0:00 0:00
Í spilun núna

Umræðurit

Það er nýjundið þáttur af þessu hlaðvarpi sem nefnist út í óvisuna og við ætlum fyrst upp á Hálendið.Hálendiðsvaktin hefur staðið yfir í sumar á þremir svæðum í landmannalögum á Fjallabæki,í Nýjadala á Sprengisandi og við herðubreiðalindir norðan Vatnajökuls.Ég tók púlsinn á einari Danielsini, einum þeirra sem halda utanum þetta umfangsmikla verkefni.Við ræðum tilgang Hálendiðsvaktarinnar, förum yfir tölulega staðreindir um sumarið og heyrum hvernig sumarið hefur gengið almennt.Í setni hluta þáttarins ætlum við í smá ferðalag, söður í skóa undir eigafjöllum, meirum það síðar.Heyrum fyrst í einari og um Hálendiðsvaktina.Hálendiðsvaktin er í grunninn forvarnarverkefni.Við erum að fræða og leiðbeina ferðamennum á Hálendiðinu til þess að reyna að koma í veg fyrir óþarfarsli, getum við sagt.Hvena var þetta verkefni sett á laginnar?Það var að byrja það svona undbúið að 2014.En á árið 2006 voru fyrstu eiginlegu vaktir sem byrjuðu.Þannig að í árið er þetta 20 ár.Ammaliðs árið?Ammaliðs árið, já.Og hvernig veljið þessa staði?Hafa þetta alltaf verið sumu staðir á Hálendiðinu?Nei, þetta er náttúrulega ekki alltaf verið sumu staðir og þetta hefur breyst aðeins.En þetta er reynið bara fyrir eftir í hvar þörfið niður og við reynum að vera það sem ferðamæðurinn er.Og það sem okkar er þörf í upphæfið að vera þetta á kýli og spenningisendi og í landmannlögum og hérna í öskjum.Í dag er kjölur ekki lengur inn í myndinni.Í mittli tíðinni kom líka skaptafellinn hérna á tíabili.En nú er bara aðri aðri sem að geta séð það betur, mennir að það frekar svona betur í sveit sett og ekki kannski betin á Hálendiðinu.En það er alltaf verið að skoða og hérna og spá í hvar við eigum að vera og hvað sem er bestur okkur að vera.Og í sumar sem er að líða núna, vaktinn líkur 3. september í lögum, þá voru félagsmenn á þremur stöðum,sprengisendi Norðan Vatnajökuls og í landmannlögum.Gekk vel að manna vaktinn í sumar?Já, það gekk mjög vel.Og það var bara, hérna, já það voru umfram eftir spurt, getum við sagt, það var, þannig að það gekk mjög vel.Ertu með einhverju tölu á fjölda félaga sem það hafa tekið þátt?Ég er ekki alveg með nákoma tölu en þetta er vel á annað hundrað og það er, hérna, það er líka þannig að núna er oft auðvelt fyrir félagarað skiptast á þó að þetta sé vika í senn.En þá er kannski einn sveit með marga félaga sem langar að vera með og þá getur þeir skipt inn og getur verið að vera með vaktaskipti í vaktinni.Þannig að ef ég kemst bara um helgi þá er það alveg búðið?Já, þá er það alveg búðið bara innan þinnan hóps og þá er það bara hópsstjórin sem er að vera inn í svona skipilegur það.Og við verum svona í þessu helsti verkefni, kannski byrjum á þessum hefbundna degi, auðvitað mismöðandi, hérna, eftir verkefnum útkvöldlum, en getur þú svona einhvern veginn líst hefbundun degi á hólandsvættinni?Já, það er svona sem ábyggilega enginn svona hefbundun dagur, en ég get svona líst kannski svona einhverju beinangrynd og þetta er nefnilegt þannig að menn reyna að tala þessu kannski saman með landverðumeða skálaförðum á stanum og svona skoða hvort það sé einhver sérstökverkefni sem líka fyrir.Og þá er síðan skipti kannski þar er einhverju nokkri sem eru í bækistöð og svo er annar það sem við kvöldum svona viðbráshópur sem er kannski meira svona laus og getur farið í einhverja kannanlegaeða verið svona meira lausari við og þannig að þau fara kannski í einhverja ferðu eða ef það er ekki einhverju verkefni sem er líka fyrir.Þannig að þetta er svona að þau reyna bara að vera sínileg og þau sem eru í bækistöðinu þau eru náttúrulega að reyna að vera sínilega líka og bara að vera til staðar fyrir ferðarfólkið.Ég held að þetta sé svona getur við sagt svona beina grindin það er bara þessi annarsvíðar bækistöðhópur og hins vegar svona viðbráshópur getur við sagt.Og við erum hérna, sveitir hafa verið bara skráatvík, við erum skráningu og við sjáum hérna.Það er svona að við sömrið að vera þetta 800 verkefni svona tæplega og hvað er þetta svona helst, hvað getur við séð út frá þessum gögnum?Jó, þetta er að hérna, svona upplýsingar og leiðbenningar eru svona vantilega svona stæsti parturinn af þessu.Sýðan er svona aðstofið aukutæki og það eru allavegna aðstofið sem við verum að veita að það eru.Og þetta eru auðvitað við kannski árnar að fólk eru að drepa á bílunum sínum í á og svo er þetta bara eins og náðan vatna aukulust, það eru lögisvíkurinn og verður oft svona sandrók eða sandfjúk og þá fer sandurinn í loftsýr og veldur vandraðum fyrir viladar á bílunum.Það er svona alls konar svona, já, tengd.Það eru auðvitað við aukutækjanum við vik, svo eru þetta ansi mikið um bara svona smá áverka og svo er náttúrulega er alltaf tölvöldum gangandi fólk sem að verður bara hreinlega örmækna og er sótt og það er eins og getur nefnt hérna náðan vatna aukulust, það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það eru langur vegur eins og sem er bara hreinlega lítið af vatni og fólk gerir sig ekki alltaf greinlega.Það voru í skafuherði sem átti þennan bíl og Gunnar Guðmundsson hérna sem var með dráttabílar fyrirtæki, G&G dráttabílar, hann kæfti hann, gerði hann upp og hann notaði hann svolítið með jökla rafnum félaginu og hann aða vatna ykkur í grímsvöldnum og þessum stöðum og svo endaði hann að hann gaf hjálpa sér skáti í Reykjavík bílinn.Svo er þetta glæsilegur bíl færarleg stjórnstöð frá 1981 til 1997, þetta er lítið nú aðeins aðeins út en í dag.Þetta er bíl númer þrjú hjá Hljófurgránsveitinni af fjasketa bílum.Þetta er mynd hérna af fyrsta bílum, þetta er 42 modila Bedford minn mérk og var sett á hann og allt hann á hann hús af ykkur gammalur rútu og fremst í honum var innréttaður losketarklefi.Og hér eru tækinn það.Það er það sem voru inn í bílum.Og síðan egnuðust við pick-up víbón frá Herðsnamn og ég innréttaði hann sem fjasketa bíl þegar við hættum að nota hann í farþæðaflutninga.Og þessi var upphægulega notað sem 15 manna bíl til að flytja fjörgunarsettamenn.Svo var hann úrreltu sem slíkur og þá innréttaði hann eins og hann er í dag.Og hann var notaður hérna síðast.1997 hérna í fjörónu hérna í Suðurlandi með fjörgunarvíkartindi og þeim skipum þar sko.Og svo var hann í nóggun austri vík smá tíma þar því að menn held að kalla væri að fara í gjósa.En þegar hún hætti við að gjósa þá var hann settir hérna á salmið.Og fjarskiptinn það hefur náttúrulega mikið vatn.Rundir sjáar á síðustu áratugum.Hvernig voru fjarskiptinn á þessum tíma?Hvernig talaðum við um það?Sko hérna inn í honum.Sjáðum við hérna inn um glöggan.Þessi tæki eru eins og fjarskiptinn hjá fjörgunarsvita voru álið framöðandi 1985.Og reyndar aðeins lengur.Þá verði það sko HF-talstaðar.Og við vorum með flugfjarskipti í honum.Mótakara til að hlusta og almannavarna kerfið sem var í gangi þá hérna að hlusta.Og hann er í lægi sko.Það mætti alveg keira hann út og byrja að nota.En þessi fjarskipti megnaði þeim meðra úrækt í dag.Því miður.Það er hérna gínur um borð hérna.Ég sé ekki betinn um að þið hnafsi hérna á einum bunningnum.Er það gammalt bunningur?Já, já.Ég klættist þessum þegar ég var í leit og björgun.Þið lítið sifu út.Já, aðeins.Aðeins breyst.Hérna er sko.Þetta er í rauninni fyrstu ferða talstaðarna sem við egnuðustum.Hvernig þetta burðastaðar.Og við gáttum nota þetta á móti þessum hérna með þessum stóru lofnendum.Á 2019.Og þetta þurftum maður að bera þegar við vorum í leit.Tók stundum í þegar það var kvarst.Já, það máði gera ekki vindur síðan.Og yfirlegt var það þannig að sá sem að barstöðuna, hann var ekki á taljaðna.Það var gert eins og þarna á myndinni.Það var annað við hlýðina.Og hann talaði því að það var svo erfitt að eiga við þetta.Þetta var á bakinn á mæni.En ég lend oftið að bera þetta sko.Já, en þetta hefur svona búin að vera nútíðtags.Það er léttari og ekkertfældari í notkuð.Það er all sagan hérna með veggin sko.Þetta eru fyrstu fjerskjöldartæki björgnarsveit á Íslandi sko.En þegar geysir fórst á Vatnajökli.Þá var engin björgnarsveit.Það var fyrstu fjerskjöldartæki björgnarsveit með talslað.Og flugbjörgnarsveitinu stofnum upp úr þessi slísi getur við sagt.Og þá var þessi þróum bara mjög fljót.Og hérna á safninu er sko neyðasendirinn eins og var í geysir.Hann er hérna til.Og viðtækið sem að heyrði neyðasendingarna frá geysir sem var í Askipi nægir.Það er allt til hérna fórnum.Þessi hefur verið hald til haga og er bara í fínu ásakomulegi.Já, já.Þetta er síðan fyrsta sko útgáða bílatálstöð sem er smíðið á Íslandi.1958 þá er byrjaði að búa þessa stöða til.Og þær voru þá með þessum hérna þetta framlýtti hásbrennuna.Svo hefur þetta mingað niður í nánastekkin 1.Þannig að við erum aðeina með Íslandskortir við fram á nokkur og það sýnir, það móttökur stöðar um all land eða?Já, það sem við korlum endur alpa.Já.Og sem að gera það verkum að þú með litla handstöð sem er með lítinn á veikan sendirog eða út í sjólulínu við eitthvað fjallið að þá dreyfist merkið frá stöðinu sem aðeins með þetta ekki gera.Og hérna setjum við fyrsta fjallartopfin sem ég smíðaði.Ég kalla við öll í.Já, og hann er enni í gangi.Og megni aðeins er ennþá uppi.Það er við erum búin að taka vissu út úr gangunum hérna sem að voru þessi því að tetrakervið tók við þar.En megni aðeins sem endur verðum er í ennþá bara virkir og þeir fylla upp í þessar hólur sem eru annars bara döðið þar sko.Það er bæðið tetrakervið og farsimakervið við,en þú getur aldrei að koma á það.Það er það sem kóðir að landi með því.Þetta lítur að hafa verið mikil búbót segjar þetta kerfikumum.Þetta var gjörðbyldingalgjörð.Við verðum að horfa hérna á búin að börgunsetja fólks á þessum tíma. Þetta eru aðeins frumstaðar enn við dag.Já, heldur bedur. Þetta eru hérna, þetta eru sveika kaldi skór að nota.Já, já, og þetta eru margt að það sé að komi frá hernum.Eða söln en varnaverstegna, eins og hér.Og mikið að tækjum og tólum og búnaði sem kannski kom frá hernum?Já, fyrsti alvöru búnaðurinn í rauninni kom allir frá hernum.Áður voru membar í villaböksum og sjókölum.Þannig að við fórum að sjá svona tæki að þetta var allt voðilega erfitt og erfitt að nota þetta.Já.En þú sjálfur, þú náttúrulega hefur sér tíman að tvenni í þessu.Hvernig var að vera í útkvæðli yngstur út af Hálendi með þennan takkmarkað að búnað?Já, ég liði það. Það var ótt kald, kald, mjög kald stundum.Og við höfðum sko ekkert, en við vorum ekki eld, eldir með nesti eins og í dag.Við höfðum að geta brauðfætt okkur í tvo daga. Það opnaði prins Pólu á malt. Það reyndist okkur vel.Það er sérur og svo er það fjärrskiptinn og þú þekkið þau nú ágitlega og sagan er laung. Hvað er á að byrja?Já, við byrjum bara ekki hérna. Landsífi í Íslands, hann fegir framleiðtu talstöðar.Byrjuði á því 1978 og Björgnarsveitin er náttúrulega nutt og góðs að því.Og þetta eru svona fyrstu gerðirnar, eldstu gerðirnar, svo eftir sem árin liðurþá eru það svona þróaðri, sko. Þetta er sambíkt hérna talstöð og viðtæki.En annars var þetta í sikkur lagi. Og svo bara liðið tíminn og það var að ferða að flytja inn talstöðar 1967.Og þá komuð þessa litlu stöðar. Þetta eru framleitt hérna á Íslandi. Og þótti bara mjög, hérna mikil nýjung.Og þetta er, var móðu stöð í hljóðbyrjunarsveitinni fyrir nauthólsík og meðan aðstæðan var þar.Og svo komuð þessar, við kveldluðum þetta guðunar stöðar, svona setna með. Þetta eru hérna alltaf eigamótaðar HF stöðar.Og þetta eru alla gerðirnar sem voru í nótkunn. Hérna eru komið í sjöönda áratöginn. Já. Og 1982 þá var bannað að nota þessar gerðir.Þetta eru svokallega eigum stöðar. Það eru amfiltjum mótaðar. Og þá að farði yfir í singulsætband.Og þá eru þum komið hingað. Það var 1982. Svo held þetta áfram. Svo við hefum við hérna sko með skiptu upp hérna lauruglaða legubílar á björnarsveitina.Já, þetta eru svona almenn nótendur fyrirtæki. Björnarsveitina nota svona stöðar enni dag.Þetta eru svona hansöðar á vahvaðkerrunu.

#9 - Hálendisvaktin & sögulegir munir í Skógum

mið. 19. ágú. 2026, 09:00 · 26:58

Í níunda þætti Út í óvissuna fjöllum við um Hálendisvaktina í Landmannalaugum, Nýjadal og Herðubreiðarlindum. Einar Daníelsson segir frá tilgangi verkefnisins, verkefnum sumarsins og helstu tölum. Sí

Samantekt

1. Hálendiðsvaktin er forvarnarverkefni stofnað árið 2006, með því að fræða ferðamenn um mikilvægi þess að hlífa náttúruni. Í sumar (2023) var vakti þrjá staði á Hálendinu, þar sem félagsmenn töldu um 200 einstaklinga meðan á verkefninu stóð.

2. Á hverjum stað var reynt að bæta þátttöku félagsmanna með vaktaskiptum, sem auðveldaði þeim að vera með, þótt þeir kæmu aðeins um helgar.

3. Dagleg skipulagning vaktsaferðarinnar felur í sér samvinnu við landverði, og viðbragðshópar eru til staðar til að bregðast við ýmsum aðstæðum, þar á meðal aðstoð við ferðafólk og skráningu á verkefnum.

4. Miklu máli skiptir að veita öllum mikilvægar upplýsingar og leiðbeiningar til að koma í veg fyrir hættur á Hálendinu, eins og minnka töluleg slys á ferðamönnum sem oftast eru vanir að færa sig um landslagið án þess að hugsa um hættur eins og lítill vatn í öldur eða veðurskilyrði.

Lykilorð

#9 - Hálendisvaktin & sögulegir munir í Skógum
Út í óvissuna
0:00 0:00
♪