Ekki eins og staðnir í dag. Vagnar sem viðnáðum að klára samkómlega í vel og erum að vinna vel með skólastrætti.Já. Vilhjálfur, hvernig við þér fundist að fylgjast með þessumsvona óvendu vendingum að mörguleiti?Já, auðvitað, hérna er það svekkjandi að sjá að svona mikilvað uppbyggingtefjist eins og tæknisskólinn er. Við þurfum mikið á þessarimenktun og þróun í hérna tæknuð innams að halda.Þannig að auðvitað hefðum við náttúrulega kosið það að þetta hefðibara gengið eins rætt og öruglega fyrir sér að fengjum hérnaöllulegan tæknisskóla sem fyrst. En þetta er staðan og þá þurfum viðbara að vinna sem best út út í því. Og þar finnst mér haksmunniskólan sjálfs og nefndan að skipta mestu máli. Og því kannski stýguvið inn í þetta að því að við tekjum það bara allstæru heiminumað skólasamfélagin eru nú oft aðeins til hliðar og fólk mætir ogfer alveg og býr á skólasæðin eitthvað tíma eða ferðast meðalmenningssamgöngum um því. Og því fannst okkur við nú vera þaðnálagt að það væri alveg raunheft að hann kemi til okkar þar semvið erum bara með tvöfaldar reiknusbreytu á milli. Það er svona20 mindur frá staðnum sem hann átt að byggjast upp á það sem viðerum að bjóða og það sem er við okkar aðstæður.Það er kannski tvent. Er það að skiplasmálin eru bara klár.Lóðin er tilbúin og það er að byrja að jarðvegsvinna þessunamorgun ef að allir vilja. Og það er líka plásfurinn ég myndiríbúða og það sem er kannski skiptið mestumáli er að umhverfiðmyndi stiðja svo við námið og þróu námsins og skóla hans.Það sem við erum þarna með allþjóða flúgu öll, þannig að allsvona flúgtengt starfsemið sem er mjög tækni og innmengdunardrefin.Já.Er þarna. Það er mikill sjáurútvögur og vöruflutningar og alltá svæðinu þannig að all svona hapsækin, þetta er nú stýrimannaskólinuhlut til að tækni skólanum þannig að það getur passa.Svo eru nú lang, lang, lang flestu bílalegu landsins þannig að égheld að sé bara hverki heiminu hjá mikið að bílavegstöðum,spröytövegstöðum og öllum sem bílgreinar á einu svæðin svoþarna. Og svo eru gagnaverinn, nýjasti yfnæðarinn sem tæknarukallar á þessa miklu tækni mentun og sérhæfingu sem er bæðií ræfyrkjun og velfræð og velstjórnun og öllu þessu og þau erubara hérna með gutuna þannig að umhverfi getur eða ekki veriðbetra fyrir skólan og það eru mjög öflugur almenningssamgöngurrann á milli dag sem er svo bregt að þróa og ég tel að þetta séhafðkvam uppbygging í frábæri umhverfi fyrir skólan til þess aðvaksa og þróa.Já og nú veistu við að bæristum að fá.Tækni skólan það er þið hafið nefnt ennan möguleika Reykjavík ogBorgsumulegis og síðan Vossersbær. Hefur stíð einhver formleg skrefí þessa áttvílumir? Hefur þið tekið upp síman og ringt í stjórntækni skólan svo og bóðið þessa loð formlega?Já, ég er búinn sem sagt að heyra í verkefna stjóra verkefnisinssem var hérna búin að starfa og stýra þessu verkefnis í slíðintvei ár og upplýst hann um þessi hvað við höfum fram á bjóðaog að við viljum óska eftir að við viljum fá að taka samtalið áframallan ekki verið útilokkuð strax og við veitum það alveg að fókusiner strax á höfuborkursæðið og annað slíkt en ef við bara horfum áhvernig skólar þróist í heimininum og þá er það ekki alltafþað skynsælægast að tróða um eitthvað bara út á stafsettninguninekki að hugsa um annaðið yngverjumni hvernig skólinn á að getaþróað á vaksið og það að geta stækkað þar sem er svosvona fjölbreytt tækni og starfsemi í yngverjuminupluss að hafa nægt plásfyrir þá stúdantakarða og annað slíktá sumu lóðinni með annari vestlun og þjónustu, svona öður stuttHvort heldur þú að nemyndur að hafna fyrir þessi fljóttaritil Reykjanesbæjar í skólan eftir tveiföldir Reykjanesbreytieða gegnum stofbreytir höfuborkursæðins í skjólusáttal?Það er svarbyrning. Hvernig var hljóðið hínum eina á línunni?Var vel tekið þessa hugmyndina?Já, þau þökkuð bara vel fyrir áhann og voru algjörlega til að taka spjalliog annað það en ég bara heyri það, ekki bara því, bara almenntað auðvitað er höfuborkursæðið það sem er nummer eitt í skoðunog við skiljum það alveg en okkur finnst bara hagsmennu skólanskipta mestu málu og við trúum því að við bjóðumhérna umhverfi sem er skólanum fyrir bestu.Og ekki líka síst út af hraðunum, bara hagkamni uppbyggingar ennumað því við höfunægt land, það er, landið er aðeins trengra um það hérog skiplasmálinn taka bara lengri tíma hér á höfuborkursæðinog það er við, en skiplasmálinn er tilbúin hjá okkur.Já, taldum skipla og umferð Karolina, þá var það nefnt þegarþað stemdi það að tækningsskólan ætti að vera þarna á höfninnihannan fyrir það er mikil uppbygging, hannan fyrir aftur á mótisvona nokkuð aftalega getur við sagt, það kemur á samgöngusáttmálinn á höfuborkursæðin, síns fólk hafi miklu ágjör á því aðþetta myndi myndast miklu að umferða teppur.Hvað núna af ykkarhálu, hvað verður á þessu svæði?Við erum ekkit byrjað að tala um það.Og það er bara sandal sem við þurfum að taka held ég baraöll saman á hafriðingar, það eru mikil tækifæri í uppbygginguþarna. Við erum núna búin að vera í fasa að skipilegja hlutaf Flensburgarsvæðinu, hannan við strandgötuna og ég trúi því aðí framtíðinu verður þetta bara eitt flottasta bæjarstæði á Íslandiað við gerum þetta vel.Já, og vonuð það. En talda um uppbyggingu, það var svonaeitt og annað sem ykkur snertir í vikunum er langað eins að ræðihérna brottvísunastöðina. Það var fundin staðsetning fyrir þessabrottvísunastöð sem tölvöra deilur hafa verið um á ásbrukletta tröð átta. Viljarumur, þú varst að gaggrýna samræðsleysií vikunni. Er þetta ekki endanleg staðsetning eins og þú sér það?Nei, það er margt eftir að gerast í þessu máli. Ég vil byrja aðsegja það. Það er kannski tvent sem ég vil byrja á að segja aðbrottvísunastöð er lokaúræði sem er gríðalega mikilvægt að komihérna, komist á lagina til þess að takast á við þannhælislindunda vanda sem við höfum átt við, sem við hefum núnáðskoður árangur í, en þetta er svona lokan hýkkurinntil þess að ná betri tökum og þeim áloflokki. Ogallir þingi íslendinga hefur verið samþygt það að hann ætti aðvera í okkar samfélagi eins og þess að nálaðt flugur.Nálaðt flugur, já. En þú vil ekki að þetta sé nálaðt íbúða byggð.Já, en við höfum gert skýra kröðum það að við viljum ekki að hafaþetta nálaðt íbúða byggð og varðandi þetta samráðsleysi að þávil ég bara segja það að það ávið til dagsins í dag og það semundan við gengið að stjórnvöld hafa ekki verið góðu samtaliog samráði við svæðið varðandi hvernig hefur verið leikt heiluíbúðarhúsinu hérna undir hælisleitundur og annað og það er þaðsem við bara óskum strax eftir þessum tímabúndi að verða ekkimeð þetta. Og dómsmálaránandi hefur alveg gefið góð fyrirreitumþað að þau munir vanda sig í þessu ferli, þau fara þarna íofið útbóð og þetta er sá kostur sem að þeim þótti físilegasturog þau munir byrja að skoða en þau eru búin að lofa svo bara íframaldinu góðu samráði og samtali við okkur þar sem viðmunum geta komið skýrt á framfari okkar sjónamöðum og hverjirokkar hagsmunuð eru og hvernig bara samfélagið er búið að þurfaað þóla ímislegt í þessu.En þú ætlar ekki að leggjast strax gegn þessari stafsendingu á þeimfórsöndum að þetta sé nálaðt í bófið?Við höldum bara alveg mjög fast í okkar skoðun að við viljum aðöllum við erum að skoða það.Allt þessi úrraði sem eru einhverju leiti opinn eða annarslíktsé farið en loku úrraði í okkar samfélagi eru við tilbúintil samtalsum og hérna og alltingi líka múnar samþykja að þannigeigi það að vera og hérna og þau þurfa þá bara að koma til okkurnúna að vist hver er nákvæmlega útfæsla og hvernig er þetta eraf hverju við velja þessa stafsendingu, hvaða aðra stafsendinguvoru í bóði og við höfum alltaf viljað að þetta erað þetta sé að segja næst fljóðvöldinum sjálfum.Karolina, hvernig slóð þetta þig? Þetta er kannski svona stærri spurningum samskipti, sveitarfélaga og ríki sem svona sveitarfélagafólkræðir mjög reglunum.Já, ég skil vel reyginnesbæja að vilja fá að vera með í samtalium eigi landsvæði og það er ofta eins og hérna,og velja nú kannski að kannast við að maður nefnir það oftavið höfum skiplarsvaldi yfir okkar eigi hérna sveitarfélagien á samme tíma þá skil ég ríkið að það er líka að leita leiðatil þess að finna þessari stöð bara góðan farvegog þarna er ími og húsnaði sem að gæti passa vel viðog það er mikilvægt að þessi farið, þessi vinnu, hún sem gerð velog líka bara fyrir þá einstaklinga sem munuþurfa að vera vista þarna að við séum að fara að bjóða uppá þetta úræði og þetta er í rauninni náttúrulega straxmiklu mannulegra heldur en það þurfa að vista einstaklingaí fangilsum. Þannig að ég trúi því að og ég veit aðþað verði gott samtalen að millin, ekkustar þarf bóltinalltaf að byrja og það er kannski líka okkar ísautafylgjörnum að það er að íta við samtalenu, láta vitaaf okkur, við eigum það líka alveg til sjálfa að gleima þvíað tala saman á millisautafylgja og þetta er baraklassíski bóltiða sem þarf alltaf að vera að minnaá gott samtala og samstarf.Mér er okkar að reyða annað sem gerist í vikunni, það erutilhjóðu starfsóps um endurskóðin kostningakjörðsins.Starfsópunum vil hætna, já, fjölgajöfnarsætt undir aðjafnavægi að hvaða ánumstofa fjölgathingmunum,það er lagt til að þingsætti að veri færtaf norðurlandi á höfburgarsvæðið,þingmunum norðausturkjörðamis,fækkarum þrjá og þingmunum norðvesturkjörðamisum einn ef þess að tilhjóðu starfsóps um endurskóðinná fram að ganga á móti fjölgathingmunumí kragunum um fjóra.Karolina, þú ert í viðrestog þetta hefur verið svona barátumálflokksins í nokkuð tíma að réttaaf þetta kerfi eins og því að það er orðið aðhvernig líst þér á þess að tilhjóður?Mér finnst þetta mikilvægt og það er mikilvægtað stiga þetta skref í að jafnaað hvað er réttallra íslendinga.Í dag eruhverða sjöða nýju jöfnarnarsætiog það er verið legið til að verið 27 jöfnarnarsætiog horfum baraí kostningatöluðan 2004að það var á bakvið hvert atkvæðiá þingmannsutan landi, svo þetta séum baranorðvesturkjörðami að það var í kringumheld ég 3000 og eitthvað atkvæðiað meðan að fyrir þingmannisí vesturkjörðum var þetta í kringum 6000 atkvæðiþannig að það er ekki jöfnurþarna og það skiptirmáli einmitt aðvirkilega skoði þettavegna þess að atkvæðihöfuborga búa á ekkiþetta vega minna heldur en atkvæði einstaklingasem eru utan landien útfæslan eins og starfsöfnleggur þetta upp er held ég bara ákveitissvona byrjun að skref í þessuvið þurfum bara að fara svona hófartað stað og aft okkur á því hvernig þetta virkar bestfyrir okkur en að mínumaðti hugsa ég að þetta er síðan bestatilagan sem að kemur þetta framtil þess að mynda að byrja að jafnaatkvæði þinnVilfjóðum við sögum í nálka að setja á svona tölfræðilegumstarfræðilegum grunni en aðri segja að þetta sé barapólitísk ákvörun og félagslegákvörun líka hvernig við ætlum aðað gefa þetta vægi atkvæðaþú ertu auðvitað í söður kjörðumþað er ekki breyting þar á ef þetta er fram að gangaen hvað segir þú?Já, sko, mér finnst þetta að veraað eins starra og dýbramál heldur en þessi er til að og ég tek nú baraundir með loga einasinnivini mínumað þetta er nú bara til að nefnda út í bæog byrja allt með sérí því aðþarna er einmitt einhverju starfræðingarbúin að bara fara því markmiðað jafna atkvæða vægið og geraþað eins svona fljóðlegastsvona einfaldans það hann hátt eins og hægt erÞetta eru nú ekki bara starfræðingarJá, stjórnmálafræðingarog hérnaen þetta erþröyng til aðog ég hef sagt það alveg, ég hef ekkert alveg gertneina aðtöðsendum við tökum umræðanog finnum leitið þess að jafnaatkvæða vægið að einhverju leitien við þurfum að vita hver ersamt tilgangurinn með líraðinuað það er að sem flest er hafiröðtog sem flest sjónamið komiað borðinu og það er mikilvægtog ég hef nú bara upplifað þaðá mörgummálumað því að einhverju sem við byrðiþað er bara að skipta öllu máluvarandi ákvæðanutökunaog því er mikilvægtað hvert svæði, þess vegnafinnst mér aðef það á eitthvað að jafna atkvæða vægiðþá verðum við að minka kjörðar með næfturog hvorsum við jafnum atkvæða vægiðekki, þá verðum við að minka kjörðar meðog ég get alveg séð fyrir mérað Austurland get alvegþað getur alveg fækkað í norð-austur kjörðar meðþingmununum ef að Austurlanditreyð þingmaður í gegnumminna kjörðarmi, þannig að þau þurfiekki alltaf að keppa agurir um þingsætinog annars líktog ég hef bara fundið þaðað eftir að kjörðarmununum er svona stórþað er hluta því hvað stjórnmólinhafa færst lengra fráfólkinu í landinu og tröstu viðminkað, að því að þau eruhans og stórkjörðarminn að það er að gefa mikiltinging á milli íbóð og þingmununumþetta er eins með reysa atrið sem verður að skoðaog svo megu að ekkigleima hinnu aðöll ráneitinn, stjórnsýslan, allþingiáttið til prösta íbóðunumeru hérna milli kvítáðanaað þá er mjög hættulegtað vera að draga þú og vægiþingmunana sem eru dreyðirút um landiþað er bara eins og bandarikin gerir þettaþað er nú enkið þingmunni vósintónog ég er bara ítrekkað að maður hefur svo oftá svo marganhátthvort sem að séu þeir sem að reykaopamörnum stofnanir út á landi í kjörðarminnumef við komum til býrikiá svæðinu, það hefur áhrifég fann það nú baravar hann til Grindavík og allar ákvæðanirsem voru teknar þarþað var bara mjög gild munur ákvæðanirsem var teknar gagvart okkurnálagt Grindavík eða þeim sem var teknarhér á höfuborgarsvæðinuþannig að staðsetning skiptir í gríðala máliog það skiptir líka máli í umræðinum teknískólansem voru mjög áðanþú verður að upplifa umhverfi sem þú ert að vinna fyrirog það gerur ekki með að færaalla þingmunni hinga á söðu vesturhóðinuKrulina, þetta er flóki málað mörguleiti að ætla að breyta kostningalögumhvað séu þú hvað þetta var þar?Bæði hvað var það að hér erustóra stofnanir á höfuborgarsvæðinualþingi ogstærstu fjölmjörnarnirog annað slikt, ég minna þarf ekki að taka miðaf fleiri þáttum en einfallega aðreikna þetta út þannig að þetta séum sem jæfnastSko, í mínum hug er þetta bara sýkult verkefniþað er hérna jæfna kostningavægiog svo byggjast þarna annarsvegarog það er kannski líkaog ég er utan að, ég sé að ég er ólst uppá vesturðum, það sem að hérna í samfélagisem að bara konaði niður hægt á róliog bara að flottubæja búum og fólki þar er búið að byggjasamfélagi upp aftur, en það erbyggjast ennum mál og það er baraeins og viljum við að tala umað það þarf líka að fara endursko, það þarf ekki öll þjónust að veraá höfuborgarsvæðinu og við þurfumekki alltaf aðhorfa sko í kjarnan að það séeina svarið, algjörlega samanlega þvíen það þarf líka að vera raunsætthvernig ætlum við þá aðfæra okkur út og ég var að mynda að við viljumbara aðra hérna fyrir framanneða fyrir utan, bara að dæmimeð reyginnissprutina, að reyginnissprutiner ekki enga mál höfuborgabúa, reyginnissprutin er baraokkar hefbruta, okkaralþjóðflugvelli og annað slíkt, þetta er líkabara sandal sem við þurfum að fara að taka á stærrastærra planiTímun er að hlaupa hérna frá okkur, ég með langa að spýra þigsvona rétt í lókin, Vilholmur vegna þess aðþað stefnir í verkfallflugverkja núna í næstu vikureyginnissprutin byggirmjög á þjónustu við flugullinog starfsemini þarhvernig lítið þú að það að mál?Það er bara grafalvarlegt mál fyrir allt samfélagiðað kæraveiduræðurþurfum við alltaf aðlendi því aðað hérna til þess að einhverjarkomist einhver lausn í kæraveiduræðurfyrir hérna einstaekki að hópa að það sé hægtað við alltaf svona mjög skada fyrir mörgumsem að hafa enga aðkomi aðdeilunni og það er baramjög alvarlegt málog við þurfum aðfinna eitthvað betra vinnumarkasmótel svo til þess að koma í vekkfyrir þettaég er bara miklar áeikir af þessuog það er alveg rétt að við erum mjög viðkvæmfyrir því sem að gerist á flugullinumog því erum við að fullu í því núna aðfjölga aðunutækifærinum og mikilaðunutbygging framundanen þetta verkvært geturhaft áhrif á suma þegar það eru uppbygginguog þannig að verma þettatapsamfélagsins sem eru miklu meira heldurog nokkuð tíman hérnalaunahækkan er viðkominnti stjættarmunu hérna að kostaen ef aðlaun er ekki ábyrghérnaábyrgt samtali umlaunahækkan er einstakar stjættar þá geturþað líka ekki haft mjög dýrarafleggingar fyrir samfélagið alltÞað er það við flugverkja hér á eftiren komist ekki lengra með ykkur í þetta skiptiðVilhörmur Átnarsson bæðisturReykjanes bæjar og Karolina Helga Simónardóttirframkvæmda stjórn og bæjarfylgtrú í HafnafyrðiBæsta þakkir fyrir komuna ímorgunúðarsbyð, þar var ég hér áðuren þetta er vist vikulókinBæsta þakkirJú, höldum aðfram meðvikulókin hér á samtengdumráðsum 1 og 2 og í beinu streymimynd á vefnum okkar, rúf.isvorum að kveða sveitarstjórna fólkrættumögulegar breytingar á kostningalögum, brottvísunastöðbaratunum tækniskólanen nættileg núna næst er þaðbankaskattin sem hækkar um 6 miljardaf samkvæmt fjárlæðafrjóðvarpinuog það var svona hart tegist á að vera líflegar umræðurum þessi mál á fundi samtæka fyrirtækjaí fjármála þjónustu í vikunniog það er margt að ræða sem þessutengist Jón Guðni Ómarssonbankastjóri, Íslandsbanka er hinga kominnástöldur Lóa Þórstóttir, Þingmaður floks fólksinsog nefnda Marja Efnaðis og Vískita nefndog Gilvi Magnússon, profesorsem er leiðis. Góðan dægin!Góðan dægin!Sko, það er eins og þetta að vera að hækka sértakkanskatt á skuldir fjármála fyrirtækjameð það markmið að auka teikur ríkisinsaf starf sem er þeirra um 6 miljardarástöldur ríkið allra að sækjateikur til að skila afgangi á ríkisjóðihvers vegna þarna?Mér finnst það nú baraað blasa við að ég held að sé nú alltaf tilbreyðari bjökið þjóðfílaðinu heldur en bankatnirsem að hafa hagnast alveggríðarlega á undanförnum árumhagnaður veraþessar fríkja banka var 88 miljardar24 og 94 miljardará síðasta árið, þetta eru 182 miljardarog með við400.000 manna samfélag, það gerur455.000 krónur á hvern einastahvert einasta mannspann á Íslandieða um 2 miljónir á fjármána fjölskylduog ég held aðþetta sé bara, þetta er bara blasi viðað þarna sé hægt að sækja eitthvaðog meðan að fjölskyldunar eigaer unni bara lítibór fyrir bárumeðan að það er út af því hversu mikiðaf þeirra fyrr ívakstakreifsluti bankanaJón Guvinni, hvaða áhrif hefur þessi hækkuná þinn banka? Er það alveg ljóstað það eru auðvitað grunnvalla spurningií þessu öllu sem mann, er það alveg ljóst að þvíað þessi hækkun munir bitnaá viðskiptavinum bankans?Ég held að þessi hækkun hefur áhrifinu alltaf bæðiðá hlutava og viðskiptavini, þeir eru svona skattaralmennt, þarna eru við að horfatil þess að vera að skerða samkenninshæfibankana til lengri tímaÞekkja að Írlandinhefur mjög lengi haft mjög lága skattatil að laða að erlenda fjárfestinguÍ Fraklandi vinnimarkaðs mótal gert að verkumað hægustu þar eru búin að vera miklu minniennlumins í bandargjónum og Íslandisíðustu 25 árinÞannig að hvernig umhverju fyrirtæki með búiðtil lengri tíma skiptir verumeð máli. Það að hækkabankanskatt núna er ekki eitthvað sem að veldurþví að bánkan er hægt að lánaá morgun og það vera einhver stórskadi til skemmur tímaen það ætla að vera með, sko fara úr þvíað vera með 5 sunum herri skattaað banka á Íslandi, heldurinn Nákvæmlandónumí 7 sunum herriþað til lengri tíma mun hafa veriluáhrif á samkjæfnistuðunaog að hafa áhrif náttúrulega bæði á bankana sjálfaog bara möguleika þeirra til aðvaksa og náttúrulega stýðja við haggjafinEn sko fólk auðvitaðhorfir á því hann mikla hagnaðsér þessar stóru tölurlítur á arðsemi sem er umframkröfur og fleira, ég minna því hljótið aðráða við að burkameira ísérteganskatt eða hvaðá þess að það fara að bitnaverulega á neytendJá, ég segi, til skemmur tíma lítiðþá standa vel og getagreitt að hægri skattatil skemmur tíma lítiðen til lengur tíma lítið þá gengur ekki að vera með5-7 herri skattaen samkynnsælar í útlandumog það sem við bendum líka á er aðþað er aðdilsvært að við erumóverlegt á Íslandið að lífriðsjóðirþeir eru líka mjög aktífið til húsna Íslanda markaðiog það er ekki verið að skatla ekki þámeð sama hættiog sömur viðskita vinnir, þeir sækja í bankanaog aðri lífriðsjóði og við höfum séðþað er heldur efna minnafólk sem að sækja í bankanaþannig sjálfur sem maður séð, það er verið að veitaað það sömur vöruna og sömur er skatlaðiren aðri er ekkiog það bytnar á þeim náttúrulega sem að taka lán í bankunumÞú nefndir þetta til lengriog skemmri tíma, til skemmri tímamun þetta hafa áhrif ávaksta og þjónustökjör hjá bankanum?Það getur gert það, það er náttúrulegakemur bara ljós, fyrsta lega eftir að sjánákvæmlega útæðsluna á skattunumog hvernig hann kemur tilog það er eitthvað sem við þurfum að ræðaí fjármára á þeirra, hvort það er síðan hægt að hannaþetta þannig að það veldi minni skadaog bankanir eru kannski óverulegur því að leitiað skatta ekki mjölk út í búðog það er eitthvað sem virka baraog getur breykt bara dag fyrir degien bankanir er lánat í 25 áraofta tíðum og jáfnveg lengraog vextir fastir allan í 5 árþannig að eitthvað sem er gert núnaþað hefur áhrif til hans í langs tímaGilur, hvað séð þú? Hvernig standaíslenski bankanir með tiliti til þess að er þettavanlegi leiða að hækkabankaskatt mjárfyrir sem þessu?Já, skoþað er þetta að færa bæði rögmeð og mótialmennt talað er þetta nú samtfrekar skrítinn skatlagningað skatleika skuldirfyrir degi að bankaí þessu tilfelliyfirleik eru nú skattarlagðirá hagnaðeða laun eða eitthvað slíkt skoÞetta er svona þrýlega skattur í bankakjörunni?Jújú, það er náttúrulega líka að sérstakurtekja skattur á bankaog það er svona svona áldamálkortað útvæðslan hefur verið betri ef hann hefurhækkaðið fyrst með en mild og annað borðverður með meiri álaugur ábankanaÞetta er reyndar ekkit rosalegahá prósendasem að verið er að lækjaeða hækkaþetta er eitthvað stargar en eitt brómilþannig að þó að vaksta munurhækki eitthvað pínlítið útlandsvækstirhækki og innlandsvækstirog fjármögnun lækkiað þá er þetta enginkóllsteipa fyrir fjármálakjörfiðen þetta er óneittanlegasvona frekar skrítinskatturhann á síðan alltaf uppbrunaí hruninuog var þá lagður áog var nú kannski fyrst og fremst hugsaður semskattur á þrótabúog það er allt saman laungubúiðen eftirstaklega þessi skattur sem er ástarfandi banka og er nú kannski soldið skrítinþannig að skrítinskattur en það er að heyra þér aðþú ert ekki endilega mótfallin því aðþað sé farið í einhverja aukna skattlagninguá bankakerfiðin en þið þykirsérstaklega það sé á skuldaleginu, er það eitthvað?Já, ég held að svo útvæðslegahafi verið balsins tíma og sé kannski ekkisvo besta núnaþað er svo hana málkvort aðskatlegja íaðtunum greinar mér sjáblegaað það þurfa að vera einhver góð raukfyrir því við skatlegjumtópakko, áfengi ogvelsniti út af mengun og slíkumhlutum, það er ekki alveg sömu raukfyrir því að skatlegja banka, það er svonakannski freka veikur rauk að bankanirhagnist mikið og það er svonaskatlegja þá hlutværslega meirin aðraen hlutværslega virka það í pólitíkinuAkkur er það veikur rauk?Já, það er nú yfirleitt baraþannig aðtekið skatlegja lagður á fyrirtækihlutværslega í hlutværslivið hagnað, en ekki þannig að þessiherri brósenda á þá semhagnast mest, þannig að það er nú svonakannskifrekar veikur raukað því er mér finnst, enpólitíkist er það ábyggilega ágætt raukog virka í almanumröðinuJá, hallalus fjörlögog þetta er svonaliður í því að náðfífram ástildurinn, enmaður spyr sig, það er þessi grunnspurninghvort að þessiauknu skattar á bankakerfileitli þess að neytandin bara sittjaeftir á enveri staðin áðurNei, það á ekki að gera þaðég hef, mér hef nú ýmislegt sem ég langað til þess að segjaen það mér hef okkur að minna á, bankaskatturinnhann fer upp í 0,25%hann er ekki eins og 0,3%0,25-4%ef ég má réttog hérna, því að talaðum aðþessi verið að skattleika skuldir bankanaég veit ekki hvort að einn almennihlustandi gerir sig grein fyrir því að skuldir bankanaeru innlánin sem eru inn í bankonaþað eru skuldirnar, og að talaðum að bankarnirer hugsanlega hætt að lána, það er þannigsem að bankarnir búa til peninga með því að lánaþannig að þeir eru ekki að fara að hætta að lánaþað er alveg á reynu. Annað sem er alvegá reynu er að þegar að bankaskatturinnvar lækaðurþá skilaði það sér áengan hátt til neytandaþannig að hérna og það barasínir skýrsla stafsóf menningarog viðskiptarraður af því að fara 2023algjörlega fram áað það skilaði sér ekki til neytandaá nokkun einasta hátt. Þannig aðég sko bara hafna þvíað bankarnir þurfiað láta þetta fara á neytendurég tel að við séum með ráðvið erum með samkipniseftileitog annað, við eigum að geta fylst með því aðbankarnir veldi ekki þessumpínulitla aukna kostnaðisem að er munn minna hlutfallfyrir þá heldur en nokku tíman þar semheimilin eru að fá á sigog að tala umsem sagt hérnaað þú veist, júþessi að haknast mikið og hvort að égsetja á mismunandi meira á einaatvinnugrein heldur en aðra. Bankarnireru að fá bara fyrir heimilina til sín í bilförmuog þau hafa ekkit valþau get ekki valið, skulduheimiliget ekki valið. Hvort aðþau, vestlið við bankarna, þau getþau gert það með í mislett annað í verbolguþau get þau hafa rætt í matareinköpumog annað, þannig að það er betra fyrir heimilin í rauninniað hafa smá verbolgu, heldur enað borga2300 krónur aukalega á mánuðitil þess að verja þau gegn 10%verbolgu sem að í helstalegi kannski er að kostavið 50.000 krónur aukalega á mánuði.Þannig að sko, þú veist, og við skulum ekki gleymaþví að þegar að vextir eruí 8,75% eins og núnaað þá miða við 50.000 krónur lánþá er heimili að borga4,4miljónir á ári í staðinþví að vera að borga 2.000.000 á áriog þetta eruannars er þetta 365.000en ef að vexti var í 4%sem ég var að miða viðþá væri þau að borga2.000.000 á ári og 167.000á mánuði. Þetta erekkit smá. Þarna erekkert borð fyrir báru, en það erþað hlýtur að vera hjá bankunumog mér finnst ótrúlegt að það séverið actually að fyrirgeðaað það er ekki slettuna að væla yfirsvo ég bara segja það. Jó, hvernig, dveljum aðeinsvið þessar skýslu sem sko síðasta ríkisúttleitur gera um stöðibankagerðu sinnsþar var svona að vera að kannaeitt og annað hvað tengi stöðibankan ogeitt og annað jákvætti þeirri skýslu, en það kom líka framað þessi sérstakir skattur var lækkarí koronavírufarlæðunum 2020þá hafi viðskiptavinir í raun ekki notiðgóðs af þvíer ekki vonlust að vera þá núna aðnefna neitindur eitthvað neinnmáli þínu til stundings, ef þetta er staðanef þetta er sagaJá, þetta er bara alls ekki rétt, ef við skoðumað vakstamunum á mötu innlánuog útlána, þá hefur hanneinmitt mingað frá því að COVID varhins vegar hefur hildarvakstamunur ekki mingaðog það er vegna þess að bara vakstastíði er herraog bankanir eru með mikið egi fjesem er ekki vakstaberandiog það er svona bara við herra vakstastíðog þá hækkar aðeins vakstamunurinnen munur sem þetta á innlánumog útlánum hefur einmitt mingaðþannig að bankanir hafa verið að skila þessu til neitindaog yfir síðustu 10-15 árhafa bankanir einmitt gert alveg gríðalaðí því að auka skilvirkniminka kostnað, fjárfesta mjög mikiðtil þess að þessum er búið að fækkasko starfsmunum í bankakernu allverulegaog það var neitindur fundi fyrir þvíjá, heldur beturþað skilaði sig til neitindaog endanumog þetta er eitthvað sem gerist í lengri tímaþannig að við sjáum þaðef við sjáum ekki sattbyrjum fyrir okkurvið erum búin að fækka um 50% starfsmunumum 15 áraef þessi starfsmunum væri allir enþá í bankakernuþá væri klálega vakstamunurhærri og göld hærriafslutuðu, þú vildirjá, bara skosannkvæmt þessari skísluað þá var vakstamunur í nánast óbreyttur fyrirog eftir þessar lækunog hann var aðeins, og hann mingar aðeins0,1%0,1% stikþá stofnum við hiltar vakstamunumþú veist, það bara breytir ekki þvíað þetta skilaði sér bara ekkiog það er bara niðurstaða skíslunarþetta skilaði sér ekki til neitindaog neitindur hafa alveg fundið þaðá eigin skinni, bara með þvíað hérna, hvernig þjónustu göldog annað hafa hækkað, sem eru samt sem áðursvo að það sé sagt smámunir með að við vextinasem við erum að...Það er hvernig ég er að fá þessit grífinþjónustu göld í okkur, það var síðustuþrjú árin hækkað um cirka 3%lánt undir verbolgu, sum göldþað hefði verið að felda niðurog hérna, eitthvað mjög skengismunum af fleirahefur lækkað, þannig að það er alls ekki réttað við höfum verið að hækka þessi göldog einmitt lánt undir verbolgu síðustu árinGilvi, sko, fáum profesorinahérna aftur inn í þetta því aðhér er tölvögt vísaðog reglulega þegar rættur um bankaskatt og fleiraþá vísaði þessa skýslu sem að gera þannig2023 og hvernig bankaskatturinnhafið áhrif þá þegar það var lækkaðí korunverið faraldrinum. Engurdylistuðu þetta að vakstakjör héreru ekki í samræmi við það sem þekkistí nákvæmna ríkjumhvað segir þú um söguna sem þessu tengistog þessa skýslusem gerð var hér fyrirég bara fá einum árum því að þá var ráð þeirra aðopna það að setjaá auka skattteimtuJá, skoþað var náttúrulega að tala um söguna klukktífum samanen svona mjög einföldumyndasögun er að við höfum auðvitað veriðmeðsíðustu áratvíði herrivexti hér og eitthvað herrivakstamun heldur enn ínákvæmna lundunumog herri vextir eru náttúrulega afleðingaf því að vera með okkar einn myndsem er óstuðu og veikeins og við þekkjumen herri vakstamun eru aðstaf af því að það ersvona frekar lítilsamkefni, það er eiginlega engin ellend samkefniog það eru fáur bankarhérna heima ogþeir eru nú svona í smerri kantinu þaðþeir njóta ekki svömu hafkamni í stórvextareins og bankar þó ekki sélitin eða bara til Norrlandanaog þetta er nú baraþað sem við búum við með að verðum okkar einnmynd og verðum áframfyrir sjálf að næsta árineins og komur ljós í kostningunni í síðasta manniþannig að þessu verður ekki breykten það er enn og verðursko vegna þess að þessi bankamarkaðurer svona einangraður, það er engin ellendirbankaður sem eru að reyna að stundaviðskipti í krónum eða bjóða smásöluþjónustu hérna sem er hægtfyrir stjórnvöld að lækjasérstakann skatta áÍslandska bankavegna þess að það gerir þá kannski ekki samkeppninsað hæfa við ellendabanka en það skiptirunnur engu máli því að þeir eru ekki að keppavið ellendabanka um viðskiptií krónum, það er einhver samkeppnium viðskipti í ellendurmyndin ekki í krónumeina samkeppnin sem er eigavið önur en innbyrðismittli banka er við lífyrískerfiðog það eru óneittanlegadálítið skrítiðaðbankanir keppi um fastegnalánmeð tölverterfiðari aðstöðu heldur enlífyrísjóðinu vegna þess að þessibankaskattur er ekki lagður á lífyrísjóðinaGili, við talaðum krónuog ná skjótt inn að við náttúrulega erum í samkeppniellendabanka í ellendurmyndog það eru stærstu fyrirtækinu í Íslandifá lán hjá ellenduböngum á stórleitiog það er einmitt eru fimmfall lagri skattarog minni eigin fjórbyrði líkaþannig að það er í samkeppnistan mjög erfiðen minni fyrirtækinu í Íslandiþá þau eigu erfiðaraþá er það ekki þjónustu í ellenduböngumþannig að þau lenda í skattbyrnien stærri fyrirtækinu sleppa við hanaEn sko, þú áttu að þaðá verkefni stjórnvaldenguðin að ná þessuhallalýsi, hefur skilning á þessumaðgjörum núna og myndurþú sínaði meiri skilning að þetta væriþað væri sett einhvað ákvæðið bara um þaðað þetta væri tímabundinskatt heimta?Já, ég held að það myndi hjálpa, það er alltaf eitthvað að tala um að það sékvalirreika skatt úr einhver leiti út að það sé há verðbólgaþannig að það er eitthvað sem myndi hjálpaklálega og sérstil eins og ég segi, ég mennabánkvæðir er að lána til upp í25 ára, þannig að þaðþessi hórti skemmur í tíma hvað þetta varsem myndi klálega hjálpaég skil náttúrulega verkanuð mjög velþetta er langtíma verkanuð eins og þarog það þarf að horfa þá líkahvernig þetta auka skilverkunahildi yfir í hennu ofenbjörna kerfieins og ég það er, bankakerfi er búið að fókusamikið á það að fjárfesta og auka skilverkniog ég held að það sé mikil tækifæriþar hjá hennu ofenbjörna líkaÁstæði, hvað segir þú?Já, mér finnst nú í sjálfþess að það er engin ástæði til að minni fyrirtækisem ekki geta farið í aðlenda bankaþurfum við að lenda í skatthemtusem er á bankanaþað bara er þessibankanir standa gríðarlega velþað er alveg greinilegtog mér finnst bara út af þessu sem líka kemur fram í skíslunniað þar arsimieigin fjárjógst úr 6,1% ár 2018í 10,1% ár 2022eftir að búið þeirra lækkahérnabankaskattinog hérnaþú veist, arsimin jógsthérnaávinningur eigandaregstunni jógst bara gríðarlegaog því tíma búið líkaja, baraæðislegt af það að veitum tíma gerstog hérnaog svo bara að meðal arsimiíslensku bankana meðan við Norröna bankavar 10,7% árið 2020og 2,9% á Norröna bankumað sambarlega starfiég bara er ekki að sjá vandamáliðog ég get bara, mér finnst bara alveg ótrúlegtað það komi alltaf um leiðað það á að snerta eitthvað viðþessum sterkum fjármálufyrirtækjumþá er alltaf, kemur hótuninnum að velta þessu yfir á neytendurþað hlýtur að vera hægt, alveg svo heimilinþurfa að standa upp til sjálfu sér, þá þurfa þið bara líkaað standa upp til sjálfu um ykkuránþess að velta því yfir á ykkur og aðraen kom ekki til greinavegna þess að það er rætt um fyrirsjáhannleikalíka í þessum ræksteginnsu öðrumað þetta eru takmarkað við einhvern árafjöldaÉg veit það ekki, ég mennavið erum að horfa núna á eina mestu vakstabyrðsem hefur verið lögð á heimilin, allavegaí mjög mörg ár, var einhver fyrirsjáhannleiki þareru heimilinmeð einhvern fyrirsjáhannleika þar, veit að þúeinhvern veginn hvernig á að lekka þetta niðurég bara get ekki síða það aðþessi til nokkuð plan hjá seglebankanumum hvernig ég er að lekka þettaeða hvað ætla seglebankin að geraþegar efa verbulgamundin og allt í hennu faranýri 2,5% sem að verist veraheið gullina takmark, hvað ætla seglebankin þá að gerahvernig ætla hann að lekka þettahvernig ætla hann að fara því í alverðinnivegna þess að allt í hennu þáerum við bara komin í ákveði vandaþannig að við þurfum að fara að horfa á eitthvað þarég, þú veist, ég baramér finnst, mér finnst þess að verasvolítið snúið á kvolvég bara ætla að nota á hérna slagur flóksfólksinsfólki fyrst og svo allt eitt, ég menna viðþurfum að fara að hugsa þetta út frá fólkinnilandinu en ekki út frá fjármáli fyrirtækjumog þar er borð fyrir bárualgjörlega, það er alveg á hreinuánþess að því sé velti verið á neitumJá, þetta voru liflegar umræður þarnaá þessum fundið ykkar núna á mánudaginþar mættu ymsir sérfræðingarúr bankakerfinu og rættu ummögulega áhrif og síðan var politíkinnihlift inn í þetta þarna í lokin og þáþá svona fælist það eins hitti í leikinog fjármálar á þér að tala þarna um aðþetta er svona leiðilegt að gera þettaen þetta væri aftur á móti nöðsilegtþú talaður af hann um það að þið þurftu aðfá betri mynd af útfæstutil að segja nákvæmlega fyrir umhvaða áhrif þetta kann að hafa á ykkurog á neytenduren við fáum bara skoeinhverja mynduðu þetta að þvíhvaða áhrif þetta kann að hafahvað séru, hversu mikið snertir þettaÍslandsbanka sérstaklegaog hver kunna áhrifin að verameð það sem þiðþó vitið núnaJá, þið okkur til dæmis að viðtilgjöndum í vor að við erum aðí hagarænga aðgerðum og eins og við erum búin að gerasíðustu 15 ár og erum að fækka50 starfsmenn á árunumog með því erum að spara eftir skattkring 750 miljónir, náttúrulega mjög erfiðaraðgerðirog svo nokkur dögum setna þá er okkur tilgjöndaað ríkið er að hækka skatta um cirka1,5 miljard á okkurþannig að þú er fætt hærra heldur en þetta sem við náðum að sparameð fjárfæstík og aukinni skilverkniog þetta er svona rekstrarumkverfi sem er náttúrulega erfittað vinni og eins og við nefndi Írlandá hann, það er náttúrulega Írlanda sín tímaað hækka skatta á fyrirtæki og tímabunduþegar það neykar áhrifen til lengri tíma mjög jákvæðog þetta er svona öfugt, maður segjatímabundu þegar það sjálf að jáka áhrif á ríkien til lengri tíma liti er ekkigott að það er með þeim með að sjöfalt hærri skattaþetta er löndinni kringum á hérsvo verði líka að nefna að það er sko að tala um aðhækka skattbyrja á heimilinheimilin eiga bankanaog heimilin eiga innláninþannig að hærri skattar sem er náttúrulegastærstu hluta út af stýrivöksinu sælabankansað enda um heimilónumþessi álsögur ykkur heimilin sem eru skuldsettog önnum sem eiga spartnæðinog náttúrulega aðeins kynnslóabundiðyngra fólki skuldar og þeir sem eru eldrieiga oft í lífeyrisjónum sérstaklegaen hærri vextirað þeir á endanum skýla sér aðlangt stærstu leiti til annarsögurhérna í gegnum lífeyrisjóðuna og í gegnum innlántil heimilin heimilina sjálfurHvað segir þú um þetta, Gilvi?Það er margt fyrir sagtog maður spyrlíka umrekstralformið eigundunirog lífeyrisjóðunirHvað næst?Já, sko varðandieigundunar þá er þetta alveg réttað landsbankin er náttúrulegaalfarið, það er nánast alfariðeiguríkisins og þar meðlandsmann allra og hinnir bankarnir erutil hálfsí eigur lífeyrisjóðunaþannig að almenningurá stóranluta bankakjörfinsinsog greið þetta þannigog svo er þetta líka einhvern veginn í gegnumviðskipta kjörinnen það er rönn og veruþannig með nánastalla skatta, þeir leggjast á einhverjuhópa en auðvita ekkiallir skattar leggjast ekki á allaá sömu hópa með sama hættiog þetta er barahluti af umræðinuöll fjárlögvið heyrum, það er ekki barafjármálafyrtegin, þetta er líka ferraþjónustansem er mjög pyrru núna og einhverju fleiriog þetta er bara hluti affjármáluumræðinuog ekki til því að segja, þannig að áta bara að verafólk að takast ávettvangi stjórnmálana og þeir sem að hafahagsmuna gæti að getakomið sínum sjónum um að framfæriog síðan eigaeinhverjur að reyna að sjá í gegnumreygin hverju höfur rétt fyrir sérog taka upplýsta ákvörðunSko eitt annar sem tengist þessu, það eru fyrirhuguskrefsem á að stiga til að draga úr vægiverðtryggingar hennarog stilur, þetta er einhvers að þú hefur barst verið í lengri tímamest í skadvaldur semtil er í íslensku kerfi held ég aðeinhvern veginn hafa sagtvið höfum fengiðmynd núna af þessum fyrstu skröðunsem á að stigaþað auðvitað er einlegi þessum ræðu líkaJá, já, það er þaðeins og ég segi, já, ég hef barist fyrir þessufrá því að ég hef allavega komin íhaksmjónasamtur keimilin og áttaði mig ásem hafði barist fyrir þessu frá þvísvo til eftir huginog ég áttaði mig þá að því hvernigverðing virkaði og hversu miklu skadvaldur hún erþað er náttúrulegahérna snýst náttúrulega um hverniglánin, þessi snjóbólta áhrifsem er á þessum lánum, sérstaklega við erum tekiní verðbólku eins og núna er að gerastþað vorum 30%skuldsetra heimila með verðtrilán á þarnafyrir örfáum árum, núna er þettaí kringu 75%eitthvað svo leiðis og þannig aðaukningin hefur orðið gríðaleg og þettaer eitthvað sem aðþegar að þú ert meðsvona stórtverðtrikt hagkerfiþá virka ekki stýritækiselabankans og þetta erum við búin að segjaí mörg ár, núna eru ansi margiraðrirfarnir að segja þetta ogfólk sem aðmargir erast vilja að taka meira marg áheldur hérna á grassvotarsamtökumeins og hagsmunarsamtökunumog hérna, en við erum búin að segjaþetta allan þennan tímaog þetta, þú veistog það hefur bara skoti virkilega skökkvið hjá mér aðlausnin sem aðselabankastjóri bauð upp ávar að fólk talaði við bankanaþegar ég ekki við vaksta að byrja vitandi þaðað eina lausnin sem að bóði var upp ávar að skuldbyrja yfir í verð til lánsem að svo geri það verkum að júað það er ekki vanskil hjá heimilum í dagaf því að þau eru komin yfir í verðtil lánin, það sem að þau ráða viðen það mun því meður koma skuldatugumog það sem að mér fannstmjög mótsagnakent við þettaer að um leið ogþetta var lausnin, þá dróúr mætti þessa stýritækisem að vaksta hækkanir erubara, og núna eruí raunni 30% skuldsettraheimilaað þau eru að bera byrðarnaraf þessu, alltaf, þú veist, bara berabyrðarnar af því að vera borgað þessahávegsti og það náttúrulega erþað bara því því að vegstinnir er ekki að hafa áhrifbara engin, eða mjög lítilþannig að þú veist, þetta er bara veriðkomin í einhvern vítarhing þarnasem að ég skil ekki hvernig ætlinner að reykjaofan af og baraer verulega hrætt viðþað sem framöndan er líka, því að verið er aðtaka það öll þessi verðtröðuí verðbólgu, þegar þau eruhæst í upphafi.Hvað séður bankastjóðunum? Hvernig lýstur það á fyrstu skrefstjórnvalda að hjáta að því að dragurvæði verðringingar?Það er í samfélagi ástildi. Ég held að núna er Íslandþannig stað, sko, 1980 eitthvaðþegar verðbólga var 70-80%þá var verðringin innleittog nýttist held í ágjörlega þáog svo Ísland vartil dæmis sem við síðustu aldamottil dæmis ekki mjög vel staðtnúna eins og það eru viðí ansingin góðum álum, svona hvað var þaðsvona efnarsreikning landsinsvið erum með rúmlega 2000 miljardaf eignum erlendis umfram skuldirog mjög mikilvaraforði í selabokkanumþannig að núna eigum við að ráða við að gera þessabreytingu, þannig að mér finnst bara rétt að skoða þettamjög vel og ég er alveg samanþví sem ástöldur segir að þetta myndi virka munbetur að hérna lánin séu meiraá overtröðum pljótandi vöxtumþannig að þá þurfu ekki að hækkavexti úr eins og núna gerist úr 1 og upp í8-9% heldur að þurfu því aðmittli miklu minni vaksta hækanir til þess að hafaáhrif og það væri held í munheilbreyðara kerfi. Já, tekur undir þetta kilvi?Nei, ég lefekki nefna að hluta þess að það eralveg rétt aðdyrirtækið selabankans býta verðþegar að stól hluti í lánaer verðtriðuren á móti kemur að ef aðlánin væri á breytilunum vöxtum þáværi sársökin að vaksta hækuninu miklu meiriEr það ekki tilgangur?Já, það eren það getur ekki veriðeðlilegur tilgangur að fáfjölda gæltrót vegnavaksta hækana, þannig aðsvo stærnenda fólk getur flúð yfir í verðtriðog lánin yfir örla komið í veg fyrirgreiðslufall oggæltrót hjá hlutalántakanda og þannig að það er útaffyrir sig gotten það verður einhvern veginneinhvað síður að reyna að hökfa á þennannút sem aðerað því að það er verið stóleinsanlegurog hefur ekki verið listur frá1979en hvort að það er gert með því að banna verðtriðingueða ekki, það finnst mérkannski ekki að vera eina leiðin til þessSkú, áhrifin áverðtriðingarinn á verðbólkunnaeða semst á hérna hákerfiðer að vextir verðaherri af því að þeir býta ekkiþannig að þeir hefðu aldrei orðiðþetta háir ef að við værim ekkií þessu verðtriðið umhverfiþað sem er sorglegt er að það hafi ekki veriðað verðingin hafi ekki verið bönnu þegar vextirvoru hérna meitt 0,75%af því að þá voru flestibúnir að skipta yfir og hefur barahagkvæmt fyrir alla, þá hefðu átt að gripatækifæri og gera það, það er miklu erfiðar að núnaheldur en að það var þáþá hefðu átt að gera það og við værimí miklu betri máli ogog hérna vextir hefðu aldrei orðiðsvona háið. Örstut Jón, hefðu átt að gripatækifæri það? Ég held að tækifærisé núna, þetta er hérnasem það gerir þetta núna þegar efnarsengurí ríkisins er svona sterkurþað undirbúið þetta núna að taka umræðinaog svo er þetta verið gert best að gera breytingunað þeirra vextir eru aðeins lægrisem við verðum vonandi á komandi árumog ég er alls ekki í sammál að gilfaþetta myndi leiða til fjölda gæltrótaeinmitt út af því að það þýrta ekki að hækka vextieins mikið og bankarni getasvo beitt öðru leiðið til að grípaá svona sem að minnst mega sínÞetta er eitthvað sem við getum rættáfram lengi en setjum punkt hér í þetta skiptiJón Guðni Ómarsson, Bankastjóri ÍslandsbankaÁstildi Lofa Þórstóttir, ÞingmarflokksFólksins og Kjellur MagnússonProfessor. Takk fyrir komunaVið erum að vella um stund og ræðum séðanárhað mikið verkfalli flugverkjasem að hefjast að úbreyttu um yðjanæstu vikuJú, öllisningara bæki og morgun útarpiðheldur hér áfram vorumakvæðiÁstildi Lofa Þórstóttir, ÞingmarflokksFólksins, Jón Guðni ÓmarssonBankastjóri Íslandsbanka og Kjellur MagnússonHægfræðiprofessor, ræðum hér bankaskattinog verðrygginguna og fleira sem þessutengist. En nú eru fjóri dagarþar til ótíma bundið verkfallá 300 flugverkja hjá Íslandi erhefst. Eins og háls klökkusundarlangur fundur hjá Ríkisáta sem er að í gær varárangurs laus og ÓskarEinarsson, formar flugverkjafélagsÍslands er hinga komin. VelkominTakkStefnir í hansi áhrað mikið verkfallnúna í næstu viku fá myndaðeins fyrst á stöðu mála hvað hefurflugverkjafélagið bóðið og hvaðvið þið farið fram á? Svo höfum þess að tölurhérna til að byrja með. Það er eins og við komið framnáttúrulega í flestum fjölmiðlumað við telum okkur að hafa orðið eftirá í, sem sagt, í launaskriðisem er orðið árunum2019 til, já, sem sagttil okkar samning, 2025ogfjölagið að Íslandi erhefurbóðið, sem að það er þess að sem að ég ermeð samninsum bóðið fyrir Íslandi er, þeir hafabóðið okkur 3,5%það sem að geristsvona á hennum almennamarkaðií dagen við telum okkur árið reyðist eftir úrog það er það sem við höfum að segja. Já, og hversumikið það því að það er 2020en við skellast ekki þess að þiðgerir núgildandi samningaog þar ákveðið þið að býða aðeinskannski með ákveðinu kjara bætureða hvað?Við náttúrulega erum baraþvingaðið til kjarrasamninga2020 í COVID-19og meðsamning sem erí gildi út 2020við erumað beðinnifyrirtækisins, þá erum viðbóðið til kjarrasamningaað vortuá 2020á samtíðnumFST-tónumsem eru flugmenn og flugfræðurog viðgerum samningtil fimm áraog hannhefur í förmið sérákveðið launafrostog þetta varað beðinni fyrirtækisins, það sem þeir voru íendur fjármagnun og ríkiðkoma þessu á einhverju letiog ég held að þetta er bara veriðskiliris sem að setja, það er það násamningu þess að þrjá stettirJáHversu mikil þyrtti hækkuninað vera núna? Hvaða hópa eru það að byrjaykkur saman við og hvað myndir þá að ætlameð þær tölu sem því að vera kynnaþetta þyrtti að veratöluverðVið telum okkur veraþetta muni cirka 23%áokkargrönulögnum og þeirrasamanbyrjaða hópa sem við höfum búið okkur saman viðþað erueinstjættir hérna úti sem að erusem sagt hafa fengiðþess að launa hækkunatjóðanbylnu og þetta eru stjættirsem að SAsemur viðJá, en því skriðundisíðustu samninga vegna þess að ástandi var erfittog einhver getur sagt að ástandi síðar bara erfittlíka núna þegar við lítum áelsnittisverð og fleiraer raunhæft að fara fram áslíkar hækkanir í þessu áferðVið teljum okkur eiga þetta inniog maður veit aldrei hvernighækkunin endar þegar samninga násten fyrirtæki hefurekki sínt neina tilbörðiniður neina áhugaallt ferliðað koma mótsu okkur kröfurþað er búið að hérna ítanokkur um hlutum til hliðar sem að er sáttumþað er nú svona venjan ísamningaferlið að það tekist áum einhverja hluti því að þegar það eruopinsamningur þá er tækifæri til þess að breytaeinhverjum liðum sem að eruannars fastir í samningþannig að því að við náðum saman um eitthvað vakta fyrirkomulagog annars líkt að þaðneini, alls ekki, við hefum ekki náðu þvíog það er bara það sem fyrirtækivið hérna leggur ríka áhugsláað ná að breytagrunnstóðum í okkar gerðarsamningsem hefursem að segja maður inni heldur þaðað það eru ákvæðið þar sem að viðþurfum að samþykjatil að þeir geti breyktákvönu vakta minstriÞað var eitthvað nýttlagt á borðið í gerðNei, það var alvegnúl áhugið fyrir að ná samgómmulagEitt og hálfu tíma um baraeitthvað sem ekkert, eða hvað?Já, ég meina, Ríkisáttar sem ég erhefur þá hlutverkarinn að ná aðlum samanog hann var að velta fyrir sér einhverjum leiðumsem að höfðu sannlega ekki að dukja engien það voru bara leiðir sem okkur höfnast ekkiÞú heyrði það í samfélaginuað það kannski ekki mikilsamúðendil alltaf með flugverkjumVið fáum fréttar að því að meðalaun ykkar sékur ykkur um1,4 miljónir á mánuðiog það sé ekki ekkit viti því að ætla að hækka þaðá tíma sem þessumÞað eru náttúrulega laun sem að hægt er að grýpaná náttúrulega öllum stjættum þegar að búiðer að takagrunnlaun og markvaldaþau með vaktarálögum og nætuvinni og allskonarÞað er alveg til í okkarhópa mennsíu með þessu launen það má ekki glemja því að grunnlaunineru 601.000fyrir svein sem að kemursem sagt úr skólaog er búin að vinna sin starfstímaog er komið í sveinsbróf og er tilbúinað taka stáið framtíðinaÞað eru nú fæstir vendala sem eru áþeimlaunumÞað er bara þó nokkur stór hópurVið hækkum frásveinslaunumog upp í einsásu upp í 18 áraskallaÞað eru bara einu hækkanenda sem við fáum á starfsæfinEn hver eruÞú lítir að hafa einhverjum hugmyndumhver meðalögn eru í raunÍ stettinni?JáÞað eru alveg þó nokkur meðalgerhópar sem eru þarna einhverstarikringum 700.000en svo eru aðrir hópar semeru með vaktarálaugog það getur alveghver og eitt séu að þú fundið út hvað það erÞannig að þú telur að miðgildið sékannski kringum 700.000Ég myndið segjaað það veri mjög algenglunOg meðalögnin getur þess að verið1,4 vegna þess að það eru einstællingasem dragaðu uppÉg myndið ekki telur að það veri meðalögnÞað eru alveg dæmi um að menn séu með þaðEn sko þetta eru þetta verkfall sem eru áhrifá svo margaÞví að fara í verkfall ogþað er svona framkvæmastur samtakafjaraþjóðinstunum hefur nefnt að þetta hafið þegartölverðáhrif. Verkfallið kostiÆslandi er 100 miljónarkronaog það er í teikutabu samkvæmt þessari greininguAkkur sem var unnið er ekki erfittþegar áhrifin eru svona mikiláhópa sem ykkur tengjast ekkertað fara í svonaviðfæðmar og alvarlega rakirVið, eins og ég hef sagt áðurað vinnustöðunef það til hennan kemurþað er jæmt á ábyrðlaunþegans eða sem sagtþess dettafélag sem að sækirog fyrirtækisinsað komi vekk fyrir sliktþað er alveg klartog þeir gáttu alveg sagt sér það 2020þegar við sömndu við okkur umþann samning sem að gerður þáað þessi staða myndi koma uppþað er alveg klartFimm ára samningur er lengsti samningusem að hefur verið gerður í sögu og hljófækjafélagsinsog þegar að launaskriðhefur orðið með þessum hætti sem það hefur veriðá þessum árum, þá draugustueftir úr. Fyrirtækið gátt alveg sagtþegar þessi staði kemur uppþað voru alveg morgunljóstEn sína það nefnta að þetta semtiltöla að fá minn stjætt og erfittað þú vekir að sömra eða að þið getilokað landinu reynlega með því að fara í verkvallþví að það fari nokkuð oft í verkvallá síðustu árumog þau verða auðvitað ábyrðandisko áhrifana vegnaAlþengi bannaði verkvallið2010og mér minna að slíkan aðgeriðhafa ekki verið farnarsvona á undanförnum árumen telur þu að það sélíklega í lending að stjórnvöldgrípið hann inn í?Já, mér finnst þetta hljóma alltið þá áttþegar fyrirtækið er búið að gefa það út í fjölmiðlumað ef að náist ekkiað stýra verkvallið þáverði allt flugfælt niður2003. og 4. septemberog það náttúrulegaer talað undir ósaþá minna það hefjast á fullu2005. septemberþað segir manni eitt að þeir hljóta að verameð eitthvað lovor upp í erminnimeð að þetta verið leist fyrir þáÞannig að þú telur líklega þetta að stjórnvöldgrípið inn í ábrytt?Já, ég les bara í þetta eins og almenningurEn sko það styrtistí verkvall verið fundaðí deilunni, eitthvað næstu dag?Það hefur ekki verið bóðið að neitt fundurog það er óunilegt líkaJá, og þið ætla ekki að ég hafa frumkvæðað því?Já, við áttum frumkvæðað að fundunum ekki að erog það var engin áhigur frá fyrirtækjunueða samtökum aðeins að komaá mótsög okkur. Það var bara alveg skýrtÞetta er það sem er í bóðiþessi 3,5%og þar með stendur þaðJá, hvað segir við fólk sem að bóka flugnunanæstu dag? Já, það verið bara leita tilsnúast þetta í fyrirtækjusins og sjá hvernigþað er ekki eitthvað hægt að færa þau tilÞeir hafa bóðið upp á það í hölmjölumAkkurat heldum áfram aðfylgjast með stöðuð þessara málakomast eins og ekki lengra í þetta skiptiTakk fyrir komuna, Óskar. Já, takk fyrir að beða mérOg vikulokkin verði ekki mikið lengrií þetta skiptiðHauðum rætt eitt og annað, rættum hérmálumni flugverkjamHauðum líka farið nokkuð vel yfirbankakerfið og bankaskattog fleira verðryggingunavorum hér í upphafi líkaeða brottfararstöð, eða brottvísunarstöðkostningalög ogtækniðskólan og fleiraen vikulokkin verði ekki lengrií þetta skiptið. Ég minna aftur á aðþáttinn má nálgast í spilararúfbæði hljóð og mynd og öllum helstuhlaða sveitum. Ég heitYngvar Þór Björsson, takk fyrir að hlustaheyrumst aftur eftir vikuYngvar Þór BjörssonYngvar Þór Björsson
