0:00 0:00
Í spilun núna

Umræðurit

Það er það að það er að það er.Það er það að það er.Það er það að það er.Það er það að það er.Það er svo mikið um að vera, bíjáveistla haustsins, Riff, hefst til að mynda í kvöld og stendur yfir fram til 4. oktober, nýjar bækur streyma í hús og á listasöfnunum er klifta á borða og síningar opnaðar, en við nennum nú ekki alltaf út úr húsi.Við höfum aldrei verið að vefja okkur í teppi og kveikja kjartum hér í Vísjá og okkur finnst það almennt vera stemningin hér á vinnustannum, í dag allavega, og það er kannski ekki skrítið í þessu roki og regningu.Ég vapaði aðeins um gangana hér í afstaliðti og baði fólkum að mæla með góðri bók. Við heyrum því nokkur meðmæli í þætti dagsins og þau fyrstu koma frá Þorgerði Ásu Adalstinsdóttur, Þull og Dagskragerðamanni hér á Ráseitt.Þorgerði Ásu AdalstinsdótturJá, ég ætla að mæla með Jesterýr bók sem að mjög margir hafa verið að mæla með það.Þorgerði Ásu AdalstinsdótturÞorgerði Ásu AdalstinsdótturÞorgerði Ásu AdalstinsdótturÞorgerði Ásu AdalstinsdótturÞorgerði Ásu AdalstinsdótturÞorgerði Ásu AdalstinsdótturÞorgerði Ásu Adalstinsdótturmeð að lesa næst ogbróðu minn sem er líka í þessumhópi, hans aðast vilja lesa á íslenskunæst og ég fór í símaminn og skoðaþað sem ég aði skrifa hjá méreitthvað meðmæli ogrækst á Helgi Tómassonæfisaga og sagði, heyrðu eitthvaðað þetta veri besta bók sem var næði lesiðog ég myndi alls ekki hver að þessieitthvað var en það var úr aðvið erum að lesa HelgaTómasson, æfisaga hanssem að Þorvaldur Kristinsson skráði og erbesta bók sem eitthvað hefur lesiðTekur undirþá skoðan eða hvað, er þetta komað landin í bókina?Hún ermjög vel skrifiðog það er margar mjögskemmtilegar pælingar í húnog gaman að heyraað lesa um hvernig hannskaparog það er kannski ekki mjög mikil átökí henni, hann hefur hann brátt mjög farsalennferil ogverið giftur sömur konniallafi og svonaen það er mjög skemmtilegt í henniog svona, nokkur gullkvornÉg ert alltaf mikið að lesa á Kindulog þá er það svo öðvelt að hælætaeða yfirstreikaeins og maður segir kannski á góður í íslenskuog ég get komið meðnokkur hérna úr Helgatil dæmis hérnahann sem hann er að lýsahvernig hann er að skapasem ég að dansaog næri einhvern veginn að slappa tökunum á þvíhvað verður setnaog gera sér grein fyrir að þetta er bara svona íþetta er svonakannski líðandi stundarað þú getur ekki haft mikil áhrifsérstaklega sem dansöfundur áhvernig verkinn minn munið lifa áframþað er líka bara svo takmarskahvernig er hægt að skrafa það niðuren hann segirég læt minn næja að treysta minn í eigin dóngrindsvo mun tíminn vinnasitt verkvarðveita það sem er þessi virði að lifaog sjáum að fela annaðog þetta er alveg gott að hafa í hugaþegar maður er að skapatreysta því bara að tíminn muni felaþað sem er kannski ofullkomiðekki að hafa ofumiklar ágjuraf því að eitthvað sem maðursendir frá sér sé ekkistórkvastlegtog frá bókaklubbiÞorgjörðar Ásu höldum við í leikúsiðmeð treysta Ólásinnikannski er áltinnhreinræktaðasta byrtingarmyndgegjunarsem umgetur í mannheimumog þess eru mörgdæmiað hún ná íofri taki á fólkivið þángsefnikamerópurunarvið þángsefniástinn einn taugarhúaengin dans við uksaklettsem samin er viðljóð Elisabethar Jökulsdótturúr samnefndri bókog síndir í tjarnarbióier þessuna veltækten í þessarinýju óperu þar semAnna Halldórsdóttir er höfundurog stjórnandi tónlistarinnarsnýst sturglunin ekki baraum ástinn á hennarfyrirna sterka aflheldur framar öðru um þaðhver vonlaus ástinn erþegar hún er knúin áframaf örvendingurKonan sem erljóð og söngmælandií óperunnier næsta samferðum þaðað vegna geðraskana sinnasé hún ekki þessi verðað eiga í förstuog farsælu ástarsambandiHjartað íbrjóstíðanarer hins vegar óvariðfyrir því að verðahórnarlamp ofbeldi sambandsÞað kunnulega efniverður leiðarsteða verksinsog þar á örvendinginsinn gróður reyndÞað er vandarsamtað skapa nýtt listaverkúr svona efnibýðiÞar sem næstum ekkert er sagtí fyrsta sinnheldur hefur margóft verið tólkaðí listum, fjalladum í fræðirittgerðumog rannsóknumog spjalladum í fölmunumSá vandi er leisturá farsælanháttþví ástinn er einn tögarhúaÞar hjálpast alltafTextinn sem oft er næstahverstagsleguren alltaf nærgöngullog stundum gróðteskurlíkt og rýfur stílinnmillir veruleikans og skalskaparinsog tónlistinn bregðurtólkandi hljómum uppeins og spekli á tilfinningarhljómalandansHljóm mikil rötttinnuð þorvaldsönnu dóttur í hlutverkti konunnarsem verkið hræðustumfyllir rýmið af listfengijamti tónhreinum söng og skýru taliog tólkun tinnuí framsögn, tónumog láttæðier blæbriðaríkTinnar er mezzosófranog hún ber þessakamer óperu fram til sigursen það er langt frá þvíað hann gerir það einsamulSamleikur hennar ogSelósins í höndum Júliu Móðunsensem líka bregðursér ögnabrik í önnu hlutverkiverkinu er mjög næmurog tónlistönnu haldurstóttur heldurvel utanum brotthetta sögumeð þeim fjörmörgustefjum og stemningumsem hljóma ídjúkri rött knjafirunarog stöku flöytutónumhljóðfærisinsÞegar orðhljóðmælandans og tónar Selósinsmætastverður úr ástarsambandtónlistar og skálskaparsem er spennandi að fylgjast meðog lætur áheirendur ekkiog snornaStundum er líka stutt í hláturþegar lífsættaástarreinar verður grátlegafyndinSara Hjördís Blöndalhannar sviðismynd og búningaí síningunniTaknurænti litavalí búningum tinnuhæfðu efni verksinsog tólkun hennar velFallegur klænaður Júliuvar hljóðlæsarien afar smartMér fannst í byrjun síningarað sviði væri allt og fullt af dótien þegar hljóðlæsirvoru langt flestir teknir í nótkunbreyttist súskinjunog leikmyndin og leikmynirerður bráðlýfandiþáttur í verkinumeira að segja alltdinglumdánglið sem hjekk í loftinufjekk þegar hverfurðu í huga konunar á sviðinumerkingusem kannski kom ekki alveg á óvarten táknin sem þar byrstustvoru í anda kerlegsbóðskaparinssem varðnýðustada óperunarLýþing Júliar Lustflæði lengst af umleikrymið á stó viðegandi háttað áhorfandinþarf að hafa sig allan viðfyrst að veita henni sérsta gatiklien á stökkustadundirstrykar Lýþing Júliarlíka efnistræði verksinsmeð svo afgjörandi hættiað hún verður næstumeins og leikari í síningunniBergdís Júlia Jóhannstóttirer leikstjóri ástar óperunarí Tjarnarbióisem leikópurins blinddriftþjátur setur þar á sviðen verkið var áðurfluttí einfaldari gerð í mengiBergdís Júlia erlíka dramaturgsíningarinnará samt þem tinnusöngkonuog annu tómskaldisem leikstjóri hefur Bergdíshaldið af öryggi utanumallar þá fjölmörgu þræði sem síninginer spunin úrstemningsrín og ræðabreitingarráða ferðin ísviðsettningunni og enduróma það sem er að gerast í hugarheimikonunar á sviðinuþannig verður til mjög lífandisíning úr sögusem í raun er sára einnföldþótt sásokafull sékamer óperanástinn einn tögarhúaengin dans við uppsnarkletter til sóma fyrir alla sem aðeiniststanda og ný fjöðurí hattetjarnarbíósþar sem sjálfstæðu og frjálsúleikúsin eiga heimafræðsir þeir eru oft fyrst og fremstfólkið í óskaplegri í fjárhagslegrifátækten margar síningar þargeistla af andlegu ríkidæmiástar raunóperan eftir annu haldursdótturog Elisabethu Jökulsdótturer slíkt verkog stundum mjög fáurí frunningi og tólkuntinnu Þorvaldsannu dóttursöng og leikonuog Júlíum Vonsenselvo leikaraTrösti Ólafsson um kamer óperunaástinn einn tögarhúaengin dans við uppsnarklettsem síndir í tjarnarbíóien fáum fleiri bókameðmælifrá starfsmunum hér ílitiSittur ekki hér Júlíum Margrild Einarstóttirum svona konamenningapúlus ogVF Blagamæðirvið maður svegar ræði bækurendilega að deltaþínu meðmælu með hlustendu vísjárJá, ég verna, mér langar mjög mikiðað fá að gera það, því að ég gerði eitt um daginnsem ég mælu rosa mikið meðer að fara svona yfir bókaskápinog finna þessar bækur sem mann hefuráskotnast, mann hefur keift sér einhverju markaðien gleymir eitthvað en að lesaog ég fann þetta bókeftir konusem heitir Camilla SosaVilada og ég er ábyggla að segja þettavið hlustu, hún er argentinskog bókin heitir Drottningarnar í gardinuog hún er gefin út af Benediktþetta er þýðingog þetta fjallast um hóptranskinnlýfsverka kvennasem eru næturöldi íhérnaCordoba í Argentinuog hérnaþað er svona, það eruhalda sér saman og þetta er hérna hópurþessara transkvennasem að verða svona sisturog það er einn sem er svonaeittmóðir sem heitirN. Karnaog það er eitthvað gangi í gardinumsem er svona gardinu þeirra þegar það er heyra barnsgráturog það er takað sérungan dreng, einn svona samanog það er eitthvað svona samfélagsem að það er haldaalltaf í sama fallega húsinuog þetta er svonaþetta mætist bæði svonaískallt raunsægivið þetta töfrarraunsægiog lýsingarnar eru svo ótrúlegafallega og við erum inni í þessum gardimeð þessum gróðri og þessum kinnumþessum konum og þetta er allir baraþetta er indislegtsárt og fallegtæfintýri og hún er rosalega fljóðlesin og þetta er bara svona bók til þess aðtaka og hún fer með mann eitthvaðmann til slóðir, frásögnun eralveg bara, hún erdálegandi og ég er bara, og mér finnst þaðgott að fá tækifæri, ég er alltaf verið að gaugasér að bóka fólk eða mér finnst gott að fá tækifæritil þess að gera það hérna í vísja og bara svonaendilega bara, já, bara mæli meðað fólk kíkja, hún er ábygglega á bókasöfnumog þessum mörgum og svona, hún er ekkertrosalega gömulegndra þessi þýjengen þetta er alveg, þetta er algjörgimstinn sem að lendist í mínu bókaskapog svo líka bara mæli með því að fólkfarið með þetta og bara taki sig tilog faraðan sig yfir bókaskapun ogdrægi út þessar bækur sem við eigum heldí öll til, höfum ekki lesiðog hérna, að þau þar finnasttörðar, sko. Herru, já, ég verðaað fá bæta við, það er svona svona þýtafennibyrtu ósmann Þóraldóttursem er að það með skriðu bókaútgafisem er eitthvað nefn svona bókaútgafasem hefur kannski farað eins og undir radarinnen bara allt sem kemur frá þessari útgafuer bara algjör snild.Hér erbara Jói í Bara BókumHæ, hvað séru gott?Allt gott. Þú ert nýkominnúr reysu og ég veit að það varst íeitthvað stórkosleri bókabúðá meilandinu. Já, ég varí Kroatíu ogþað fyrsta sem ég hugsaði þegar égþekk ég bókmyndirnafrá þessu svæði, þessu landiog kroatískar bókmyndir eru mérbara alveg nýrheimurÉg hafði reynda að lesið eina bókí háskólunum sem égvissi ekki að væri eftir kroatískakonu, sem ég fanní einni afgeggjaðar bókabúðirÉg var svolítið í splitt í Kroatíu fyrir þausem eru á ferðinniHún heitir SlavingaDrakulits og erfrá Kroatíu og hérnahún gáð bók semsenst að, veit ekki alveghvernig hún kom út fyrst, en hún kom út í enskriþýjingu bara mjög nýlegaog hún greip mig eins og aðrarað það var rosa mikið úrval afhérna svona þessum lokal höfundumaf þessu sveiði af balkanskaðanumí enskum þýjinguog þessi greipmér svolítið mikið, hún heitirá ensku Theory of SorrowSorkarkenninginog fjallar umfyrstu eiginkunu Albert Einsteiner svonasvona sakfræðilegsvonasöguleg skáltsaga um hann á gerist1914 þegar þessastMílefa Einstein sem var líkahérna bráðusnjöllhérna starfræðingurog vísinda konaog hún var frá Serbiog þau kynnastheld ég í Tískalandieða í Sviss eða einhverju stafir í námiog flyttist út í Berlínarog sagan geristþegar að hún er að faratil Berlínar með tvo ungasíni, þeirraog Albert er farinn tilBerlínar og býðir eftir henniog skoþað sem kemur ljós er aðsambandið þeirra var mjögerfitt og skrítiðog Albert svolíti svonaerfiður í samskiptumMílefa varsvona þurfti aðfóruna ímsu ogfekk kannski ekkisamasveiðis ljós ogeigi maðurinn fræðiþannig að þessi saga er einhvern veginn alveg svonakemur á óvart úr öllum áttumog alla þessa bækursem ég sá áðurá hérna í þessari bókabúðvoru einmitt vöktu svonaforrutnilega spurningarég ætla að lesa þessa mæli með henniEn spennandi, hvað komst þú heimið mörg kíló á bókum?Alveg, 30 kíló örglaVið fáum að heyra kannski meira af þessibara bókum á næstunni eða eitthvaðJá, heldur fyrirJóhannes Ólafsson í bara bókumJóhannes Ólafsson í bara bókumJóhannes Ólafsson í bara bókummælti hér með spennandi bóksem vonandi verður fjallað frekarumsem vonandi verður fjallað frekarumí bara bókumEn þá að ammali spartni dagsinsUm helginna verðurfæðingadegi Bríðar Bjarníðarsdótturfagnað í Hannesorhaldi meðáhugaverðri dagskrá, um Bríðiog vinn hennar Hannes HafstinnVið sjáfjeg til sín goða gæstitil að segja frá þessari áhugaverðusíningu og frá baróttukunniBríði. Það er KristínuÁstgerðsdóttur og EdduÞórarhansdótturHjartanlega velkomnarí við sjá. Takk fyrir égTakk, takk. 27.september, þetta er merkistagur ííslenskri sögu, eða hva? Jáheldur betur170 ár síðanog þegar maður skoðar þessa sögueins og við gerum í þessari dagskrásem við erum með í Hannesarhaldieða verðum meðað skoða þennan tímaskoða hennar lífog skoða bara litlu Reykjavíktil dæmisog þá ströyma sem að eigastí stað á þessum tímaég meina við erum þegar í okkardagskrá sko þá eru4000 mann sem að búa í Reykjavíkog það er náttúrulegaborginn stakkar mjög hrattog við fylgjumst með í sambandií þessa dagskrá, þá fylgjumst við meðstakkun bæjarinsog stakkun þessað konur fara að látatil sín heyra meiraog kannski fyrst og fremst fyrirverknat BriettarEinmittog síningin segir frá samstarfi og vináttuBriettar og Hannesar Hafsteinhvernig kemur Hannesinn í söguna?Já, það er það sem okkur fannst svo skemmtilegtað þau erunáttúrulega mjög ólíka manneskurþað er 5 ára aldursmunur á þeimBriett er 5 árum eldri en HannesHannes er náttúrulegasvona gulldrengur skofæðistamöðuru völlum, pappans erapmaður og hanngengur í skóla í rauninni frá því hann er10 ára gammal, þá er hann barasendur í skólaog svona eins og heimavista skóla íBreitlandi sko, hann er aldrei heima hjá sérnema kannski part úr sumriog hann er12 ára gammal, hann er kemur til Reykjavíkurog fer í mentarskólaog svo fyrir hann til Kaupmannhapna, þannig að hansæfi er svo, og uppruna er svoallt, allt annað heldur ennBriettar, húnhún fæðist fyrir Norðannhún hefa sísluhennar foreldrar eru vinnuhjúþetta er fátækt fólkog hún er fyrsta barn þeirraog þau eru þetta illa tekiðað ágift vinnuhjú skulle eignast barnog þau fá náttúrulegaskamir fyrir þaðen hún er svo ákveðinBriett, hún er svo ákveðin strax sembara lítil stúlkaog hún ætlar aðmennta sig hvernig svo sem hún fer af þvíog þetta er bara hennardraumur, alla tíðAkkuratog hún er hvað 16 ára þegar hún skrifargreinum stöðu kvennriðt enda á Íslandien byrtir hann ekki fyrir hennhvað 13 árum síðarog þá undir dulnefni, hvað verður til þessað Briett fer að hugsa þessi málsvona ung, og kannski á undanmörgum öðrum á Íslandi allavegahún gerir eitthvað íðvíJá, og já, hún kemst náttúrulega í það er gott bókasapná heimilinu og sjálfsagtfinnur hún fleiri goða bækurnálægt sér í sveitinniþannig að, og hún hefur bara brennandi áhugaverðist vera svo fyrstu tíðsapnar að sér upplýsingumog verður svonainspireruð og ætlar sér baraað mennta sigskrifar þessa grein, þetta eru hugleiðingasem hún fær bara sem 16 ára gömulog það við segjumymitt frá því í dagskrániskráir þetta, svona þessar hugleiðingarsínar og á þær alltafsvo þegar hún fullordnast, þá skrifar húnstóra og mikla greinsem að byrtist síðan íFjallkonunni, sem var þess tímablaðog hérnaog greininhún vegur það miklaaðtegli aðBríð, hún er hvað til þess aðfara og flytja þettaí Gútó,góttemplaraúsinu, sem var náttúrulega aðastaþað er hún í bænum þáog hún gerir þaðog það var náttúrulegaþað var þessi fyrsta konan semtalaði ofminnberlegaog hún segir ymitt frá þvíhún var náttúrulega alveg skít nervursvo að þið aldrei staðið eina á sviðiog allt þetta og vera með þessarsko róttæku breytingarí höndónumen hún flytur þettaog hún færa alveghúsið var alveg stútfulltaf fólki og ábyggilegameð fólki með henniog á móti öruglegaen þetta verður til þessþetta kannski bara kemurboltanum af staðAkkurátog margir kveiki á því, já þetta er bara alveg réttskoEf ég má bæta við sko að þáí þessum huglæðingum hérnaog það var eitt af því sem kveiktisvona ljós hjá henniþað var það hver stað aðsko vinnu hvenna og vinnu mannavar ólík, þær eru það að haldaáfram að vinnaþeir gáttu lagst upp í rúm þegar þeir voru búiðmeð dagsverkið ogvinnukonundar, oft er þeir nefnduað dróða þeim sokkanaog oft að sjáum að þeir fengjusko þurra sokka næsta dagog sko það er hjælt áfram af að vinnaog þetta fannst henni mjögórettláttog svo sem þetta þjó nefndur henni fyrirlesturþetta sko aðhún náttúrulega, það er mjög merkilegurum hægju réttundi hvennaað þar notar húnbiblíun, bæði biblíuna og íslendingarsögurtil þess að rauksteyðjasko sinn málstaðþeir mjög ítalegurfyrirlestur og merkurþannig að það er svo gamanað skoða sko högummyndirnarhvaða högummyndir eru komnará greikEn það má kannski skjóta ennihérna í ganni aðsko Bríð kemur svo tilReykjavíkurréttum 30og reynir að fá styrkitil þess að geta menntasem náttúrulega ekki dreyfum um að komast ílærðaskólan en bara að komasttil menntaog hún fær enga styrkien lillebróður hennarSæmundurhann var þá kominn í lærðaskólanog hann var búinn að fá styrkog húnstutti hann alla tíð, það var ekki þaðen þetta er bara svo skrítiðog það er ungistrákurinnhann fær styrki eins og ekkert séekki stórarsýstireinmittog þetta eru núna liðin 100 og hvað4050 árs síðan hún var ung allavegaog lærðaskólinn var náttúrulega ekkibara ekki opin stúlskum skoþað fyrti lagabreitingar tilþað var nú eitt af því sem Hannes barðistfyrireinmittog það er alltaf gaman að því sko aðþetta ólíka fólk semvið erum að tala um skoBríð, Danarsvegar og Hannes að þau skulivið leitt hafa getaðí fyrsta lagi tala saman og í öðru lagiverið sammála um hlutiþað er náttúrulega líka vegna þess að Hanneser alin uppvið svona kvennrettindaþanga móðir hans var mjögvelgefinKristjana Gunnarsdóttirog hún stopnar kvennarskóla sjálfá lögælandiog þannig að hann erauðvitað vanur því bara frá blöytu barsbeinjaað heyra að tala umkvennaog vil sjálfsagt gera eitthvað í málunumjá, þetta blundar í honum allar tíðog síst er hans ÞórunÞórun Jónarseneða Þórun Hafstein sem var nú eina af þessum fyrstufjórum bæjaföldrúum kvennahérna í Reykjavíkhún var tölverkt eldri en hannasemst að vara fyrir að hjónabandiog skohún var sendil náms íKveimarnahöfn og þetta er náttúrulegasvona hinn íslenska yfirstjætthún voru í kvennaskóla Natali Tzalií Kveimarnahöfnog jáhún var mikil merkis konaog Hannes bjók hjáeða hann var í mat hjá henniþau byggu, hún og maðurinn hennarJónarsen landlæknirlæknir, valsíðar landlæknirþau byggu í lækjagutunni, skólinn bara rétthérna fyrir ofan, en hann var í mathjá henni og það kemur fram ísko í æfisugu Hannesar Hafsteinað hann leitaði mikið ráðahjá Þórunni, hún var svonaráðgjafans eftir að hann er sko kominút í bóldíkinaþetta er alltaf eina af þessu konu sem þarf aðþarf að rannsaka miklu beturen það er aldrei, hún er einmitt, hún er barahálsýstir Hannesarsko því að pappiHannesar, hann var frígifturog hann misti sem sé fyrstukonuna sína og dóttir þeirravar þessi Þórun Hafsteinþannig að þau voru samfeðra Þórunog Hannes en miklivinniren brí, jábríett blóminn og Hannesaf hverju eru við að segja þessu sögu í dagendur speiklast þetta efni eitthvaðí okkar tímumskokannski vegna þessað eins og ég er að segja að þauþau koma úr svo ólíkum áttumþessar tvær manneskuren verða svonagóðir vinnir og trúnaðar vinniralla tíðþannig að okkur það var það sem að kveikta svolítið okkuraf því það eru ekkert margirsem að vita þaðog þessu góðir vinnir þau voruog okkur fannst baranöðsöld að koma því áframfæri og hann ernáttúrulega hann er kallmaðurhann verður náttúrulega fyrst í ráð þegar Íslandser mektarmaðurog hann er inn á allþingiog þau vinna samanhún kemur kannski með frumvörp og hannhann tegur frumvörpun og hann vinnur þau áframog hann færðu samþyktinn og þingiþannig að þetta samstarf þeirravar náttúrulega feikimikilvægtJá, einmitt, og kannski líka barahvernig þendirþetta snýst ekki, þetta eru ekki bara konur sem er aðberjast, þetta snýst um samstarf bara allraallra aðila í samfélaginuer það ekki?Þetta snýst náttúrulega um það að breytaog þróa samfélagiáfram, en þú spurðirsvona hvernig þetta kallast ávið núttímann, það er náttúrulegaí fyrsta lagi, það var náttúrulega skiltokkar að halda á lofti minninguþeirra sem að börðustfyrir okkur, ogfyrir mannrettindumog nú vitum við það að mannrettindueiga nú við það í vöka verjastþannig að þvímikilvægar ennu aðdraga það fram ogminnast þess að til dæmiskostningarreitturinn, sko, hann fjags nú ekkert svonaáttakalöstog svo er gamla að nefna það, ég vil endilegakoma því að núni ár eruhundrað ár frá þvíaðhvennarhefing, gamla hvennarhefinginfóri í frambóð, hvennaframbóð 1926sem var semst það síðasta íþeirri lótu sem var stóð frá1908þar voru bjóða fremdi bæjastjórnar og svotil alþyngis 1922 og 1926og 1926 þá gekkmjög illaog það varsko vegna þess aðsvona stjórnmálakerfið, þá flokkarnirvoru að mótast á þessum tíma, stjórnmálakerfiðvar bara alls ekki viðbúiðsko, þegar yngirbjörg H. Bjarnasoner kjörinn á Þing kom þeim mjögofart og voru alveg brjálaðirog henni að 1926þá ætluðu sko alldeles eins og þess að komakoma í veg fyrir að fleiriyngirbjörgir færuinn á Þingog þeir bröðist viðmikill í hörguog Bríett var þáþað er svona síðasta barátturlótan hjá Bríetti, hún var í ersta sætihann á bílalltaf langaði að komast inn á Þinghún bauði sér, hún var á lísta heimahann á 1916hann komst ekki að því miðurog það semer mjög merkilegtog skoþað er má segja svona fram til1915 að þá er veriðað stíga skrefinnen eftir1915-16sko þá fer þettaverða miklu þingraog það er svona farið að beita sér meirasko gegn þeimog skrifog Bríettar frá þessum tímaeru afskaplega merkileghún nefnit hérna 1916þá var konstningaþáttökk að kvennamjög lítillog Bríett bara spyr til hvers voru við aðeinsuætlum við ekki að nota þessi réttindisem við erum búin að vera að berjast fyrirog miklar svonahugleiðingar hjá henniog sama gerist 1926aðþá einmitt er húnmjög vansvíkinog semst er að velta því fyrir sigbara hvaðþá var reynda konstningaþáttökkmiklu miklu miklu meirien það var líka harkan gegn konunumhún var mjög mikilog hérna bæði skohætti því að þetta var náttúrulega algjör óþarfiog Morgonblæði hjælti framað það barabara fulli skoá Íslandi ríkur fullkomija Bríetti kalla og hvennaog að kjósa eftir kyni er úti í höttog það er Bríetti skojá kjósa eftir kynihvað gera að kalla þeirþeir kjósa bara eftir kyniþeir kjósa bara að kallahún var að verða sjöttug þegar þetta varþað var nú eitt að hún væri komin aðblöði hjælti þegar hún væri kominalgjörlega fótum framvið dauðastiren þetta er merkilegt að fyrir hundra árumer verið að halda þig fram að það sé fullkomija Bríetti eins og erenn verið að halda þig fram í dagkannski af einhverjum raunog bara eins og þetta er snerittbara kostningar í ettmerkilegt sko þaðJá á næsta ári er annaðstórameli KristínJá þá verða 120 ári liðin frá aðþví að kværnriktindar félag Íslandsvar stopnaðhugsið ykkur að félag sem búið að starfaí nættu við 120 árog þar átti Bríettnáttúrulega mjögstóran hlut að málihún og þær voru 15 sem stopniðifélagiðhún hafði farið í ferðirtil útlandaferði án til Kauparnöfnog svo átti þar heimsþingkværnriktindarfélag sem var barakostningar eitt í kværnaog í kjöldfarið þá beitt hún sér fyrir stopnunkværnriktindarfélagsinsÞað verið gott að fara úti í heimog sjá að það eru fleiri konur að berja að slikaJá jáþað er mikil áhrifmikil áhrifeins og bækur, eins og bækurog þetta var, og þær voru aðgengilegarhér á Íslandi, þessa bækurÁrið 1900, þá kom úthérna bókJohn Stuart Millum hérna kúun kværnahún hefur auðvitað mikil áhrifog þá voru gefn út út tímarittmeð greinumþannig að það var svonahægt að fá innblástur og ræðahugmyndir og áttast sjá hugmyndum sem voru í gangiymmiðt, og þá er alltaf líka mikilauðvitað konur sér skólagengnar til þess aðgefa já, það er reyndureyndu mikil, til dæmis aðsko læra danskuog geta lesiðog dansku, það var einu aðeins skoþað komst í eitthvað aðeins í skólaJá, og Bríð, þegar hún komst ekkií skóla, þegar hún kom hérna til Reykjavíkurí fyrsta skiptiað þá notaði hún tímantil að læra ennskuþað var kannski svolítið nýttog það var bara tilsagnalítið sko, hún baradömdi sér í þetta og reyndi að læra eins ogþað voru náttúrulega bjargaðinni til húnfer að ferðast úti í heim að getatalaði ennsku aðeinsEn svo kannski svolítið gamanað segja að þú varst að spurja afhverjuBríð og Hannes saman afhverjuer að gera dagskrá um þauþað er náttúrulega líkavegna þess að við eigumHannesarholtog þetta er hús sem að Hannes lét byggjaog hann bjó í þessu húsimeð sinni fjölskyldi, með dæturumsínum, hann var reyndarblunaað missa konuna sína þegarhann líkur því að byggjaþetta fallega húsog þettaHannesarholt í dager náttúrulega lifandi menningar staðurog okkur var bóðið að komaþángað og flytja þetta programokkur þá var náttúrulega svo upplagtað hafa Hannessem annan ásinní dagskrániBríð, eitthvað verið í þessu húsi?Alveg öruglegaekki spurningen það er kannski líkabara gaman að segja frá því aðsvo okkarþú nefndir hérna leikurslistakonu 50 plus við erum búin að starfaí 14 ár á fulluog erum núreyndar að fara að vinna svo í þjólikursunum núnaeftir áramóten það erást í skúladóttir sem að gerði þetta handlitum mitt á sínum tímaog við erum þrjár leikonurþað er ég, Helga Jónsdóttirog Þórei Sigþórsdóttirog svo er þaðhvorki meilinu minna en langamjög barn Bríðar BjartíðinsdóttirLauðveiSigurðardóttir, fiðluleikarisem að valditónlistina og flýturhana í danskjórnniVar þetta bara til viljunniþessi ættarpönd eða?Nei, kannski ekkiNei, held ekkiog náttúrulega alveg dásannlegtað hafa hana þarnahún er með alla gömlu þræðinaog fortíðina á herðónumJá, ymmiðtLeikúslistakonur 50 plusþetta er bara hansi stórt félagþetta er mjög stórt félagvið erum ornað held ég nærstu70 konurÞað lítur á gaman á ásatíðumJá, já, það er svo mikið fjöruog mjög mikiðí gangi alltafog við sækjum um styrki og fáum aldreináttúrulegaen núnaallt í húnum kvekti þjólu kúrsið á því að þettavið varum með skemmtilegt handrétt í höndónumsem er ekki þetta handréttnáttúrulega, þetta ervið erum með handrétt sem aðLín Agnarsdóttir er að skrifaum 7 konursem eru búin að vera íbókaklub í 35 árog eru að halda upp á35 ára ammali klubsinsog það er hýttast heima hjá einu þeirraog það er náttúrulegaverður allt brjálað, það fer allt í villirog skemmtilegt heitt skoog þetta verðum við meðí þjólu kúrskjallarannum í byrjun februarNák, ok, aðeinslegtMarta Gerraþetta verðistmikið að gera í okkurhvernig virkar þetta samstarf?Þetta eru 70 manns, er þetta bara svonaÞetta eru bara græsrótar samtökAlgulega, já, já, jáÞað voru bara nokkrar örfháar konursem tókur sér til fyrstEdda Björgvinsson og ein af þeimog fleiri, Marja Reyndalí yðno, þær fóru að tala sérsaman og segja þetta er bara ekki hægtsko, við, hérnaeldri konur höfum ekkert að gera og viðhöfum, hérna, springlarðarog þjálfaðar og við þurfum ekki að halda okkurvið, já, og þar byrjuðumvið í yðno, já, og síðan hefurþetta þróast, bara hefur við verið með síningarhér og þar, og þetta tengistá einlega bara beint inn í hvernig þetta reyfinguAlgulega, að það skulle vera pláss fyrirjá, skapa sér rýmiJá, já, einmittAkkurat, hvað, hérnaaftur kannski að bríðiþettaværi hún stolt af samfélaginu sem við búum í dag?Það er góð spurningJá, mjög góð spurningJá, ég held að húngetur verið stolt afmjög mörgu, við höfum nú náð miklum árangrihérna á ÍslandiSvona meða viðaðrar þjóðiren það er samt sem áðurmargt eftirog það var nú nefna það að það bríðiað hún átti nú hluta því að stopna að verkahvernig að félagi fram svo 1914og samt Jónínu, Jónaldansdótturmikillir merkiskonuenn neitni sko sem aðþýrt að draga fram íí dagsljósiog égog það eru voru náttúrulega mjög mikið aðsinna einstæðum mæðurumog ekkum og svona konum sem aðjá, áttuerfitt uppdráttarog þannig er það nú því miður ennþetta er nú sérstaklega einstæðamæður eru og fatlaðarkonur og fleiri sem að eigaerfittmeð að ná endum samaneins og marg oft hefurkomið fram ognú var það þannig á tíma breytarað þá var nú afskaplega lítið rættumáfbeldi gegn konumsem að auðvita var til staðarog var náttúrulega á þeimtíma sko það var þetta mikið tengtsko áfengið spölinueins og það var kallað og konur vorumjög virkar í að berjastfyrir áfengið spannisem að var svona samþygt á1908 hér á landiekki fullgildi 1915eða einmittum þarna sama árakonur fenguð kostningaréttog merklegt að það var samþygt sko ám þess að konurhefðuð kostningaréttþar þetta var mikil reyfingbindindisreyfinginog ein rökin einmitt fyrirfyrir sko áfengið spanni varvar einmitt ofbeldi sem því fyldiþað var mjög mikið tengt samanvið vitum náttúrulega núna að þetta er mikludýpra ogstærra málog ég hugsaBríetti myndir nú bræðiðí brún bara við aðheyra hvernig ástandið er í þeim málumbæðið kvart konum og börnumég hugsaBríetti er þið ánað að sjáhvað þó margarkonur sitja á þingiog erukomnar í mikilvægstörfumað þeirra nokkarog hérna ég hugsahún er því mjög glöðað sjá þaðef hún bara sér það ekkihver veithvernig fylgist hún með baraaf þessu samfélagin svo það er í dagen viðen hún var alltaf mjög gaggríninnhún var mjöghverju heldur hún myndiðbyrjast fyrir í dagég held hún myndið verasvakalismálum ogsvona bættumkjörum hvennaég held hún myndið líka sinna áfæltismálunumég held hún myndið bara verasvona á þeirri línuen þaðer dáltaf gaman að segjafrá því sko að þetta er hérna1908 að þáí fyrsta skipti eru kostnar innkonur inn í bæjarstjórninaþetta eru fjórar konur það er Bríettþað er Guðrún BjörnsdóttirKatrín Magnúsog Þórunhálfsistir Hannesarog í dag sem sé heitagötur í Reykjavík eftir þessum konumþað er Bríettar túnGuðrúnar tún, Katrínar túnog Þórunar túnþannig að það eru hér hjá okkurþað eru hér hjá okkurþessi síningHannes, nei BríettBlómin og Hanneshún er í Hannesválti á sunnudaginsunnudagi kl. 1og svo verða einhverjar kannski örfáarsíningar í viðbúðþetta er náttúrulega fyrst og fremst verða að halda upp áþennan merkist dag170 ár frá því að hún fættistenokkur langar auðvitað að flytja þettasvolítið oftar vegna þess að þetta er baraþetta er svo mögnuð sagaog líka um leið saga Reykjavíkurogauðvitað fyrst og fremst Bríettaren saga Reykjavíkur líkaeinmitt, hvernig hún breytist á þessum árumjá, feikið mikiðsaga Bríettar og bæjarinnen um leið er þetta náttúrulegaþetta er mikil hvenna sagaþví að svona æfiBríettar á sér náttúrulegasamsförun í æfisvo margra hvennahún þurfti að berjast svofyrir því að menta sigsvo hefur hún þetta hugrekkiað stíga framog svo verðurhún ekki að1902sem Valdimaraðrun hennar degog þá sérstaf hún tvö börnog hún þarf að berjast fyrir því að koma þeimtil mettahún var hörgutólog gefa út áframblöðinnhún ymmið tala um þaðvið vittnum mérhún ymmiðhefur svo miklar áhyggir á börnunumsínum tveim því hún hefur eiginlega ekki tímaalltaf sinnað þeimnú er hún alltaf inn að reyka stort fyrirtækihún einn sko, gefa út þessþessar, hérna, þessiblöð og þessa baráttuallaog það er eftir þetta sem að baráttan fer svonaalmeninlega líka stað, er það ekki?það er svona spurningvið hvað á aðmiðaþað er náttúrulega þessi fyrstu félagsko, Torvarsens félagií Íslenska kvennfélagiTorvarsens félagi stofna 1875það var nú ammaliog hérnaTorvarsens félagi 1894Kvítabandiðsko, þessi félaghvert á sinn hátter að vinnaað ýmsum málefnum kvennaog þetta eru félagi sem standaað kvennaframboðunum1908og hérnaþannig að þetta er alltaf svolítið spurningsko, hvar á að byrjahvar á að byrjaen það má segja skoað frá svona alltaf mótonumþá fara að komaað laga breytingarog til 1915að þá er mjög mikið um að veraog það er náttúrulega þessi lögsem að, það er svo skemmtileg frásögninhjá Brietti skoþegar hún var aðberjast í því að fá þessi lögum jafnbreytti kvenn og kallatil mettatil námsstyrkjaog embættamjög merkileg lög frá 1911frá 1911 og þaðþetta er gaman að því skoþað reyndi á þessi lögþegar auður eyru viljámsdóttirfór fram að það vera viðsem presturþað var nú uppi svona fóttur og fyrtþá bara voru lögin algjörlegahún hafði bara sama réttog kalla skoþetta er gaman að því skoog þetta er þetta merkilega frumvarfsem að Brietti og Hanneshún skuttlar þessu inn til Hanneshann er inn á þingiog hún laumar þessu til hansog það er ju hann sem aðog auður þetta þau samankoma þessi gegnum þingi enog það varleika einmittþað var í umræðinu 1911að þá var einnþingmæður sem var að geta barakonur orðið prestarog þá einmittsegir Hannes Hafsteinþað er ekkert í Bibliunnisem aðbannar það að konurverði prestar, þannig að það er alveg ljóstfrá upphafi sko aðþað varen sko inn á allþingi voru þósem betur fer örfháirKarl Menn sem aðstuttu bæði þettafrumvarp og fleiriþað var eins og hérnaséra Ólafur Ólafssonsem að sagði skoinn á þingi að það erengin kona á Íslandisem að hefur þauréttindi sem að konurættu að hafakonur á Íslandi eru barasko þrælarbara lítilsvirtiðlítilsvirtið þrælarhann tók svo stortupp í sigþannig að þeir stóðu nú saman þarna nokkur írÞettaog Kristýn, takk fyrirað koma í VísjóTakk, takk fyrirÞví gleði húnað geraog hlægi bakrifjöldog hveði söngtþér konurog Kristussunna völdÞú bjart þvíbrúða skórisem varðistjólum söldNú skal þvíþú segjahafa umsínar landamöldÍsála þrósjavannaÞví séurkynst ávannaog hvar ermenning vannaen menturvantarsvo

Haustbækur, Bríet Bjarnhéðins, Ástin ein taugahrúga

fim. 24. sep. 2026, 16:05 · 50:39

Á sunnudag verður haldið verður upp á afmæli Bríetar Bjanhéðisdóttur, sem fæddist á þessum degi fyrir 170 árum. Það er félagið Leikhúslistakonur 50+ sem hafa gert dagskrá af þessu tilefni, sem kalla

Samantekt

1. Efniskynning: Þátturinn opnar með umræður um haustþættina, nýjar bækur og listasýningar. Hlustendur eru hvattir til að njóta nýrra bóka og menningar.

2. Bókameðmæli: Þorgerður Ása deilir bóka meðmælum, þar á meðal ævisögu Helga Tómasson, sem vakir athygli fyrir skrif sín og viðhorf í skapandi ferli. Bókin gefur innsýn í líf hans og feril.

3. Leikritið "Ástin einn tögarhúa": Umfjöllun um nýtt leikrit sem fjallar um ástina og örlög aðalpersónunnar í óperu með Anna Halldórsdóttur sem höfund. Leikritið dýpkar umfjöllun um ástarsamband og andleg efni.

4. Menningsleg samvinna: Bókar- og menningarsamfélagið er fjallað um, þar sem þátttakendur deila bókum sem eru mikilvægar í þessari bókalegu menningu. Áhersla er lögð á mikilvægi kvenréttinda og áhrif Bríettu Bjarníðarsdóttur í sögunni.

Lykilorð

Haustbækur, Bríet Bjarnhéðins, Ástin ein taugahrúga
Víðsjá
0:00 0:00
♪