Ísland er að liðStyrta reyningur útvarpsögu í Íslandsbanka á GrandaÚtubú 513, höfubók 26, reyningur 2111Nánari upplýsingar á útvarpsaga.isTakk fyrir stöðninginÚtvarpsagaSýteðis útvarpið á útvarpsögu í um sjón Artrúðar KallstótturKomið í sæli um Artrúðar Kallstóttur Elsaðekurog ég er að fara að fjalla um písanýðustöðuna sem hefur verið kynntog hef fengið til mín Jón Petur Simsen sem er þingmaður sjálfstæðarsvóksinsen hann er jáfnframtið fyrir um skólastjóru með gríðlega langa skólarreynslu og stjórnendareynsluog hefur talað mikið fyrir þessum málumJón Petur, velkominn út á sögumJá, takk fyrir að bjóðum mér enn og aftur, alltaf gaman að komaÍ písaðum ræðinaJáÞessanýðustöðu sem hafa verið kynntað, þetta er nú ekki beint glæsilegtHvað segir þú, svona hvað er það sem slært því mesta í sambandi við þessa nýðustöður?Það er kannski ekkert sem slær mér sínstaklega, þetta var bara það sem ég eiginlega spáði og talað umÉg sá fyrir því miður að það var inni aðeins falli á stúlkum sem að kemur síðan í ljósa að byrtist núna í þessuOg drengiði falla líka aðeins í viðbútt og það þýði þá það að 44% íslenska nefnenda er ekki með grunnfærni í leskilningiOg mér finnst það svona dabbilegt að við séum alltaf að tala um þetta lægsta og versta í þessuVið erum að miða okkur við eitthvað bótt sem er alveg hrikalettSvo erum við bara með örf fáa að við minnir 2% eða 3% sem eru með afbyrðarfærniSem er mörgum sunni minna heldur í nákvæmlega nýkjanaÞetta er sko bara gagvart börnunum okkarAð þau séu í tíu ár hér í skóla að þetta sé niðurstaOg sem veit fólk í raun ekkiMinna er þetta barnið mitt sem var útskrifast hérOg barnið börn sem útskrifast næsta vorÞau eru undir sömu sökk selv trátt fyrir að þau fari ekki í písaprófiðÞetta er bara ákveðin tilning sem við höfum síðustu árinOg bara í raunin frá aldamotumMenn hafa verið að taka síðustu tíu árÞetta hefur verið þessi tilningÞetta fatt frá aldamotum með einni undartekningu á millið 2006 og 2009Annars hefur þetta verið að molna úr þessu allvægna tímaOg án þess í raunin að menn hafi grepið til nokkura ráðstafanaMenn hafa bara horta á þetta og sagt já þetta er erfittOg þetta já við þurfum að gera eitthvaðOg tala og talaEn sömu stefn er bara fylltOg það hefur ekkert skipteil í máliHvaða flokkar hafa verið við stjórnMenn hafa bara fyllt því sem hefur verið og undanÞað sem hefur hljómað vel en skiljaði ekki miklu árangriOg það sem við sjáum líka í nýðustöðun núnaSem að með nokkura leggja okkur áherslu áEr það að það virðist vera að kenna rættan okkarÞeir sé að leggja sig fram að mjög mörgu letiÞeir er góðum tengsluvinnemendurÞað er ímiðslegt sem að er gott þarEn það er náttúrulega fyrir þess að stjætt fólkSem ég tilheri nú og hef kent lengi sjálfurÞá er þetta alveg ótrúlega leiðanÞað er að leggja sig og leggja sig framEn sem kemur nýðustöðun hún er alltaf verri og verriOg þá þýðir þau það að við fyrir að fara í rættunarÉg hef nú talað mikið um þettaVið fyrir að skoða hvað er aðOg breyta kerfinuÉg skrifa hún að grein ekki æraAð vísi það sem að ég er að leggja sig baraÞað er ára bát sem er að sökka og fyllast að vatniÍ staðis að auðsalt á hægur og hægur úrónumÞá þurfa að gera við bátumOg það er það sem við þurfum að geraOg það eru skólar hér á ÍslandiOg kennarar sem hafa náðFrábærum árangriOg meðan við fengum nýðustöðurGreinda neyður á skólaÞá var hægt að skoða þaðHvaða skólasamfélög náðu miklum og góðum árangriHvernig samsetting þeirra varOg þá dreyið svona álutinurOg ákveðin að nýðustöður að þvíEn núna þegar þeir eru búið að taka fyrir þaðAð við fáum nýðustöðunarFengur þeir ekki 2018Ekki 2022, ekki núnaHvorki skólan er sveitafélögÞá er búið að taka svona ákveðinTennir þannig úr þessuVið getum ekki greint nýðustöðunarVið getum ekki séð hvað skórin krepirVið getum ekki séð hvað gengur velOg hvernig það gengur velOg það er einn heldur drivkrafturAllra framfara er að sjáSvona nýðustöðurEn þessu því miður haldi lindu fyrir okkurOg við fengum þess að nýðustöð2012 og 2015Fáum það ekki núnaLettland og Litáin fá sína nýðustöðFyrir sína skólaÍsland veit ég að hætti sveitafélögSín fá nýðustöðunarEn við hér á Íslandi erum baraÍ þeirri einstaklega stöðu aðAllir íslenski nefnundur taka písapróiðSem þýðir það að við erum í einstaklega stöðuOg OSTD segir það líkaÉg hef talað við þá einan á OSTDAð nýta ekki nýðustöðunarEr í raunum bara að vera að kastaPeningum á klæEn hvaða skýringar eru á þvíAð þetta fást ekki sundugreintEftir skóluVegna þess að svo er það vita málOg hvernig það kemurFram í dagsljósiÞað eru ákveðin skóla eins og að segjaSem eru aðbyrða góðirOg þá er því haldið lenduOg síðan eru aðri skólaSem eru bara alveg svakalítla stattirJá og þarna erÞarna er ég ekki að reyna að fá einhverja greininguTil að geta stimplað einhverja sem einhverja slakaOg einhverja aðra góðaHeldur til að sjá hvar vandin liggurOg þá getur tekið þá markvist á hannOg skólan við vitiHvernig þetta er svonaEn það er þarnaMenn tala um og sem erÁkunleitur réttAð písaprófin eruÞessi eðlis að það eru aðeins ólík prófSem eru í umferð fyrir hvert skólaOg þau eru ekki nákvæmlega einsHvert próf þeir eru að prófaÞannig að við vinnir 200 spurningarÞannig að þú getur ekki alltaf að taka 200 spurningarÞá gefs ekki tímið til þessEn það sem er að það eru góðariVísbendingar sem þetta gefurOg það er almar miðvík sem sá núUm þetta fyrir mentamálstofnum sínum tímaHann með þess að sá til þess að skóla fengiNýðustöðunar vegna þess að hann nefndiÞað sjálfur í kastlefnsu fyrirtæliAð ef það eru 40 nemyndri árgangiÞá eru bara ákendis vísbendingar til skólanaHver staðan erOg þetta er ákveðin sem líkir þátturBara í líf okkar allraAð við verðum að fá einhverja nýðustöðurTil að geta haldið áframVið sjáum bara hvernig bankakerfið er ekkiÞú veist, þeir eru að skoða hvernig engur þettaSpáfyrir um verðbólgu og vextuOg þetta er alltVið verðum að gera eitthvað í okkar lífiVið verðum að leta okkur að þingja okkurVið verðum að fljóta það að ganga upp á ESIÞá mæluðum við, við tökum stöðuna uppOg svo afturÞetta fengum við 2012 og 2015Og við í skólanum sem ég vannRéttalarskólaVið nýttunum við þetta 2012Fórum við okkurna breytingarOg svo sáum við 2015Hvort sem þá var bein aflegging breytingarnaEn þá bötnuðu þér þættirSem við lögðum áhugst lágOkkur vantaði afbyrðanemundur 2012Og þeim fjölgjaði verðalega 2015Þetta er svona kvati fyrir okkurOg kennarana og allt skólasamfélagÞað er fóröldurna og nemundurÞetta er kvati til að gera beturJá, jáEn sko, Jón Pétur, núnaBlasi það við okkur aðJá, vandin fyrir vestnandiEn skoVið erumÞannig að ég er bara langt undirOECD meðaltaliÞað er það sem þrejumÞað er lesturÞað er starfræð, það er náttúrufræðOg ég vorði börmiðaHjá einstakka vimvalandumOkkar hérAð sema eru að kenna á framhanskóla þvíSem hafa verulegara áhyggjurAf því að eins og náttúrufræð og starfræðSýður bara greina sem er ekki nóg velSkilir sér ekki nóg velTil nefndaÞetta er sálu réttOg ég hef heiltSjálfur í mörgum háskóla kennarunumSem hafa áhyggjur á framhanskólaEn það vantar alveg sárlegaNáttúrufræði og starfræða kennaraInn á grunnskólastíðOg grunnskólastíðHefur verið allt og upptikið af þvíEkki allir en margirÍ því að kenna ekki svona greinarAð vera ekki að kenna starfræðiVeri ekki að kenna náttúrufræðiMeð öllugum kennarumÞað stendur með því að í aðalanska grunnskólaSem er í gildi núnaAð námskreyna séu ekkiMarkmið útaf fyrir sigÞarna byrtist bara kristallastHugmyndafræðinÞetta er í gildandi námskráAð námskreyna séu ekki markmið útaf fyrir sigOg þetta erNáttúrulega bara mjög mjög alvarlegtVið erum með of fáaKennara sem kennaÞessar greinarÞannig að vel séuÞað eru góður kennarEn svo með þú heldur ekki að glema þvíAð písaprófiðÞað mæli leskilning, starfræði og vísindiEn það sem er ákveðinSvo kannski anmarki sem ég langar að nefna hérEr það að vísindaspurningarnarOg starfræðispurningarnar mjög margarÍ þessu prófiEru mjög miklar tekstaspurningarSem þýðir það að þarna verið að prófaÍ raun leskilning líkaÍ þessum greinum, vísindum og starfræðiOg þessi slagi leskilningurSem íslensk börn að meðaltali hafaEkkert öllu auðvitaHann byrtist þá líkaÍ miklu lélegri nýðustöðumÍ starfræði og vísindumÞú get ekki lesið þaðÞau lesa þá eitthvaðSpurningar sem fjalla kannski fiskældiOg eitthvað sem gengur af þarOg sem það þarf að nýta til að dreifaOg köpna það nefna og svo bara skilja þau ekkiÞú þarf að skilja 98% tekstaTil að ekki ná innhjaldinuÞað skilja ekki 2-3 orði stöðtum tekstaÞá vistu bara ekkit hvað það er að spyrja umOg þrátt fyrir að þú geti kannski mögulegaAð geta grein fyrir vísindalögu pælingunEða starfræðinni þvíÞá vistu ekki eins og hvað það er að spyrja umOg þá náttúrulega fölluðu þarna líkaÞannig að leskilningurinnHann er þessi miklu miklu grunnurOg það sem við höfum ekkiÞað sem við höfum vannræktOg bara allt og mikil í kervinuEr það að við þurfum að fjálfa hlutinaMenn horfa á það sem eitthvað gamaldagsSkólakerfið talað um þaðMjög margir að þjálfunMenn þurfum ekki að vita reyndNúna menn getur bara að googla hlutinaÞetta er allrántÉg hef náttúrulega nefnt þetta nokkur sér um áðurVið þurfum að hafa verulega og yfirkursmiklaÞekkingu og orðaforðaTil að geta unnið með textaTil að geta skili hvað sagt erVið googlum okkur ekki gennum samtalÉg get ekki verið að googla hér í gegnumSamtal við þig þegar við verum að tala hérÉg þarf að hafa þetta í mínu langtíma minniOg kalla það jæmt og þjættFram í skamtíma minniÞannig verður tilÁkveðin dýna mikið höfðunumEn maður getur hugsaðOg það er þetta sem okkur skortirSárlega núnaÞað er þessi mikli orðaforðiÞað er huttakaskilningurOg minna Sigriður Ólastóttir hefur nú bentið á þettaHún var nú í viðtal hér og hefur veriðHún er virkilega góðu fræðumadurOg bara hvet fólk til að hlusta á hanaEn þetta er eitthvað sem maður skiptirÓtrúlega miklu máluOg fyrir það fólk sem er að hlusta á hanaÉg hef nú nefnt þetta og er að reynaHamra svolítið á því aðÞessi fyrstu æfjár basinsFyrstu tvö-þrjú æfjárFyrstu þúsund-túsund dagarnirSkipta ofbásla miklu máliHvað var það það hversu vel barnina erTökum á tungunniHversu mikinn orðaforða hefurOg mikinn huttakaskilningAð leggja á sig það að lesa fyrir barninDælega að tala við það með ríkum orðaforðaRæða við hérnaLífsins málu og nöðsín erAlltaf dælega og ekki láta fórna einaSkjái fyrstu þrjú árinÞað voru ég að tala um svona tölvurskjáiÞegar símaÞað mjög geti bætt lífsgæði þessara barnaUm sko markfaltInn í framtíðinaEn nú er skoNú er svona frestandiEða maður heyri það í umræðinniAð menn segja að þetta eru baraKennara og það þarf að laga kennarana tilOg láta að læra beturKennstuna og allt þettaSlingja ábyrðinni yfir að kenna þaðSkoÉg segi svona í þessu vittaliÞá myndi ég vilja setja þá til hliðarVegna þess aðÞað er svo auðvelda að benda bara þáEn fari ekki onni í þess að rótSvo þú veist að mér veist áAð hvaða er sem umverulegaEr að gerast í okkar samfélagiSamtími svo þessiBreytingverðu niður og viðAlveg jæmt og þétt frá aldamóttumJá þetta er einnig bara frá aldamóttumVið erum ekki bara síðustu tíu álumSvo henni verið að reyna að skri á söguna og búið nýttNei það er einnig að skoVið erum að sjá eins og árið 2003Þá byrjir það að vera mjög merkenlegtAð við erum farin að fara niður og viðÞað er önnur mælingin okkarOg það er alvegÞað er ljósta að það erByrju að fara niður og viðHvað var að gerast í okkar samfélagi á þessu ári?Eða á þessu tímabili aldamóttumÍsland ári 2000Ísland ári 1995Hvað breytist?Það er ímislegt sem breytistSko það sem ég er náttúrulega mest að fylgjast meðEr skóla samfélagiOg hvað breytist þar innan svonaBara skólaPolítikurinnOg þarna í krigum aldamóttinÞað voru finnar á tópnumOg þeir hafðuð sem sagtOg þeir hafa fallið mjög hratt síðanÞetta því miður sem slóðu viðÍslandingar í þessum málumÞað tók bara við mjögFramsækinn svona vinstri skólapolitíkBara uppur aldamóttumEftir að sveita fyrir hann tóku við skólanÞví miður það sem að vísindiSterk vísindiVur ekki nóttuðHeldur svona einhvers konar tilfinningOg einhverjar kenningarSem höfði ekki bein svonaVísindilega almenlega stóðVið getum bara séð það aðLestrakjensla á ÍslandiÞað eru aðferðir hér notað í mjög mörgum skólumSem skil ekki nærði hjáGodum árangri og hljóðaðaferðSem að brettar, frakkar og svýjarHafa innleitt í lögÞað er ímestlegt annaðSem er í þessuÞað sem ég nefni hérAð menn þurfu ekki að muna neittSem er algjör fyrraÖll þekking sem við búum yfirHún býr innræðarskjöldOg þegar við erum komið þekkingunaOg þá eru auðveldara og komið mikla þekkinguÞá því auðveldara er að púslaUtan á hana, því meiri þekkinguÞetta er svona snjóbolda áhrifinMattauðsar áhrifinÞegar þetta er talað niðurÞú þurftu bara ekki að vita neittSér bara með síman í loganumOg getur bara að googla þetta í gagsÞað er svona, ég ætl ekki að segjaÞað er halgjörðið svona hel hugsunOg þessu höfðu verið haldiðAð börnumSíðan er þaðÞað sem að er eitthvað neginn aðÞað hefur verið dreyð úr vægiKennarhans, það hefur verið svona eitthvað neginnAð krakkarnir er aðBara uppgjörða þetta sjálf og hafaEitthvað neginn svona ábúðsla mikinn innbyðan áhugaÍ stæðast að kennarinn sem er fullortinniEinstaklingur sem er býrið við þekkingunniHann skapi áhuganHann hjálpi tilVið að kveiki eitthvað neist og halda eitthvað svonaÁstriði gangi í náminuÉg held að flesti sem hlusta hérÞekkja það við horfum tilbakaÞegar þeir eru að fengi góði kennarBæður frammals og grunnskólu og háskólaAð setja í tíma með þessu fólkiHvað sem menn voru að læraStarfræði, sögu, livfræðiEða stjórnmálafræðiÞú setja bara svo í leðsÞú lærir að kennarinn er að búaTil þetta andruslóftOg þessuÞarna hefur því miðurÉg hef bara tekið eftir í metafyrstisVið á kennarháskólanum á sín tímaÞá var það dreigið úr þessu vægiÞað er bara einhvern veginn að krakkaEitthvað að bera ábyrðOg eigi námi og allt þettaÞarna til ég við höfum stigiðRangtskrefVið höfum að breyta kennarnáminuÞað þarf að ég raun að stokka það alveg upp á nýttEn hvað með eins og námsköknHvernig á kennari geta kennSem hefur ekki námsköknÞannig að það þarf að semja sjálfurÞetta er náttúrulega ótrúlegaRenda finnst með þessi umræð að soldi orðumaukinÞað er til fullta námsöfniOg ætla að hengjaPísanöðu stöðunarÁ skortar námsöfniÉg kaupi það ekkiVið höfum að tala um leskilningHvað var betra námsöfniTil hérna 1985Eða við berjum þetta bara samanOg sama með fjöldaHérna mentara kennaraÞað er líka að vera að tala um það okkurÉg er alveg sammáluð því að vantar kennaraEn við vorum ekki með harra hlutalt kennara um aldamotinSem var að kenna í kurskólanumMér finnst þessi umræð að vera að drepaMálolum og dreifÉg er alveg sammáluð því við þurfum gott námsöfniOg nú er búið að planta því að kennaraSjöu allar nættur að vinja eitthvað námsöfniÉg ætla að draga það í EvaAð það sé þannigÞað vantar námsöfniOg gott námsöfni er alveg frábærtGulds í kildiKildi að við spyrjum að sjá starfræðiUlungur sem áfari starfræði prófVið komum í þaðHvernig undirbýr hans þvíHann er ekki með enga bókHann er ekki með námsöfniNei þetta er náttúrulegaVið eigum alveg námsöfniÞað voru hér bækur sem voru að kendaHvað gert við þaðÞað er líkið bara í bunkumMjög staðir inn í geimsluÞað hefur búið að henda þeimÞað voru bækur sem heita 8-10Þær voru virkilega góðarBæti sjálfsnámsOg það sem aðÉg veit ekki hvort það þekkirÞað sem að voru einföld dæmi fyrstOg svo öruðu þingur og þingur og þingurOg svo komuð síni dæmiHvernig það reknaði þettaSvo voruð það blandað í lokinÞannig að þú þurftur að faraYfirfæra þekkingunOg marga reynanaÞessa bækur þótt ekkiNú áflóttarÞannig að menn fóri ykkur svona bækurÞað sem að við fylgtaði ykkurOrðað dæmiOg þá kom leskilningunniÍ staðs að starfflæðin verið fókusÞað er alls konar svona þættirOg það er allt og lítilGaggrínin hugsunInnanSkoKennarasamfélagsinsVegna þess aðÉg er nú talað um þaðÞað eru ákveðin öllSem hafa ótrúlega völdÍ náðu samfélagsinsSem hafa akið til að fyrir því stefnumSem eru að nefna þérSem hefur ekki verið góðOg þau bara hangaSvo hundar og róði á sínuOg svo eru menn baraAlgræntið það séÞeir vilja bara verjaEgin skoFerilEgin sjálfsmyndEgin egoÞegar þú er búin að talaFyrir einhverju 10, 15, 20 árÞað er kannski erfitt að kingjaÞví aðÞú stefna sérum kannski ekki alveg réttNeiEn sko það erOg þetta áviðir náttúrulega í ölluEn þetta fólk hefurAllt og mikil völdInnan kervisinsEn skoHérnaJón PeturSvoEf við reynum að lítátaSvona íÞessu samengiBara alveg frá því að viðFörum að taka eftir þvíAð þarna er leskinningurMinniOg er við leika með að lesaOg svo þetta er komið í starffræðiOg náttúrufræðiOg allt þaðÉg veit náttúrulega ekki hvað það greinaÞað eru stattari sjálfsveitÞað verðist alltaf veraEn svo sem ekki verið að kennaSkoÉg er bara eins og ÍslandsöguOg náttúrulega eins og við þekkjumHér í einu tíðAð bara búið að taka útSvonaÍmsa greinarOg þetta er bara ákveðin stefnaJájáOg þessuna vil ég nefna þaðNefna viðAf því að þú varst að kennaSem skólastjóriÁ þessum árumEn svo með alltaf mótinOg annaðÞað var ég mitt kennariKendi náttúruvísindiOg starfæðiJá, akkurá sérðu þaðÞú er akkurát maðurinnJújúOg hérnaSko tök bara sem dæmi1996Þá er grunnskólinn fariðÞað er þetta sveitafélaginaOg sveitafélagin tókÖfur ekstu grunnskólinaÞað verðaSko nýjar hugmyndurinnSjálfstæði skólaEinstaklingsmiðan námTjölbreyta kennsluAfhverju urðu meira aðbrandiMá ég stoppaÞú heldur sérna áframTakkt eftirÞarna kemur orðÞetta er ákveði líkil orð líkaAlveg svo námskrinarSér ekki markmiði í námskrinuFjölbreytar kennslu afhverjuEkki árangusríkar kennslu afhverjuOg þetta er stanslustHamraða á þessuÞetta þarf að vera fjölbreytOg þetta byggir oft baraÞað er eitthvað fróðuEitthvað umbúðumEitthvað sem lítur vel útEn skilar engum árangriOg þetta verja mennMeð kæft og klúmNú erum við að tala samanskrumÞað er akkurat þettaOg það er líka annaðSem kemur og eftirÞað er aðal námskru á grunnskólaHún er endur baraÞað er eftir henni breyt1999Lögmeri áherslu á hefniSjálfstæðvinnubröðOg fjölbreytar kennslu afhverjirEn heldur það áframEn bara svonaSvo ég varf inn og sprengiHérna við borðiÞað sem gerist í mittÁ þessum tímaÞað er að við samtýkjumEES samninginSem er meðal annars breytingÍ menntunÞeir sem við kalla í dagJá við verðum fyrir stórkonsluFengur svo fína breytingarEn þetta er partur aðiHvað breytir svona með EES samningin?Reyndar er EES samningurSko og ég er búin að skoðaNú vel fyrir þess að þjóðarkaðÞað er að þjóðarkaðÞað er að þjóðarkaðÞjóðarkaðÞjóðarkaðÞjóðarkaðÞað er svona vindar sem blásaOg það er ekki bara í EurópuÞað er innan nú þessi djuríkjanaOg eitthvað því sem þú ert aðÍ aðeð ræða hér umAð það er svona stefnaSem að ég hef kannski líst hér áðurAð það er þettaAð fókusin sé ekkiLingur okkur á námskriðan og okkur grunnÞað er þettaÞað sé eitthvað annað sem sé að koma innOg taka tíma fráÞessari grunnfærdniGrunnfærdni sem grunnskólin áAð vera að leggja langt mest áÞetta, ég veit ekki hvernig að lísa þettaÞetta er kannski eins og bakariSem er að baka brauð og svo bara faraði frá þvíAð baka brauð og eru bara komin íEitthvað svona sigurglansJá að stilla út í gluggaOg það er enginn sem kemur sér inn í bakariOg það borða henni ekki neittÞað er bara þannigVið þurfum að leggjaAlla áherslu á þannan grunnSem er þá lesturinnSko, ég vona að fólk geir sér grein fyrir þvíÞað er að tala um 40% nefnÞað er ekki með grunnfærdin reskilengiÞað eru börn á bakurNei, 4456 getaÞað er með grunnfærdin, bara rétt grunnfærdinOg bara 2% ekki með ábjörðhæfniÞannig að við skulum halda því til þaðÞetta er ekki góða tölurEn það eru þúsundur batna á baku þessa tölusÞað eru þúsundur batna sem verðum að takaLífskeiðin að, að skerða lífskeiðinOg minga tækjafærinOg það hefur verið gennum tíðunaStöður þurfa að kroppa utan afÞessum kjarnagreinumAð kenna bara náttúruvísundiBara á yngsta síðÞað hætti bara að vera forgangurOg þetta að vera auðvitað síðan bara orðaforðu og huttakaskilningurÞað er sem að líkið lena samfélaginOrðaforði er bara líkið lena öllum námskrenumHvort þessar stjórnmálafræðiSmíða þeirra eða hvað annaðNámskrenarOg all atvinnaGengur úr það að þú þekkir orðaforðanÍ þeirri grein sem þú ert að vinna íEða þú ert aðÍ smíður og þú beður um aðNáðu sílinn fyrir migÞá þarfst að vita hvað síl erEða náðu plankastrekjanOg vita hann er ekki tilÞetta hefurVikið og þjálfunÞetta hefur vikið fyrir svonaTýsku fyrirbærumSem einhverju lukkurittarar í mentageranumAlþjóðleður og innlættirHafa verið innlegað að hingaÍ landiðOg við oft við baraVið fagnarleitu og kampaðinSkoðum baraSkoðum meðGreining og þvíHvað verkefni hafa fengið velunÁ hverju byggirSko hugmyndafræðiHvað verkefni hafa fengið velunOg hvort það þurfa að við síndi eitthvað áranguEða bara lítið vel útÞað segja öll velun sem að menn hafa fengiðÍsaka mentavelun sem er slæmÉg þekki fullt af fólki sem hafa fengiðFrábæri fólki sem að virkilega verðskulduÞau velunEn innámiðli er það verkefni þarSem að hafa ekki verið til góðsOg þegar við erumEða tíma kennara og batnaÍ það að garfa í einhverjuBara einhverju að auðsa vatni með siktiÞá gerist ekki neittOg það er svo niðurtrefandiÞað er niðurtrefandi fyrir kennara stjættinaÞað er einhvern veginn að líka undir ámaliÞað er einhvern veginn að líka undir ámaliAð standa sig í nóvel og vera alltaf í fríOg gera hitt á þettaÞetta er erfitt fyrir stjættinaÞess að langa mig bara að stjættinHóru við innámiðOg skapi kannski bara umræðiFyrir út af þessu niðurstöðOg ræðið það baraHver er rótinOg mér langar líka að spyrjaHver ber ábyrða þessari stöðÞannig að þetta er komin aðÞannig að þetta er komin líka aðÉg sagði með þiðVið samþöktum meðEr samningin1992 og við förum að fikaOkkur áfram og tekur svo síðanTekur hann gildiÞessar breytingarSem fylgja meðÞað er ekki að hagta ára á framhjöðiÞetta er ekki bara tilgátaÞetta eru stærendir að ná skoGrunnskóla var breytt 1999Og hvað þáÞað er líkaTölfur og upplýsingartekni voru að faraMjög rætt inn í skólan á þessu tímaÁherslu og samrænt náMælingar og hefðbunna grunntekinguTóka breytastEn þarna skoMér þykirÆgjala veintumSamræntSamrænt prófi í samfélagsgreinumOg náttúrifunstÓlíkt öðrum ráðurumOg námskráin 1999Hún var mjög skilmerkila uppbyggdOg mjög aðgengilegFyrir kennara að kenna eftirÞannig að ég sko vil koma henni til varnarEn vissulega eru skoÞað er ákveðið smýtt inniJájá sem að þú nefnirÞannig að það er smýttEn síðan sem raungerist síðanÞeirri byldingu sem verður í námskráSkó2011 og 13Og svo námskráSem að mennir að tala með endurSkóðu endurÞað er bara að taka hanaOg setja hann í tættarHún er byggir bara á einhverjuSvona hugmyndafræðiSkó ég vil ekki nefna stjórnmálaflokkinEn hugmyndafræði sem er bara ekki góðÞað er ekkert sem höndafestirNámskráinir eru ekki markmiðEngin þekking inn í henn sem nokkur nefnurOg hún er mjögÓaðgengileg fyrir kennaraMenn hafa skóÞað var að tala um aðHún var í ráðgátaMenn viti ekki út af hvað hún gengurEða hvernig menna ég að kennaAkkurat, stoppaÞetta er námskráinAðlnámskráin 2011Sko þettaTakk sjáðu tímasetningunaÞað sjáðu ymmið tímasetningunaÞetta er Ríkistjórnjóhunu og StengrimsjóðOgÞað er margi tekið eftir þvíÞað var veruleg breyting um örgum sviðumHérna í stefnumOg svona stjórnumEn það er líka að vera innlegaVókisma á ÍslandiFólk vissi bara ekki hvað vók varEnVókismin er að tröllriða skólakerfnumBenda líka ymsið aðri ráÍ beinu framhald að þessuÞað bá ruggla nefnundurAlveg svakala og hvað þá kennaraOg hvað þá fórhildraEnginn má skara framAllir einsÖll árangusmæling bara tekið um sambandiAkkur eitthvað það hefur veriðÞað er einhvers konarBómullar menningAð fólk get ekki horst í augumVið nýðustöðunarOg ég held líkaÞað sveitafjölun sem reyka kunnskólunaÞau hafi bara skoÞetta er bara svona málflokkurÞetta er stæsti málflokkurMjög mörgum og dýrastiÞað er bara svona þægilegt að þurfa ekki að pæli í þessuMenn vita bara ekkit hvað er í gangiÞað kemur bara sagtJá það gengur vel hérOg svo bara mallar þá frum að þryggja á fræstiFáðu sleggi hausin að utan skoEnginn veitHvar skórin nákvæmlega krepir mestAllir geta bara sagtÉg er í efsta hlutalum á þessuÞannig að ég held að líkaÞað er enginn kvati fyrir stjórnmálinAð með að vera mikið meninÁrangasmælingar að gera beturAf því það bó vill að umfyrstÞað bó vill að með svonaJá þú veit meina það sé vísvittandiJá það hlutningi þar enginn tilvinnilEndilegaÞetta er stefnaÞetta er ákveðin hugmyndafræðu stefnaÉg get allir tekið undir þaðÞað er globalismiÞar sem ég segja það fyrirÉg þengi alveg orðinÞað er allavega þannigAð þetta hefur verið mikið tapuMen alveg töluðu gömlu samrættiprófunNýður hægri vinstriÞráttur að þau hafi verið verið mörgu leitiMikið betri en langlega skólaprófSem kennara voru að búa tilEn þá voru þau fundið sem blórabyggurÞví að það var allavega einhverskona mælikvarJá það var hægt að notaÞað kasti kennarunaÞað var hægt að gera þaðSvona var þetta afsakaðOg svo var baraSko voru þeir bara tekið um sambandiOg hérnaOg hérnaEkkert kemur í staðinnOg svo kemur matsferil lúna sem erBara svipaðurOg hérna við höfum verið með lesferil í gangiHann er verið ekki skila neinuÞað síðast er tíu árinOg hvernig þetta er matsferil að gera þaðÞetta er hérnaÞetta er próf sem að kennarunin vita nákvæmlega fyrir framHvaðið spurtumÁr eftir ár sömu prófinÞú veist, finnst fólk geta trúverðuÞetta kemur mögulega falst öryggi innOg þetta, ég segi bara stór hættulegtOg þetta, miður þurfumÉg er að vona nýrAð nú er þetta menta og badnamalraður að sjáÍ gegnum þetta ríkJá, hattu sig á þessuJá, sem hefur verið þyrlu uppOg ég mun allavega ekki að hætta að tala um þettaÞví minn, sko tilgangurMín ástriðið er svoAð íslensk börn nái árangriAð þegar við útskrifum 90Og nú er þetta bara að segja töluna93-95% badnaYfir grunnferðinni leskilningiÞað er tala sem við hefum að geta miðað okkur við5-7% eru mögulegaMeð einhverja hamlarnir sem að sko valda þvíAð þau ná ekki grunnferðinniAð minnstakosti 93-95%Ega geta náðiVið þurfum að fara að þjálfa krakkanaVið þurfum að byrja að snemma á því að tala viðOg lesa fyrir þau góðan tekstaÞess að nefnilega bara algjörlegaDauða synd að vera að skera niðurÍ hérna barnabokahöfundumOg öðrum hérna rithöfundumÞegar rithöfundur eru nokka bestaÞað er okka besta tóli í þaðAð búa til að hjálpa börnunum okkarAð skilja í orðaforð og setja henni þannig samingEf þau vilja lesa hansEn Jón Pétur, við þurfum að fáÖllisinga hér á útlappisöguÉg veit úr tímabundinEn við ætlum að fresta þess að fáÖllisinga núna, halda áfram að talaAnsviði til við bóttarVið höfum svona alveg að klára þennan kaplaEn þeir hlusta útlappisöguJón Pétur SímsenÞingnaður sjálfstæðsflóksisOg fyrir kennar og skólastjóriOg artrúðu kallstu þetta að tala samanUm písarniðstöðu, koma afturÍtti skamastundKomiði sæl aftur Jón Pétur SímsenÞingnaður sjálfstæðsflóksisOg fyrir kennar og skólastjóriHann er gestum í hérOg við höfum að ræða písarniðstöðunaJón Pétur, við höfum að faraSoltið yfirBara langt áttur í tímaBara frá því að þessa mælinga byrjuPísarmælingar á ÍslandiVirtið skránka ágitlega fyrst til að byrja meðEn svo hefur þetta að fara sérstaklega eftir2011Já, 2009, 2011Og það fyrir að fara enn meira niðurOg síðanVerður bara loður í2018-2022Þegar við töfum 40 písarstegumSem eru tvö skólaórÞrátturir í Íslandski skólar hafa verið mest ofnirJáKemur COVID þarnaEn þá var þetta bötmynd ekki smittastSvo þau mætti við að hafa skólaAkkurat, þannig að viðSkóla voru ofnirOkkur bar gæfa til þess að hafa skólan ofnaTil að böt geti hýstOg rekta sín félagslu tengslOg þau geti hýtt kennjarna sínaOg haldi reklu í sínum lífiMeira heldur en var í öðrum löndumSvömi löndum var bara lokað skólaðingKanski tvö árEn samt á þessum tímaÞað er mest af falliðOg þetta hefur ekki fengiðÍ einastu aftekliVið sjáum bara hvað er að gerast íÍ Norðólandur og núnaÞað sem er bara ríkistjórnirEr að koma samanOg ræða hversu alvarlegt þetta erFossetis ráð þeirra landanaSvo Danmösku núnaAllir ráð þeirraAkkurát og með nættilega að rannsaka þettaMeð nættilega að taka íÉg held að í öllu ríkjálum er búið að ræða þaðAð þessi innleiðing skjáa inn í skólanaiPad og fleiraSem að var bara gert ánNokkra vísindarlega gagnaEða stofaAð með nættilega að stíga alveg harkalegaÞegar við erum við tilbaka í þessuOg komum við bækur aftur inn í skólanaOg stíga bara skref út úr þessu fenniSem aðÞetta hefur leitt okkur allsOg við sjáum það baraGríðalur hagur til þess aðTækni fyrirtækina að skjáfaÍ alla skólaÞetta er ekki tilvíðnum hverju ríkusti fyrirtæki heim eruÞað eru þessi skjáfyrirtækiOg skólatnir eru rosalega stórir þarÞannig að þettaEf að Íslensk stjórnvöldÉg vona að núna í stefnuröðinuSem að í eldöldagsumröðinuSem að fórstæðuröður heldur á eftirÞað er að húnÍ kvöldOg hún leggir áherslu áMendamónu og ræði þettaOg síni bara hvað forgang þessi ríkustjórnÆtlar að setja í máluflokkinÞað lítur að komaÉg er bara full að trúa þvíAð þessi komin tíma þegar því ekki hafaStjórnvöldarflokkarnir fyrir utan Ingus HeilandVerði að tala um þetta því miðurNei en það ég spyr þvíHefur verið einhver mótstafiVókisma hjá ríkstjónniÉgHefur orðið varfiðEinhverja mótstöðu, einhverja andmæliNei, ymmit ekkiAf því að Ísland er svo langt komiðÁ þessum nótumÉg hef bara gjóruð varfið í reynValla nokkra reyfingu hjá flokkornumÞetta samfélgingu viðrist því miðurÉg vil nú ekki reynda að gera þettaÉg vil ekki gera þetta mikið flokkpolítistFlokkspolítist að því að ég nefn ekki að faraAð þetta viðtarverfi, já hann er bara að talaÞað er bara að hætna fyrir höndiNei, nei, það er ekki svo leiðEn það er bara dabbulegtÉg seti í allsverðarmæntamálunumOg þar hef ég komiðDaldi marga tilöður og lagt mittAð mörgum þarÉg hef reynslaðið þessu og árangurinn hefur skilastÉg veit hvað ég, ég þykist að vita hvað ég er að talaEn það hefur allt bara verið kosiðÍ burtuBara í meðlutun, hann bara kýst það fráÞað sem ég er að leggja tilÍ einlagniEkki einhvern flokks politískum tilgangiHeldur til að bæta stöðunaÉg flutta alveg svona nokkur málunEn það hefur ekki lótiðLjóngurinn eða fengið vangiHjá þessari ríkistjórnMér veistum hún að vera allt á mikið í skottgróðunumÍ þessum málunflokkiOg fókusinn hjá ríkistjórniniHann hefur hann alveg reynilega ekki veriðÁ verðbolgu og vöxtumOg ekki á mentamálunumVið erum, sko, ef að eitthvað annar ríkiVestrand ríkiVaruð þenn staf sem við erum í dagÞá held ég að ríkistjórnan hefur bara reynilega farið fráÉg held að það væri stafanEn svo stafan er núnaEftir þess að vörðan er gengiAkkurát og við sjáum það baraHver viðbröðin eru íNúri, Danmark og SvíþjóðÞað eru bara ríkistjórnafundirÞað eru stórir fundirÞað sem allir á þeirra koma aðÞað eru á að skipa nefndirSem skoðaHvar gengur mönnum vest og hvers vegnaEkki til að hengja fólkÞað er til að bæta stöðunaÞað er þessi grein fyrir hverÁ hvaða syklingu við erumÞað eru bara stjórna skipmisÞú voru að vita hvernig þetta stýmaði vestur og austurHér kemur yngaÞað er að mæta í eitt og eitt viðtalEr að reyna að gera sitt bestaÞað er ekkert lungu komin í malaflokkinÞað heyrist ekki múk í hinn og ráðhörunOg heyrist ekki múkSko valla í einumÞingmanni í meirlutunumOg þetta, það er alvegNú bara kalla, ég vil særa það framÍ það að leggja hönda plóÞegar að bæta stöðunaOg horfast í auðu við þettaAð horfast í auðu þaðVið getum metið bara skoVerðileika þjóðaHvernig við komum fram við börnun okkarOg þetta er staða sem erÓsætanleg fyrir ÍslandAð við útskrumum44% með þetta ángur umfærtÍ leskingi, þúsundir badnaSjáðu til dæmis þegar Inga Sæland kemBara strax þá hugmyndOg áallun að húnÆtla að breyta einhvern að gjöfÚr bókstöðum yfir í tölustafiÆtla ekki bara að náast allt umKall að geraAf því að hvernig var hann að breytaHún voru að breyta því þannigAð það færi tilbaka til þessVerðileika að fók skildiTölustafi og skildiVermæti tölustafaHvað tákna tölustafiSvo sá við nýstu aðÞað er rakandi árangur íStarfræði, er það skrítiÞekkja börnin tölustafiMér er að maður ekki spyrja þvíJá, það maður alveg spyrja þvíOg þetta breytingi tölustafiGerir þetta meira skiljanlegtEn það sem erOg ég er mjög hlindur líkaSíma friðnum sem hún er að tala umEn þetta eru samt sko bara svonaÍ raun sandkottInn í þettaÞað sem við þurfum að breytaEn ég er sérstaklega með síma friðÉg hef bara tekundið það aðÞrátt fyrir að ég hef nú viljað útferða þaðSvolítið öðruvísi og hefðu viljað að það hef núVerið hlustað á það að ég held að það hefði gengiðMiklu betur fyrir skólarna að gera það fannigEn þá getur það skipt verulega mikluMál að losa börnin við þess að skjáiOg þá er líka tala um þetta félagslegaVegna þess að það hefur komið í ljósaVið að félagsferðin í Íslandslega barnaEr ekki góð og það er ekki skrítiðAð meðum við æfum ekki hlutinHvort sem það er lestur af félagsferðinÞað náðu ekki árangriði eða fókbóltu að fyrlaVið verðum að æfa, æfa, æfaÞetta sem ég er að segja núnaEr í raun og algjör tapu inn íMörgum kreuðsum mentaílítunarAð þurfa að æfa eitthvaðMenn þetta baraOg þetta er hlutið af einhverju sem aðSem að hefurStaðið okkarBögnu fyrir þrifumAð þið fá ekki þjálfunÞið fá ekki þjálfun í því að lesaOg fá ekki þjálfun í því að skrifa textaÞað nefndur við eitt áraÞegar Pétur sem hljóða húkaði að hans áMentaílítanHver eru það?Hver eru sjálfkjörnni þar inn?Það erÞeir sem eru við völd hverju sinniOg svoEr það hópur fólk sem hefurHaldið ábúðslega fastUm taumanaBæði óöfumberlegaOg óöfumberlegaFólk sem aðHefur náða að skapa sér einhverju stöðÍn í kerfinuTala fyrir sínuHagnast oft bara ákjalli á þvíOgHefur mikil völdEn berra í raun enga ábyrgÞetta er ekkitRóslega stór hópurEinstaklingaEnÞetta er alveg ótrúlelt hvað þeir hafa mikil áhrifOg mikil tök á því sem er að gerastHérAf því er það kannski stjórnunastuMinkustagarÞað er eins og til dæmis hverHverjir stýra til dæmis aðal námskráHverjir velja námssefniðOg segja þetta er að vera á ÍslandiOg nú ætla ég að segja eitt við hérnaSvona að því veit þú þurft alveg að faraJón PeturAð sko við erum að tala um hvaðBreytist í samfélaginu á þessu tímaÞað er jújú tölfur og símarOg það fara úr takkarsýmumYfir í smattsýmaOg hvað er þetta alltafOg æpatar og allt þettaOg þetta er náttúrulega alveg óljóstaAð þetta trublarSvona eitt brot af mörguÞað er líka annað sem er afskaplega lítiðRætt hérOg ég leita eftir þvíAð það sem breytist líka í kjænslunniOg tala um liðlega nýstuFrá 2008-2020Mitt í COVID og öllu þvíHvað kom inn í kjænsluna þáÁðurOg var að koma inn í kjænslunaAlveg nýtt til því að tekja á batnaÁ leikskóluÞað er kinnfræslaÍ skólum, gör breytHlaupi eftir bók sem er þýttAf manni út íKanada eða hvað hann varOg hún bara þýttOg svo bara hlaupa allir á staðSvo má ekki einsinu fólk að sjá námsefniÞeir mikið verið að vista þetta í kjænslistundHvað er þaðAð breyta batniÚr venni sem við hljóðum að nýtaOg fá að vera bannFá að vera íVenda er í barnæskuNeiÞá bara bönn allir inn og fara að lýta á sigSinn kinnverurHalda menn það að þetta trubliEkki og óþrósku bönnVið það hver verildin eruHverðu eruÉg held bara að skólinnHafi bara mistStundum sjónur á þvíTil hvers hann erVið fáum hérna ítrekkaða nýðisturSkólinn er til að krakkanir í grunninnSegja ég læra að lesaOg læra að rekast í samfélaginuÁn þess að veraRekast út í hóllOg þetta þurfum við að einbjötaHætta að taka tímaFrá þessum grunnþáttumSem að skipta öllumáliÖllumáliVið sjáum bara þjóðutinirKringum og sem vilja bæta sigÞað erÞetta er orðræðan þarHjá öllum ráþörumNúra í Svíþi og DanmarkuAð breyta þessuOg hætta með fróðuHætta með umbúður og fróðuEitthvað sem getur komið miklu setnaSem á ekki erindi innÁ yngstustygumÞað er alls konar efniSem við höfum að þrista inn í skólanSem að tekur tímaTekur tíma frá kennarunumOg svoÉg verði líka að nefna það hérAð þetta kemur í ljósAð börna eldabergir brotinnÞau koma sérstaklega ítla útÍ písa nýðustöðinniJú, jú, það er náttúrulega bara gríðalegtÞetta er líka erfittur í þauAð eiga að fara að setjast inn í skólastofuOg skilja jafnvel ekkit einast orðNei, og þetta er líka erfittur í kennaranOg saminimundur vegna þess að kellaKennari sem er að kenna í 21, 23, 35 manna bekkAð fá 1, 2, 3 inn í hópinSem tala ekki tungumáliðÞetta er bara eins ogÉg myndi byggja þeim að vera að mála húsOg svo er ég alltaf kalláðið að fara að ræra steipuOg laga grindverk og setja glugg íÞú getur ekkit mála húsÞað er ósalegt álaga á bönninAlveg áðbásleiktOg kennaranaOg samnum, eins og þú segirEn það eru leiðið til útur þessuOg við höfum alvegVið getum bara að kýta í norðalandaHvað þeir hafa gertHvernig bönn með annað móðumálin í ÍslandskuNá miklu betur árangriOg það hef ég til þessum rættumAð þessi bönn þurfi bara miklu massívarÍ Íslandsku kjensluÞað sem að þau ná meiri tökumÁ tungunni, ná meiri tökumOg geta sögstíðin í menning og sögulansinsÞannig að þeim líði beturOg hjálpið um að verða ÍslandíkarAkkurat, það umstastist málegaÞrjóðu 30%Að nefnumÞað er líka skólaOg aðgrefninga það er eitthvað semVerða bannorðHvaðan kemur það, hver bannar þaðAkkurum má ekki tala um þaðHvaða uppbrunni er á þvíOg þeirri orðræðurÉg held að menn leggjaÉg held að það er bara byrjað upp úrSkó aldamotumÞað er það að leggjaÞað er það að leggjaSko margan mikinn skilningÍ þetta orðEn mér langar svonaAð ég sé að tímin er að hljópa frá okkurOg það langar mig aðBara svona jákvöldu uppbyggjumAð baraByrjað fúraldra af og ömur og frendar frengurOg alla sem að koma að lillum börnumOg yngri börnumHorfa á þessi kríli mestu gerðseimar okkarÞað er besta sem geta gertFyrir þessi börnÞað er það að tala mikið við þauOg nota fjölbreyttan orðaforðaOg lesa fyrir þau bækurÞegar það eru búin að pæla mikiðÞau nota ræða bækurnaVið þess að krakkaMeð þessu er þetta í raun besta meðgjöfSem hvert barn getur fengiðInn í lífið og auðvitað reyfa sigOg allt þaðEn þessi orðaforð og höttakaskilningurÞað mun skilja sig markvalltOg það þarf að þjálfa þettaÞjálfa og þjálfaÞjálfa alveg svoEf vilt að barnið þetta verði gott í ídrúttumÞá ferðum við það út í gardalegaEf vilt að barnið þetta er sem mestaMöguleika til lífskeið og tækjafæri til lífinuÞað lestu verið barniðTala verið barniðMarkvistAð minnst okkur til fyrstu þrjú orðJá það sé ekki bara líka alveg nuffÞað þau eigi bara að vera að skoða símaÞað erÉg ætla að segja það bara hér upp áttFyrir alla sem er að hlustaÞað er vandragslaÞað að láta börnin í skjáinnÞað er vandragslaÞví að það erÞað eru ekki að sinna þínir hlutverkiSem fóreldriVið þurfum að gera þettaÞetta er meðgjöfÞetta er innistöða sem vex markvalltFyrir þig sem fóreldriAfa eða ömmu eða frænda frænguOg verður aldrei tekið að barninuÞannig að talaðum aðGriðan að mikilvæga reynslu í skólamálumSem að við erum að hverja hérÁ útafi söguJón Pétur SimsenÞingmaður SjálfstæðarflóksinsOg fyrir um kennari og skólastjóriOg við þökkum ánum innilega fyrir kominOg allar svo góðu upplýsingar sem hann er að veitaTakk ArðrúðArðrúð Kallstóði þakkar ykkur fyrirOg þó steint SigurssonStjórnandi útsendingarTakk fyrir
