Ísland er að liðStyrta reyningur útvarpsögu í Íslandsbanka á GrandaÚtubú 513, höfubók 26, reyningur 2.11.11Nánari upplýsingar á útvarpsaga.isTakk fyrir stöðninginÚtvarpsagaÚtvarpsagaÚtvarpsagaÚtvarpsagaÚtvarpsagaÚtvarpsagaÚtvarpsagaÚtvarpsagaGóðan daginn kæru hlustundir útvarpsöguVerið velkomin hérna að hlusta okkur hérna í skipoltinuÉg heiti Hjördi Svíljansdóttirog ætla að fjalla áfram um skipilasmál út frá Ímsundsjónuhörnumog núna í samtis svona alls konar tölursem tengeski skipilasmálumHjá mér sita hérna tveir frábæri gestirég er svo heppin að få alltaf svona flota gestiÞeir eru mjög talna glöggi báðið tveirþað er nú annað égen það er þannig að gott að hafa svona starfræði reikni hausaÞað er sem sagt Jónas Alli Gunnarssonhann er yfir hagfræðingurá húsnæðs- og mannverkastofnunsem er skamstað HMSog svo Már Volgang Miksahann er prófessor íviðskiptafræðivið háskólan áháskóla Íslands, já, auðvitaen eins og ég er venna að geraeins og því þekki sem fylgis með þáttanum mínumað það er velta að byrjaviðmælendur og það er gesti mínum að byrjaá því að kynna sig svolítið sjálfurbæði til upprjóna fyrir þau sem aðmuningjalt sem er að vitaþess að tvo þjóðhættumennog svo fyrir hýna sem að er ekkiallveg eins kunnu hérþannig að við tökum þetta bara í stárhásuðbyrjum að þér, Jónas, allir verður velkominog segir okkur hlustendum aðeinssvona frá þér, hvað er mentunumhefur og hvort nú lengi því stárhásum verðurog svona með þessTakk hjálpa fyrir það, ég er eins ogþú nefndir yfir hagfræðingurhjá, það heiti vist húsnæðismannverkiá skipulagstofnun núnaþað var saminningen það er nú ekki, það kemur ekki að sögþað eru flesti sem aðkalla okkur ennþá því gömlu nafniog það eru náttúrulega marga saminningarsem hafa átt sér stanuná síðustu árumvið erum alltaf að stækka og þetta erstofnun sem er að reyna að ná tilall sem við kemurhúsnæði og íbúðauppbyggingu og bara íveru íbúðumþannig að ég er þaryfir hagfræðingur og reyna að greinasvona húsnæðismálog það hérna líkaþar kemur innfastinumarkaðurinn, byggingamarkaðurinnskipurlagsmálleikumarkaðurinn, allt samanbúin að vera þarí núna tæp þrjú árég hef verið að sinna innsem störfum fyrir það en ég hef mentaðurhagfræðingur, ég var bladamæðurumskeið og vannsíðan ellendisí hinnum á þessum störfumog hef bara mjög gamanaf greiningum svona yfir höfuog að reyna að búa til ykkur á sögurí kringum tölurþannig að það er til nóga gögnum, nóga tölumen stundu þá maður bara að þess að leggjast yfir þettaog átt að segja á hvað sögurþessar tölur er að segja okkurþað er með það sem eins og þægilegtsem maður séði í fjölmjöluþú tala svona svona svolítið mannamálsem maður skilir, þá maður sé ekki mjög tölglökureins og ég, þá er þægilegt samt að skilja þiðsem ég finnst mjög gottþess vegna líka bæðið um að koma í þáttinhvað varst þið blæðamar áttur?ég var blæðamar á kjarnanumog var reyndstjóri tímarittsem heitir vísbendingsem að áskilbrina Torvarssoner núna reyndstjóri yfiren ég var það í tvörog reyndstjórið ekkur um hundra intökum þarþetta er lóntalega eins og það sem kemur sér vel íað þú getur þá satt sögur með tölunumsvo ekki alltaf að lýta til þínmár valugang miksaþetta er langa flottan afef þú segir okkur aðeins um þigjá, égég ætla nú að byrja á því að taka framað ég er ekkert þykinnog ekkert það er neittgífurlegt talnalögsmennimiklu betur en ég að geta satt þérjá, kannski, ég veit það ekkien ég svonaéger maður það ekki sjálfkvæðaað maður er vískita frá einhvereða ekkert andilegajá, kannski eitthvað er markiog hérnaen ég svonaég hef svona gegnum tíðinalagt meira áherslu á sér stórumyndinaí stað þess að rýna ídjúfti egselskjölog ég nota meirameira niðurstöður í eitthvað skonareitthvað skonartalna úrvinnsluogég hef hingað til notaðkannski þekkingusérfröðra mannaen núna nýlega þá komstég að því að ég þurfti nú einfallaað hafa aðgangað gerðveikreintog hún gætt satt mér það sem ég þurfti að vitaí svona talnaefnifyrir ímsa hlutií það minstaég starfaði í bankaum það bíl15 árvar þar bæðijá, ég var um tímaeinnað þessu verbrei át útumsem allir mærðusem allir hattu þessu hann að 2008jáæjæjspjóðkast eftir þérjá, nei, ég var nú kannskiverbrei át út en ég var kannski ekkií réttar liðunumhvað það var þarþví að ég hafðitvöluverðar evasendir árið fyrirhljón umþá þróun sem var eiga sér staðog með alannasskrifaði greinsem aðvakti einhverja aðtegli árið 2007þar sem ég varaði viðErlendur Blánumog einhver er hérnaeinhver er skurðið eftir áhví var okkur engin við þessum lánumog þá var ég einnaðí það minnst að fá eins og eitthvaðhérna bent á sjálfum á þess aðþað var einndar égþá varst það bara óvinnsælt og leiðilegurjá, ég þóttist vera svonaþó ég hef verið tvöluverðsmengir yngri ennir í dagað þá þótti ég vera svonaí fasi verið eins ogeitthvað gammal nöldus eitthvaðen já égog ég hefkent fjár mál núna íHáskólu Íslandsnúna í fimm árog áður fyrir var ég íHáskónu í Reykjavíkogog var svonasvona áhigðu minn svona fyrst aðhúsnæðismálumeinhkendist meira aðaðað svona lánamálumog skrifaði skísluvarandiog kost og ókostiverðræðir að lánaÞvert á umræðuna þá eru margi kostirvið verðræðið lán á Íslandien ég benda á í skíslunniog hef haldið áfram að benda á þaðað það væri mikið viðtölar aðtengja húsnæðisverðræðið lánbindað við húsnæðisvísu tvöluog þetta er nú eitt af því sem aðhérna er svo frábært viðHMSað ég þú ekki að segja langarnapniég held ég muni klúra þvíþað er klúra þvíen nú er alltaf betur og betrikök við að mæla húsnæðisverðhúsnæðisvísu tvölu á Íslandioghef slæma við aðverðræðurláninn er aðverðræðurlán geta sveiplastí ykkurgeta sveiplastí öfug hlutfalli viðalmennt verðlagá Íslandi, það er nú gæst núnasíðustu missverien áþreimlegast að dæmið eru þettaverðræðurlánlækkuðu mikiðþað er afsakið verðræðurlán, hufustólt verðræðurlánað hækkaðu mikið í kjölfar á hrununumá meðan húsnæðisverðþað eru allir búin að gleyma því í daglækkaðu nafnfyrðum næstu 20%ogþannig aðmargir sem höfðunörgla saman eigi fjegi í mörg ársáu það hverfa upphverfa verða engu á einhvernum örfa á mánunúen fyrir um það byrjum 10 ára síðanþá fór áhjöf minnað beinast á húsnæðismálumog þegar ég sæðifólki það í svonaí svona mínum hópi þá þettasvipað og þegar ég var nöldursaukurinnárið náð fyrir 2008fólki fannst ég að verahalv undarlegur oghérna sæði þið áhugavert entótni var, þetta er ekkert áhugavertenþetta eruð bara mjög að mista þettaþetta er það sem brennir á fólki allstarallt er samt í þjættinguog sérstaklega á ofurþjættinguhúsnæðisverð ogbara allur pakkin sem fylgir því aðfólk geti egnast heimiliekki bara þakka úr höfiðeða húsarskjól heldur heimiliþannig að bara mikill munu þarna á milliég held að ekki átti sig á þvíen ef við fyrum áttið til þín Jónasallir, hérna núna helduststýrivexnir og breyttir, það ekki?Jú, einmittþað að mun þetta eitthvað skipta máliakkurat núna eðamun þetta bara staðan áfram eins eðamun þetta hafa einhver áhrif strax á markaðan heldur?Þetta bara erverður það bara áframhaldandiástand eins og við höfum séðog ástandi er sem ekkier óbreykt við erum baramarkarinn er bara að kólna og hann munverður að halda áfram að kólnaþangað til að kemst einhver svonaeitthvaðvið höfum náðum aðstýra verbulgun eitthvað betur en við höfumgert á núna síðustumissurumþað kannski vita það ekki allir enfasteina markarinn hefur veriðí einhverjum svona kólnurafasinuí næstu fjögur árþað kom hann að tímabundiskot þegarallt fólk semað byggja í Grindavík þurft að finna sér nýtt húsnaðiog það kemur svonahýta skot inn á markaðinnog mikil eftirspurt myndaðisteftir húsnaði þáen ef við tökum það bara alveg til liðarvið vonum að það geristekki aftur og við ættum ekki að gera ráðfyrir því okkar útreyningumþá hefur barahefur örun vísa niður á viðí síðan árið 2002Jáog þetta er svona kannski baraeðlilegt þú veist markaðireru bara þannig þeir fara upp og þeir fara niðurog hann var búinn að faramjög hátt upp í COVIDþá voru vexti lágir og fólk var að bjóðahátt í íbúður og þettamaður líta á þetta sem einhvers konaraðlegunar svona tímabilieftir þessa mikluuppsöpluþað sem að svona veldurokkur áhyggjum eðavið erum á varmberg yfir er það aðhann er orðinrosalega kaldur núna fasteinarmarkaðarinnog við sjáum samt ekki merkjumþað að verbólgan séu á leðinni niðuren við sjáum merkjum það að byggingaræðalareru í vandraðumþeir bæði erufinna fyrir þessum háiðvöxtumvegna þess að þeir eru að taka lán sjálfurtil þess að byggja og svo ná þeir ekkihella íbúið þannig að vegna þess að fólk hefur ekkijafn mikið áhuga á að kaupa núna og þeir hafðubara vinast að það getur það ekkiþannig að þetta er eitthvað sem viðþurfum að fylgjast með og ég held að þessistýravaksta ákvöru núna ídag síni það að við erum ekkitilbúin til þess að lækka vexti straxvið þurfum að býðabetur, Ásker Jónssonselabokkastöfri sagði aðað gæti gerst á næsta áriþannig að það eru ykkurmánuður í þaðþannig að þanga til held ég að við munumbara að sjá áframhaldandi í kólunumog erfilega hjá byggingargerunum. En hérna mannstu hvenavextinu lækkuði hérna í COVID var það fyrireftir þessu uppköpju á Grindavíkmaður er svolítið ekki verið að gleymalækkuður út af Grindavíkur ástandinueða hjálpað það bara ofantGrindavíkur? Sko vextin erheldust háir og það var svolítiðvennilega þá þegar vextir hækkaþá kólnar alltog hækkar kaupsanningumen það sem gerðist með Grindavík var aðvextir voru háiren kaupsanningum fjölgæði vegna þess aðfólk þurft að finna sér nýtt heimiliog þeir voru ríkiþeir voru búið að kaupa upp íbúðarhúsnaðií Grindavík þannig aðallir þessir íbúðahendur í Grindavíku voru meðágættist penning til þess að geta kipt sér íbúðþrátt fyrir að vexti værisvona háir, þá gátuðu komistinu morgæðinog búið það hátt í og þannig hækkaðiverðið aftur, þrátt fyrir að vexti voru svona háirLækkuðu þessu vextinueftir það? Þeir lækkuðuí það sem við köllum vextamálinuJá, já, já, alvegsem eiginlega þetta samtækjar fór íJá, þegar frambóðalánumminkaði snögglega ogmorgarinn svona snöggkólnaði þarna um tímaog þá lækkuðuvextir örlítiðþess að komast í mótsviðþessa óvissu, en þetta hefur ekkertbreykt þróunni, vextir örlítið á háirog þeir náttúrulega hafa hækkanúna í ár, drís og sinnumog það hefur valdið enn meirí kólununa á margæði sem var nú þegarkaldur. En hvertelir þú þessi skýringin á því að því á HMSað hérnaþegar margarinn á kólunaþeir eru að verta að draga í landverktakarnisem þú nefndir, en samt helstverðbólungar svona há, hvað telir aðsko, eitt hluti af því erbara svo aðstaðrind að hérnaverðbólguvæntingar eru mikla, fólk hefur ekkitrú á því að verðbólgar muniminnkaog hérna þetta er svolítiðsvona sjálfskapandi skrimslisko, sem að maðurbyggir á væntingum, þannig að ef þú heldur aðverðbólgar mun ekki minnka, það mun hún ekkiminnka, en hérnasíðan er þaðhérna náttúrulega það sem erríkistöldin og það eru að hafa benda áverðtrygging við haldieinhvers konar, þú veist aðþað myndir svona træðuðuí verðbólgunni, þannig aðef allt hækkar í takt viðhvernig verðbólgan hefur orðið, að þátekur lengri tímaþegar allir svona halda að verðbólganmingi, að hún mingi í alverðunnivandamáli í grunninnheld ég samt sé baraþað að fólk hefur litla trúá geturríkistöldnarinnar og segðalabankanstil þess að berjast við verðbólguþað sem er vandamáli, fólk hefur ekki trú á ríkistöldninniJá, og aðbara á haxstjórninniog þá er ég bæðið að tala umheimili og fyrirtækiað trúin okkar áþað að geta haldiverðbólgu skefjum sér lítill, með að viðkannski bara afrakstur fyrir áraog þess vegna eru við að sjáþrálaða verðbólgu, enauðvitað eru líka margt annað sem spilar inn í verðbólguverðhækkan er útið heimiog við heldum bara að þær munnilíka lengur heldur en það hefði annað skeirtÞað hundra bara út af þessu ólýrumniEn hvað segir þúþessu, Már Olgang, hvernig líst þérá opretta ástandeða að opretta stöð á stýrifægstumog hvað er, hvernig sér þið fyrir þérástandiðeitthvað svona næsta mánu, út af þvíJá, égkannski ekki miklu við að bætaþví sem að Jónás allir hefur sagtenenþað sem ástendur uppúr er aðverðbólka er að aukast út umallan heimog það eru litla bæntingar um húnsíðan að hjaðunaogþað sést nú meðal annarsóstendur kröfu bandarskararíkisbyrjafa aðhún er að hækka, hún hefur ekki veriðí jafn há íég held að sé núna orðið25 árað hún hafi ekki verið í jafn há ástendur krafanogástendur krafa á ríkisbyrjafumhún mótast af verðbólkuvæntingumog ávættu álagiog hugsalega er þaðer hækkuna ástendur kröfunniað einhverju hljóta til vegna aukist ávættu álagsmaður reygin er auðvitað meðað ríkisræfsturinner ekki með mikinn hallaen égmyndi halda að svona mikinn hækkunaá svona stuttu tíma að það sélíka í þeirri 27væntingar um auknaviðvarandi verðbólku þarog slíkt kemur að sjálfsög til Íslandsíeinu formu eða öðruog þess vegna hef égundarfæri sett spurningamerki við þaðaðsko er sedlabankiner hann að fara aðeinn og sér með að halda stýrifögstum háumer það að draga úrverðbólkuvæntingumogég held aðég held að þessi vegferð sésatt best að segjabara, hún er bara afarslæmánum að vera að tala um aðhérna aðhérna að húsnöðsverðhafi hækkað svo mikið í COVIDog það var að því að sedlabankinlækkaði stýrifögsti þánánast niður í núliðfóruð lærks niður í 0,75%jáhafum nú verið þrátt að verasko þrækt fyrir hversu mikiðsvo lækkun hafðiáhrif það hafði enég svo semnú er ég með nemyndurfólk svona fyrstukaupendur og það var alvegljóst í mínum huga að þettahafi gríðarlega mikið láhrifþeir rukun á markaðjá þeir eru vexna fóraðan í 0,75%jáog Íbo verð fóra að hækkahrattog þeir voruþá voru þá farin að myndastákveðin svonaörfendingarkaupþað var stokkið á verðí staðan fyrir að hugsarög, svona heldræntu hlutinamhmog síðan hefurí framvalda því þá hefureinhvers konar umræð hér myndast að það sé ekkihægt að ná tökum á verðbólkuað því aðað því að verðtrykkingspila svo stóra þáttí íslensku samfélagiég heyrið oftaaðþetta hekkanir hafinánast engin áhrifá skuldabyrðiverðtryðarlánaþetta er bara böllbara dæminúna segnast þegar að Sæðlabankinnhekkaði vexti um 25 púntaúr 775 upp í 8%aðþóbara sem dæmi50 miljón krónar lán til 20 árasvona típís lánað það hektiverðtryðarláni greiðslubyrðinálega hekka við þettaað því gefna að bæði hækkaraunvextir og nabvextirhekku 25 púntaað þá hekkar greiðslubyrðiná verðtryðarláninu120.000 krónurá áriá verðtryðarláninuhekkar um80.000 krónur á verðtryðarláninuþannig að jáþað hekkar ekki eins mikiðen þessar 40.000 krónurþær bætast viðá höfustól verðtryðarlánsinshekti nýðugreiktað samhleyða áverðtryðarláninu enég held að flesti semhlusta á þetta hefðu þeirri veriðbeðnar um að gíska á hvað svo mikiðhefði verðtryðarláni hekka mikiðað svo ágískun hefði verið mikiðmikið larri svonaef þeir hafi veriðað fylgjast með þessari almennuumræðuþannig að þetta erhættirhættir röglausumræða ogog við hérnaog það máspyrja sjálf á sighversu hárfórnarkostnöru náhversu hár á fórnarkostnöru veratil að ná einhvers konar2.5% á markmiðisérstaklega í ljósi þessað verðbólka erkomið hvað í 1.5% í Svíþjóðhún er 3hún er að nálgast 4% í bandregjónum3.6% í marjaer þáraunhæft að vera stefna2.5% hér á Íslandiog hvaðef að þessistefna verðurþá er í mínum huga alveg augljóstað það verður frost hér áframá byggingamarkaðiog við setjum upp ístáfram með tómar íbúðireða þá að íbúðverðfara að lækkaog það getur þá lækka verulegaog hvað gerist þáað þá er fólk sem aðsittur uppi með íbúðunumeða er með verðtríðlánþá sér þaðhérna virðiíbúðurinn að lækka á meðan aðhöfustólinn jáfélhækkarþað getur þá lett í vandraþeir sem eru með overtríðláneru að greiðaþeir eru að greiðamjög háa vextisem að taka miðaf verðbólku sem aðer ekki í samræmi viðvirði húsnæðisþannig að þeir eru að greiða upp ykkur af verðbólkusem að hérnaþó svo að húsnæðisem þeir eru búin að kaupa húsnæði fyrirsé að lækkaÉg skil, en hvað segja nefnendauðinu í dagþú nefndi ræðna á þann aðþeir eru að vera að kaupa þann íbúið þegar að vexti lækkunnií 0.75hvert er hljóðið þínu nefnendum í dageru þeir að halda þessum höndum eðaflest eru að halda þessum höndum í dagogog þeir sjá að þeira þeir ráð ekki við þessa greiðslupyrðiog býja aþeirþeir finna hreinlega ekkihúsnæði sem henda þeimsem er kannski það sem við erum að fara að tala umsem er akkurat, jáþann að þeir hafa ekki áhuga á þessu nýja húsnæðií þettingaréttanum heldur viðþað er lítill áhuga þvíað við spyrjum þig hérnaJónas, því því á HMSer það þið semstjórnir því og ráðir því hvaðer byggt og hversu þétteða er það sveitafélagin?Það eru sveitafélagin, alfariðokkar hlutverk, bara sangkvæmt lögumer það að reyna að stuðlaþað jafnvægi á húsnæðismarkaðiog í húsnæðismálum meðal annarsmeð virkri upplýsingargjöfog meðsvonabara einhvers konar samhæfingarhlutverki. Við höfum til dæmistekið samanallar, öll sveitafélagin gerasvona húsnæðis áallanir til 10 áraog uppfara það hverja árivið höldum höndunum það og reynum aðsjá hversu mikiðsveitafélagin spá fyrir um aðþeim munir fjölga og hversu mikiðað byggja og hversu mikið að lóðum fyrir meðog við reynum aðfylgjast með því öllu og reynum að taka þaðsaman til þess að gera eitthvað skiljalegt úr þvíog spá fyrir um íbúðaþörf og líka sjáhversu marga lóðir eruskipulaðar og tilbúnar til þess að byggjaá þeim enskipulasvaldið er algjörlega þeirraþeim er að ráða hvernig þeimer eitthvað að byggja envið kannski erum svona að nýta í þauef að við sjáum aðþeir telja að það munir fjölgar og svo ratjaðumen þeir eru ekki tilbúin til þess að byggja svona mikiðþá hérna en það erekkert sem að við getum gertekkert stjórnvalds áhugaen þeir hafa engi völd til þess að stoppa eitthvað afekki nei við gerum það ekki enég held að það hafi náðustmikill framgangur í þessum málumbara vegna þess að það hafa allirlagstá eitt það er sveitafjölu og ríkitil þess að reyna að skýrabara stöðunameð upplýsingaöflun og gognumáður fyrir að fólk að rýfast um gognþá er orðin að fólk að segja að það erekkert í byggingu, jú það er mjög mikið í bygginguþað er enga loður, jú það er fullta loðurnú er allavega að komast einhver samveiluskilningar um hvernig gognin eruJá þannig þeir sapna upplýsingu frá þeimog setja svona ykkur að myndJá og þeir sapna upplýsingu frá mörgum stöðumog um hvaðsko, nú getur við fengið upplýsingar um hvað sem mikiðer í byggingu, hvaða týpurer í byggingu, hvaða týpur er að seljastbest og þannigog kannski okkar svona áskoruná næstu misserumverður það bara að reyna að setja fram þessuupplýsingar og skilja þeir hann hátt, þannig að fólk getur tekiðgóðar ákvarðanirbyggðar á þeimMér langaði líka aðeins aðbæta við hérna, þegar það tekum við bólta frámá, vegna þess að hann var að tala umfyrstu köpundur og verðtriðlánog ég er sammálán um aðverðtriðlánþað hefur aukistskulda byrjun, greiðsli byrjunhjá þeim hefur aukist og eiginlega bara hérna mikiðog hjá ofertriðlánumfrá meðum við tímabilið fyrirCOVIDGerðist aðeins setna hjá verðtriðlánumþegar raunverkstinn er hækkuðu þarna í fyrraog meðan í ofertriðlánum gerðistaðeins fyrr og hefur séðan minkakemur út af það samaef á miðar viðtímabilið fyrirþá hefur staðalandtakenda versnanokkur með hérna mikið hvort sem hefur tókstofertriðt af verðtriðlán og þetta er barasvona vandamálhvað það var þar, en með fyrstu köpunduþá er það mjög áhugavert að við sjáum ekkií tölunum að þeim hafiverið einn fækkað en það sem við sjáumer það að þeir eru minn og minnaað reyða sig á fjármólakerfiá lán og meiraá fóröldra sínaþannig að þeir fá í miklu mæli stöðning svofóröldrum og ákveðnatvískiptingu og misskiptingusérstaklegasko sjáum þaðþeir sem að fæðast á ÍslandiÍslendingarsem að fæðast á Íslandi erunúna líkleri til aðeiga húsnæðiÍslendingar sem eru á fættisaldri eru líkleritil að eiga húsnæði núna heldur enn fyrir 10 ári síðanen útlendingarþeir semhafa búið á Íslandi en af ekki fæðst héreru ólíkleri til að gera þaðþeir eru líkleri til að vera á leiðumorkaen núna heldur enn fyrir 10 ári síðanþannig að þannig er einhverjum misskiptinga í þessi staðog þannig ætla líka örglegaað grefa dýbra á millistjarta hjá Íslendingumþeir sem eiga ríka fóröldraþeir eru líkleri til að eigasthúsnæði. Fóröldurnir semhafa egnast sitt á verðtröðuþannig að það hefum við gert þau vel stæðvirðist þeirra. Jújú, egnamyndinhefur verið mikil hjá okkur kynstlegaog það hefur tekist með verðtröðu lánanumhvað sem okkur finnst um þauen við ætlum að taka okkur smá eðaauglýsingatilkynningarlíðið eitthvað svo leiðisvið ætlum að fá okkur þess kap og kleinur á meðanþeir sita hérna hjá mértveir mætir mennJónas Alli Gunnarsson hjá HMSmannverki á skipilafstofnunsagði þetta rétt núna? Já, þetta er byggðurog Már Volgang Miksaprofessor í viðskiptafræði viðHáskóla ÍslandsÞað er sem inna á netfangiðhérna sem þið getur senda áþað er sagat.saga.issagat.saga.isen til að vera duglega að senda áfram e-mailþað er alls konar mólar sem koma þaðanog ábendingar og nefsog gallamál ogtrengingamál ogmyrkramál og alls konar gráturkemur í hérna þessu meilumog endilega halda áfram að senda þauhérna er þetta smá stundég heiti Hjörði Svínarsdóttir og þú ert alvegað lusta á út af sögutím жimlaJā já, þá erum við komin henni afturí hljóðverðinu. Jónas AlliGunnarsson hjá HMSHúsnæðismannverki á skipulastofniég fæ nú tífur þettaog svo Már Volgang Miksaprofessor í viðskiptafræðivið Háskóla ÍslandsVið vorum að tala um fyrstu kaupöndurhérna rétt á húnum fórum í pásuJónas Alli, ef að þú nefnir aðeinshérna aftur þess að þúhefur kynst í þínum störfumog þínu kennslu hérnafyrstu kaupöndur sem að stökur tilog keppti húsnæði þarnaþegar veksinu var lægri en er ekki að kaupaog vilja heldur ekki það húsnæði sem aðbyggst. Getur eitthvað aðeins útskýrt það?Já, það erþað eruafar fáir sem að viljaað farainn á hann á markaðað það ersem aðþað er einfallegaafar fáir egnir í bóði sem aðþeir ráða viðogauk þess að það eru egnirnasem eru þá þarf að fá egnirsem eru í bóðiþeir eru alls ekki, þeir mæta ekkiþörfum þerraog almennt er þetta þásko baraelvöndaransóknir sína aðfólk sem að ermæntalega aðfara hefja búskapog þá margir hverjir aðað egna spöttað þau líti tilað þau líti til samgangnaog þau líti tiltil græna svæðaog þetta sé svonahvernig vorða fjölskyldusvæðiog ef ég ferég fer til dæmiség er ofti ínýju hverfiég held að það sétengi skarslýðinni í hafnafyrðiogþar hef ég verið að förðamáði að það erublokkir ogþað eru einhverja rólurum frýmerkisvona frýmerkivið hliðin og ruslatunumog ég hugsa með mérhver vilvera með börnhér?enginafgórað enginogog síðanþannig aðþað sem er í búði fyrir fyrstu kaupindurer aðvarfáttþá getur eitthvað spurthvað ákoma þá í staði?ogskoí einhverju draumaverðuref ég mætti ráði einhverjuþá myndi ég vilja sjáfleiri fjölbíli sem að eru byggðisvipu manda og vorukannski sem á mímisvegifreyjugötuþar sem að það eru kannski þryggjahæða húsþar gardu fyrirutanog sólríkurog er þetta já pakkvæmt?ekkien það væri þáí það minnst að þá væri hægt að mynda þarsvonasvona hérnajá vistvæna staðiönnur hugmynd væriað ég sáði í Uppsalaað þá voru svonasvona halgjörða kommunurogþannig að þegar ég heyri mig að segja þetta orðþá var hljómar eins og ég sé eitthvað hérnahérnasé eitthvað tala eitthvað já eitthvað hípiðhérna Kristjánijá já akkuratog er það svolítið heipalegurjá takk fyrir þaðég er líkt á það sem frósog hérna en þar eruþar eru fólk meðtil dúlega litlar íbúðirensíðan er samilegt svæðiinnasvæði, samilegt eldússamilegt stofasamilegt leiksvæðinú er verið að tala um það að það eru svo margiríslendingar einmana í dagog það eru einstaklega eldra fólkþar sá ég í stofunniþar voru hérnanokkrir eldri einstaklingarjá verið eldra en égog voru að spjalla þar samanað þá voru nokkur börná leiksvæðinuþar hérnaþar var eldús sem að fólk var að hittastog þar erí kringum af þessu húsiþá var flott grænt svæðisem að allir gáttu nýtt sérjáog hvort að það var ekkihvort það sé ekki komið tími tilað hugsa aðeins út fyrir kassanað við séum ekki först í þessubyggjum blokk hérog hérna byggjum blokkogfyrir vennulegtfjölskyldu fólk heldurbyggjum vistvænavistvænthúsnæði fyrir fjölskyldurakkuratrannsóknir ælendar sína skoað það er reynda mismunur á því hvaðþú vilÁstraljá og Nýja sjálfland til dæmisþar er miklu meiristefna allir sem séu sérbílien rannsókn sem var gerð nýlegasýndi fram á þaðað fleiri þar vilja í raunkomast íað það matarþar, já vöntun á frambóðiá blokkumog þeir sem að vilja kannski helstfara í blokkir eru þeiraðlar sem að vilja annarkort agetakomast auðveitlega að einhverju miðsvæðieða býjaeldra fólkog þetta er verðut verkefniað vinni núnatil þess að veita kannskijá sveitafélugum stuðnikiað taka góðar ákverðanirskoJónás allir að tala um þaðhafa messið að vinni í þessu núnaen það hafa engin völd samttil þess að breyta einhverju þannigég held að þaðsé frekar aðþað er svo nýtil komiðað þessar upplýsingarað þaðhafa verið að vinna gaggjart í þessum upplýsingarjá það er reynda rétteins og ég sagði á þann að égeiginlega sko áhýju minnað íbúðamálumhérna hann hóst 2008þá var hérnaþá var í tengslöfi Grein sem ég var að skrifum áhrifá ferðamennsku á húsni eða á Íslandiog ég frámaldi af þeim skrifumsá ég hvermikilvæg stað að leyenda er á Íslandiekki barasko semheld ekki bara þá sem eruað sko nýjórnir Íslendingarheldur heldar pakkinogogog þar skoþar kristallarstáliðhversu mikiðóryggi þeir þurfa að klíma viðog eruð líkaí lélugu húsneiðog það er erfitt að rannsaka slíken þar búið að ítaþá út í útkverfiReykjavíkurogog þannig aðþannig aðþannig að þetta er eitthvað sem aðsem að hefur breyst á þessumá þessum örfáum árum þegar ég fór að rannsaka þettaþá var til svolítið af upplýsingumnú er HMSá einhvernum örfáum árumþessi stofnunþetta hagfræðitimið þarþað er búið aðJónás Alli fær ekki algjörlega ekkien það er búið aðþað er búið að breytaá einhverjum örfáum árumhefur upplýsingastreymiðgagna grunnarþeir hafaþeir hafa styrst svo mikiðað það er eiginlega fyrst núnasem að það er hægt að fara að vinnaá einhverju alfuru í að greinahvernig ég að gera hlutinualmennilega í staðin þeirog Jónás Alli var að segja á þannjá, vindurinn snýr í nörgsko það er nórdan vind átt í dagsem að geta orðið allt önnurá morgun og það er svonamenn svona eitthvað að sirka þettaað nú eru til gökk sem hægt er að vinna meðþetta er byltingá Íslandi sem að þyrtieinfallega að nýta beturog sveitafélög geta kannskifyrst núna leita til þeirratil þess að fá ráðog vinna meðí svona málu með byggilum hættileita sveitafélögum til einhverJónás Alli með upplýsingvið erum við ráðlýkingu eða?já, þau gera þaðhvað eru þeir sem spurja um?ég ætla mjög þakkláttu fyrir þessi lífi orðfrá húnum á skoég ætla að fá að bæta þenn starfiþað hafa margir haft orði við migþetta sé bara náðast biblja sem það eru að komameð þessa húsakönnun hérnasvolít maður að nefna það svo eftirþessa stóru könnun sem það gerir núnamegin punkturinn hér er líka að þaðþetta er samvegilegt átakþað er ekki bara það að við höfum hérnalagt meira púður í þetta hér í HMSþað var líka, sveitafélögum erumjög tilbúinn til samstarfs við okkurog við finnumvið erum í mjög góðu samstarfi við sveitafélögumog þau vilja byggja í takt viðþarf, það vilja allirað það sé húsnæðisörugi á ÍslandiRíki og sveitafélögog byggingaradalar vilja bara að þetta sé stöðuvið markaðurbyggingaradalar græða ekki á einhverjumgífurlegum uppseflum ef að þeimfylgja svo kreppurþannig að það er öllumtil hella að sé stöðuleikiog þarna eru við líka í góðu samskiptumvið byggingariðnaðinnog aðila innan hanstil þess að reyna átt okkur á þvíhvernig við getum einhvern veginnunnið þetta saman, þetta er algjört samfunnumverkanni, þannig að ég get sattþað algjörlega að öll okkarvið skemmtum við svötafélagina að vera mjöguppbyggilega og jákvæð og við ætlum að reynaeinmitt að halda því áframog finnst þú nefnir einmitt þessakönnun umbúsetu og skipurlags oskýrþar sem við spurðumfólk á höfuborgarsvæðinujá einmitt, við spurðum fólk á höfuborgarsvæðinubara í hvernig húsnaði viltu búaog í hvernig hverfi viltu búaog þar fengust bara mjög vermættarupplýsingar um einmitt þaðog hvernig svona fólkmyndi vilja sjá fyrir sérsitt umhverfi og þarsjáuð einmitt eins ognefnir hérnaþú nefnir komunu hugsununa við sagum alltafað mjög skýrskýra félgni á milli aldurshópahvernig fólk sér fyrir sérað geti búið. Íngstaog eldsta fólki sérmest fyrir sér að geta búið í fjölbíliað meðan fólk sem er svonaá fjölskyldualdrisér frekar fyrir sér að búa ífjölbíli. Það vil kannskistækka við sig að hafa meira næðieða meira ploss fyrir börnin sín en síðanhefur verðt á alveg næðstí aldurstegjanumog hérna þú vill kannski bara búa einneða búa með viniðinnumþá ertu til í að búa í einhverju blokkog svo þú ert með uppkomum börnog kannski ert til í að minga við þiðtil þess að fá einhver peninga á milli handanaþá ertu líka til í að búa í blokk og kannski veranær einhverju þjónustuþað er ekki að sleppa við garðumog láta gera allt fyrir sig við allt á húsiþað er líka það sem er spilræniAlgjörlega, og kannski megin punkturinní þessari könnun var sáað alls konar fólk vilalls konarog það er mjög margbreytilegarþað eru mjög margbreytilegar óskir og þarfirog við þurfum að taka meðþeim eftir aldri búsetuog hvers konar stöðií samfélaginuef við ætlum að reyna að búa til eitthvaðsem að fellur flestum að geðivið, þú veistþað er ekki ein ríkislösn tilþað er mjög mikilvægtað, þú veist, að yfirvöld og byggingaraðlar sem hefðiþar um það, að það er ekkiþað ætti ekki bara að byggjaeina tegunda íbúð og þá verður allt í góðumþú veist, maður þarf að huga aðanvismunandiþörfum og maður þarf líka að hugsa um þetta semeitthvað svona flæði. Og lust á fólk hvað það vilað sjálfsöðu. Leifa því að byggjasjálfu. Að sjálfsöðu oghérna ef að það eru ekkitilef það eru ekki til aðgengja nægilega góð umalmennins samgöngum þá þarf einhvern veginn aðbæta því meðþví að hafa meira aðgengja að ynga bílnumog kannski er hægt að dragaúr því ef það er til meira aðgengjaað almennins samgöngum. Það er ekkiþað er ekki það að pína fólki stræt og það eru fjögurprostur sem nota strætog restinn er á sínum eigin bílog það er einmitt algjörlega þarsem við sagum líka mjög skýran munfólk sem býr með svo eða er umter kannski freka til í að búaþjætt en fólk sem býr í útkvarðumvil það mun síðurog það var mjög skýran staðvið þjættingu hjá því fólkiog þetta er allteitthvað sem að ég tel aðallir ætti að taka til þið til. Það erætti að skipuleggjaog byggja í takt við orskir fólksBara eins og þú ert um veitingahúsog þú býðir upp að matja sem fólk vil kaupaþú kemur ekki bara meðhérna hvað er það svonatregt og treðir bara ykkur ón í fólkog segir þú skallt bara gera svo vel aðhafa þetta, nei þú fara annað hvað bara að kaupamótarhjóliðar út og þú fara ekki að kaupa fólksbíl skoNei og ég var ekkiÞetta er svona eins og sem að fara svolítið átt inn aðeitthvað komanistahugssjón það sem að þú veistallar blokkinir eru mikið af þeimmikið af þeim eru allar einseða mjög svipar, kassalagaflötnum þaukum, dökkar sem komanistmörg fórum rýfanýður eftir komanistansþannig að við erum að fara eitthvað þegar þánga þessuendurbyggja bellina vekki hér á þærþetta er svolítið errið að skilja þettaAð því sauðu ef við máum bæta viðþá er náttúrulega, það eru mörgsjónumir sem koma að þegar maður hugur að skipulagiog sveitafélög vita þaðþau þurfum að huga að þvíí grunni snýstum við um að nýta landið sem bestog sem hafðkvæmastþá skiptir bæðmálibara að ef við ætlum að byggjahúsnæðana þávilja fólk að búa þaðnaen líka það að ef við þarfum að byggjaeinhverja innviði þá þarfum við að þeirra að nýtastsem best og þareru líka raug fyrir því aðþað hefði mátt þettaborgina vegna þess aðá sum stöðum var mikið álagá samgöngu innviðiþað er að segja, hraðbrytur og svonaþað var svo mikið að fólki að fara aðkeira í og úr vinnuog svo er að nálaði skólanálaði veslanu, þetta errosalega flóki mál og rosalega erfittað gera þetta þar í ett en þarna er alltafað koma með byrjunapunktin að sjáhvað er hvað, ja, einmitten ég mann að þú nefndirhérna, Már, eitthvað í útansviðtalisem ég heyri við þig að mér þá var það líkastýruvasta dagur held ég að það var að fara upp í8.0, getur verið, jájá, þá nefndir ég einmitt hérnaþað er hver veðni hafnafyrir og sælst búihafnafyrir og íbúðist þar sælstustekki en svo væri aðrar íbúðisem að fólkið áhuga þær sælstustjá, égskoþað eru íbúðir í júkvörfunumsem að engi hreyming er ájá, þessar nýjiblokki þá, og það kannski rétttaka fram að þá eftir að byggja þarhérna leikskólaað hann erhann er í bygginguen ein góð síður eins og ég nefndi á þannað blokkinniþar, ég séég sé ekki hvar börni ég er að leika þarogogogþað sem aðþað sem aðvanta tilfinnilegaerusem að erhvernig var orðasem að ervistvæntogvistvænt þá bara ykkur að fólki líði velað fólki líði veleitthvað svona umhverfisvæn efni eitthvað svona einsbara hérna sé þannig að fólki líði velað þið líði velog það sem aðaskoþetta eru auðvitað svo lítið misjanthvernhvað pólma tekur í þettaástraljar og nýja sjálfölandíkareins og ég sagði þannþeir eiga flestir heima í einbílisvúsumog það erbyggð þar er mjög dreifðog fólkiþetta er það sem fólki þekkirog líður velí því umhverfienþað sem að hefur kannski líkahaft áhrif á þettaer það að eftir árið 2014að þá voruárið fyrir hrunnþá var við að byggja hér mikiðoghérnaog það gekk þangað tileinn dag en þá gekk það alltinn ekkisem dæmi aðað þá voru480 íbúðirtil sölu við Norðurbakkan í Hafnarferðivoru2008þá voru480 íbúðin seldarþannig aðþegar ég frétt af þessumþá þetta var svonaeitt af þessumað því að mér fannst á þeim tímaskýrumerkjum um að það varhrunn framöndanogþá varst þú nöldurandi maðurinnþá varst þú nöldursekkurinn sem ég hef vist ájá, nöldursekkurinn, já, einmittog hérnaennú er eftirspurn á þessusvæði, eftir þessum íbúðumþví þarna hefur myndast ákveðin svonahvað ég segja svonahérna ákveðin, svona ákveðin kjarniþað eru kominn konarhérna bakar í hérnarétt hjá og þetta er nálagtmiðbænum ená mörgum svæðumþá er verið að byggja íbúðirsem að Jón Ásalli geturöruglega farið betur gegnum tölunar heldur en égenaðef ég má rétta þá er hvaðhverju fjóru tómum íbúðum í dagblokkir, getur það passaðþað getur vel passaðogþá hlýtuen sko það er kannski skiljali ástæðahún tengist þvísem ég voru að segja á þannað áðu þér höfðu verktakarþeir höfðu sóra fáktil þess að sjá hvaðeftirspurt var eftir húsnaðiþannig aðþað besta sem þeir höfðu kannskií höndunum var hvað hafi gengiðáðurþað er ekkir byggt frá 2008til 2014 ogþá mettasteins og þess að blokkiðfyrir Hafnarfjörðir þar mettastþar fillast hinga komahérna hinga streymirfólk að frá útlöndumtil þess að sinna ferðarþjónusti sem varþá að byrja að spretta uppsem sagtvar ekki að spretta upp en hún var aðaukast gífulega mikiðogfljóðlega kom í ljósað það var mesta eftirspurteftirtiltala stórumblokkarýbúðummaður þarf ekki að fara að hana en að horfatil hlýðarenda þar verður aðbyggja stórarýbúðirþá tala um rúmið að 100 ferrmetrarúmið að 100 ferrmetra íbúðirog það er seldust 1.10ogþeir, þetta gekkí ákveðin tíma að það var hægt að byggjaslíkarýbúðirþær gengur vel og líka áritsko fram að hérnaáratugurinn 2010til 1990 þá var meðalverðbólka hér 3.1%ég held að hún hafi aldrei veriðjafnlá og stöðuá neinum áratugbara síðan að hérnayngur og harnarsem takkja á hvar hérnaog þannig að það voru kjuraðstæður en síðan kemur COVIDog þá eins og Jónásallillisti að þáhérnaþá var svona hálfgeð sko hérnakapplaup eftir íbúðumog þeir vextilekkuðumsíðan hafa þeir hækkað aftursangpænt svona flestu lögumælumþá ættu íbúðverð þá að lækkaþað hefur ekki gert þaðen það hefur hérnasvona hérubilstaði staðað nafnvirði að raunvirði hefur þaðlækkaðogog núnaog það er eitt aðeins góða við þennan þátter svona spælingarhvernig viðað bregðahvernig ættu að bregðast við núnatil þess að skapa íbúðirþar sem verulegt þörfur áog gera meðbetri hætti. Þannig að sko það erhægt aðþað er alveg hægt aðkoma fram og segjaþetta hefur ótt að vera augljóst og þannig fram eftirgutunum og hvað er allir að spáenhúninn voru kannski ekki alveg til staðarog skila bóð frá markaðunumvoru kannski aðeinsmisvísandi. Já og líkasko bara að hlusta þó fólk er búiðað tala mjög mikið um þessi máli í nokkurundanfærin misseri og þetta er að ergjafólk og pyrra fólk og ég skil ekkikannski ekki þú svar að þvíað hverju lána bankaður áfram íverkefni sem að er ekki það semað markaðurna byggjumog einst líkaótt að tala um aðinnviðina að þið spáðiþú veist hvað þér þóla eitthvað álag og hvað ekkihefur ykkur á skoðun á þvíþurfa verið að byggja svona alveg ofan íhérna umferðar þungar göttur eins og hérnaá þess að morgoplashúsi var viðkringluna við vetramýri í Garabæalveg henni Reykjanesbröðvið Háliðsbröð það sem þú nefndir á þannFýður endur? Já og svohérna við Háliðsbröð og Grænssvögþar var grænssvæðiekki að bönnum og setja blokkir alveg óhanná mér um að skilja. Ég myndi ekkisjálfvíli að búa svona nálega svona umferðar göttuþannig ég skilja hef ekkiég hef aldrei heyrt neittsegja ó ég drauma húsnaðimitt á heimili við værið svona við rosalega mikluumferðar göttu og svona þannig ég skilja ekkialveg einhvern veginnakkur en spáði þið eitthvað í þettahvort þessar og þó að þiðvitið þetta að þetta sé ekki sniðuog það hafið engin völd til þess aðbanna þetta heldur.Svo ég byrji ábankalánunum eins ogþú að tala umþá er að náttúrulega skoég hafa að bankaninn hafð trú á þvíokkur hefur fjölgan náttúrulega mjög hrattþannig að það hefur alltaf verið fólksem er tilbúið til að kaupa alls konaríbúður og ég er handviss um þaðef að vextinni væri þetta miklu læriþá myndu allar þessar íbúður seljastsaman hvernig það erubara eins og það er að hafa gerst áðurþað sem að gerist núna þegar vextureru að háður er aðþá fer fólk að spá meira íhvar vil ég búa enþegar vextur eru lágir þá er aðmeira að spá í ég þarf að komast á morgaðinen júég held að við þurfum að spá mjög mikiðí heilnæmi íbúðahvort það sé bjarthvort það sé góð hljóðvist og alltog við þurfum að taka tillit til þess allseins og við höfum byrjuð að geraþað er komið nákvæði núnumljósvist í byggingarreglugérJá þú ert að setja það í reglugér sem er svolítið sérstaklEn hérna gerist þannigþegar maður byggir svona hratt að fólk kannskifer fram úr sér og hugsa ekki um þessa þættien það held ég að við þurfum að hafa auðun á boltanumEn hafið þið eitthvað með gallamál að geraJónhans Salli? Jáog það hefur komið fram mjög hljóttVið ætlum að gera breytaeða HMS ætlar að gera breytabygging eftirlitimeð byggingargöllumÞað sem er stóra vandamálier það að við höfum ekki haftnógu góð gögn um þettaþetta er að tala eiginlega allt um gögnvið vissum ekki hvaðgalla væri oftí nýbyggingumog þurfum því að breyta hvernig eftirliturer hátta og reynaað gera þannig aðvið spottum þessa gallamunn fyrr en við höfum áður gertog vonand að gera kröfur til þess aðþað sé fara eftir reglum og lögum umað yfirna að menn þurfa að vera lærðirþú veist það þurfa að vera sveinarog meistar að sé vinna þessi störþá kom fram núna og ég lasa upp þessahérna frétta hluta til síðasta fættiþá var farið á eftirliti í Garabæþá voru 30menn að störfumog þá var bara einn af þeimsem var næstum því sveitnog ólærðir. Þetta eru menn sem er að geraþöggi nokkað, láta hérst í kerfinleggja pípulagnir, aflagnir, múraog svo fram með þess að þetta er náttúrulegagjörsamlega og óbáðilegt. Þannig að yfir reglumgerir eða ólög um að þá má égengin ganga þessi störfen það er samgert og það er engin viðlögÞannig að það er eftirlitað að virkaog líka fólk þarf að vera ábyrgt fyrir þvífólk sem að byggja er ábyrgt fyrir þvíað mynda skallar að það geti borga fyrir þess að skallaJá, þetta eruJá, endilegaÞað hefur, að ég mætti bara aðeins út í lókinn, aðStefán Hrapt Jónsson, kollegið minn, hann leiði teimiég er nú svo heppin að fá að vera með þvíÞú varst aðeins með við því, jáí því teimiog aðsko, hann að kortleggja þessa skallaÞað voru svakalegirog þeir voru svakalegirog HMS hefursko, á svipum tímaog HMS einni rannsóknir á þessuog eins ogJónsson allir pendur á, það eruí raun fyrst og fyrst núnasem að það faraað kortleggja þetta frá ýms og hliðumtil þess að ná tökum áþetta tiltekna málJá, og geta bent mannum að staða endirJá, og fari þá djúft í þettaog unnið aðeins svoskipulega í staðan fyrir aðþað sé verið svona breyðast viðhér og þar og allstaðarmálu sem kom viðÉg er full að trú á því að þetta geti lagastog það verði setil þess éger af öllum verktökum og fjárfyrstingafélögumog bankum og ykkur í HMSog svona prófessólum eins og þérsvona nöldrátt í kallum og góðið fólkit.v. að gefa fólki það ekkiað fara á að búa eins og að vill búaað það sé að það er mínulega heimilegað húsaskjóliog vera ekki að svona tróðóniog bara sé hanagera svo góðu eitthvað húsnaðisem þið langar ekkert að vera íþá eru bara frekar að selja það sem fólkiað byggja það sem fólki vilog ekki bara að pæla í peningumþetta snýst ekki bara um að vera í ykkur umgróðabusiness, það ætti ekki að vera þaðÞetta kannski að breyta líka fastningauldumað hafa það eins og í Svíþjóðþað er ekki sem innhendir fastningauld þarekki Sveitafélögumog það er ekki raukur fastningauldfyrstu 15 árin á Íbyggingumog það er Svíþjóð, alltaf gerast í SvíþjóðHerðu, kæra hlustandurég þakka ykkur kærlega fyrir allir stokkurog ykkur sem hafa kostiðhérna út á sögustyrkið á fyrirtæki einstaklingartakka ykkur fyrir að hún ykkar værireyngin út á stöðég þakka hérna viðmærlöndum mínum og gæstumhérna í dag, Jónassi Allagunasinnihjá HMS yfirHagfræðingiþarog Már Volkangég kann ekki alveg að beinaþér Már, það er alltaf flókiþakka þér Már Volkang Miksaprofessor íViðskiptafræðið Háskóla Íslandshjartanlega vel fyrir komuna og ég trefst á að þiðhaldið áfram að vinna því aðbæta líf og líðan fólksá Íslandi í góðumog fallegum heimilumég minn alltaf aftur á e-mailiðþað er sagatúta.saga.issagatúta.saga.isog líka eins og heimasinþað er alltaf aðtöð þættirog endurfluttir eitthvað skiptisem ég kann ekki alveg að skila á hvernarog síðan er alltaf mismann margi pislarum hvern þátt, 2-4pislar, mismunandi svona fyrirsagnirog það er alltaf að fletta því uppeftir viðmaröndum eða eftir mínu nafniog þá smellaður allir uppog mynda á okkur öllum alltaf mellum þáttunumþannig að þeir getið alveg hendog svo má ég tegla þess á Facebook og út um allt þvísvo ég vilji. Þakka okkur fyrirað hlusta aftur og ég heiti þess að stjórnistViljansdóttir og þakka ykkuraftur fyrir komuna að báðut fyrirog þetta er út að saga ogSejum bless í byli
