Það er það að það er það að það er.Það er það að það er það.Það er það að það er það að það er það.Það er það að það er það að það er það.Það er það að það er það að það er það.Það eru samfélagsáttaki sem eins og var gertsinna 1980-1990.Þeir áfengis drikja ungmenní miðbarreggjegg og fór úr öllum böndum.Og við sem samfélagtókum okkur samarum að þettagengi ekki. Og verðbólka mæltist5,6% í ágúst og hefurekki verið svo mikil í tvö ár.Verðbólkan er það mikil að hægtar að virkafossendu ákveði um endurskoðinog uppsökt kærasamníka frá2024. Þetta eru baravonbriði en þau hafa náttúrulega verið að teiknastupp núna í allt sumar. Þannig aðþetta kemur okkur ekki dóvart.Haraldur Norex konungur lest ásjúkrahúsi í Oslo í gær89 ára að aldri.Hann var konungur í rúm 35ár og Halla Tomastóttirfórseti, voltaði norsku konúsfjölskyldinniog norðmönnum sína dýpstusamúð. Þetta var einstaklegavittur, hlýrmaður með góðakymningáu semsendi þjóðsynni vel og varelskaður af henni. En eðli málsem samkvæmt varum fátt mér að rætt í vikunnien þjóður atkvæða greisluna í dagen það barótt hann mikil á lokametrunum. Haldin voru fjölmennirfundir og hart var teikist á í kapraðumog rætt var þið kostningastjóra sjáKolbein Arnarssonog steinaringa Kolbeins forman stjórnarungra gegn ESB aðildí kvöldfjöldum í gær um nýjustukannanir og verkefnin framöndan.Það er búið að vera mjög mjóttá munum hjá fylkingum í allt sumarþað er ómært teiku munur og ég held aðþetta er sér góð kvartning fyrir kjósendurtil að fylka sér á kjörstað.Já, þetta er náttúrulega allt einanvikmarka. Ég held að það sé búið að vera þannig í síðustufjórum kvörunum sem við séum.Þetta eru auðvitað bara hefðbundið á einhverju leitiþetta eru mikið um hringingar og það eru auðvitaðverið mjög mikið samfélagsmiðla áherslaí þessum kostningum ennúna er þetta baralokamitritin. Það er bara að ringi í fólkog minna og koma á kjörstað.Jú, það er mikið að fyrir þetta í vikuninþað kjörtaður og við ætlum að ræða kostningabarotunaað baki og líkleganýðustuðu og hingaður komin góði gæstitil að rína í þessi mál öll samanog setja í samingi. Það er Ólað Þórn Harðarssonprofessor heimur ytus í stjórnmálafræðiGuðmundur Heðar Helgarssonalmanatengir hljá tvist ogRagnar Kristjánsdóttir professor í sakfræðivelkomin. Takk. Takk heila.Byrjum að það á þér Ólaður. Það er mikið spenniðí loftinu og tölfur svona óvisa umnýðustuðinu en það hafa um að við séum skoana kannanirþar sem þetta er alltafbara afskalblega jamtfjöldi fólk sem við þegar greitt aðkvaðið utankjörfundar. Hvernig lestþú stuðinu núna? Já,fyrst og ennast bara það að þetta virðist veranýf jamt ogeiginlega út frá gögnunum sem viðhöfum er algjörlegaómulægt að spá fyrir um það hvortjáið verður ofan á eðaneyið verður ofan á. Og núnaí þrjá mánuði þá hafanánast allar kannanirverið með jáiðog neyið, annarkvárt réttur í ofaneða réttur í neðan 50%.Venjulega ekki marktækurmunur frá einni konan til annarþannig aðgögnin sem viðhöfum benda til þessað staðan séalgjörlega jöfn. Öðvitaðer hugsanlegt aðkannanirna séu vittlusaren það er ekkit sérstak sem bendatil þess og önnurliðin mundi síga vel fram úr.Það er líka hugsanlegt aðtil dæmis neifólkið mundivera döglegra til að mæta ogkjösta heldur en jáfólkiðen við höfum engin gögn sem sínafram á það. En þegar þettaer svona jamt, þáeru alla líkur á því aðkjörsóknin, eða sérstaklegakjörsókn ólíkra hópagetur á því úrstýttumvegna þess aðólíkir kjósenda hóparþeir að jáfólkiðog neifólkið er misstertí mismunandi kjósenda hópaog ef við förum aðeins yfir þaðþá var það nú þannig í konununumlengst af að það var lítilmunur eftir aldrien í tveimur síðustu konunumbæði hjá Maskín og Galupþá er svonaþokkarlegur meiri hlutiþeirra sem eru ádjón til 20ára og þeirra sem eru 70 áraog eldri sem aðætla að segja neyen í öllum hínum aldrihókunum er það meiri hluti50-56% sem ætla að segjajá, skiptir þettaeinhverju máli, ef það skiptireinhverju máli, það varandið kjörsóknina, þá vitumvið svona almennt talað aðyngsta fólkið og eldsta fólkiðí minna mæli, heldur enhinn er aldur svo bæðnir, þannig aðþessir gogð mundur bendatil þess aðef kjörsóknir þið svipuð núnaeins og vennin hefur verið, að þágagnaðist það jáliðinnief við skoðum búrsetunaþá eru yfirgnæfandistöðningur við jáiðhér í Reykjavík ogá Reykjavíksvæðinuyfirgnæfandi stöðningur viðneyið á landsbyðinniskiptir þetta einhverju máli upp ákjörsóknina, sennilegu ekkief við skoðumkjörsóknina í einstakumkjördæmum í alþinginskostnumsíðustu, þá var húnsvipuð í öllum kjördæmumbara í kringum 80%, þannig aðþessi breyta hefði ekki að skiptaeinu verilu máli. Núsíðan kemur breytan sem aðkannski getur skipt mestu máliog það ermentun eða skólagangakjósendanaþar er mjög skarpurmunurjái og neyihjá þeim sem eru með grunnskólapróferu það hjá marskínu41% sem ætla að segjajá, 47%hjá þeim sem eru með framvaldsmendunætla að segja já, en59% hjá þeim sem eru meðháskólamendun ætla að segja jáskiptir þetta máli fyrirfyrir kjörsókninaþað getur gert þaðvegna þess að í síðustu tvennumalþinginskostningum þá hafafólk með háskólaprófhvorsið í miklu meira mæliheldur en þeir sem eru með grunnskólapróf2021 og2024 voru þannigað 87%af þeim sem eru með háskólaprófþeir kursu íalþinginskostningunum81% af þeim sem eru með framvaldsmendunkursu í alþinginskostningunumen ekki nema71% þeirra sem eru meðgrunnskólapróf kursu íalþinginskostningunumþannig að þessi gögl eru í rauninniað aukajámununum bjart sínien auðvitað vitum við ekkihvort að þessi söguleguhérna nýja stöður um kjörsókhvort að það er halda í kostninguní dag þannig að aðalmáluð erað þetta er bara alveggerðsamlega nýja og rosalega spennandimaður spyrsið með þetta því hvort aðaðra leikreglur kunnaða gilda umþjóðra kvaðgríslu en um hefbundaralþinginskostningar eða sveitarstofnakostningarneina þannig að einhverju flokkar sem hefði einhverja innivitum nokkur neina hvernig kjósenda hóparhegða sér má vera aðþeir beri sér allt öðru sér aðí þjóðra kvaðgrísluJá sko við heitum það í sjálfsögur ekkiog ég þekkienginn gang sem benda til þess að þeirhegði sér á einhvern alltaf annan hátt í þjóðra kvaðgrísluheldur en í þingostingumhins vegar vitum við það aðsko kjörsókn í þjóðrakvaðgríslum hefur svonaalmennt tala verið minni heldur en íþingostingumvið erum náttúrulega utan líðvildeskostingunþað er að 98% kursuef við skoðumtvennar síðustu þjóðra kvaðgríslurþá voru þær2011 þá var setniæsef kostninginn þá kursu75%svo var alltaf alltaf kvaðgrísla2012 um hérna9 stjórnarsgrána þá kursu49%mér sínist að hérnamiða við sko hvað margir hafakorsið utan kjörfundarog svona mér sínist vera stemming líkaað ég myndi að éger náttúrulega verið að gísk út í loftien ég kem mér ekkert óvart að kjörsókner því 75% jafnvel að hún fæur uppí 80% eins ogeins og venjan er í þingostingumen eftir því sem aðskoeftir því sem kjörsókn er meiriað þá ættu þættireins og það er lítið með skurt að jáfólkisé aðeins æstari að kjósaeða neifólki sé aðeins æstari að kjósaeftir því sem kjörsókn er meiriað þá ættu þessi munur að skipta minna máliJá, Ragnar, hvernig sem þetta fer í dagþað verður þetta sögulegu dagur, það er ekkiokkur enn degi sem er blásið til þjóður að hvaða greiðsluog það verður ekki gerst oftsvona í setni tíðog maður spyr, hvernig verður það almenntgefista að útkljá málmeð þessum hættiJá, það er náttúrulegabara, kannski ekki þetta svara því meðumfjöldum hætti, en þetta er, já, þetta er nýjöndaþjóður aðhvaða greiðsla sem er haldin hérnaá Íslandi og við hefum greittaðhvaði um svona mál sem erufrekar svona klift og skorin eins ogkortaði í að taka upp áfengisbanná Íslandi og síðan afturkortaði að afnema þaðþað var hérna aðhvaða greiðsla1912 um kortaði að taka uppþegnskilduvinnu og það varbara fyrst skýrniðustæði þvíog síðan þessi æsefmálþað fjöks nú frekar skýrniðustæðií því allir samansíðan greiðtu við aðhvaði um þaðkortað Íslandi ætti að verða fullvaldaog hérna, og það varsamtugt, það var endur ekkimikið skorstning að þátt taka þá, þetta var1980, það varsvona ímsarástæði fyrir því, það var ekkihún var 43%og það er náttúrulega, það var mikiðnýjum kjósendum þáfólk sem var nýbúið að fá kostningarþar með konur og vinnuhjúog síðan er þessikostning sem hann nefndi1944sem er náttúrulegajá, svona söguleg fyrirþað hvað það var lítil spennaog mikilstemning að mæta á kjörstaðþað var næstum þvínæstum því allir á kjörstaðog næstum því allirsögðu, já og það var mikiðlagt upp úr því og hérnameð svona kannski frekar ólýðraðislegumhættins og framhegðu komið í rannsóknumensko þannig aðsvona máleru flokkmeriog þó að í sjálfusé spurningin á kjörstælunumer skýr og við vitum nákvæmlegahvað við er að spyrja umþá er þetta svo stortog markþætt og flókið málþegar maður horfir á stórasamhengið að það ermjög auðvelt að týna tilstór og smá atriði sem tengjast þessuog fara að ræðum þauog það er alltaf það sem hefur veriðgert undanfarið og þess vegnaer svolítið erfitt að henda ræðurá því sem er sagtog hérnaog svona baralíka erfitt að átta sig á því hvaða ersem ræður því hvað fólk ákveður að gerahvort það segir já eða nei og stundum er þaðlítilmál og stundum er það einhversontilfinning fyrir því aðþetta sé slæmt til dæmis á neilliðinnivegna þess að við séum aðglata þessu fullveldi sem okkurþykir svo dýrmærtsamkvæmt svona ríkjandi orðræðusem er nærlant afturog svo eru kannski smærismæri málinn svo ég heyrðifyrir hátægisfrettir í gæriþá var auglesing fráJEPA eigundum sem að vilduvekja aðtökla á því aðað ESB myndilíklega breynabreyta, nei, bannaað JEPA myndi breytJá, okkur að þetta tengis mörguþetta er alltum líkjandi og þetta umræðanJá, hún fer náttúrulega út um allt og þetta erubara mikið mál fyrirákveðin hóp en höfður eru þettavíðar í skýrskotnum, skýrskotar til þess aðtilfinningar að það sé hérnahættulegt að ganginí ESB vegna þess að þá kemuralls konar reglúverk sem breytir líf okkaren þannig að til þess að svara spurningunniþá er svonaþetta er flókið mál en það eruþetta kannski ákveðin kosturað það verða bjóð uppog það að gera þetta í tveimur skrefumþannig að sjálfu sérer spurningin sem við erum að fást viðnúna einfölden stóra málið er flókiðog þetta eru náttúrulegavakið þess umræðinen nýðustan sem við fáum, já, við sjáumhvernig hún verðurog hverjar afleginn kannar verðaþetta er skoðan þaðÞetta er auðvitað sagan og Ólafur fór hér velyfir skoðanakannanir og svona kostningahægumen hvernigþú ert auðvitað að hrærast í auðvisingaheiminumokkur mennast að degi og í almanatengslumog fylkingarna hafa þetta settallt á fullt á síðustu dögumog þarna er enn einhver hópur sem er ókveðinhvað heldur að ráða þvíhvernig það kjósi í dagþetta eru alls konar hlutin eins og komið við fram hérfólk auðvitað gís bara eftir því semeftir sinni samfæringu og finnur þaumál sem skipti það málieru að annars vega með fylkingarsem eru nýjar og koma inn í þessu umræðulíka eldri batterisem kegir áfram þessu umræðuhvað þykir auðvisingamannu?Þetta er alltaf búið að verarosalega lífleg og áhugaverðbarataog eins og þú bendirréttilega og hérna ragnirað hún tegir sína ángarosalega margt, spurningin sjálfþannig séð er einfölden ESB eru þetta var stortog mikiðog snúið batterimeð marga núansaog þannig að umræðin á það tilað tegja sigá nokkuð undarlega staðistundumen það sem ég finnst sérstaklegaáhugaverð erkannski þú nálgunsem að þessar hreyfingar hafa veriðað leggja áherslu á að við ættum kannskiað pakka því inn í eitthvað lítinpakka að þá er einliðinað reyna að draga úrákvörunniað hún sé ekki einsstór og hættulegog kannski virðistvera fyrir mörgumá meðan hinn hliðin reynirað magna það uppað stekka umræðin og sínafram á þetta er kannskiekki svo lástentþetta er kannski fyrsta skrefiðinn í þetta batteriog þannig aðsvo er bara spurningaymmithvar fólk lendir þarna á milliHvernig hefur þér fundisttakast til með málefnarlega umræðiþví að það verið þetta um það deiltkvartaað það verið snuðið að vera meðaðkvæðakristlu sem þessa2009. ágústþegar fólk verður svona englarskjakoma úr sumafrígi ogþingið ekki búið að vera starfandií sumarHvað er þér þóttum um þau málhefur vel til tekist að skapahérna góða og einnihaldsríkaumræðu um kosti og kallaþessa að stíga skrefjáttað örgursamandi?Að vissuleitijá og neimyndi ég segjaumræðin hefur verið rosalega heitog stundum er alveg gaglegtað rökra hlutina og rýfast um þáog þannigsem þjóð getur við komistkannski aðeikur ákveðinni í niðurstöðuen svo á samatímaer maður að sjá alls konarránkverslur á báðabóaog ég held það sé svolítiðafleðingin út af því sem við komum inná áðan að málaflokkurinner svo stór og margslunginog fólkvirðist vera svona svolítið að tegjategja ramman aðeinsaðeins lengragott aðeins með þannig að 50 miljára sem búið að delasvolítið mikið um núna, 50 miljára kostnæðinönnulíðin segist geta fært rökverð þvíá meðan hinn er búið að rekna útað það sé ekki alveg réttog hann sé auðrun munnivið selja auðlindir, þetta er svona típiskþetta er svona típiskajafnvægi auglýsingamennskunniað þú ert svolítiðað búa til svolítið sensationalismaog reyna að grýpaaðtikli og tegjaíkja svolítiðallt sem likur áttafn á bakviðog þú getur alltaf fært rökverð því að þetta sénokkur nefnir rétt út frá þessuen það erfiðar að bænda á þessibein og reyn líÞú fórst að það sénefnir hópana sem er að kjósaá fórstuðið menntun og aldur og fleiraen við erum aðeins um pólitíkinasem þannig líkur að baki og áhrifmögulega á ríkistjórninaog annað þvíumlýtthvernig lestu í þaðhefur þetta mikil áhrifá ríkistjórnar samstariðá þessa flokka sem eru ríkistjórn og stjórnaranstöðuna, annarkort ef þetta fer íjáða ney?Sko, ég vil nefna fyrst sko að það er einn breyti viðbótsem skýrir mestaf því hvað minnahvort minna ætla að segja í jáða neyþað er hvaða stjórnmála með flokkmenn higgjast kjósa í næstu kostingumað hjá samfélkingunniog viðrei sko aðeru það mikil 900%sem að ætla að segja í jáðhjá miðflokknumað ég manni að þetta í kringum 95%að ætla að segja í ney, hjá sjálfstæðiflokknumeinhver 87% sem að ætla að segja í neyþannig að þarnakemur upp svo staða sem að stjórnmálafóringjarnir ætla að elskanefnilega þaðað hinn breyði líðurhann fylgir sér að bakja fóringjunumog kýr sem fóringjarnirleggja tilog það er reyndar oftþannig í þjóðaræðkvæðgreislumog það er einn af göllunum við þjóðaræðkvæðgreislurað í mörgum löndumþá hefur það oft gerstað þegar að kjósendur gangaðkjörborðin í þjóðaræðkvæðgreislumþá eru þeir í rauninni ekkiað kjósa með málefniðsem verið er að kjósaþeir eru til dæmis að kjósa meðeða á móti sétjandi stjórnmáltumog núna eruþjóðaræðkvæðgreislur í tísku svona frekarog það tala eiginlega allirlílegum þær sko, við erum hins við að nokklistjórnmálafræðingar sem höfumen þá meiri trú á fulltrúlýðræðiheldur um beinurlýðræðiog höfum svona evasendur um þjóðaræðkvæðgreislunaren burt sér frá þvíþá náttúrulega hefur þróinu verið svoað þegar að teknar eru ákvarðanireins og að ganga inn íafrópussambandið eðaganga úr afrópussambandið, þá teljaflestir að það sé nöðisinnlegt að vera meðþjóðaræðkvæðgreisluog það er barastaðrindir sem við verðum aðlifa með. Varðandihvort að niðurstaðan hafiáhrif áinnanlandspolítíkinaþá held ég að í sjálfumsér sér ekki líklegt að það verðimikil áhrif. Auðvitað væri þaðvond fyrir ríkistjóðin að tapa þessuef að neyjið innien mundi það leða til þess að ríkistjóðinsegiði af sérþað er ekkert sem bendir til þessÞegar aðvið gengum í EASog umræðanvarum það 1922-1923þá var það ekki sett íþjóðarátkvæðu greiðslu. Yfir 30.000íslendingar skoruðu áviðdísi 5.8. að setjaþað máli í þjóðarátkvæðu greiðsluLeitu á ríkistjóðnarinnarþegar Jón Baldvin og Davíð Olssongerðu hérnaviðdísialgjörlega að skýra grein fyrir þvíað ef að hún segði neiog þetta færi í þjóðarátkvæðu greiðsluþá myndi stjórnin segja af sérþað er því barapólitísk upplaust í landinuog við sáum ekki hvort að það gerðistvegna þess að viðdískausað beita ekki sinningunavaldinusíðan beitir ÓlafurRagnar sinningunavaldinu í fjölmilamálunni2004. Hvað gerðist þá?Ekki neitt. Stjórnin held áframsíðan tapaðivinstir Jón Jóhannutveimur aðkvæða greiðsluMæsef. Hvað gerðist þá?Ekki neitt. Stjórnin held áframþannig að ég sé enginmerkjuðum annað heldur en aðþó að stjórnin myndi tapa núnaað þá muni hún bara setjaáfram til loka kjörtinganbilsinseða það er allt sem bendir til þessog þau vita mun einhver í stjórnaranstöðinuheimta það að nú segja stjórnin af sérog menn getahaft alls konar skoðanir á þvístundum segja stjórnir af séref það er tapað þjóðraðkvæðislim í sumum landumstundum setja það áfram þó það ertapað þjóðraðkvæðislimen ég er ekki að tala um það hvað mérfinnst að stjórnin ætla að gera, ég er bara að tala umþað hvað mér heldur að sé líklegaað ríkislótun muni gera ef hún taparþessum aðkvæðislimog það er þetta ef, en skoef við teknum upp þess að mynd að þetta verðiafskaplega tæft eins og skoðanir kannur hafaekki að gefa til kynna, að þetta fari51-49annarkvært með jái eða negihvernig heldur þaðað breyti því hvernigstjórnvöld nálgis smáli, heldur að breytií annars vegar ef 51% segjajá, heldur að þið fari inn í þessarviðræður á annan mátaog hins að spyrja maður ef 51%segja nei, heldur aðstjórnvöldhaldi bara áfram eðaverður þetta málfyrirfæra meira á næstu vikumog næstu mánuðum og árum vegna þess aðþó svona margir kusumeða það sem hætti. Ég held að í sjálfusér skipti það litlu málihvort að úrslitin eru knöppeða hvort að það eru mjög skýrþað eru að vita þægilegraef að það eru skýr meira hlutiá annarkot vegin, en þannig erveraldurinn bara ekki. Íbrexitkostningunum voruð það 52%sem sögðu nei, 48%sem að sögðu já, það hefurengum dóttið í hug í breytandi síðan þáað hérnaganga gegn þeirri þjóratkvækriðsluí Noregií 1992 og1994, þá sögðu92%hérna neiog 48% jáog þáog þá að menn viti það að allanþennan tíma hefur norskaelitansérstaklega hægri flokkurinn og reyndarmjög sterk öfli verka mann á floknumaðvinnurregata samtökinog svona flestir þeirstu venjulegurað kalla þeir elitan, að þeirvilja að Noregur gangi inn íSBA, en þeir hafa ekkitreystið til þess út afút af andstöðu meðalþjóðarinnarssko ég held að þó aðég sá hins vegar mjög allingsverðan púní einu umræðuþættinum hérna um daginnsem var sáað það væri bestfyrir Íslandingaef aðþjóðin samþykirað halda áfram viðraðumþá væri best fyrir Íslandinga að það væriekki nema 51%sem að segðu jáþví að þá getum við farið tilEuropasambandsins og sagt við þaðvið verðum að fá góðan samningum fiskveðar og landbúnað og allt þettaþví að ef að við fáum ekkimjög góðan samningað þá verður þetta bara fæltí þjóðraskakriðsluog hérnaþetta er svona samningatæknisem ég nú ekki sérfæðinfrýst sko en þetta ljómar mjögmjög hérnaeða ekki vittlössu skoRagnar, þú fórstu þetta við sögunnihérna áðun en ef við spyrjum sakfræðinginaeða svo þetta í framtíðinhvað heldur að við stöndum eftir dagin í dag?Með einhverju nýðstöðu?Nei, ekki endilega með nýðstöðuheldur meira bara með umræðina ogpólitíkinaJá, sko, þetta verður alltaf erfið umræðaog ég held að sé bara á getaað vera búin að taka eitt svonaresilegan slag um þettaeins og hefur verið gert núnaog mér hefur þótt umræðan kannski ekkert endilegauppbyggileg alltafen svona baraí samræmi við það sem ég bjóstvið með að veitja hvernig umræðan hefur veriðbara alveg frá því að Íslandingabyrjið að tala umfullveldismál og sambandið við umheiminnmisti þetta bara að vera mjög svona kunnulegumnótum og ekkert svonastórkvæmslega nýtt í þessuþannig að ég held að breytist ekkertólega mikið meðþessu, sem sagt hvað var þaðsvona politísku umræðana en ég held aðþetta hafa bara verið fint, taka einaumræðan um europaég vil taka alveg sérstaklega undir þetta með ragnirþessi fyrir okkur sem að þekkí politík síðustu hundrað árinað þá eru þetta nú ansi kunnulegstefn sem við hegurnúna sérstaklega frá neilíðinnisko Íslandingar hafa alltaf veriðsko þjóðið sínlareins og sást besti íallkvæðagreðislinni 44, hins vegarhafa því að gerðan skipti í svonaharðlínumenn og pragmatistaogþegar að mál koma uppað þá eruharðlínumennir alltaf að segjaheyrðu nú á að selja Íslandnú á að svíkja allt sem okkur erheilagt ogþessi umræða núna minnir mjög oftaá umræðinum uppkasti1908, það voru eiginlega sömu rökinsem voru þá, það sem varlíka sérkennilegt viðumræðunar 1908 var þaðað þeir sem voru mestir harðlínumenn1908, nokkrumárum áður, hafðu þeir veriðþauðkvæmlið pragmatismarþað var algjör umpólunog sama sáum við í rauninni líka með EESað andofiðgegn EESrökin sem voru notið gegn þvíeru í rauninni nákvæmlega sömu rökinog núna eru notið gegnEES bíðaðilog ég er bara eldsnagt að bæta viðkeflaugarsamningur í 1946engangan í NATO1949 varnarsamningur1951, bara nákvæmlega á sömunótonum og þá var líkasem kannski einhver eru búin að gleimaþá var mikil krafa um það að það er þeir settí þjóðaratgæðiþannig að þessi hug myndi um að fá að greiða atgæðium svona málþó að það hefði ekki verið gert oftþá hefur hún lifaðég er nú aðeins yngriég er bara eil eftir EESog ég finnst um til að tikkaí öll þessi sömuþjóð meðal þjóðaað fara að ljúka þessuen hugmyndum er langaðvið þurfum að gefabóttan yfir á hugmyndvegna þess að tímina er að hlaupa fráog hverjum er langað að spyrjavegna þess að við erum að tala um það sem kemurá morgun, það er einhvern nýðustag í dagog síðan er þettastór mál, það eru margi málflokkar undirog líka tilfinningarog réttmætar tilfinningar um þjóð og fleirahvað heldur þú með umræðaná næstu vikum málöðum?Það er algjörlega háði held éghvað kemur úr kösunum og hverjum nýðustaganverður, það er mjög örfiðauglislega ef að neyjið verður ofan áþá má ég segja að við förum afturbara í aðstæðar eins og það er vorustatus quo-ið og vonandier það þá bara afgerandiég er ansýr hættur um aðég vjá við vinnur að sjálfsögðu þá höldum viðáfram í þessari umræðu og sjálfsögðumunn stjórnarnar aðstæðaalls konar þristi hóparhalda áfram aðveita aðhald og þrista áog krefjast einhverja svara sérstaklegaþegar var þetta samninga viðræðinarog það var sókt harkalega aðÞorger á sínum tímabara í viðtrunum daginnþar sem hún er bara spurtað ætla að krefjast þessaog hún vild ekki gáka svo langt að segjastað ætla að krefjast varanlegra undan þáþannig að ég sé fyrir mér aðþað er svo umræðið muni tröllriðþegar að nættriður er sem viðræðinJá, hvernig menna alltaf að bera sér þá að við að fáundan þáur og hvernigsamningstæðan verður? Örstutt í lokinkjartnirt, ÓlafurBara hérna bæta því við sem húnragnuði var að segja, menn gleimaði stundumað átökin um NATOog herin í kringinu 1950voru gríðarlega hörð í rauninnimiklu hardari heldur en núnaog þar sem að þeir mér finnst líka mjögaðteglisvert er aðþað sem kom á eftirþeim deilum var aðNATO og herinurðu viðvarandimikilvægur klopningsás ííslenskum stjórnmálum í 40 árvarðandi í EESþá getur þetta ekkiþað er að segja bara nokkrum árum eftir aðEES var samþyggtað þá fóru allir stjórnmálummenn að segja, heyrðu þettaer nú bara einhver mesta blessun sem að hefurkomið yfir íslenska þjóð þessi frábæriEES samningur og þaðhefur engin flokkur lagt tilfrá 1993að við göngum úr EESÞetta er áhugavertvið getum haldið að ná fram í marga klukkutumað ræða bæði söguna og það semkemur í dag og kemur síðan næstu mánuði og næstu áren komist ekki lengraí þetta skiptið, Óláða Þotnarðarssonprofessor með mér ítjóðs í stjórnmálafræðiGuðmundur Heðar Helgarsson, almannatengil og RagnarKristjánsdóttir, professor í SAKfræðibestu þekki fyrir komuna í vikulokkinTakkJú, hlýsingar að baki á vikulokkinhalda hér áfram á samtengtum rásum 1 og 2og í beinustræmi á vefnumrúf.isNú í vikunum hefur við mikið fjallað umskipalarspreytingar á velferðasviði og skólaá frístundasviði, Reykjavíkaborkarsem neðar til þess að á 90. töghefur sagt upp, þar af hefur30 tæmur verið bóðið annaðstarf, nú miðstuðarReykjavíkaborkar, vestur, norður, austur og söðurmiðstuð lagðan niður sem sérstakarskipalars einingar sem á frístundamíðstuðunarbrúinn, gringlumýri, miðberg og tjörninauk, keðvíunar og virknuhúsog þá verður þetta alþjóð teimiborgarinnar sömulegis lagd niðurTil þess að ræðis að umfósmíklu breytingareru hingakomir Einar Þorstinssonformar borgaráðs og Pétur Martinssonog tvitið samfélkingarinnar í borginniGóðan daginnEinar, byrjum að á þér, hvert er markmiðið?Markmiðið er að bæta þjónustunanr. 1, 2 og 3en líka aðhagraða í rekstrinum vegna þess aðkerfið hefur þanist út á undanförnum árumog við höfum haftnúna þetta skipalagmiðstuðar í fjórum hverfum borgarinnaraf tíumsem hafa verið eins oglítil ráþús út í hverfunummeð stjórnindar lögummörgumog við höfum að reyka hérna marga fermetravið höfum séðaðþað eru færrið sem að koma í þessarmiðstuðar en áðurþetta er í grunninn skipala sem aðhefst árið 2005síðan þá hefurframbóðað þjónustumeð rafrænum lögstum breyst mjög mikiðog samfélagi breystog nú eru viðað ráðast í þessar aðgerðirtil þess að einfalda kerfiðauka skilvirkninga, stýtta bóðleðirefla faglega stjórnsaminateiminn sem að voru út ámiðstuðunum í sterkari einingarmeð faglegari stjórn sem að ermiðlagari, draga úrdreifstýringunni sem að var kostnæðasömog en viðerum að standa vörðum framlínunaog ég tekið eftir því að það ermiskilningur í umræðinuum það að við séum að skerða þjónustuvið börn og barnafjölskyldurþað sé verið að lokafrístunda heimilum, það er ekki veriðað gera neitt slíkt, það er veriðað leggja afþetta stjórnskipurlag sem að gerðaverkum að þá voru miðlistjórnindur út ámiðstuðunum sem voru að þjónusta frístundaheimilum, það heitir frístundamiðstuð inn í miðstuðunumsem við erum að leggja niður, þannig að það sem við erumað gera, við erum að fækka miðlistjórnindumog þetta er alltaf sásukofullt og það erenginn sem gerir þetta bara í einhverjuhugmyndafræði um það að það þurfiskera niður bara niðurskurðareins og vegna. Þetta er erfittog þetta er sásukofullt en þetta er gríðarleganöðsynlegt vegna þess að reksturreykjaukuborgar hefur verið ósjálfgarum allt og langskeið og það erekkert stjórnkerfi eilíftog við erum að taka það góða úrkerfin eins og það var sem er það aðsetja skjólstæðingarna í fyrsta sætiinn í miðju kerfisins en dragafagt þjónustuna utanumbarnið og skjólstæðingun okkarþað getur við gert með ýmsumhættiveitt þjónustuna út í kverfunumog núna höfum við fjóramánuði til þess að innlega þettaí samverðin við starfsfólkið okkarog við eigum svo mikið af hæfufagfólki í okkarkerfi að ég fulla trúá því að þegar þetta verður innleintog við erum búin að snýða að þessuvankantana sem hafa auðvitað eruallt af einhverjir að þáhérna mun þetta verða til bóta bæðifyrir rækstuborgarinnar en líka þjónustunaJá, það er margir þættar þess að getumað ætla mér að það er betur en Pétureins og eina tegnar þetta uppþá ættu þú að fagna þessuen þú geraði ekkiSko við komum inn í þetta kjörntímabilog algjörlega ákveðinni því að stiðjavið góðar hugmyndir og faraeins úr þessum skotgröfum sem ég hefurfundist pólitikin reykja við hverahafa verið undarferðin árVið einarog minnilegt og meiri hlutihafa verið í sammála ummargar hluti en svoeru margi hluti sem að geta gaggrind í þessuÉg held að séþað eru nokkuraðrið, hvernig þetta ber aðhvernig staðið að þessuhraðin á þessumaðgerðum, þetta eru risastórakerfisbreytingar sem eru teknaraf til dúlega fáfólkiog mér fannstað það hefur verið að faraí rauninni gegn því sem er að gerastannar staðir í Evrópa og í heiminumað það er verið að færa þjónustu nærfólki. Þjónustan íþessum þjónustu miðstöfum og hverfa miðstöfumhefur verið alveg fram úr skarandiÞað er erfiðt að mælaþað þegarfagfólk inn í hverfónum kemurað málum samanog hefur verið að koma íveg fyrir meiri vandamál síðarVið bara sjáum þetta ekki, þú veist það er kannskifólk sem hefur getað verið að lenda í meiri vandramen það var grepist nefnaút af að fólk þekkist. Það hefur verið aðeinsverið talað um það aðhefur ofinbera sé orðiðsvo mikið kervi og svo mikiðfítula og það hefur verið talaðeitthvað svona óvirðingu um ofinberastarfsmenn og það hefur talað um aðmittlistjórnindur eins og þeir síti barabak við skrippbórað, bak við tölvunaÞetta er fólk sem er út á feltinusem þekka börnin, sem þekka fólkiðÞarna er verið að leggjaniðurvirknimiðstöðinaeða virknihús sem er að takamútið fólkið kannski í verstu stöðinnisem er á fjárraksaðstofReykjavíkuborgarmeð 260. mánuðiþau koma inn í hverju vikuog þau þekkasitt fólkÞað hefur verið aðstofþetta fólk við að sækjum vinnurog þeim gengir ósvara velþað er skoþetta góða starfsfólk sem við erum að mörgamissa núnaþau eru að missa vinnunaþetta fólk hefur þekkt með nöfnumog þekkt persónlegafarið jafnvel heim til fólksog rettaði vinnumþetta skiptir heilmiklu máliþetta fer að fjárraksaðstofyfir í virkni, yfir í vinnuog eða farið að borga skattEinar, sko, formálandistarfsfólks frístunda heimelaþað fundi ekki að það er að uppsætni borgarnarvoru vanhugsaðar síni skilningsleysiog þá verður það að leggja niðursko, þó að leggja niður frístunda miðstöðþá er þetta ekki að leggja niðurbara einhver störfæltursvona sjálfsýmynd hverfisnæðissem fjárraks ungmenna og fjölskyldnaog forman Samíkishann hefur líka tjáð sér mikið í virkunniog þekkingar og samráðsleysieitthvað er skenið í gegn á upplýsingafundimeð starfsfólkég með nokka að spila hérna stjórn að klippuúr viðtali við forman SamíkisÞetta var bara greiðilega fungufundurog það var ímsvar upplýsingarsem komið fram að þessu fundisem komið oddutunum mikið óvartog hefðu greinlega ekkifengið upplýsingar umog reynda líka sviðstjórnunumen ég held að þessu vinnaðihefur verið unniðí nánu samstarfið við alla aðlaen það var alveg auðvast þessu fundiað það var ekki gertFólk er bara reykt og sártég held að þessi bara þetta lýsaði þannigþað er barasko, vombriðinnog sárandin gagvartþessum nýja meirlitaað fara í þetta verkefniog það er ekki, það er það, sko, hvað er það að byrjaframkantinn, samráðiðþekkinga leysið á þessum málaflokkumþað skýní gegnu, sko, í tali þeirraþau tala hérna fjálega, sko, bæðiðá samfélagsmylunum sinnum og í fjölmylumhvernig það er að leysa málinnsem kemur að ljósa þessum upplýsingarfundið í morgun, að það stendur ekkisteinnið í steinni um þessar lausnirsem þeir voru að tala um í gerð, skohvernig þetta mæta fólki í nærþjónustuEinar þarna, Málanur uppmyndaað þið bara ótrítan hefur mætt þarna upplýsingarfundmeð starfsfólkiþví að það er ekkert skilistarfiðþau verkefnum sem hafa verið unnið þarnaþví að það hefur verið með einhverju hugmyndir um að setja fólk á einhverja staðisem ekkert plásið er áog þarfum þetta í götuðnumþetta eru þung orðhefur einhvern skilning á því starfiðsem þarna hefur unniðÞað hefur komið mér aðeins og óvart hvað formaðsamvikið sé hefur verið gengiðhardt fram í þessu mólihans hlutverk er núnanoturlega að hugaða sínum skjólstaðingumog hann er baraþarna ísínur hlutverkiég finnst að nú talaaf dálitli vanvirðinguvið fagfólkið á sviðunum okkarsviðstjórnanaog þeirra næstuundirmenn sem eru faglegileittógar, reykja aukuborgarí þróun eða þjónustuog stiðja mjög ákveðið við þessar breytingarfólk semhefur starfaðið þessumgeira ára tuga skeiðog gott og velhann getur haft skoðanir á okkurhann var þarna álokuðum starfsmannafundiog hann var reyndar bara ætlaði starfsfólkien gott og velhann má bara hafa sína skoðanirvið hérna, við langar aðbenda á það aðþessar undirbúningurað þessum tillögumhóst árið 2024 þegar ég var borgastjóriog þá einhver samræðivið þetta fólk eða hvaðég, þá, súvinnaþá fengum við mjög færarákjafa sem að hafa unnið aðumbreytingu sveitafélagum allandháið þá rákjöfog þeir fóriðmitt niður á starfstöðunarí miðstöðunar, töluðum viðstarfsfólkallstæðar í kerfinuogniðurstöðan var svo að kerfiðvar dálítið bólkiðþá þarf að, þá eru fjölmjögtækifæri til þess að ná meiri árangriþannig að þannig byrjarþessi vinna, það er náttúrulega dálítiðsíðan það var, enþegar að talaður um það, að það er að hafasamráðu við starfsfólk umþessar breytingarnú málið einfallega þannig aðhluti að þessum breytingumer að segja upp starfsfólki og það getur veriðerfitt að útfæra slíkt samráðvið höfum fjóra mánuði núna til þess aðinnlega þessar breytingarþað er, innlegingin veldurá samstarfunu við starfsfólkog við ottvitar á hvaða maður faraekki að fara í felureins og stjórnmálumenn gera nú stundumþegar þeir taka erfiðar ákvarðanirvið fórum og horfum í auguná öllum starfsmjölunum á þessum miðstöðumþað voru þungir fundirég skal alveg viðkjöna þaðen þeir voru mjög mikilvægirbæði fyrir okkur og held ég starfsfólkivegna þess að þau fengu straxað koma á framfæri sjónamíðumog skoðunum sínumfjölmarkar ábendingar sem varkomið þarna fram um þaðhvað mætti laga í þessum tillögumog við tókum þetta allt saman neðurog nú er verið að vinna á þvíog eins og ég segi þá er þetta breytingastjórnunarferli, nú höfum við innleðingaferli í næstu fjóra mánuðisíðan munum viðmæla árangurinn af þessum breytingumaf því að við erum í fyrsta skiptið að innleðamælikvarða um gæðiþjónustunar, umfangannar og hvernigokkur gengurog hugsanlegaeftir 6, 12, 18 mánuðiþá munum við fara yfir og kannskihérna ákveðum við að taka skreft í bakaeða halda áfram meðóbreyta ástand og þetta er bara hlutiaf þessu, það sagði engin að þettaer auðveld, en það er gríðalastert umboð hjá þessu meirulutafrá borgarbúumtil þess að ráðast í breytingar í Reykjavíkog við sjáum það að reksturnirog sjálfbær, kerfið hefurþanist út undir stjórn samfélkingarnará undarfjörnum árum og það erég skil vel að minni hlutinog kannski sérstaklegasamfélkingin hérfinnist erfitt að horfast í augu við þaðað hafa ekki ráðist í þær breytingar sem vorunöðsilega til þess að veitaþjónustun og eiga fyrir hennien nýr meiruluti, hann ertilbúin að ráðast í þess að gerðirþað eru vel undirbúinar, þess að tilhugurhafa verið að gerjast í tvö ár, tókurnokkrum breytingum eftir að meirulutin tók viðnúna ogþetta er ekki handahófskjöndarbreytinga, það eru unnar velog njóta stuðningsaðstu stjórnendasviðan að begja skóla og frísundarsviðsog velferðarsviðs. Já, en fólk kannski nefnirþað að þetta umhóð sem þið fáið til aðtaka til í rekstri borgarinnarfólk hafið þar kjóðsendur letið tilráðhúsins og ákveðin sviðen fólk kannski ekki endur að búist við skóla og frísundarsviðimeð að velferðarsviði að þessi þjónustaer að reyja um einhverju þjónustusem snertir við hvað maður hópa því aðfólki sjálf sem sækir þessa þjónustu, þau nefntunúna síðustu dag að þettaséum og getur orðið þjónustu skerðingJá, ég bara er algjörlegamótmæli þvífyrstu uppsagninnar voru einmitt í ráðhúsinuog þar varráðist í erfiðar aðgeri líkaogvið, ég vil bara ítrekka þaðað því að umræðan fer akkurat í þettavið séum að skerða þjónustu, það ereinhvern framlínu starfsmanni verið sagt uppfólki sem er í beignisnertinguvið skjólstæðingaborgarinnar, börn og fjölskyldureldriborgarafólki sem er að veita ráðgjöf og þjónustuer enni vinnunniog við erum að styðjavið þaðog hérnaþannig að ég bara hafnaðialgjörlega að það verði eitthvað þjónusturóf eða skerðing á þjónustuvið erum bara að endurskipuleggjaþað hvernig viðstýrum þessum sviðumog leggjumáherslu á það að áframverðiþjónustan veitt í næru umhverfifólks sem þarf á þessu þjónustu haldaog að því að Pétur minnistá virknihúsiðvið verum að sjálfsögja áframverðiráðgjöfð fyrir fólk sem er á fjórasaðstóðen við mögum ekki gleima þvíað ríkið rekur vinnumálastofnunog er líka með virkog þessi þjónustaer á herðum ríkisinsog hérnavið mögum heldur ekki veraað þenni át kervi taka okkur verkefnisem að kannski aðrireiga sinna ljóðu sangaPétur, það eru þetta marg sem sko þarf að svaraþarna finnst ég öruglegaþað er annarsvörðum en þess að þjónustu skerðingog kannski næstu skreffyrsta ræði, þá ég hefheirt og verið í samtalinúna við fólk bæðið sem hefur mistvinnunaog sem hefur síðan verið bóðiðað taka aðrastöður innan kervisinsþau segja að það sé útilokkaað það verið ekki þjónustu skerðingog að það sé ykkur miskilningurog hvernig umræðan er að þetta sé fólksem er ykkur bakvið tölvu og sé ykkurmillistjórnendur, þetta sé ekki framlínufólk, þetta er fólk sem hafa veriðdeildastjórar eða jafnvel framkvæmdastjórarsem eru á feltinu, sem eru aðsinnafólki sem þarf að þjónustunna haldaog þetta er gert núna í skóla byrjunþegar fóraldrar eru að koma kannski með bönnisem eru í vandræðum og erustressu fyrir skóla árið og það erenginn til að taka á mótið þeim. Það erstaðan sem er í dag, meiri sem kemur uppað þau vissi ekki hvernig þetta borgar launtil starfsmanna, það var búið aðég er bara að heyri þettaJá, já, þetta er bara tónvittleisaÞetta heyri ég frá fólkinuþað er verulega ágjörð því að starfseiminþað er verið að gera ráðningasamningar núnafyrir veturinn og það er oft beð eftirháskólinn byrjar og það hefur mikið háskólafólkisem eru að vinni í frísundahemilunumÞað hefur bara aldrei gegið vel að mannafrísundahemili og leikskólaÞað er rétt, fyrir þess aðgjörðþað var búið að manna fleiri helduren það hefur gert í síðustu árien það vantaði heil mikið upp og það er alltaf beð eftir að háskólinn byrjarog það var núna, það hefur vissi ekki hvereftir að ráða þetta fólk. Það verðuruðvitað í svona stórum skiplagsbreytingumer alltaf eitthvað semhyggstir og eru erfileikarEinar veit það alveg líka, þú veist aðþegar maður ferir í stórar skiplagsbreytingarþá er það ekki, það gengur ekki bara smúðallir fór byrjun, veist það?Og það gerur alveg ráð fyrir því að tala um þaðEn þetta er í skólabyrjunÞetta er í vikunni sem við erum að fara íþjóðarættkvækjareyslu. Það varkannski vonin að þetta myndi einhvern veginngleymastæðins og einhvern veginn er ekkimikið aðtikla á þetta. Ég hefsko áökjur af nokkur um hlutumHvernig þetta var gert? Það erbóðað til aukaborgarásfundur meðstuttum fyrirvara til þess að keirití gegn. Mér fannstað fólk semkjörnifulltrúar sem sitja ífagiráðunum, fagiráðunum eins og skólafrísundarsviðið eða velferðarsviðið, jafnvel flerifagiráðunum, hefði þurft að koma að máliog ég held aðverkefni hefði orðið sterkara. Þetta er þú búinn að sitjaí fagiráðunum frá því aðupphafi kjörnifulls og þau fengiðað kynast þessum tillögumfrá grunni. Það er réttog þetta algjörlega upplýsturumallt sem þetta snettir. Ég var að flakka á þeim fundumað það sé, við erum að faraá móti því sem er trendiðí Skandinavíu, maður fariðí svona miðstýringaraðgerðið fyrir 15 ánum síðan.Fyrstuð farin að vitni þessa fundið, þá viljum við bara bendaþað að þú freka fyrir stiðjandi við þessar aðgerðirheldur en á mótfalliðin.Ég er að flakka þessuað þetta er að faraað þverta á móti því sem trendið erí þessum bransa. Það er verið að færa þjónustunameira nærfólki.Það er búið að rannsekaeitt verkefni. Það er í Ringibíút hverfis í Þjóðars, eða í Stokkons.Þá fyrir 14 ánum síðanþá lokaði þau hverfismiðstunum og þjónustumiðstunumí hverfónum og þaðvirkaði ekki vel og þau voruopna aftur fyrir 7 ánum síðan og það erfarið að virka betur aftur. Við erumað færa ákverðandökufrá hverfónum.Það sem er gott í þessuog það verður sko fagteimi sem verðurað stött á sjöndu hæði borgatúnisem geta að tala saman en nálaþeirra við fólkið í hverfónumverður minna. Það er augljóst.Í sambandi við virknihúsiðþá er þetta fólk sem hefur verið að vinnameð fólki mjög viðkvæmri stöðuog þeim hefur gengið alveg ótrúlega velað hjálpa þessu fólki að fá vinnu.Þetta er farið að fjáraks, 88mann svo síðast ári fóru aðfjáraks aðstóð borgarinnarog eru komið núna ívinnu þar sem þau borga útsvarog sína að skatta og eru aðalegabara líður betur út af þau að koma í vinnu.Þetta er leikilættir í þettabara þetta. Þetta eru 300miljóna hægiræðing að faraað fjáraks aðstóðyfir að fara að borgaskattallir reykjagum. Þetta eru 300 miljóna.Við sjáum aðtala betur hvernig það sem þróast núnanæstum ánefnum eins og þú fost ákveldið yfir hérna aðan einarmeð langar vegna þess að þeir eru hérna tveir og það er kjördagurog eflust markir aðá leið núna að kjósa með langarþað örstu til lokin að koma þess inn á kostningarnaþví að þeir eruð ósamlega þessar breytingarí borginu og vantala ósamlega líka um hvernigþað er nálgast þessar kostningarí dag. Hvað segir þú Pjöttur?Þú ert vantala á jáinu?Fyrstu við erum að tala um og einarnefndi á þann að fjárhæfurreykjákuborgar sé ekki sjálfbærþá er það eitthvað eitthvaðlitur rétt. Hins vegar varsko áriðið fyrra þá erusvið reykjákuborgar nokkuð veginná áætlun, áætlun sem einar gerðiog bara fín áætlun og sviðin það erunokkur atriðið það eruófjármagnarófjármagnar atriðið meðríkinu. Já, hér spiljúti íauðvitað saman. Já, ég veit að þú veist, þetta er barareykningu reykjákuborgarþú veist, reksturnu hefur við gengið ágætlegaen vekstir ogvakstagjöld reykjákuborgar eruótrúlega há. Það er stæstistæsta atriðið á reykjákuborg að við erum aðborga allt, allt á háa vekstiog við hefum ekki gert ráð fyrir því út af verðbólgunniog ég hef verið aðeins að taka þetta samanbara, þú veist, ef viðværum í efru samstarfiog værum með efru hérna heima, þá gætuvið, nýðan við stöðun í dagverið að borga 10 miljórum á áriminna í veksti, minna íveksti á áriÞetta eru sko yfir 40 miljórumog ég veit að þetta er langtvið þurfum að halda áfram að standa okkur velí rekstri reykjákuborgar, ég vil bara setjaþetta í samingi. Það er enginþað er ekkituppsættí að segja neyí dag. Það er ekkit uppsættÞað gæti, hins vegar, verið heilmikið uppsættað skoða hvernig það gengur í samningavirðaðumVið veitum að þetta er stóri hagsmunirog mismöndi hagsmunir, hvernig fólk lítur á þettaNáttúruauðlindunar okkar erumikilvægir og ef við getum opnað þannpakka fyrst og sé hvernig það gengur aðsemjum það, ef það gengur ekki, þá barapökkum við saman og förum heim frá Brusselen við gætum auðvitað að verasína þjóðinnisamning og við metum að þaðá hvort að hagsmunum okkar sem betur borgiðen ég er að horfa á EvrunaÍslenska krónan er okkur erfiðhún er dýr, við erum döguleg þjóðvið munum standa okkur velinnan sem utan EvrópussambandÞú hefur reykið borgina og reykur hana núnaværi Evrópussambandsaðild stóðsendinginn í rækstúrin? Alls ekkiog mér finnst það einlega alveg sorglegtvið sjáum það aðsamfélkingunni gengur ekki vel að reykaríkið oger núna að leita til Evrópussambandsinsem það að ná betur í tökumaf efnafsmálunum og þetta er bara að viltu sjálæri í vexti, kjóstu þá jáþetta er þvílik uppgjöfog hér kemur borgarfulltrúisamfélkingarinnarog ætlar að leisaúrextravandara reykja ykkur borgarsem er með því aðleggjast úr bakið og byrjaEvrópussamband um það að leisa úr því aðþið eru búin að þennja hitt nút kerfiðþá það verður að axla ábyrða þvíað reyka reykja ykkur borgar réttummeð vinnúlið og það aðég hef starfað ávettvangi Evrópussambandsinsfyrir sambands íslenska sveitafélagaí European Council of Municipalitiesand Regions. Það er að fá sveitastöndamennalltaf á Evrópu, tækja færi tilað segja skoðanir sínar áEvrópu lögjöf. Það erákallið frá sveitastöndafólkií Evrópu ríkjónumaðfá áhirtfrá frangatastjórninu, frá Evrópuþinginu og þau eru að bergiborðið vegna þess að þau segja að það er ekkertlustað á sveitastjórnafólk í Evrópusambandinu. Peningarnir fara til ríkjanaog ríkistjórninarhalda þeim frá sveitafélagunum.Sko, núnaer Evrópu sambandiallir að innlega nýja frávittutilskipunþar sem að núna íjúli á næsta ári. Frávittutilskipunsem að gera það að verka með íslensk sveitafélagsem eru með yfir þúsund dípuað þurfa að byggja fráreysifrávittustöðvarsem að eru svona fjórðastigsstöðvar, miðast viðþað að það sem eru að veitaskolpi út í evrópsku stöðuvöttekki stöður í suður Evrópuen taka ekki til í til dæmisitt tilíslenskra hagsmuna og norskra, sænskrafinnskra hagsmuna sem eru að leisahérna fráveituna út í allanshafiðog hérna viðbendum á þetta og þessum veitum aðgjóður ekki að lustaVitið þið hvað þetta kostar íslensk veitafjölu á næsta ári?80 miljardarVið þurfum alltaf að reykaokkar veitafjölaréttum með vinúli, taka ákvarðanirsem að þjónaokkar hagsmurum og baravinna heimavinuna hérog það er alveg með íslenska ríkiðinsVið munum eftir sem áðurvið þurfum að vinna okkar heimavinu og vinna okkar vinuhérna heimaVið erum veikariinnan Európa samansinsog við erum sterkariþar sem einar er að segjaþað er verið að tala um einhverja tilskipanirum hvað sem ervið munum komst með þurfa að taka einn innvið erum bara ekki við borðiðog það erekkit uppsætt í þessi að neyja dagað þóra ekki að fara ísamningavýraðurog horfa framann í þjóðinuog segja, heyrðu, hér er samningurviljum við taka hana ekkivið höfum aftur tæki verðilega að segja neimér finnst einhvers smá uppgjöf einarað vilja ekki skoða þettahorfa bara á vextina sem við erum að borgaog horfa á þettaþetta er aðal máliþað er ríkistjórnir sem er að knýja upp vextinaþað er verið að veraverta kostnaðimaður kostnaði á lífeyrjastþað er verið að veraþað er bara munur á þvíað fá sæti við borðiðeða eiga síðastu orðiðog við erum sterkari, við höfum aldrei veriðí mikilvægri stöðuhér geopolítist heldurinn akkurat núnaog við erum sterkariutan að við erum búið að samfata síns heldurinn innan þessEitt og slútt, allt sem við einarhöfum rífustum og munur rífastumað þessu kjörðinbili mun verðanákall eins innan sem utan kjörðinbilivið munum verða rífastum snómokstÞessi tilkipur myndi flæðin í Íslenska lögjaán þess að Íslensk jórnvöldgetur Martinssonog til því samverkingarinn er Einar Þorstinssontakk fyrir komning, getur rætt þettalengi víkjum af vellum stund og síðan allvegJú, heldur maður frá mér með vikulokkiná samtengdum ráðsum 1 og 2 og ég minni líkasömulegsa á það að við erum í beinu streym á vefnumrúf.is en í vikunniþá var ljóst af fósendur kjarasamningaefru brosnar tölurna segja þaðen það fyrir funda núna á mánudagin og þaðjá, mjög vel að staðfyrstaverðbólka mæltist 5,6% í ágústog hefur ekki verið svo mikil í tvö árog hingaður komni góði gæstitil að ræða þessi málArnaldur Sölvi Kristjánsson, haugfræðingurlektor og formadur fjólmálaráðsBirgitta Ragnarstóttir, tóllmiðlæriformadur bæjaráðs í hveragerðu og stjórnmaðurí Vaf-R og Kristinn Heppa Gísladóttir, fræðingur stjórnverðu. VelkominArnaldur, byrjum að þess að þérþú ert sérfræðingur í vinnumarkaðs haugfræðilíkur yfir ofnbörjum fjólmáluma á hverjumdegi, hversöfna eru við í þessar stöðuog hvað nú?Hvað nú? Já, staðan er bara svo að verburganer umfyrðan þessi svokullu fórsöndu ákvæðiog hérna, og baravoni stóður náttúrulega til að verburganer ekki á þessum stað, þeirrakælsanleika voru undir í dagirog þá náttúrulega það er þessi launum á fórsöndunefnd að koma sér saman, að koma samanog ákveða hvað hérna, hvað á að geraog þá náttúrulega, þú veist, þó að þessifórsöndu ákvæði séu sem satt brótiþannig að þá er það náttúrulega ákveðunaðeina hvort þeir vilja gera eitthvaðgeta sagt upp samningum og farabyrja að semja upp og nýtt aftur, en það ersvona hvort að spurning hvort það hægt þeirþessi beti borgi að bara halda samningumog svona hvort það geta líka gripi til aðgerðahvað sem það kann að vera, þau geta náttúrulega komið sér samanum aðlefni bæði og svonahvort það getur verið að tala við ríkiðað hérna vona að þaukannski geti gert eitthvað til að í rauninu koma tilmótsvið og já, þannig að aðlefnarí rauninu haldi áfram með samningeða rifti ekki samningumKristýna, það er auðvitað að finna flesti landsmennfyrir velbúlgunni og vaksta hekkunnien við sjáum samt að kaupmáttur hefur að aukastþað dreifur vexti við svo leginen því hafa verið velt upp í því samingí hvort að frekar hefur þetta að binda fórsenduvið mælikvar eins og kaupmátt frekarna verbulgusem getur auðvitað að sveiplast með ímsusem er auðvitað að ráða viðen þá er líka bent á það að það eru ákveðin hóparí samfélaginu sem hafa setið eftirog velt upp þeim möguleikaað þú eru að ráðast í svonamarkvissar aðgerðir fyrir einhvern ákveðin hópþví auðvitað þekkir þetta vel hjá vörðuþað býr við kröppkjörog það eru ákveðin hópar sem erulíklari til að vera að lána lögnumheldur en aðrir og það er til dæmis innflýtjendurogsko þannig að við erum raunni með þessaverbulgu en fram að því höfum viðverið með hópar sem hafa ekkithérna þar hefur velsaldinekki nátt til þeirra með samahætti og annara og það erustundum skrítið að talaum að hér séháverbulgu og allt er kallt að kólþeirra sko velsaldin drýpur og hverjir stráien það ersvo sannlega ekki þannig hjá öllumog það sem við höfum ágjur af er þessar hóparsem við höfum séð að búa viðkröppkjör, það eru leyendurfólk á lánglögnum, innflýtjendureinstæðið fóreldrarað sko staða þeirra vestni oghartni að því þetta eru auðvitað fólk sem verðjasvo stórum hluta af sínumrástunartekin bara í nöðfyrtirað borga húsnæð og matog þessar svonanöðsölu og greiðslu sem þettainn á hendiog við erum hrættum að þettaástand sem við erum í núnaþá fara svona að vika sér útog ná til þess að hópa sem eru stundumá mörgunum eins og batnafélskildurog svo hafaeins og í síðustukjæra samningum, 24, þá ertekin ákveðunum að skólamáltireru gældfrálsarog við spurjumfólkinan að það sé að bíað það skortifjármag til að geta greitt skólamáltirfyrir bönnusinn. Við erum gátt umhætt því þegar þessi ákveðuner tekin 24. Það sem við erum aðsjá sér að núna er aðnú er hæra hlutfælt sem getur ekki greittfyrir eins langan visturna tíma og leikskólaog þau þurfa. Getur ekki greitt fyrir frístundog þannig að það sko takakannski svona aðri þættir viðþegar til dæmis þetta er lagrað.Akkurat. Birgit að þú setur í stjórnum aðferhvers konar aðgerðirviljið þið sjáef einhverjar?Sko við viljum kannski svonavið hefum auðvitað lagt rosalega mikla áhersluá fjölskyldufólk. Svona fólk sem að ég er meðþess að þingstu byrðar sem eru að komasér fyrir húsnæðismakkanum sem eru með bönn og leikskólaog grunnskóla og eins ogKristín hefði komið inn og það er svona fólkið sem kannskier að sitja eftir að það er þessialdurshópur svona30 til allt upp í 49 árasem að þess að þetta sitja eftir núna í þessumvel með þessa kjærasamlingahafa kannski ekkihérnasama sveigrum og aðrirog mæta þeim hópiðá sérstaklega. Já, gældskrára leikskólumog annað hafa hækkað upp úr öllu valdiá mörgum stöðumfólk er að hafa hérna ekkiorðlástaga til þess að mæta þörfumorðlástaga bannarsinaog fleiri. Já, hann er eitt og hannað Arnaldur, hvað séðu þú það stött eftir að gildisttíma þessar samlinga? Ríkistóðin er að búðaað hallalus fjárlaga verbulga hérna á næsta árier æskil eftir að grípa til aðgerða?Ég minna náttúrulegaRíkistóðin múlu búið að það að verihallalus fjárlaga næsta áriog það er einhver aðhals aðgerði sem þar til þessþannig að ef að Ríkistóðinnáttúrulega grípa til aðgerða sem að er ekkibeint kostafjármagn, þannig að það náttúrulegaþú veist spurning hvert það er að gera þaðef það á að fara í aðgerðir, þá er náttúrulegaRíkistóðin lofað því að vera meðað búða hallalus fjárlug, þannig að það þurft eitthvaðannað að koma þurft að fjármagn með einumeður um hætti, ger ég það ráð fyrir ef þaðað standa við það. Hvað segir þú, Kristín?Er ákall eftir aðgerða?Já, ég held að það sé svona, kannski ef maðurbara svona, það sem maður heyrirhérna í starfunum, náðu meðhérna bæði hérnaIC og BSB og hérnaþað eru þetta baraljóst og það eru þettahérna að það þarf aðskoða stöðuna mjög vel og alltafhvort það sé hægt aðhalda þessu samningumeða hvort það sé þá kannskihægt aðkoma ykkur aðgerð til að bregastí stöðunni. Já, Birgitta, þú hefur þetta sittur í stjórnumaðferðin sem við nefndum hérna áðan.Er það alltaf líkur að því að samningum verði rifteða gengur ákall að reyna að koma svo saman?Sko, við þurfumí rauninni bara, þetta er alls aldrei bara ennþákannski ásvætti byrjinu skrifiað það þarf auðvitað baravið sjáum það að ef aðþað gengur ekki að semja að þásjá vengaðara stöðuheldurna að rifta samningum, envið slóðum langar okkur helst að það ná aðsemja ánþess að þurfa þess.Og heldur maður fram að fylgjast með þessumálum en komist ekki lengra. Þetta skiptiðArnaldur Sölvi Kristjánsson, Birgitta Ragnarsdóttirog Kristinn Heppa Gísladóttir.Takk fyrir komuna í Víkulokkin.Takk fyrir. Og minna það að það maðurnálgast þáttinn í spilararúf, bæðií hljóði og mynd og á öllumhelstu hlaðarsveitum.Það eru auðvitað kostningarog þeim verður auðvitað ekki að góð skilaá öllum meðlum rúf í dag.Kostningavakað í sjómarbyr klukkan 20myndur yfir tíu. EnVíkulokkin verður aftur hér í næstu vuku.Hegum þú stá.