Ísland er að liðStyrta reyningur útvarpsögu í Íslandsbanka á GrandaÚtubú 513, höfubók 26, reyningur 2.11.11Nánari upplýsingar á útvarpsaga.isTakk fyrir stöðninginÚtvarpsagaSýteðis útvarpið á útvarpsögu í umsjón Pétur GunnlaugssonarGóðir hlustendur, þið erum það að hlusta á útvart söguÉg heiti Pétur GunnlaugssonOg gæstum minn í þessum þætti er Sigur Íður AndersenAlþingismaður og þingflokksformaðum í flokksinsOg fyrirverðandi dónsmálarar, velkominTakk fyrirNú, það er verið að ræða um þessa forgangsregluðu bókun 35Og mér langar að spyrja því hvað vald hefur alþingi í dagsem þú óttast að það missi með þessari breytingu?Já, þetta er heilmikið mál og kannskiÉg er svona að skinni að það er kannski ekki rosalega mikill áhugá þessu máli fyrir utan kannski lögfræðingaOg ekki einu með lögfræðinga almenntÞegar þú kannski frekar eitthvað svona sem við kallum júristað fólk sem er svona mikið að spá í þessuStjórnans, breytinga og stjórnans á hleraJá, þeir sem hafa áhuga á slíkuEn sko það er ímislegt í þessuMeð þessu frumvarfið sem þú úrst að vísa tilJáÞá er í rauninni verið að leggja til þaðTil að, eða þá svona er hugmyndin svo aðÞað sé verið að hérna mæta ákúrumSem að eftirlistopun efta hefur svona haft uppiÁ hendur ÍslandiMeð því að benda á það að ÍslandAð í íslensku lögumHafi ES-reglur ekki forgangUmfram aðra reglurÞannig að þetta frumvarfið er svona sett framTil þess að reyna að mæta þerriÞað er svona að reyna að mæta þerriHérna, feim ákúrumOg þá er hugmyndin svo aðÞað sé sett í Íslensku lögBara ákvæð sem segiÍslensku lög sem eiga rætur að reyka tilES-réttar, þau eiga alltaf að gildaUmfram önnur Íslensku lögAlveg sama þótt að þau séuÞetta er nýju Íslensku lögSem er glæði nýOg samkvæmt hefbundnum reglum í lögfræðiÞá gilda nýju lögFram yfir eldri lögÞannig að þetta er verið að leggja það tilOg á það hefur nú verið bentAf fræðimönnumAð slík reglaÉg menn auðvitað getur alltingi sett alls konar reglurOg alls konar lög, dellur lögOg gerir það mjög oft lögSem að hafa séðan verið dæmtAð þauÉg með því að hafa verið rauninniDæmtEkki ógilda, því að dómslóna gera það ekkiEn heins og er, hefur komið framÍ dómum aðVið komum til lög baraÞau virka ekki sko, eða þau eru ekki látinHérna, gilda um tildekinÁkvæði, neði tildekin aðbörðEnÞað hefur verið bentAð ég hafa verið þótt að þetta frumvarpnæði fram að gangaAð þá væri nú mjög óvíst umÞað hvort alltaf mest hæstir þetta úr Íslands myndi byggja á þvíEða og þá, um leiðHvort að einstaklingar eða fyrirtekkiGætu byggt á þessumLögumMeð því að segja, heyrðu, hér erBroti á rétti mínumOg hérna, ES-reglan segirÉg er þennan rétt og hún á að gildaÞrátt fyrir þessi nýsettÍslensk lögum aðÞetta er verið eitthvað nörðvísiÞetta er eittÞannig að það er bara svona prinsipatriOg praktístatriðÞað líkur ekkit fyrir um þáOg ég verði að segja, sem lögfræðingurÞá á égSkoÞá á ég eftir að sjáÉg hef ekki trú á þvíAð hæstir réttur myndiÞegar til kastan að kemurSem að er síðan kannski ekkiÞetta er mjög sjálfgeft sem að reynir á þettaEnÞegar til kastan að kemurÞegar það myndi nú eitthvað til að reyni á þettaÞá er ég ekki vissum að hæstir réttur myndiLíti á þetta sem einhver almennaForgangsregluEn hins vegar getur þetta veriðAð hæstir rétturSér að þróast hannigAð hann í rauninni viljiGrafa undanSjálfum sér í rauninniOg láta Evrópu domstólinn uppUm að hveða upp úr um gildiHvaðaHvaða réttur gildir á ÍslandiÞegar að laga text er óljósOg hans óljósarreglurEr réttarinn sem hafa verið innleitar hérnaÞað eru mjög oft óljósar um intakk og efniEvrópu domstólinn breytirGetur og búiðGetur búið til nýja reglu líkaÞannig að ég ætla ekki það að útilokaÞað að hæstir réttur myndiEftir hvað stikisins kemurÞá myndi hann staðfesta það að þarna verið kominEitthvað forgangsregla í Íslenska réttOg þá komum við að hinuNæsta atriði þessu máliAð mér finnst þaðEkki koma til greinaAð veitaES réttiSvona forgangÁ Íslensk lögVegna þess að það fer í rauninniGegn stjórnarskrániUm það sem segirÞaðÍslenski dóngstólarÞeir hafa dóngsvaldiEn ef að verið er að veitaÞessu ES rétti svona forgangÞá þarf óhjákvæmilegaAð líta oft tilEvrópu dóngstólsinsÍ gegnum eftardóngstólinOg eftardóngstólin hefur verið að þróastÞannig líka að hann er í ríkariMæli farin að líta til Evrópu réttarinsMeiri segja til reglinaSem að hafa ekki verið innleitarOg mun aldrei verið innleitar í ES samningiÞannig hann er svona þegarÞannig að að tólka hann ES réttAð þá er eftardóngstólinFarin að líta mjög mikið tilÞróuninar og hérnaÍ Evrópu réttinumSem að hefur ekkert meðEða skoSem er aðskilin frá ES réttinumAð mörguleitiEn skiptir þetta máli fyrir Evrópu sambandiFyrir 33 árumÞá sættu þessu við að þessi reglaVæri hérnaVæri sko svonaLagskýringareglaJáTólkunareglaEn ekki forgangsreglaOg menn sættu þessu fyllilega við þettaÁhverjuNú að það er að fyrir í málVið erum sættið í málVið í Íslandska ríkiðÚt af þessuÁhverju er þessi breytingEr það Íslands stjórnvöldSem er á baku tjöldumAð standa fyrir þessuÞetta er rétt sem hún segirOg mikilvæg púnturVið innleitum þessa bókun 35Með þeim hætti sem hún segirSér á skýringaregluOg það hefur verið staði við þaðSem hefur verið staði við þaðOg er í andaAnnara skýringaregluSem er svona óskrifuEn þeir ekki nú gildaOg sem er svo aðEf að íslensku lagatexti er óljósÞá bera skýranMeð tillið til allþjóðla skuldbindingaMeð hliðsjónEn auðvitaðNei það ekki við gröfum að dauðaEn ef að tekstin er skýrÞá verður auðvitað hérna að skýraTekstan með hliðsjónAf einhverju öðru en bara orðum hansEn þetta var einmitt gertÞað sem tíma og það varTekið sérstaklega framÍ greinakern með bókun 35Að bókun 35Væri ekki að fara fram áAð ríkin breyti stjórnarskrásinniOg það varNáttúrulega við flöggunum þvíSögðum hefur byttu efa á að fara að veitaAð Európa rétti hérna einhvern fórgangMeð þessum hættiBúa til svona misréttháarÍslenskar lagarAlmenn lögÞá verður það ekki gert öðruvísiEn að breyta stjórnarskrásinniSvo að þessi bókun 35Það er ekki farið fram á að ríki breyti stjórnarskrásinniOg þannig að viðInnleitum þetta með þessar skýringarregluÁ sínum tímaOg það Európa sambandi hefur aldrei hvartaðOg ég bent á það í greinum daginn í morgunblæðinuMér að veitandi að því ég hef spurst fyrir um þaðÞá hefur hvartaðEða enginn viðsemjandi okkarÍ ES samstarfinuSem er Európa sambandiEinstök Európa sambandi ríkiEða einstök eftar ríkiEkkert, enginn við hvartaðOg við höfum ekki hvartaðNei með þetta íslenskir fræðimennEkkurir ogLagfræðingar sem hafa haft áhugaÁ þessu máli, kannski bara EurópaEr það pæli í svon hlutumÞeir hafa stundu verið að hefla þessu framÞessi er þessi þá einstaklíkÞað tryggja betur égÍslenskra ríkisborgaraÁ Európa skefnarsveðinÞað erÞað er algjörlegaÞað er algjörlegaOffsögum sagt vegna þess aðÍ þessu fæðingarólófsdómiFyrsta lægiVar því telt framAf hálfu lækningsinsÍ því máli að þettaAð bókun 35 eitt að gildaOg þegar að þeir ástæðuAð því er telt framMáli að eitthvað lagarreglega að gildaAð þá fjallarHæstir eittur um þaðHann hefði að auðvitaði eitthvað ekki fjallað um þaðNefn að því að beðum að fjallaHann bara segir nei og hæstir eittur segir eðlilegaNefn bókun 35 gildir ekki sem forgangsreglaHæstir eittur ekki að segjaBókun 35 eitti að gildaSem forgangsreglaHæstir eittur bara segirHún bara gildir ekkiOg ekkert óvænt sem kemur upp í þessuÍ því máliOg vandin í því máliVar hins vegar það sáAð við höfðum alveg innlegtReglugjærOg í eðsettin við höfðum innlegt þessar reglugjærSem heiti reglugjær um samræming ogAlmanatryggingakerfisGjörðum það fyrir löngu síðanMörgum árum2004 minnumOgVandin er sá að reglugjær en svo sem við innletumHún var bara innletið en svo hún kom að kunniEn svo reglugjær þurfið aðÞað er bara lagartekstinuTekinu uppOg hann var bara óljósUm efni og innihaldÞessi reglugjærTekstin var bara þannigOg það var þetta að tólka reglugjærnum ímsum hættiOg það kemur uppÁgreinningur í öðrum löndum en ÍslandiFyrir mörgum árum um þettaOg einstaklingar í ÞískalandiSviss og DanmörgumMinnum viðAð minnstakostiHauðu farið í málÚt af tólkunÞessara ríkja á þessara reglugjærðOg hafðuðu mál fyrirEvrópudómstólnumSem að hveður upp úrMörgum árum setna eftir þessi reglugjærði settOg þá er þessi reglugjærð búin að gildaLengi lengi Evrópusambandin og líka hérna ÍslandiEn Evrópusambandi kemur allir upp meðEkkur að skýringu á þessuÁ intæki reglunarOgAlltilega í með þaðÞað var bara ekki sá skilningurSem að menn hafðu hér á landiOg ekki heldur í heinum EvrópusambansríkjanumEn Íslandingar eru nú kannski ekki að fylgjastMeð upphverjum dómum EvrópusambanSem sko alltafEn þannig aðÍsland var í fullum réttiÍ þessu máli með sína innlegginguEn hæstir þetta bender á að þaðVar svo langt síðan að Evrópudómstólunum hefði hverju upphverjum dómaAð við hefðum út að vera búin að skerpa á þessara regluÞannig að vandin er ekkiÞessi forgámsreglaÞessi læknarliðmins hefði alveg þurft að hafa það málFyrir dómstólumÞess að fá sín rétt vegna þess aðStjórnsýslan getur ekki unniðEftir einhverjum dómumSem Evrópudómstólun hverju upphverjumÞannig aðÞað erMartOffsagt um þýðinguÞess að fæðingar á ÓlafsdómsFyrir réttindi einstaklingaOgRéttindi í tengsliVið bókur 35SérstaklegaMenn blanda þarnaÍmsum þáttum samanOgÞví meðum er þess að hafa mennOg ráður að faraSérstaklega með ramtum málSérstaklega við vittna í annar gamalt málOg það verist einhvern veginn að veraRáður að sem er að fara með þessi málHafi bara ekki almennilega sett sig inn íInn í þessi bæðiEvrópuréttin og þessa bókun 35Og það er náttúrulega síður í þess aðHæst Afnátt Dóma sem aðSem að þau er samt vittna íAllir með miklu móligiEn þú finnst mér að vittna í einhverju dómaOg þess að hafa að lesið áEn út af þess aðra við kendi þannOg í morgumblæðinum helginu minniHún hafiVar ekki ekki lemist kynnsi að séðanVarnir ÍslandsÍsland hefur haft uppi varnir í þessu máliÍ mörg árFínar varnir og ég farði yfir þærÞau eru bara mjög fínarÞað er ekki hægt að nota þessa varnir þegar það er hljóðað á 2021.Jújú, og ég veit ekki, og ég er marg búin að spurjaauðryggisraðfæra um það, hvort það er ekki að nota þessa varnirog hvernig vörnunum er hátta og hvernig málaður er búin að háttaþá, hún, auðryggisraðfæra hefur látið að því likjaað það sé ekki byrjað að vinna í málsvörninibara síðast í síðustu vikur var hún spurð um þettaog hún sagðist alltaf að hafa fjætt samröðvið auðryggismálan nefnt, hún hefur ekki gert þaðþannig að ég get ekki dreyð aðra álygtunen þá að það sé ekki byrjað að vinna í þessum vörnumhins vegar spurð ég fórsættisraðfæra um þaðog þinginu að mánudaginn um þetta nákvæmlegaog þá segir fórsættisraðfæra að það sé á fullu verið að vinnaí þessum vörnum í auðryggisraðunitinuog ég kallaði þetta eftir upplýsingum þá frá fórsættisraðfærahvað upplýsingur hún hefur um þaðog ég vil að auðryggisraðurinn reytið upplýsið þingiðum það hvernig þessum vörnum er hátavegna þess að bara síðast í helgablaði morgunblæsinsviðukendi auðryggisraðfæra að hún hefði ekki kynntséða þekkt ekki málsvörnina sem við höfum haft uppien á mánudaginn kemur fórsættisraður að segjaþað verði að vinna í vörnunum, þá spyrjaÞað er ekki búið að velja fólki til að verja í ÍslandNei, hvort að það og bara vera starfsfólki auðryggisraðuninþað teldi ég alveg ótæktVið vinnað það þar að semja greinargerð fyrir ákveðin tímaog er ekki stutt í þaðFórsættisraðfæra sagði það að það væri verið að gera þaðí auðryggisraðunin, ég gerum eitthvað aðtóksundið því þaðefa starfsfólki auðryggisraðunin sem eru mjög áfram umað þetta frumvarp náðu fram að gangaog frumvarpið felur í séreinhverja viðurkenning á því að Íslandeigi sér enga málspætur í þessu máliÞannig að það segi sér sjálft að þaðfólk getur auðvitað ekki unnið að þessumNó, það er síðan ágeturembedsmenni í auðryggisraðuninþá er hún ekkert vísta að þessuþeir sem eru besti til þess að verjamálstæð Íslands í þessu máliNeini, það er ákveðin sérgrein að flytjamál fyrir eftardómstólunumog varðnitnar eruað mínu matibæði miklar og margarog þetta mál er ekki eins og hefðbundiðsvona samlingsbóta mál semer alvananlegt að viðtökum til varðnar í eftardómstólunumþetta mál varðarsvona þunga stjórnskipulegaþætti eða samlingsinsog að mínu mati er þaðábyrgat hluti að kasta til höndunum í þessuog að vera ekki samráðivið þingið um þettaog vera bara ekkihafa þetta ferliðgagsætt og opiðþað liggir fyrir hverjir ég ætli að hafa fórustu um varðnitnavið þurfum að fá bara eitthvaðanna lögmen í þaðá mínu matieitthvað sem að þekkavel til þessa málsog Efruppur réttar hans í heildMér er að tala um Karl BakkerJá, já, menna hannhann væri að örglaágætt nafní eitthvað slíkt teimiég held eins og vera aðjá, já, það geturþað erþað er bara að skoða þaðen ég öllu falli að þá erstaðan þessi aðvið þurfum að skilagreiniger fyrir 30. novemberJá, það er nú ekki landamrættirogá sama tíma lögðu voðalega áhersluá að flýta vinsluþess að bókuna 35inn á vingin, þetta er voðafyrðulegtEn segriður, hver er svona helstuvarnarökk okkar?Myndið þú vilja reyfa það?Já, bara í stöttumáli þauað við erum búinvið sömdum um það að innlega þettameð þriðju greinnisem er skýringarreglað vera aðtú að semta lausframkvæmtí öllessi árþanga til eitthvað tímaeftir að byrjaða eitthvað að pota í þetta 2012Já, jáStarfsmenn eftir aðÍslandingar þarVið erum meðsætiðu borðiðog með svona sætiðu borðið þarf Íslandiðekki einna anstæðinga eða ofinniJá, þú meina að fyrirverandiformaðið samfylgjengarJá, hann byrjaði nú ekkiJá, hann var nú ekki byrjaður þáEn ég heit nú að þettahafa nú verið Íslandingarsem hafa verið þarna störfummeð einu með öðrum hætti sem hafa verið að veltaupp þessum fleti að því að mennu finnst þetta áhugaog ég skil það lögfræðingum íslenskumfinnst þetta auðvitað áhugavertÞetta er samningunum var auðvitað áhugaverðáhugaverður gjörningurá sínum tímaÞú mannst nú kannski að það var tekist áum þá hvort að samningunum sjálfur stæðisthvort að væri hægt að framkvæmaá þess að breyta stjórnarskráá þess að breyta stjórnarskráen það vildi ég segjavegna þess að í samningunum fælstóneitanlegaákveðið framsalÞú brotta á annari greinstjórnarskráHver þeir með lögjafavald og framsalÞað var eint að mæta því með þessu tveggjastóðkerfimeð því að koma upp einhverjum domstólimidli eftirÞað var lífsjón af Evropareglumen ekki forgámsregluog koma sér upp eftir domstólinen þannig að við þeirstum ekki að hlýtaEvropadomstólumen það eru þetta tónt mál að benda á þaðef að þróun er síðan á endanog þannig að eftir domstólin til dæmiser bara farin aðbara taka allt upp eftir Evropadomstólumog ég hafði vel að výsa í hanneins og hann við þeirstum að gera núna undarfariðvýsa íreglur Evropasambansins sem aðhafa ekkert verið innleitarog mun aldrei verið innleitar í eða samninginþú veist þá er ég að výsa ímannrindaskrá Evropasambansinssem að er bara þeirramál sko í EvropasambansinuEn nú snýst þetta samkeppen það er að segja að það er ríkja sumurreglur á Evróska efnarsvæðinuekki bara Evrópasambansinuheldur Evróska efnarsvæðinuvegna samkeppnina. Einsleitt. Já, allskureinsleitt og þetta er í þáu borgaranagott og vel. En eins og þúvarst að segja núna, hvað geristtil dæmis ef aðforgangsreglam eru innleittog hún verður innleittog síðan kemur krafa frá Evrópuað þeir eru búininnleida mjög frjálslindahælisleitenda lögjöfog það verður að háa sektiref við lútum því ekkisem við höfum gefna á að borgaog síðan senda þeirtillögur um það, hvernig þettaeiga að vera hjá okkurog vísa bara í þessa forgangsreglugæti þetta að fara í svo?Sko, nú er það þannig að gleimum því ekkiað eða samningurinn hann á bara að varðaafmarka þaðfjórfrælsitt, frjálsvörðhóns og fluttnings og þjónustuog peninga, já. En nú ernáttúrulega frjálsvördþað tengist náttúrulegaþessu fólki líka. Já, frjálsvördjá, ogþað er alveg réttog það er áskorun, það er hins vegar alvegÞetta er stórahættilegt fyrir okkur. Já, jáþað getur verið, sko égþað er bæðiþað sem maður hefur kannski mestar ágjur afer að við innleiðumeinhverja reglur frá Evropasambandinniog við teljum að það er bara þýðið þettaog við vitum, þegar við innleiðum þessa regluog tökum það upp í, það heitir að taka það upp íe-samningin, já, þá það gert meðákveðinu ferli og það er rætt og svonaog þá höfum við tækið ferliÞað er ekki beinréttarverkuNei, það verður aldrei þannigÞað áaldri að verða þannigEn þróunum hins vegarer síðankannski mögulega önnur, en við tökumsem sagt upp einhverja reglurog við teljum að þessi regla þýðieitthvað eins og það fjallaðumþann og við gungum viðhérna, vísvitanditökum við þessa reglu uppSvo geristkannski bara eitthvað mörgum árum setnaeins og í þessu máli sem ég var að nefnaum reglugjörðum samraming og almanatryggingakjaraað Evrópudómstólinhveður uppí rauninu um nýja regluum nýja regluog svo reglasá skilningurEvrópudómstólin, hann er aldreitekin upp íEES-samningin, það er enginsamileg EES nefnt sem aðvannilega fjallar um alla nýja reglurhún fær ekkert máli til umfjöllunarheldur er bara ætlast til einhvern veginn aðvið tökum þessaþannig að nýja skilningsem Evrópusambandið er að setja á þessa regluað við tökum það barastrax uppog þá ertu kannski komið með svona ígildióbegna rétta áhrifþannig aðþá erum eiginlegagengin í Evrópusambandiðjáþað er einmittog það er kannski, það auðvitað hugnasteinhverjum aðþjófinn sé á móti þvíþáþetta er svona önnur leiðinnþað er svona fjallabaksleiðog óheiðarleiðog ólýðræðsleiðsko, ef menn vilja hafaþað getur alveg verið sjónum en fyrir því að veitaþessum reglum forgangsáhrifog það getur verið svo miklu þægilega fyrirennbættismennina ogogauki ykkur réttavend einstaklingaeins og menn segjaviðen þá skoþarf að gera það með breytingu á stjórnaskráog það er bara síðan allt annað atriðog þá, það er auðvitað þá umræð sem þarf að fara frammeð tilitið þessmeð spurningunni sem að þjófinnþarf að fá að svara, vilju við breyta stjórnaskránuþannig og vilju viðraunverulega framseljavald, bæði lögja valdog dómsvaldað einhverju leiti úr landivil fólk það, það er spurningivarðandi hinsar, ég ætla að nefna samt líkaí þessu sambandi þegar menn haldaþetta á lofti þetta séu að varði alltaf bara réttundir einstaklinga, það er auðvitað ekkiþannig að reglurEvrópusambansins eðaES réttarins, það er reglusem við ætlum að taka uppað það er varði all, séu alltaf til styrkinguá réttundum einstaklingaþað er, það á ekkivið um, ég spyr ekkiþað er ekki fjölmjöla máluney ég meina ekki freka en bara lögfrá allþing í Íslendinga, þau varði ekkiöll réttundi einstaklingastundum er verið að verja hagsmunni fyrirtækjaá kostnað einstaklinga, stundumeinstaklinga á kostnað fyrirtækjaog stundum barastundum eru með þessari reglunar og það erþeim fyrir nú fjölgandi reglunumsem eiga bara verinda umhverfiðá kostnað einstaklinga ogfyrirtækja og í rauninnihafa stuðlaðið því að gera þjóðirfátakari, þannig að það eróheiðarlegt ogí bersta veldi batnalegt að segjastundum stastum einstaklingaþað er umhverfismálinsko nú er þetta að tengja umhverfismálvið samkeppnismálsannarlegaog verðum við það ekki að háðstefnu Evrópussambandisí umhverfismál, til þess að viðvildum hafa hér kjartnorku verog þá gæti þeir komiðí verðsko vandin viðþróun á EAS samningnumhefur verið sáað þessi30 pluss ár sem við höfum haftþáhöfurEvrópussambandiþetta endarlega við, því það er við semhöldum um þræðina í EASsamstarfinu, eða þú veistvið þurfum að ákveða sko hvort við viljumað ákveða þróuneða þróun hefur verið svoað fleiri málaflokkaren viðætluðum í upphafieru farðin að falla undirEAS samningin, ekkien mann gera það ekki með svonaber orðum hætti eins og þú ert orðaog segja landbúnaðamáleða sjáðusmálheldur segja þeirumhverfismálþau eru komin innog Íslandvísið um það einhvern veginn inn í þaðog ákvaða samþykjaað tróða umhverfismáluminn, að því að menn þáá þeim tímaog þeim tímasvo ég takk kannski aðstíð varnafyrir kollega mína sem þá voru á þingiaðþað var það samt ekkiafsaganleg vanþekkingen að því að menn máttu vitaá þeim tímaen menn heldur bara að það væri saglusteinhvern veginn að setja umhverfismálunhver vill ekki vera umhverfismálunmenn hugsaðu bara með sér þingmenninÍsland er umhverfisvæntog við erum heimsmeistararí umhverfismáluní rauninni og við höfumsvo góða sög að segja í umhverfismálunað menn heldur að það væri saglustað taka umhverfismáluninn í eðasamninginþað sem síðan geristereins út um allan heimað umhverfismálunþau hefa bara orðisosialismi 2001. aldarþað er bara þannigog menn eru farnir aðleggja á skattagera alls konar kröfurallt með vísantil umhverfismálafyrst til umhverfismálasvo þegar menn fór að segja umhverfismálaþá er það allir lofslagsmálaog þetta er þróuninsem við sömdum ekki umí upphafi við eðasamninginog er farið að hafa áhrif áokkar yðnatil þessog virkjana málog við erum farin aðþurfum að fara núna eitthvað að lútaeitthvað um fáránlegum kröfumum flokkun á okkurumog fjármála gerningumþegar það kemur að fjármögnunmeð virkjanaog Evropasjónabætti farið að flokkavirkjanir eftir því hvort að það erbreytivasslótum, þú kannist við það nabbskovasslót, ef að það breytist þá erhætt á að framkvæmtsé orðin brúnog einhvern veginn óhreinfjármögnun og þá þurfur að fjárfestaað fara í einhverjakrókaleiði til þess að fjárfesta í þessuog þettaog endan getur haft áhrif ámöguleika til fjárfestinga í virkjunumtil lengri tímaogsem er bara svonaumhverjusvænar samt sem áðurframkvæmdir hér á landiþannig að þettavandin við þetta allt samanvið stuttum áliog gróðundrátum mitt í að segjaað það er þessi þróun og útvíkuná EAS-samningnumsem gerir það hættulegtað veita ESBreglumforgang hér umfram aðra reglurþað er yfir notaðurtil þess að réttlæta stóruog ekki naskiptaþað er því bara þannig að við myndummissa alltaf yfir sín, það er máliðog viðvið hljótum að viljaog íslenski kjósundurhljóta að viljaað þeirkjósatil löggefa starfahér á landiað það séu þeirað það séu þeirað það séu að takaloka ákvörðunumþannig að kjósundur getisko haldið þingmönnum hérábyrgumog haft einhver eitthvað að segjaum það að segja hvað að stefnaer mótuð í landin til framtíðaref að menn viljaframsegla löggefa valdimeð þessum hættiog ég átti með á þvíog ég ætla bara að ítrykka þaðþví að menn vil átti að segja á þvíþetta á bara við auðvita umsamt sem á reglur sem við innleiðumvið þurfum að innleiða þessar regluren með vísan til þess sem ég er að segjaað þessar reglur eru oft óljósarfrá Evropasambandinuog lútatólkunum Evropadóngstólsinsað þá erí raun verið að framsegljaákveðin hlutaaf lagasætningavaldiþetta er þessar afstrengjá ég menna mann getaþað sem erjá égþað er þetta búið til að svona sviðsmyndiren hérnaen jáán þess að jávið skulum hlýða á nokkrarauðvitsingarsöðurog góðir hlustendur þið er að hlustaá útvart söguég heiti PéturGunnlaugsson og gerstum minní þessum þætti er SiguríðurAndersen, þingmaðurog þingflokksformaðurmiðflokksins og fyrirverandi dónsbólurvið ætlum að hlýða á nokkrar auðvitsingarog heldur sögumræðin áframeftir auðvitsingarlíðSýteðis útvarpiðá útvarpisöguí um sjón Pétur GunnlaugssonarGóðir hlustendurþið er að hlusta á útvart söguég heiti Pétur Gunnlaugssonog gerstum minn í þessum þættier Siguríður Andersen, alþingismadurog fyrirverandi dónsmálaráðherraNú Siguríður, hvað er það svona önnur málsem að, fyrir þetta málsem hefur svonaverið tekið upp á alþingiog fengið of litla aðtegliÞessa daganaer nú fáttu fína drættiá alþingi, ríkistöfnineinhvern veginn, ég veit ekkikannski, er hún enþá í áfallihún er enþá í, já hún er enþá ísmá áfalli, það kemur ekki mikiðundan henni, ekki að málu minn á þingiðég man ekki eftirsvonamikið mál að fátæktfrá ríkistjórnarflokkumog ríkistjórninieins og núnaogþað er svonaekki það, ég sko gráti það eitthvað sérstaklegaað því að ég ermér hugnist þau málsem að ríkistjórnin myndileggja framþað eru fá mál sem hún hefurlagt fram núna á þessu þingisem að maður svona getistutt eða eitthvaðen við getumjá það er náttúrulega fjárlauginfjárlaugin og bandormurinn svo kallaðsem er lagað frá náttúrulegasem var lítur að öllum tekjum ríkistjórnþað er að segja göldum og hverðra á hún göldþað er bara núna í vinslifjárlauginog að koma út umí því að nógum ber til annarar umræðuog þá er þetta hefst mikil umræðaum þau málen önnur mál, þingmáleru bara af skortum skamtiþannig að það er í raunni sko erfittað búa til dags frá þingsinsþannig að við þingmenn, almenni þingmennog við grátum það ekki neittvið höfum fengið tækifærið á þess að ræðamæla fyrir þingmannamálumþað var gert í gær og í síðustu vikuogog í dag erumræða umeða svona fyrirspurnin til munleg svarsen engin þingmáltil umræðuþað erskoþví þú nefndi við með rúf sko kannskiþið hefur nú mikið áhuga á starf sem er rúfráþeranþið er óneittalveg að verða maðurjá já, ég sé það núnaþað er mikið kallar eftir því skohérna af hálfumetta og menningamálur á þeirrasem að fer með málumað gerast ekki nefnég sé fréttum í dagað hann er að boða frumarfað flýtaendur gerð þjónustu samningsvið rúfog þetta erjá jáog þetta er svoog með að það er tillóð sem liggja náttúrulega samræðskáttinniog ég sé að fjallarum í fréttumað þá eru þetta algjörsíndarmenskahann er að boða það að það verði settþakka og auglýsing að teki rúfog þettaþað hafði haft svo hátt uppiað rúf hefur aldrei sett auglýsingafyrir þennan peningþannig að þetta er síndarmenskaendanefndi ráð hérna þaðívið minnum í óundubúnum fyrirspurnumnúna nýlegaað það myndi aldrei gerastþað myndi ekki gerast á hans að vaktað starf sem er rúferu þið skertþað bara kæm ekki til greinaaf hans hálfog maður erég var nú svoáttuð skoað heyra þettaþannig ég hef óskað eftirað hann mætitil að svara mérnú er einn okkuninað færanú er hún á það mikiðþað sýnir ekki lengurmeð sjávarsfrettog þeir hafa einn okkunalgjörlega á þessu sviðiog er alltaf að færa útstarfseminna skoþannig ég hefallirvið lagt fyrirspurnbara hvað hann teljieðlilega fyrirferðeða umfangá starfsemirúfhvað telur hann eðlilegtskorúf er að reyka þarnaútarstöðvarþað er að reykatvær sjónarstöðvarþað er á samfélagsmiðlumþað er á netinuþað er sko með ekkur aðhérnaöllum samfélagsmiðlumég heldur bara fleiri samfélagsmiðlumen ég er á skoogog hlaðvarp skerðþað nú að nýjastaþannig aðþettaþetta baraþað er einn okkaþennan markaað mínumég einn okkaég menn að þetta er auðvitað barayfirganguralgjör yfirgangurogað mínum að þetta eralgjörlega óásættanlegtsættanlegtþetta umfang og rúfskoég gerumég hef þá skoðunarríkið er að draga sigalfarið úraf fjölmjölamarkaég gerum mér alvegreynd fyrir þvíað það er ekkipolutiststemmingfyrir þvíekki ennþáþað verður skoþað verðurog ég finnmeð eldri borgaraég hef ekki trú að þvíen eldri borgaraeru búin að fá sigfull sattaaf rúffrettaflutningum þarog þessumþessum yfirgangienég gerum ekki reyn fyrir þvíég ætla ekki aðdegja á þeirri hæði skotaka þann slag straxenþað verðurað draga úr þessi starfsemiþað verður að gefaöðrumhandrýmitil þess að reyna fjölmjölamarkaþað er ekki fyrir þvíég held með þess að samstá þinginuþað er svo fyrðulegtég heldsko það er erfittað haldaað færa rauk fyrir þvíað þessiþetta umfangsé að réttlætanlegtseks sjöhvað er þaðsjö miljardar á fjárlögumþrýr miljardarí auglýsingateikjurmiljardarskoá áriégveisteru menni ekki allir samáluað hægt væriað nota þennar peningef þessi peningu væri þá tilhann er náttúrulega ekki tilhann bara hlæðst upphann hlæðst upptigginu lániog unga fólki þarf að borga þettaenef hann væri til skoog ef við viljum skuldsetja okkurmyndum við þá ekki freka viljaeigða þessum peningí eitthvað annareða setja inn í eitthvað annaren ef við tökum annað máler allþingisamálaauðtarriki stefnuríkistjórnarinnarog auðtarriki sræðaer ekki ná hreiningur um þaðþað verið að senda verulegafjármunni til Evróputil Austur-Evrópuút af stríðinu þarog við erum að kaupa herrgögnog taka þátt í að smíðastríðstrónaog þetta verið aldrei skeiðáður í okkar söguþað verið styrjaldir á Balkanskagiog við sendum þánga sjúkragögnog ímisslega fleraog ég rætti, ég myndi við aðprofessor og akureyri sem var í þvíog þetta hefur verið okkar stefnaeru allirí þinginu bara að sammálaþessari stefnu sem að reygin eraf halvu ötarþað eru allir á þinginusammálaþeim stuðningiþað eru allir sammálaum stuðning við Úkræní þessu árásastríðurí rúsa, ég ætti ekki að þetta fullir þaðað allir á þinginuneði ég bara almennt stuðningi við Úkrænþað forðaði maður allir þessar árásir rúsasem erunáttúrulegaskobara ömurlegtþetta eru ömurlegt að horfa upp á þettaog vendinga síðustu dagajáfnveil ennþá ömurlegriaf því að menn hafa staði þeirri trúað það væri kannski eitthvað að rófa tilbúin að vera fundir og fríða viðræðirog svona en rússar fara framaf hérnaaf mikillir grimdog óbylgirfniogþannig það er allir samstæðan þaðog eins ogeins og baraÍslands um vestrarni samvinnuÍslendingar eru upp til hópaað styðja þaðég er bara almenntþannig að það erhenni eiginlega auðaríkistöfna Íslandsá síðast að kjörtiðan byliþá var ég nú ekki á þingien þá var tekin ákvörnum það að veitafje til Ukrænutil stuðnings Ukrænufyrsteitthvaðfjárfram lögog svo var það endurog svo einhvern tímapunktisem ég átta mikið alveg ákveðni gerðistað þá var þetta einhvern veginn komið inn í fjármólaáallin ríkistjórnarinnartil fimm áraeinhver veruleg fjárhæð til Ukrænuog ég, ég man að það var sætið ekki á þingien ég gerði aðtóksundi viðað mér finnst þetta eitthvað skrítiðað Erlend ríki, alveg sama hvaða ríki það erog þótt að séhérnastríðhérnahérnahrjáð aðþað sé sett á fjárlögá Íslenska ríkinu með þessum hættivið erum auðvitað meðbókarslíkil sem er þróunar aðstóðusem er ákveð fjöog menn vilja hérnasetja ívið getum verið með aðstóð viðog vika það út með eitthvað um hættienmér sjálfri og nú talar ég barafrá mínu bætirum séu skomér fannst þettaeinhvern veginn fyrr með að fannst þettafyrðulegt fyrirkomulegog erfitt og ég sá það á þeim tímaþað er svolítið erfitt að stýga út úr þessuhvernig ætla menn að hættaað styrjahvernig ætla menn að látaþessum stuðningien það var alveg full samstað um þettaá þinginuog þetta hefur verið endur tekiðog þetta var samþygtmeð þingsálutunum til og sem að ég heldað allir þingmenn hafiég held að allir þingmenn hafi stuttogallir stutt það að sendaherrgóðallir stutt eitthvað fjárframlugtil fjárframlug til Ukraínuhins vegarUkraínu til að kaupa herrgóðjá það var ekki erðnamertmeð sérstökum hætti upphafiekki upphafien síðan kemur það uppað menn Ísland fyrir að taka þáttí eitthvað svona sameinlegurfjárveitingumNorðurland og fleiri ríkjaþá er það undir stjórnDana minni migaðog þá er ljósta peningurinn að faratil þess að kaupavopn og annað og menn spenda á þaðþetta er það sem þá vantar helstþað vantar ekki prjónasokkaþað eru 11 miljardar af sem 20 miljardarsem hafa farið til Ukraínusem fara í herrgóðog þetta er ekkihafið yfirkannski vafaeða gaggríniþetta er ekki hafið yfir gaggrínijamér finnst svolítið að Íslandí fyrsta lægi þýrsti kannski aðsetja sér ykkur stefnu um þettaþetta er svolítið stefnulöstþetta er einhvern veginn áföðun sem er tekiðstefnun hefur verið að við höfum bara verið herrlöst landhöfum aldrei gett þetta áðurþannig við höfum haft þessa stefnuþetta er ný stefna að styðja herrnaþannig við erum með nýja stefnuog erum með stefnuþetta hefur ekki verið sérstaklegafjallað um þetta sem hluta af stefnuþetta er bara gessþað er hlutverð fynsins að gera þaðjá, já, en ég er að segja þaðþað er gaggriniverstað þetta hafi bara verið tekin ákvörðun um þettaánþess í raun að ræða þaðhvort að þetta séeinhver stefnandi framtíðarætlum við að styðjastyðis á ríki með þessum hættiönnur í framtíðin, er þetta eitthvað sem kemur til að greinaeðaviljum við kannski setja einhver að stefnum þaðef við ætlum að gera þaðað þá munum við kannskihafa það í formiframlegaekki til vopnakaupaheldur til kaupa á öðrum vörumsem að gagna samt sem áðurog þá ættum við kannski að líta til þesssem við erum að framlega í hérvopna framlegslu ríkinþau líta á þettaallt saman út frá sínum haxmunþau veita fjegegn því að fjeinu verðieitt í þeirra heimaríkitil þess að kaupa vopn frá þeirraframlegenduhvað finnst þér að ísýtingar ætla að greiða1,5% af verði landsframlegslutil öryggis og varnamölaþetta eru 70 miljardarí dag eða meiraþað eru auðvitað1,7% eða 1,5%hún sagði að það er ræðufósittisráþurþegar hún var að ræðavið frankværtastjóraeða fósittjóranattóþar kom fram þessi settingég veit ekki þess að þingiég hef bett á þaðmér finnst mennallt ofhoknirþegar þeir ræða þessi málog vísa alltaf til þessað það sem verða að fara fram á Íslandauki framlegsínþegar það eruð ekkert þannigþað hafa allir skilning á því í nattóað Ísland er herrlaus þjóðhinsvegarhafa menn auðvitað verða að nota þettaekki sem stjórnvöldhafa verða að nota þetta svolítið til þess að fáþingi til þess að samþykja fjárframlögtil ímins að verkefnasem að menn sem stjórnvöldmerka semþátt í varnar og öryggisþetta þá er bengingarskinnineða, ég menna, menn getamenn geta bent á þallimis landhelgi skesslunamenn geta bent á aðgerðirþað er ekki 1,5%af landsframlegs í landhelgi skesslunaneða, en menn vilja kannski auka framlögtil þess að auka getu landhelgi skesslunatil björgunar og sjóog þá fellur þetta undiröryggis og varnamálþannig að þetta er bara bókalsleikumen það sem skiptir mestum áli í þessuer að þingi vitií hvað þetta fyrir að faraað það sé ekki verið aðeða að það sé ekki verið aðeða að blekja og reyna að fá peningí ykkur öryggis og varnamálog setja í ykkur verkefni sem aðkannski ylla er hægt að rauksteða sem slíken ég held hins vegar að við getumekki komist hjá því sem þjóðaað fjárfesta íöryggis og varnamálvið þurfum að gera það með skinsum um hættiað sjálfsögðuen við eigum ekki aðþað má ekki verða hins vegar þannigað þetta eitthvað 2% marksem að stóru ríkin er að setjaeða að Trump er að kalla eftirég veit ekki hvað það komi núnaeitthvað sem að Trumpog hann skiptur um skoðun einu sín í vikuað við getum þettaþetta fyrir sér því að hinn ríkin viðkendurþá við fóru að eigða peningumþannig að því er ekki að segja hann að viðfarum með ráttmári í þessu tilfellinei nei en einhver starf erusásokamörk í þessu og þetta er baraað kaupa sér tryggingarþað er ekki skinsanlegt að kaupa sértryggingar fyrir alla peningin sem er áþegar við skrefum undir1949 natursamninginað koma skilt framhjá þáverandi utaríkisráð þeirraBjarnar Benedir sinniað við myndum ekkiað fram neitt sem heitirherrað annarsliktþannig að mannsvæði hérnú erum við smá saman að vikjöta þessuog það sem er aðteglisvertsegriður að það er ekki komið framnein fríðar tillaganáttúrulega alls ekki frá Íslandiog alls ekki frá Evrópuí þessu málið allt fráeinráð sem var gerð22. februarog dag sem síðanað þá hefur það alls ekkert veriðEvrópubríkin hafa þvert að mótireynt að komið vekkfyrir fríðar tillagaþað sem bandaríkin hafa beitt sér fyrir þvíog reynt að finnaleiður út úr þessu og gera sér greinfyrir því að Úkrænagetur ekkert endur hent þessi landsvæðuog krýmskaga eins og verður að tala umog hefur ekki verið eðlilegaað Ísland hefur þá stutteinhverja fríðar tillagaí staði fyrir að senda vopn og meiri peningaþví að ef að Evrópahefði ekki gert það þá verður löngu búið aðsemja þessu málég sagði það í upphafi þessar átakaað það yfirðuað þetta yfirðu alltaf leysnakannast sem fríðar tillagu frá Evrópuekki frá Evrópu það varauðvitað nokkru mánufyrstu mánu um þá varhiggin og löðu framaf því mánu í 2022þá var tillagaþá var tekið vel í hennarhún var í Istambúlþá kom Boris nokkur Jónssonog með skilabróð og bætog þeir sagði neyekki semja um neittvið munum ekki stegja ykkurþetta voru skilabóðaþetta líkur alveg fyrirog við fáum að gera eins og niðurég veit ekki hvað sem ekki pétur samt þetta líkur fyrirþað er ábygglega margt ósagt í þeimefnum við þarfum við þetta upplýsa um þaðþað þarfum við þetta upplýsa um það að geraog það er ekki verið upplýsa um þaðí desember mánu í 2021var sett bregð til allra natúríkjafrá Rúslandium hvað myndi gerastþessu var ekki svaraðþannig auðvita áttur Rúsarekki að virða vettekki allþjóðalögsem er gerðið í februar 2022en það eru fleiri sem ber aðsagja ekki þessu máliog það var hægt að finna leiðiren Evrópa hefur bara ekki gert þaðog það höfum við flotið meðneyni Evrópa eraðeins og við gerum í Írastriðinnú voru einhverju fylgjendur þarsem handlaði hábúruna skambajá já það vart í söguterum við í sérstakastöðumeða við önnur aðra vinaþjóður okkarí þessu og ég held að þessi engin ekki er að kröfutil Íslandsum eitt en eitt í rauninnien ef eitthvað ereigum við þetta að verafriðflitjendur og tala fyrir því aðmenn semjiþetta er umröðlætt að horfa upp á þettamannfallið erbara, þetta er hræðilegtþannig að menn verða að semji um þettaþessu líkur ekki með sigriannarkons aðilans, rússar erulungu búin að tapa þessu, úkræðinu menn erulungu búin að tapa þessurússar mun ekki láta, rússar eruhægjarnungu veldi, það getur engið sigraég bara segi þú veist að því að menn eru svolítið fastirí þessum frasa, við getum ekki látiðrússar hérnasigra, rússar eru lungu búin að tapa þessuþetta er tap, það er alveg sama hvernig þessu líkurrússar hafa tapa en úkræðinu mennhafa tapa, svo sannlega líkaekki, en þarna þarfmenn þurfa að semja um þettaþetta getur auðvitað ekki gengiðsvona mikið lengur, núna er Evrópa sjálfaglíma við óerðir í hverjuí stóru löndunumá meilandinu, þurfa að notaherraplassin þarí bóks, bóksstaflegaég lesum það fréttir mennur að segja hernumhvernig finnst ég frétta fluttningurrúfaf þessu máli, þeir voru að talaum að þetta löglahann hafi beitt harraðið þarnaég meina hvað er að geraþetta er mikil meðverkningfrétta fluttningur rúf af þessu málier með miklum ólíkindumþað verður bara að segja þessu verðþað er öllu snúð og kvolvog halda því framað mennsi að mótmælaháum framfæslukostnajáog lélögum bókakostiog þurfa að kveika þá í ráðhúsitil þess, ég menna þetta er bara ekki þaðsvo segja forma af afgier að senda fréttafluttningurfrá þessutók þátt íþessum göngu stúdendaog engin spyrjahann að byrja hvað er húnmiðaldra konan frá Íslandi að geraí einhverjum stúdendamótmæluen ég er ekki fréttafluttningurþeir eru einir með sjómasréttiref við hefðum haft sínþá er hugsanand að þeir hefur síntaðra myndir frá Fraklandiheldur en þeir geraég hef nú ekki fyllist með sínen sín er ekki lengiþað er bara allt annaðþessi fréttafluttningurer alveg bara í taktvið þessa línusem að ríkisúttarpiðog fréttinnar þarhafa uppisem eru auðvitaðað draga taumþessara vinstri aflaég held að það hef verið skellurfyrir þessa fréttamennþegar stjórnvarmenni komi barahverjum hann að þverja hannþarna í árupuog segja þaðog lýsa þessu eins og þetta erþetta er bara öfga vinstrimennsem eru þarnaskrýll sem veður þarna uppiog tekur auðvitað yfirauðvitað þannig að einhverju krakkar byrjaað mótmæla oflöngu skóladægien síðan bara tekur þessi skrýll yfirog enginn af þessu fréttamennumgera sér farumað kannabýtu hvaða fólk er þettahverjir eru þettanú síðan við erum að veraað ljúka þessu en ég ætla nú að tala viðum umhverjusmálinnhvort að miðflokkurinn ætlaað leggja fram einhverja tillögur um að dragaúr framlögum Íslandstil þess málaflokks, stendur það eitthvað tilað lókum?Að draga úr framlögum til málaflokksins?Já, til umhverjusog lofslagasmálaJá, já, við hérna höfum nú alvegverið að benda á það að við erum aðÞetta eru gífulega að háa raupp aðJá, við erum sko fyrst og fremst aðnúna verkefnið framöndaná að vera það að finna leiðirtil þess að koma okkur út úr þessuviðskiptakerfi með losunarheimildirog út úrog að dragaþessi umhverjusmál og lofslagsmálút úr eða samningnumsem þau þurftu ekki að vera íen tóku ákveðinum að geraá okkur um kampæðinsfundi í Parisþegar embattismendi mættu þangaog vildu ekki vera minni, vildu taka þá til partíunog þá var ákveð að Íslandmyndi taka á sig okkur á skuldbindingar í Parisasáttmálanu sem að Íslandþurfti alls ekkert að geraog hafði meiri segja mörgum árum áðurfengið undan þáu frá í Kyoto á sínum tímaog við áttum að halda okkur það og taka uppafturþá undan þáuþannig að þetta finnst mérsvona mikilvægast aðí þessum umhverjusmálum og lofslagsmálumég segit umhverjusmálina gæsalappaþetta er ingin umhverjusmál, þetta er barastórkonslegur yðinnaðurþetta viðskiptakerfi með losunarheimildirog menn ættu að reyna að komastað því hverju það eru sem er að maka krókiní þeim efnum, vegna þess að það ersvo sannileg ekki lofslagið, vegna þess aðeftir að þetta ETS, losunarheimildarkerfi var tekið uppþá jókst losungróðrúsuloftegunda, vegna þess aðframleiðslan fluttist frá Evrópusambandinuog Evrópuríkjónumtil landa sem aðsem færðu framleiðslanastegin til landaþar sem að mengunin er meiri á sömu framleiðslanþannig aðmenn ættu að spyrja hérnaeins og konan með rauðuglerugun hérna í hrununusosialistin sem kom hinga til lands og spurðieldið peningana bara?Eldið bara peningana að sjáu því þáhverju standað fyrir þessusístemi?Takk að þér fyrir, segur þér að koma til okkarTakkOg ég þakka hlustendum út var sögufyrir að hlusta hérSælSæl
