Þetta er speillin um sjónhefur Anna Kristín Jónsdóttir.Færi skrá sig í tölvunafræðin áður og hægt gengur að fjölga í tækni og vísendagreinum í háskólum,svo kallum stemgreinum.Síðar í þættinu verður rætt við fórsetta tækni sviðis HR og fórsetta verkfræði og náttúrvísta sviðis HI um hvaða veldur.En byrjum á vinnumarkaðunum og fórsetta allþjóðsambands Íslands sem senn hveður sambandið.Framtíð vinnu og verkalisbaróttu er yfirskrift færtugast og sjönda þings allþjóðsambands Íslandssem verður sett á miðugudagin og líkur á fæstudagin og þá kjósa hátt í 300 fulltrúar á þinginu nýjan fórsetta sambandsins.Tveir hafa gefið kost á sér, Arnaldur Gretarsson, samfélagsmiðlasérfræðingur og Georg Pál Skúlason formaðu grafíu.Fórsetta allþjóðsambandsins Finnbjörn Hermansson hveður aðeins í vikunni.Hann hefur verið fórsetti síðan vorið 2023, kom inn þegar Kristján Þórður Snæbjörnarsson hætti.Kristján Þórður tók við af Drífur Snædal sem sagði af sér sumarið 2022 eftir erfið samskipti innan hreyfingarnar.Í síðastu viku náðið samkómalag sem tryggir að kjara samningar halda næstu misserinnen á síðastu vikum og dögum hefur Gustaf á milli fórstumannaverkalísfilaekki síst formanna eblingar og vaffer.Það er náttúrulega eðli verkalísparáttu að það tekist á um menn og málefni.Þetta er kannski aðeins öðruvísi átök núna í augnablikinu.Það snýri svolítið að allþýðisambandunum sem stopnum síðast er ég tóku við.Nú er þetta millir fylkinga innan allþýðisambansinsen allþýðisambandi er náttúrulega bara þess að fylkingar eðli með allsins sangvanden það er svona annar sínpunktur á þetta núna.Þetta eru var.Hvernig þá?Sko það er náttúrulega tekist á í kjæra samungum um áherslurog þá eru áherslunar um það hvort að það er hækka lægstu launin sérstaklegasem hefur blessunlega tekist núna undafallna allan á þrjá samningaeða hvort að hefur verið prósundu hækkanir sem að fara upp allan stegan.Þetta er svona megin línan sem er verið að takast á þegar kemur að kjæra samningumen svo náttúrulega erurhlutir sem eru sameigilegir öllum sem við vorum til dæmis að landa núnakvartir ríkistjórn þegar við vorum að endur skoða samningana núnatil síðustu viku og þar eru við að ná bara að mínu við þetta í mjög góðum árangurisem að því miður hefur svolítið fallið skuggan fyrir þessum deilumsem hafa verið í fjölmiðlum og ef ég nefnu bara örf á atriðisem að mér finnst að skipta verulega miklu máli.Að við erum að taka almennar íbúðakerfið úr þeirri deyfið sem að það var komið íað það hefur ekki verið útlöta til almennar íbúðakerfið sem er núna á hannað ár.Við erum að fá frá ríkistjórnini vilirði fyrir því að þau ætlaða að ganga tímabundiðinn í þann hluta sem að sveitafélugin hafa verið meðað þetta hefur semst að verið stofnframlög sem að ríkihaugurhefur verið með 80% stofnframlög til þessara almenn íbúðaog sveitafélugin 12%.Sveitafélugin hafa dreyðið lappirnar núna í nokkur langan tímaþannig að ríkihaug tilbúð til að stýga inn í og borga þessi 12%þannig að við getum verið að útlöta þeim styrkum sem hafa þó veriðá fjárlögum hjá ríkinu og við erum að áhalla að þetta gæti orðiðef við vel takst til gæti orðið alltaf 400 íbúðirog ég er alveg klára þvíað þegar að fram í sækir að þá munu þessa 400 fjölskyldursem að munu fá þessar íbúðir ef það verður svo mikillmuna þær en ekki rifrildi sem að var við gerð þessa samkómula sem að varðog það eru fleiri þættir eins og til dæmis varðandi batnabæturnarað það skulle halda vergildi sínu og inn í framtíðinnaog það er eins og til dæmis varðandi leigubremsunnaog varðandi fjabítifyrir þá aðela sem eru vísuvitjandi að svíkja undan að borga launog að þess aftar að þeir fái refsingu fyrir þaðþetta er allt sem er ákvæði sem að gilda inn í framtíðinaog hafa svolítið fallið í skuggan fyrir þessari umræði sem er í augnabliðinuFinnbjörn Bender á ekkert segi að það verði að vera heldar samræð við samningaog það hafi ekki verið þannig lengiFél og geta sami hvert fyrir sigsem snýr að ofinberðum aðlumef það er, ef að ríki kemur að einhverju leiti inn í þettaeða réttindum sem að ná yfir alla vinnumarkaðinað þá er allt þvíðu sambandi til staðarog sérum þann hluta samninganaþannig að þetta á ekki þetta aftara þvíþó svo að fólk deili á það hvaða aðferða á nota hverjusinniað það á alveg að ganga eftir sem aðurSko við berjumst fyrirfyrir kaupmætti fólksog kaupmátturinn hann kemur frá mörgum hlýðumhann kemur frá laununumen það skipti máli hvernig skattarnir eruþað skipti máli í hvað skattarnir farahvort að það erhvernig húsnaðis kostnaður erallt þetta er verkefni alltíðu sambansinsog verkefnis reyfingarinnarvegna þess að þetta er umgjörðinutanum kaupmáttinsem að fjölskyldur búa viðþannig að okkur erekkið óvið komandisem snýr að kaupmætti fólksog þegar það líkur fyrirog við höfum náttökum á þvíþá skulum við fara að tala um þaðhvort við þurfum að laga eitthvað eða ekkivið erum með vinnumarkarsmótelsem að hefur virkað hér bara ágætlegaog það síndi sér núna til dæmisvið gerð þessa enduníuná framleikingu samninganaað þetta vinnumarkarsmótel það virkaðiþannig að við skulum ekki gera lítuúr því vinnumarkarsmóteli sem við búum viðþó það sjálfsagt meði finnaeinhverja agnúa á þvíen þá tölum við um þá bara heilstætthvernig þetta virkar í heldina hjá okkurFormaðar eblingar hefur við verið að vera á þvíþá erum við sagt að til greina komiðað félagið yfirgefi allþjóðsambandiðVerkelisreifingin og hvort sem það ereblinga eða önnu félag eru náttúrulegaalltaf að skoða hvernig þau náðubestum árangurog þá náttúrulega er það líkahluti af því hvort þau náðuþeim árangur sem þau vilja innanallþjóðsambandið sem hérna hvort þauséu betur sett utan allþjóðsambandiðog það er þetta búið að veraég er búin að vera í þessari reyfingusko í núnaráðum 40 árog það hafa alltaf aðlar verið að skoðaþetta hvort að þau eigi að veraeða eigi ekki að veraþað hafa verið samtök utanallþjóðsambandiðs og komið innvegna þess að þau hafa fundið þaðað það er sterkara að veraí hérna svona heldog þá er það bæðika hvortaðturregundum og ekki síðustjórnöldum að því við skoðumþetta alltaf hildstættþannig að það er ekkert óeðlegt að þettasé skoðað af og til enalmennt hefur að verið þannig og ég held baraalltaf, það er engi gengið út úrallþjóðsambandinu allan vanaþau 40 ár sem ég hef fylgst með þessuað þau eftirítalega skoðun hafa komist að þvíað það er betur borgið að verainnan allþjóðsambandiðsnýta sér heldinaþó svo að þaðkastist í kekki svona af og tilog það er bara eðlegt í störri reyfinguStyrkur ASI fælstí samtakamættinum, segir Finn Björnað komaþessu samkómulagi áfyrir ríkistjóðnuna, það er ekkieitt einsmas verkog öll þessi verkefni sem viðnáðum í gegni, eins og til náttúrulegubremsan, hún kemur bara byggt fráeblingu, hún kemur inn ípakka sem að, og svo komumálefnin frá öðrumlandsambandum og félögumog við settum þetta saman í pakkavið mótuðum okkurviðræðinemn til þess að ræðaþetta við samtöku gatulísinsog ríkið, en á bakviðþetta eru félögineru landsambandin, þessistyrkur gerir það verkumað við komum miklu meira af okkarbarótumálum framheldur en það að hvert og eittfélag sé að reyna þettaeitt og sér, vegna þess aðeðlíðmálsinsangvændi er eðlíðlegrafyrir ríkistjóðnir að semjavið heldarsamtöku, heldur en aðsemja um eitthvað sem gengur yfir allanvinnumarkaðin við einhver tiltekjum félagErfiðasta verkefniðá vinnumarkaði séu sveplunarMarkaðin séu ímist í ökliða erVið erum meðstundum allt og mikið að gerastundum of stórt aðvunleysi, við erum meðverbbólgu sem leipur upp á niðurog ég held að þessi enginþjóði heiminu sem að horfir einsmikið á verbbólgutölur eins og Íslandingarað við erum farin að láta stýrastóltið mikið af því og þaðnáttúrulega kemur til af því að það ersvo ótrygg efnahagstjórninaað ef að við náumeinhverjum tökum á efnahagsmálumog höfum einhvern fyrirsjámanleikaað þá eigum viðað geta okkur gengiðstóltið betur en það er fyrst og síðaster það þessu óvisa sem eralltaf hindi efnahagsmálumHvað tekur við þér?Þú lætur að störum bara þegar að búið er að kjósa nýjafórstu eða hvað? Já, já, þá bara að gengiút í frelsið og alltaf njótaþess að vera fjálfsmaðurSaði finn Björn A. HermanssonÁrum og ég vil áratögun samanhefur verið rætt um að fjölgaþurru nemyndum sem ljúka háskólanómií raunvísindum, teknikreinum, verkfræðiog sterfræði sem eru nefndarstemgreinar. Vinnuhópar hafi veriðskipaðir, ræðurhaldnar, stefnursetar og árið2023 beitt í áslugArnars Sigubjörnstóttir þá er þettaháskóla yðnar og vísindar á þeirrasér fyrir því að tölverði fjármunnivoru settir í efla tæknimentun og háskólastíí atunustefnu núverðandiríkistjórnar er líka lögð áherslaá að hækka hlutfall háskólamentaraí þessum greinum. Og hvernighefur gengið? Ekki sérlega velað minnstakosti ekki ef litirog upplýsingar um fjölda þeirra semhafa útskrefast úr þessum greinum síðustárin frá stæstu háskólum landsinsHáskóla Íslands og Háskólanum í ReykjavíkÞar hefur þeim sem útskrefastúr grunnnám í þessum greinum heldurfækkað eða fjöldin staðið í staðFæri nýnemar hófu sömulegistnám í stefngreinu núna í hausten í fyrra. Mestu munarumað tölvert færi skráðu síðu tölvunafræðiog virðið sem ótti við gerfigreindinaráðu þar mikluSpeillin réttum ástæður þessavið fórsetta þeirra háskólasviðasem námið heirunundirVið byrjum á að heyra í Sigurði Magnúsi Gardarsinnifórsetta verkfræði og náttúruvísindasviðsHáskóla ÍslandsJá, við hefum verið lengja að glýmavið þetta að fjölka nefnumí þessum stömmgreinum sem eru vísindu og tækningreinarog við hefum náðað að halda þessunokkur inn í horfinu en við hefum ekki að náðaað fjölka því og það er svo sem kannski margarástæðu fyrir því. Eitt af því sem ég heftalað um er að gjáinn á milliframhálskóla og háskóla hefur sífelt verið að aukastog ég kallar þetta gjánaað því að undanfærin árhafa okkar kennararprófessorunar okkar sem er að kenna okkar nefnundumséðað nefnundur eru að koma almennt séðverð undibúin til okkarÁ því séð ymsar skýringarmeðal hann að stitting framhálskólanámsúr fjórum í þrjú ár og breytingará námskra og grunnskóla. Samfélagsmyrðarhafi líka áhrif og nefnundur semhefur í háskólanám núna séu alltöðruvísin fyrir 20-30 árumÞeir glými við miklu meira áreitiog er við þar að meða einbita sérÞá hafi COVID-faraldurinn haft tölverðáhrif á þau sem voru í framhálskólumþegar hann gekk yfir. Að getanánast ekkit mætt í tíma í hátt í tvö árhafi komið niður á félagsferðni og getitil að vinna í hópum.Og svo kannski síðasta sem aðþjóðfélagið hefur líka farið í gegnumþað er svona væntningur um vinnu álagog bara við erum ótaf ríkari þjóðfélagog kannski okkar nefnundurog bara þjóðfélag almennt erorðið aðeins afslappar, það er ekki alveg hann hungraðog við sjáum þetta líka svolítið í okkar nefnundaflóruað það eru kannski færra að komaí þessi sem að fólk heldur og séu kannskiað það er verið fög.Það er að námskráðan var mjög opnum í mikiðog það er alveg endi nefnundur sem eru að koma til okkarfrábæri nefnundur, en þau erurosalega misundubúin og við sjáummikla dreifingu á milli framháskólunahvernig þau eru undubúin til okkar og ég veitþað og það hefur verið hópar á störum í háskólansem kallaði Samstem sem hefur veriðað skilgreina og fana sig gegnumhvernig við myndum vilja sjá þetta og þau eruað er í samtali við ráðnötið um þaðhvort það meði endur skilgreinaeða að skilgreina betur eins og náttúrufræðurbröytir í framháskólan og þess úvinnaer í gangi. Og þingja námi þá?Ekkert einnig að þingja en kannski geraþað aðeins skilvirkara ogtryggja það að nefnundunirsjáu í þettanámsetni sem þau kannski fyrir20 árum sáu, til þess að fórritunhún er svona meira og minna horfinn á framháskólan.En nú hafa stjórnvöld mjög lengi talaðum að þurfa ebla stemmentin, hafa fjármunirfyllt með? Já, þetta ergóð spurning og kannski svona svolítiðpolitísk erfið ogþað hefur veriðsettirsvolítið peningur í þettaog í síðustu ríkjustjóðþá komið svona svolítið auka peningarinn í akkurat þessi bæði, inn í þessastemngreinar og líka inn íinn í heilbyrjaskreininarinn í háskólan, en því hefur ekki veriðfyllt eftir núna og það er eitthvað svonasvona við erum að þess að velta fyrir okkurhvernig verður gert, af því þetta er mjögskýrt tekið fram bæðihér á bæði núna í 18. stjórnaldagþetta er mjög haldið á lofti þarog stjórnaldag gerðar sérlega grein fyrir þvíþetta sé mikilvægt, en við erum svonasvolítið að velta fyrir okkur og býða eftir því aðkomið svona einhver raunmuruleikiá bakvið það. Peningarnir sem komí tengslu við stemmátakið 2023voru sérstaklega nýttir til að hjálpanýnumum að taka stökkið úr framhaldsskólumí háskóla. Þessi peningareru nú að þrótum og siguru veit ekkitil þess að það er að bæta aftur í.Ef okkur tekst ekki að fjölkanefnundum í þessu greinum og þeim jafnveil fækkarþessi múlskrifast, hvaða áhrif getur það að hafabara framtæða lífskjóru í Íslandi?Þá er þetta alltaf svolítið í hættu þessi stefnaþessi sín sem við höfum á Íslandiað efla þekkingarhagkerfi.Við erum með þessar frábæru stóðurundir okkar efnahag. Við erum meðfiskinn, við erum með orgunaþar að segja álið og við erum meðferðarmennin. Allt frábærar greinarog við erum núna að reyna að búatil fjölustofina, hugverka geraneða þekkingar innan. Við erum alveg á ná árangraðaren betum á við dögarskál og ef viðokkur tekst ekki að fjölka þessuog styrkja námá þessum sviðum. Þá ersvo breyting eða svo þróunsem við þurfum að eiga á íslandskulsamfélagi, hún er í hætt.Segði Sigurður Magnús Gardarssonfórseti verkfræði og náttúruvísindarsviðsHáskóla Íslands.Ólafur Eisteit Sigurjónsson, sviðsfórstitæknisins Háskólan sír Reykjavíktala líka um að breyting hafi vorið á undirbúningí framhalsskólanema.Þegar kemur þessu þá held ég þurfu að horfa á allamentakefina bærið frá grunnskóla upp ímentaskóla eða framhalsskóla ogþaðan upp í háskólan. Við finnumalveg fyrir því að krakkanir sem er að koma tilokkar í háskólan í dag eruívið verð undirbúin heldur því þú vorukannski fyrir einhverjum áru síðan ogþess að þessi mikilvægt að háskólan er reyna að mætaþessu nefnudum og hjálpa þeim að komast ígegnum svona erfiasta hjallan til að byrja meðog reyna þá einhvern veginn að komaþeim áfram þannig að þau geti klárasitt ná. En þú segir ívið verðimunur það bara litlu eða munur það miklu?Við erum svo mikið minnið að það er kannskiempiriska mælingar á því enþetta er svona, við finnumallavega það að það sé eins og þauséu ekki alveg jæfn sterk á sveitlinueins og þau voru fyrir einhverjum áru síðan.Tilur það geta haft áhrif á sjálfstrust þeirraað þessuna innrítistað þau síður í þessa greinar?Mögulega sko og ég held að það sé alvegþað að margi krakkarhalda að þau geti ekki farið á læst verkfræðieða geti ekki farið á læst höllunarsfræðieða þessar stemgareinar. Enmín skoinn er svo að það geta allir læst verkfræðiþað geta allir læst þessar stemgareinar.Þetta er bara spurninginu það hversu vel erstu undirbúinog hversu vel taka háskólanur á mótiðtil þess að hjálpa þau til þess að undirbúiðsem er best. Þannig að nára að klára námið.Þetta er ekki út.Sjáu þið munum yll í framhaldsskóla?Nú þarf bara að fara að valja að sem gammalda emmeringuren við sjáum kannski muná fyrstu önninniað ímsir krakkar sem koma úrskólu sem hafa í gegnum árineða mögulega haldirnarverið kendri við raungreinar.Þau koma sterkari undirbúinen svo nullast þessi munur útþegar líður á námið.Það er að því að við þessu í H.R.þá reynum við alltaf að grípa allar nefnumþessu koma og tryggja það að þaunáu upp á samar level og þau sjöluað svipuðum slóðum í loktil að mynda fyrst ásins. Þannig að sá sá munurhverfur þegar það líður á.Þú talar um að mentakegðumþurfu öll að vinni þess átt. Hefur eitthvað verið gertá læri skólastöðum til þess?Nú ég er svo mikið sérfæðingar á hvernighlutinir gerir í grunnskólu með mentaskólumen ég veit að til að mynda ermikið samstarf á milli kennaratil að mynda þessu bíli sem er að myndastá milli mentaskólan og háskólanað það kemur að raungrönnum.Ólafur og Sigurur segja báðir aðminni ásokn í stemngreinarsé ekki bundið við Ísland þetta sé glímasem er í síðan staðvíða um heim.Ólafur bendir þó á aðsérstaklega í Finnlandi en einni íDanmörg og Svíðhjóð sé meiri áhugja á stemngreinumhins sama meði segjum Ístrasáltsríkin.Að þá erutölvöld fleira fari í stemngreinar þarog það er unni mun meira áherslaað fá krakkana inn í stemngreinar.Þá mögulega kostnaðu annað greina sem ég kannskigetið endila það sem við erum að sækjast eftir.Ólafur hefur á tilfinningunni að munalgengar að sé að háskólanemari vinnimikið séu jafnvel í 60-70%starfið með fram fullu námi.Það geti haft við áhrif að nefnundur veljisíðurgreinar sem almenniru taldarerfiðar og greiðast mikillar yfirleguvið bókum, viðveru í dæmatímumog svo framvegs.Þegar ég spurður að því hvað átt að ég að fara að læraþá er alltaf mín einfalda skoðinsvo þú átt að læra það sem langar að læra.Eða langar að læra verkfæði, þá ferða að læraverkfæði. Ef þú tilrið ekki verða nógog lundubúinn, þá er alltaf möguleikifyrir háskólan að mæta því með það að hjálpa þértil að tryggja að þú getur komið og staðiðvel í verkfæðinni eða tölvunarfæðinnieða hverju sem alltaf taka inn á stemkjörnum.Sagði Ólafur Eisteyn Sigur Jónssonfórseti tæknisviðs háskólansér eikja ykkur. Rúna Pálmarssonrætti við hann og líka við SigurMagnús Gardarsson fórseta verkfæðiog náttúruvísindasviðs háskóla Íslands.Fleir er ekkií speglunum, umsjönmaði frétta varÞorgils Jónsson og Hildur Sigurbergstóttir stjórnaði útsendingu. Tæknum aðurvar Magnús Torstein Magnússonveriði sæl.Þorgils Jónsson
