Góði gæstir, verið velkomin að græna borðinu.Ég heiti Kolbjörn Haldurstóttir og hef tekið að mér að stýra samtali dagsins,en í dag ætlum við að beina sjónum að stefnumörkun í umhverfis- og loftlagsmálum.Nánatíl tekið að því hvernig okkur fersta úr hendi að innleiða þá stefnusem að mótuð hefur verið í þessu málaflokkum.Oftar en ekki þá eru mikilvægir alþjóðlegir samningalæði til grundvallarofnbæra stefnu, þannig að Ísland er aðili að samningum á borðuhafréttasamningin, loftlagsamning saminuðu þjóðana,Parísa samkómmalæði og grundvalli hans.Við erum líka aðilar að samningnum um lífræðilega fjölbriðniog svo erum við aðilar að heimsmarkmiðum saminuðu þjóðanaum sjálfbæra þróun sem eiga að taka til árunna 2016-2030.Á grundvalli þessara samninga hafa stjórnveld mótað margvíslega stefnuog sett fram áallanir um aðgerðir, en við vitum líka að það hefurgengið illa á vekkferðinni að markmiðunum.Við vitum til dæmis að loftlagsstefnan og aðgerðar áallinnisem að sett var á grundvalli hennar, hverður áma það eiga að dragahér úr losum gróðursalöflegum tegunda um 40% fyrir árið 2030.En við vitum líka að við erum langt frá þeim markmiðum.Svo vitum við að síðasta ríkistjórn gerðieitt og annaf í áttað heimsmarkmiðunum,stopnaði samstagsvettvang um sjálfberða þróun,velsælt og réttlát umskipti á Íslandi.Þessum vettvangi var ætlað að ráða aðgerðum til að ná heimsmarkmiðunum,það var blásið í lúðra og stopnaði stýrihópur og haldnarverkefnastofurog það var skipt upp í málefnahópa vitt og breytnum samfélagiðog það var skrifu grænbók og það var skrifu hvítbókog í júli 2024 var gefinuð stefna fyrir Ísland um sjálfberða þróun.Alveg til ásins 2030 og öll þessi vinna,mikla vinna sem hafi verið þannig aðraðandunum var þannig að skilaað við heldum árangri.En skömmu setna sama ár var kosið til alþingis,nýri ríkistjórn tók við og um leið var stefnan um sjálfberða þróunog sjálfberða Ísland sett á ís.En til að ræða þessa augljósu erfileika okkar við að innleiðastefni í málefnum um hverfis lofslags og sjálfberða þróunareru sestir hjá mér þrýr góðir gestir.Þau eru Aksel Árnason, njörðvík,hérast prestur í suður prófastæmi og nefndarmaðurí umhverfisnefnd þjóðkyrkunar.Og það er hún Salver Jónstóttir sem er skipularsfræðingurog doktorsnemið við líf- og umhverfisýsinda til Táskóli Íslands.Og það er Þorkjell Heiðarsson, formaður félagsíslískanáttúrufræðinga, fín.Og allhafa þau reynslu af að innlega stefnueða vera allavega vörslumenn stefnu með ykkur um hættií ofnbæra kjærfin okkar.Verðu allhjartanlega velkomin.Takk fyrir það.Takk fyrir því.Mér langar eiginlega bara alltaf að byrja að ganga á rauðina.Nú hafðu ég þennan eingang og þið hafðu eflust fariðaðeins á flug í hugunum og mátaðu ykkur við þessaþetta straggl okkar við að innlega stefni í þessum málaflokkum.Hvað kveiknaði í fínum hugaaksel?Já, það er alltaf verður að segja hvað kveiknaði í hugunumvegna þess að maður veit ekki alltaf hver kveikiren hérna, ég setja svolítið hljóðan.Þetta er í þess að verkefni og stór verkefnijá, í raunveru verður maður bara orðalusvegna þess að þetta er eitthvað tengt líkahvernig maðurinn er búinn til og hvernig hann er settur samanvitandi það að hvað býðuren gerir ekki eitthvað í því í sjálfur sérog það sem ég fór að hugsa á þaðvar þessar sögur um eyðingumeð sótum og gormónu í bíblíðinuog nóflóðið og það er alltaf stefið það aðGuð mun ekki eyða aftur mannkenninuen mannkennið kannski gerir það bara sjálft.Hann glemdi þeirri setningu, held ég.Það er svona hugreiningatengs að vaknaþetta virðist vera svo mikið í hendi mannsinsog í raunveru höfum maður margar henduref þú tekur allt mingið skoþannig að það er fróðið að sjá hvaðkemur út úr okkar hugreiningatengslumí þessu bórdi.Já, já.Nú, Salver, einhverstað segir aðvið erum til glötuna síðan varðaðurgóðum áformum.Já, það er áhræðilega.Það er rétt, en hérna, aftur að þvíhvað flög gegnum hugan þegarþú fórst yfir engangin að það ernáttúrulega að þetta er hápólutýstviðfónsefni og þetta er afar stórstviðfónsefni og þetta er viðfónsefnisem allir eru til í, í orði, en síðanreynist það afskaplega erfittað framfylgja því.Kanski vegna þess að samfélagi okkarokkar á vesturlöndum sem hefur núkannski unni hvað mest í því svonaað hérna ganga á öðlindirjarðar, það byggirá því að við séum að hérna vaksa ogeflast hvað var þar haugranna framþróun.En kannski, en sko sjálfbærtinn gerir útá náttúrulega jafnuð, fyrst og fremst.Já, sjálfbærtni og sjálfbærtþróunir,þróunina til að ná sjálfbærtni.Og þetta náttúrulega stangast allt í áviðþað kerfið sem er búið mý.Þannig að, um leið og allir segja, já,þetta er bara alveg sjálfsagt og þið bestamálviskunum ekki spurning við skrifumundi þetta,þá, þá krefst það miklu rótækari breytingaheldur en kannski er látið í veðri vaka.Þannig að þetta nú svona þess að fyrirgegnum hugun að mér alltaf, þú veist,þegar maður lítur á staplan af öllum samþýttunumum sjálfbærtþróun og um, þú veist,allar þessar ástefnir sem eru haldin þaralþjóðlegar um loftslagsvandansum aðtaki þessin dæmi, þú veist, þarf að valdanýtt númer að hverju ári og það er sorgleiraeftir því sem númerin hækka í því, þú veist,hversuna gengur þetta svona dabrulega illa.Og ég held nú að þetta sé stórstskýring, það sé þetta, þessi pólitíski vingillá þessu sem að, sem að er alveg mjög erfittfyrir okkur að setja okkur við þetta svonajafnudur og það að skipta gæðun ogjamta að milla okkar við, það er, kerfið okkargerir ekki ráð fyrir því.Erum við þrælar hagvakstarins og, hérna,eigum þessina erfitt með að innleiðahugmyndufræði sjálfbæri þróunar, Þorkjál?Já, ég mynna, við erum, við erumaðvar nistlu glöð, ég held að það verði ekkilítið fram í því og við erum talað ekki umíslendikar, við höfum verið það mjög lengiog, og hérna, og hérna, það sem kannskimaður hugsað svona út frá þessu semnáttúrufræðingur, grunninn er að, að kannskisko, og kemur við það sem Axel sæðihérna á þannig að við auðvitað, kannskifyrir mjög getað að hafa ágjör af sko aðsílítunum til af náttúrunni að hún, húnmun alltaf gera eitthvað og algjörlegabursið frá því hvað mannskernan gera sko.Þannig að þetta snýst kannski meira það hvernigokkur gengur að lífa af sem tegund oghvort okkur takist að eða okkur sjálfáður en ekkur annar gera það, eða aður,önnur upp, getur við sagt, á hérna, ég veitað þetta er hljómaðið mjög dramatísla, en égmynna, við erum líka í sjómarpið, þannig aðþað er mjög mikið á það að sé eitthvaðdrama. Nú, það sem að kannski ég hjóeftir er það sem að maður hefur kannskitekið eftir núna síðustu svona tvu áriner það að umræðan um bæði sjálfbarþrún og loftslagsmálurinn og mjög ímissumumhverfsmál hefur svolítið horfið og ástæðaner náttúrulega einhvern veginn sú aðmaðurinn, mannskeppnum hefur svolítiðþörf á því að líta sér nær og eigða mjögmikið orku í það að hugsa um andamál sem erumjög nærtæk og eru svona náttúkur og viðerum alltaf búin að vera að upplifa hérnastríðsátök og við erum með hérna stjórnmálamennsem gera bara eitthvað út í loftið og svoframins og framins, þannig að maður hefurhaft á tilfinningunni að ekki bara hér á Íslandiheldur við að það sé búið að svona parkeraskólaflokki svolítið mikið aftalega ogbílastæðið og svona og fólk hugsið svolítiðað já, við þurfum að gera eitthvað í þessuen hérna við verðum að aðeins að fyrstaleysa svona þau mál sem eru svonaimportant sko, skipta máli og þetta erkannski svona einhver sín sem maður hefurhaft á tilfinningunni núna og kannskibara vegna þess að önnu vandamáli hafiverið mjög nærtæk að undarföndu.En það breytir því ekki að rétt eins ogsandurinn og strúturinn, eða allavegastrúturinn komst að að það breytir þaðekki til vandamálunu hvort þú stingirhaustum í sandinu og horfið bara eitthvaðannað. Vandamáli er þetta ennþá og viðþurfum að taka stáfið og þannig aðkettingi líka undir að þetta snýstsvolítið um jöfnum líka. Það verðaallir kannski að gefa eitthvað eftir aðsínu. Það eigum við mjög erfitt með aðgera sem svona tegund.Nú nefnir þið svona þetta eins oghlutu og það sé erfitt fyrir okkur aðláta af þessari miklu neyslu og viðvitum að neyslan er skadvaldur fyrirumhverfið. Það sé hluti af ástæðinufyrir því að við eigum erfitt með aðinnlega stefnuna. Hugmyndafræðin erþess aðeins kannski að við getumallir sætt okkur við hanna og sagt já, viðþurfum að gera eitthvað að við gerumþessa alltfjölu samninga en þegar þettakastana kemur þá ströndum við einhverstaðar. Aksel, er það ekki?Við ströndum kannski ef maður kemureinhverju patentlöst út af því hvernighugur okkar er, hvernig sá hugur ersamansettur og neysla er jú hlutahenni eða þeirri samsetning og þúgetur maður líka svona dvalit aldreivið það hvað er það sem býr okkur tilsem þá heila eða sál og hérnavið getum að vera að það ervið sjáum hérna okkur á borðinu ogeitthvað í mér vil éta okkurna frá þérog þarna byrjar vandin, af hverju er ég aðtaka til mín það sem er þitt og þarnakomur líka jöfnur og þegar maður erungur þá kannski hugsa maður á hvernhátt en svo verður maður eldri ogleggur að okkur barnarskap en viðtölum mjög sjaldan um það hvernigvið erum samansett, hvað er það sembýr til grækinni okkur, hvað er það sembýr til siðilesið.Hvað er það sem hugsunarleysið eðaöll þessi orð sem hægt er að nótumþetta afskiptarleysið eðasovandehátt og þannig að þú komurkannski inn á spurningu, hvað er það semvegu sovandi mann? Hvað er það?Nú talið þið um það í kirkjunni, þið eruað reyna að vega okkur til umhjómsunumí minnsalluti og þið eru meðumhverfstefnu sem er mjög áhugavert ogaðteiklisvert og þú situr í umhverfstnefnd þjóðkirkvinar og þar af leiðandiímynda ég mér að þið standið á bakviðþessi áform og þess að hugmyndafræðisem að sjálfbær þróun umhverfsmálunog lofsleiksmálun hverfastum.Tekst ykkur, þá er það þið sem ersvona missefnu, þið náðu ekki að vekjaokkur, þannig að við náðum ekki aðinnlega þessu stefnu. Hver er sökutulkurinn?Já, þetta er náttúrulega ekki klökktil nærmið sko. Þetta er bara grundallar spurning sem hver veginn verðurað spyrja sjálfa sig, hvað vekur migtil umhjómsunar? Hvað vekur mig til þess aðgera aðra hluti, farsælari, en ég er að geraog það eru kannski jafn mörg svöreins og við erum mörg og ekkit patent svaren kannski byrjar þannig að maður lætursig eitthvað varða og finnur til þesssem er farsælt. Það er ekki farsæltað selta, það er heldur ekki farsæltað tala. Það er ekki farsælt aðtaka lifibrið frá öðrum. Það er heldurekki farsælt að ganga á náttúruna ogþað er heldur ekki farsælt að slátramjölgukunni og hvernig þú semmanneskja vagnar og júj og kirkjaná að, já kirkjan, það er kannskiannað efni líka en hún er ekki barastopnin, hún er líka líkami, líkamikrist sá jörðu og hvort sem að trúiðiþá er það útgangspunktumað þú sért hluti af held og svoheld er líka í handan veruleikanumog jújú, þetta þarf einhvern veginnalltaf að koma saman í manninumþannig að hann umbreytist eða breytistvakni, vakna þú sem sefur og þettakannski gerist ekki nema viðsjokktherapíu, ég veit það ekki,hvað er það sem vekur fólk?Mjög styrta mjög góðspurning, hvaðer það sem vekur okkur? Ég mun aðþað er það sem vekur okkur, ég mun aðþað er það sem vekur okkur.Við erum að reyna að koma í framkvæmthugmyndafræði sem við erum búin að komaokkur saman um og alltfélagum vettfangien við erum svo vandi, við náum ekkiað innlega þessa hugmyndafræði. Hvað vekur okkur?Já, þetta er náttúrulega skorosalega stór spurning og ef við hefðumsvarið henni þá séum við að erumkomið lengra. Sko, það er nú ofta fólkvaknar ekki fyrir að eitthvað sneltirþað, en lins að það þarf að skeraeitthvað nýður sem að það er vant aðláta eftir sér eitthvað slíkt skoáttar sig á því að þá er ekki lengurmöguleikir að gera hittað þetta skoþú veist, sko, það er, þetta erhérna, þetta er líka mjög struð ágettasem Axel var að tala með farseldina skoeða hvernig viltu, þú veist, er hægt aðverða leið, láta eitthvað gott aðsé leið það. Ég held að þessikannski líka svolítiðsvona, en hvað er, þá er á skilgrunahvað er gott og hvað er farseld ogallt eftir það að það er alveg að reynuen nú eru við búin að komast að því skomeð þokkalega vísendalegum aðferðumað sko, jörðin ber okkur ekkimeð áframaldandi hætti, þú veistog hérna, það er, hérna, við getumerum búin að ganga það mikið á hlutinuog það er, og þá er, það er að segjahún ber ekki lífstil vesturlanda búa skoog þessa háþróðuríkja sem er ekkibara vesturland núna, þetta eru þettaviðar, en hinn er, hinn er sem aðminna meða sín, þeir hafa náttúrulegalíða skort en þá og við þurfumeinhvern veginn að sko átt okkur á því aðþetta geng, sko að trúa því að horfa áþessa mynd sem er alveg skýr að, aðhérna, það er ákveð, ákveðin tagmörgsem að jörðinni, sem að, semsem að, sem að, sem að, sem aðmannskeppnum eru sett, hann getur ekkigengið endalst á jörðina og við höfumsvo lengi trúa því að tæknin munn ogleysa þetta allt og hinga til hefur hannekki gert það, þegar hann fundið upp áímsu sko og svo er það líka þessi skoþessi fjælastlið þáttur, að hann þarf aðvera til staðar, það er ekki bara,sjálfbarnin snýst náttúrulega líkaum það sko, þetta er ekki bara, þettaer umhverfið sem situr okkur hinn íytrir skorður, en innri skorðurnar erulíka, þegar maður hugsa þetta í þessukleinurhingja módeli sem mann stundummeð notaðið sjálfbarni að, að innrihringurinn er svolítið fjælastlega ogsem þú þarft að, hérna, þú veist aðuppfylla ákveðna fjælastlegar þarfirog kröfur, þú veist, hungur og eðafólk svelt ekki og liði ísómasamlegu lífi og allt þetta ogytrir kröfun, ytrir er þetta með aðnáttúruðilindnar séu ekki þrottnar.Það, þú ert að halda, og þetta er sko,þetta er líka flóki vegna sem þú ert aðtala svo rosalega þverfaglega, þetta ersko, hérna, þú veist, þú ert að talabæði náttúruvísindu og fjælastvísinduog allt þar á milli, sko, þannig að, sko,en ef við bara rínum í þessar, þessarrítur að það sem höfður dreyið framsem við getum kallað á vísindulega nátt,þá, hérna, kannski getur að vekjaokkur til umhúsunar og ég, einu stundum,sko, leiði mér að vera bjart sín þegar éghugsa til þess að, til dæmis, það var hægt aðútrýma reykingum, mikið til, sko, úr, égminna, þú veist, því sem við erum, svona,komin á öfri ár, eins og heitir viðfram að, hérna, við minnum við, það varallstað reykt og þauði flugum og rútumog onni börn og hvað eina, sko, en, enþú veist, þetta, þetta tókst að því að, þúveist, þá bara sínt fram að þetta eróholt, þetta er ekki rétt og bara þetta ernæstuðið, þú veist, um allan heim og núþurfum við bara einhvern veginn að, að, égveit ekki hvað þarf eiginlega til að fólkátti segja á því að þetta, þetta eralvöru mál, þetta er al, döðans alvara, sko,einmitt að fólk, og nú er fólk fara að finnafyrir þessum, sko, öfgum í veðri og svoframvegist og, og þurkar, minna, leiða afþessir hörmungar, stríð og, og, og flottamenn meirinn okkur sinna áður ef að, ef aðþetta veri eins og gert þér á þýri, eðaeins og þér verið að spá. Þú veist, viðgetum, það er ímislegt sem fólk geturgert, en við erum að, hérna, það ersvolítið slavandi að það skildi veraCOVID sem eiginlega dró meira úr, sko,mengun heldur en okkur, það var einn lítiðveira, sko, sem er ósínileg, meira helduren okkur stefna, sko.Það er ekki alltaf, aðeins, ég veitþví, núna, sko, veit ég að þú hefurog því raunar bæðið salfur og öll, égvil reynslega því að vinna bæðið fyrirríki og borg og við erum með þessarstóru alþjóðlu samninga undir sem aðfjalla um þessa hugmyndafræði sem viðerum aðeins búin að vera ræðum og þetta,þessa, hérna, já, þess aðferða fræði íraunveru við að lifa lífinu og þið hafibæðið haft reynslega að því að reynaað innlega stefnun að sem stjórnvöldinsetja og eins og ég sagði það að hannog gengur ekki vel, ég myndi að við erumum aðgerða állin í lofslagsmálum, viðerum búin að vera með hann oftar eneinu sinni og það bara gengur kvorkinniregur í markmiðánum. Hvernig, hérna,má þetta vera, Þorkil, bara ef þú hugsaum vinnustæðina þína?Já, já, þetta er auðvitað, þetta ernáttúrulega að vera halskonar og ég ersvo sem aldrei verið eitthvað, kannskifarabrótti í kvorki og borgni ríki aðinnlega í sjálfu sér þessi mál, en hins vegareru þetta, er þetta líka pólitík og þettasnýst alltaf um hvernig pólitíkusarforgangsraða verkefnu og stundum hafaþessi mál verið framalega og þau voruallumins, ég var nú lengi á borginni ogþar voruðu svona megnað tímanumsvolítið framalega.Það var verið að reyna stíga þar skreftil þess að draga úr í rauninni, draga úrsóun, við getum horta á þetta þannig, líkabara svona út frá hagfræðilegu vingli,draga úr sóun sem aftur dregur úr neyslu,sem aftur dregur úr mengun, hver nefni semhún nefnist. Svo sjáum við kannskistjórnul koma og þú nefndir hann íinngangunum að núna einhvern veginnþessu park er að svolítið þessummálum sem er ekki gott vegna þess aðþað að slaka á í þessum öfnum erbara vegna það er svona svikal okn,það er bara vegna svo oknin er ekkinú nálat okkur, hún er ekki yfirvóðandiog einhver önnur okn og það er svonafinnst okkur að þetta sé ekki okni eðahún sé svona eitthvað sem að megi býðaeða hann slíkt sem er aðsikker í ett ogég lega horfið til þess að félagsfólkmitt í félagi íslurkar náttúrfæðingaer náttúrulega það fólk sem er aðrannsaka hlutins og lofslagsbreytingaralla daga og vinnu við þetta og er mjögmeðvitað um þær afleðingar sem að þettaer að hafa á heimsvísu en á sama tímaþetta eru alltaf einhver hjávísindi semer að halda fram hennu gagstaða. Ég er ekkiað segja að það vísindir er ekki svar viðöllum hlutum en vísindir nota náttúrulegareyndar aðferði til þess að það komastað réttasti nýðustöðusem hægt er að komast að það á þeimtímabúndi sem þau eru keirið. En hins vegarþað góða viðið mitt vísindir það að þauá aldrei haldiði fram að þau svaraallir spurningum. En það breytir því ekki aðfélagsfólk mitt er mjög margt að vinnaí þessum geyra. Þannig að maður eruauðvitað að tala við það og maðurheiru það að þeir sem eru því nærsumog ertessum geyra og ert að skoðagögnum, ert að skoða gögnum loftslagsmálog skoða gögnum um sjóin, um hafiðum,hafströym og annarslíkt. Þetta eru þettaallt saman pjúra náttúruvísindi. Að þáertu meðvitaður um þetta og þá erulíka meiri áhugjur þessu. Þegar þess að þúsér það bara í daglugi starfiðinu aðþetta er eitthvað sem eru önmjúlegt ogþetta er ekkit fjárstöðukent eðafjarlægt. Þetta er ekki bara einhverloftstegn sem gæti klæst á jörðinaeinhver tíman eftir 2000 ár. Þetta ermiklu nærtækara og því nærsmúk kemstgögnunum því meira upplifur það. En ámóti kemur þá fagum við bara mótirattir sem segja að þetta er hræsluðarog annarslíkt. En eins og Salvo nefndiþað, en ég minna við erum að sjábreytingar í veðufari um síðan semeru bara gríðalegar og það erhlýtrur ágefni og jafnvel hörðustuanstæðingar sögunar um loftlagsbreytingarþegar ljóta nú að hugsa sér tísarum. En ég minna það er líka en þá fólksem trúir því að gjörða þessi flöðsko. Það er ekkert nýtt undirsólinni. Mér stofnir gott að þú tekurvísindin inn í þetta og ég veit þáþekkir það auðvitað í gegnummín störf líka með fjarlægsfólkiþínu að þarna er mikið barátufólksem er með vísindin af opni íbarátunni fyrir því bæði að svonasamningar eins og við vorum að nefnaséu gerðir en líka að stjórnveldog pólítíkusar vakni til vitundar umþað sem vísindin er að segja og mérstöldi þetta mjög mikilvægten langa kannski að varpa þá líkabóltanum yfir til þín með þettaAksel. Þú ert nú svona kannskií huglægari geyra heldur envísindamæðurinn, lífræðingurinnÞorkjær. En ég veit líka að þú erbarátumæður fyrir náttúruvend og þúveitt fyrir af aðlefli ínáttúruvendabarátunni. Þannig að égvelti fyrir mér, þú sem stendurfyrir hugmyndafræði og ert að bóðahugmyndafræði alla daga, hvernig geturhugmyndafræði orðið að barastöflum í lífi fólks, hvernig getumvið innleitt hugmyndafræði, hvorsinnþað er trúarlega eða hugmyndafræðisjálfbæra þróunar og gert hanaveruleika í samfélagi dagsins í dag.Þannig að kannski þarf maður að leggjasér hans og orðum líka, sko, hugmyndafræði,fræði mynda í hugaðinu, svo fyrirhinn að leiðina, hvernig, ég veit ekkihvernig þetta er hljómaslósum, en hverniggetur breytt myndin í hugaðinu, hverniggetur hugurðin fengið aðra mynd enalla. Og þetta er bara klíma mannsinssjálfsett frá örufi og þessu margsem kemur hérna saman, eins og þau veraað segja líka, sem hægt er að nýta samaneins og í peisu eða voðið eitthvað slíkt,að það sem ég fór að hugsa, sko, þúfrettir það að þú ert með bannvarnasjúktum eða sjúktum sem drefur þettadauða og það fyrsta sem þú segir, égtrúi þessu ekki. Og oppina fólkinaá byggjil í dag trúir ekki því aðheimurinn sé að farast. Það er svo stórhérna staðrind og þá hvaða heimur,heimur mannsins, ef það gengjur út frá þvíog þá getur maður líka spurt, er ekkiallt í læð og hann farist? Ekki fyrirmennina. Og þá poppar það kannski líkaupp, sko, hvernig getur við snúist tilvarnar? Og við veitum það að viðmjög erfiðar aðstæður, þá skiftistí tvend eða þrend, fólk sem bara gefstupp eða fólk sem berst og að þú tengdirþetta við umhverjinsverndi eða baráttu,svo er ekki með þess, að hérna, ef maðurgengur út frá þessu að þú getur ekkibreytt huga fólksins og hugsaður, það erallt í lægi. Vegna þess að ef það er ekkií lægi, þá fer ég á hliðina út á áhugum.Fólki verður að ganga sér til húðar.Þetta er kannski öfumæli að segja þetta,og heldur ekki uppgjöf, heldur það aðmálið er svo risa aðvaksið að þó að viðreynum að breyta huga fólksins,ég veit ekki hvernig þetta hljómar,þá er það nánast ómulegt að mínumað því. Vegna þess að upplýsingarbreyta ekki fólki. Það er eitthvaðallt annað.Það er eitthvað snerlding að náttúransnerldi fólkið eða andin eða gvuð eðahvernig við orðum þetta. Þú köpuðurlottum eða upplýsingar þannig að segjaþað þú farði ekki vinning. Nei, éggæti fengið vinningin, hérna mútið15 miljónum. En þú, það eru, allirhinni kasta peningum í þetta. Svoreynar að draga upp þessa mynd.Sjókið og hérna, svo er líka bara,ég kannski fyrir marga ringi aðog búin tína þræðinu sem ég byrjaðimeð þetta. En þannig er nú oft meðgóða peysu, sko. Peysun er búin tileinu þræði en við erum að setja margaþræði saman. Og það er líka eitt semvið mögum ekki gleyma að við erumíslenski grunninn og það er þúsundará saga hérna, líka örbyrðar. Og þegar viðhöfum það gott, þá kannski er okkarmindset, okkar hugur, hann bara trúurekki að það, þá ekki bara vera svonaáfram. En, já, hvernig er þetta?Misti dagins vera þannig, sko, við erumbúin að, hérna, það er búin að búið aðhega baráttu. Það er búið að vera aðreyna að vekja fólk. Það hafa hugsuðirgert, það hafa vísindi gert, það hefurverið gert á mörgum vikstöðum og þaðhefur skílað okkur samningum. Það hefurskílað okkur ákveðnum ákvörðunum áalþjóða vettvangi um að það þurfa aðgera a, b og c. Og við erum upplýstsérstaklega fólk á vesturlöndum velmenta fólk sem að er í þessumsamfélögum sem að kannski eru að hlutatil sökudólkarnir. En, Sálfur, að þú tekurþennan þráðað eins, ég menna, við erumbúin að hega baráttu. Já, já. Og það,það, við skulum þakka fyrir þó það, égmenna, þetta er náttúrulega eitthvað,skilur, það er ekki alveg, sko, og eitthvaðþurfti til að fá fólk til að skrifaundir þetta, en, en, sko, fyldi hugurmáli, það er kannski það sem að maður ersvona aðeins, leifir sér að evast örlgrantum, síðan var, sko, annars svonabara hreint praktist var ég líka hugsem, sko, því það var svo fint að, þúveist, raumvisinda fólk í okkar ognáttúrufræðingarnir sem að, hérna, er íloslasrannsókum og hafræðin og allirþessu gróðri og svo framvegis, að, sko,það er allgjörl, allgjörl grunnur oggrunnraskunir mjög mikilvægur þessusviði líka, en líka rannsóknir á, sko,á, á, hérna, félags- og, hérna,mannvistarlega sviðinu, sko, hverniggetum við fengið þessar vistfræðileguog félagslegu, hérna, vittir til aðvinna vel saman, og það er nú svonaeitthvað sem að, sko, maður eru aðvelta fyrir sig hvort að það sé, eins ogþú sé, að hverju komast aðþað er ekki, það var svona útgangspunkturum að líka það ákurum, tekst okkurekki innlega stefnur. Þessi stefna errosalegt færfagleg, sjálfbar þróun, hún erþá, hún er, sem sagt, hagrann félagsleguog, og, hérna, umhverfslegu og það ersvona, ef maður hugsa þetta, þetta var núsvona hjá henni grógu og félagum, þávoru þetta þessi þrý ringir, sko, en þaðer meira að fara að tala um þetta sem,sem, hérna, að umhverfið haldiutanum og svo félagslegu og, og, ogþað hagrann eru þetta bara, sko, erugjörðir mannsins, sko, og þú veistþannig að það er undir mengi, hérna,hins félagslega þáttar, að, að við, sko,þetta þarf alltaf, alltaf að vinnasaman, ef við erum með stopnarnir settartil dæmis upp í, í ákveðnum, sko, hérna,súrheisturnum, eða, það er ekki ágefðþingal, síló, síló, þetta hindisúrheisturnum, því ég var alltaf, oghérna, það reyndar enginu, veist, meðsúrheilingur, en, en, já, já, þetta ersvona, já, þessi turna hugsun og að, envið þurfum að láta þetta blandast samanog, og það er það sem að er, kannski,það er svona eitt praktist mál, sko,sem ætti alveg, alveg, hérna, að skoðaog við erum með, sko, síðan erum viðmeð náttúrulega, þú veist, við erumalltaf búin að skrifa undir, en þettaer ekki, þetta er ekki meira bindandien svo, það er, það gerir ekki tilþú standir ekki við skuldmyndingannar.Það er líka, er það alveg í lægi, sko,þú veist, og þá fyrir maður að hugsasvona, hérna, eins og Dr. Sousaeinhvern veginn segðu það sem húnmeinar og meina, hún meina það sem húnsegir, að hérna, þú veist, ákveðurumað segja eitthvað sem við meinum viðþetta ekki alveg öruglega, sko, þú veist,hver skrifaði undir og hvað meintirþú með því? Þess vegna er nefnilegamjög líka áhugavert að spyrja fólkhvernig það skiljið sér bara þróunog það er svona, jú, auðvitað flestirmeð þess að, svona, kunna þess aðbruntlandskýringu, en það er kannskiekkit voða margi sem takaði mikiðlengra en það, sko, af fólkistjórnþýslunni. Já, ég veist, þetta ermjög gott út komin að þessu, við skrifjumundir, við erum búin að abla þekkingarnarog við vitum að það þarf að breytahérna á kunn hlutum og við erum búinað skrifja undir, við erum búin að skuldbindaokkur, en vitum við ekki hvaða varsem við vorum að skrifja undir, vitum viðekki hvað það hafið í fær með sérog þegar ég segi við, þá erum viðsvolítið að tala um stjórnmálamenn í heiminumþví það eru þeir sem að standaað því að undirvita samningarnaog mér langar aðeins til að faradýbra inn í þetta þorkjallaf því að við erum nú líka í stjættabaróttuvið munum það að2004 þegar við vorum að reynaað semja um kaup og kjör síðastþá fóru háskólamenneða félögin undir BHM reklífin okkarmeð þá hugmyndinn í samningaveiraðunar við ríkiðað það mætti kannski setja innbókun í samningakjara samninga sem segði eitthvað um þaðað fólkið semvinnur launuðu störfiðhérna ofnbjörra að það eigi að fá að hafaeinhvers konar eftirlitið að fá upplýsingarum það hvernig hinn um ofnbjörrustofnunum gengur að innleiðaum hverju stefnuog mögulega að hafa aðgangalofstafsbókaldi viðkoma til stofnunarfá að eins að bara sjá hvernigárangri stofnuniner að skila varandi þessi stefnumisem stjórnveitur er búin að setjaog við fengum það svarfyrsta félagis sem fór með þettafyrir samningarnamndiríkisinsað samningarnamndin talti sér ekki að hafa umbóðtil að semja um þettaJá, þettavarvísulega svona óhönnulegten breytið þó ekki því aðþað hafa náttúrulega veriðinnleið til mjög mörgu stofnunumeitthvað skonar bókaldog líka eitthvað fyrirtækiðsem að eiga að kortleggjahluti sem erur einnig við getumtalað um sem eitthvað skonar nýslueða hvað er verið aðhvað er verið að sísla meðhvað er verið að keira mikiðhvað er verið að fljúa mikiðhvað er verið að henda rustliog allar þessi bakkiog að því liturum til þáauðvitasáumarki fyrir sér að slíkt bókaldætti að vera jafn sjálfsagtog bara endur skoða bókaldog ásreikningurmeð þessum ásreikningur umkörfismálavið komandi starfsemiog svo eins og égnefndi nýpa við þáhefur orðið ákveðið bakslaog maður finnur það mjög velþað hefur orðið ákveðið bakslaog það hefur líka mikið að gera meðþegar maður segir það frúttþað hefur mikið að gera með stjórnvöld í bandarikjónusem að hafa algjörlega snúfið blæðinuí þessum málflokkiog bandarikjamen þegar þeir hafa verið upp á sitt bestaþá hafa þeir verið mjögupplöyri í að íta áfram hlutumen jáfnfram þegar þeir snúfið blæðinuþá er þeir mjög upplöyri í að draga hlutiaftur inn í skúmáskotinalmenningunáttúrulega upplifir líka bara okkurá mótsögn, mótsögnin er náttúrulega svoað alltí okkar samfélagi, og ég menna ekkisegi bara líka auðvitað við í stjartabartunniað það gengur út áhvað er maður að segja, kaupmáttogá sama tíma ogeinhver önnur öttur að segja við eigum aðdraga sama seglinog gera minna ogkaupa minna og svo frá og svo fráþetta er bara gríðarlega mótsögn sem mannskeppnaþarf að glýma viðog ég er nú lífræðingurþannig að við lítum ákannski margir hverjir á mannin semsvona bara eitthvað óhafn sem gerðist ísögujarðarnar ogminni taka fljóta afsvona í sögulegu samikiog hérnaþað þurfi kannski ekki að vera að horfaog djúpta áhérna á manninsem slíkan eins og ég hefsvo sem sagt, ég minna náttúran húnfinnir sér alltaf leið með einum öðrum hættuhún heldur áfram, jörðin heldur áframsvo lengi sem hún hangir samanen það breytir fyrir ekki að við erumað horfa miklu mjög reykar átil að byrja með áákveðna hópaákveðin svæðiog auðvitað kannski fólki sem aðhefur minnst á milli handanaog minnsta bjarkir sem að verðurauðvitað fyrst fyrir þessu og ég minna viðséð samfélögsvo á mjög lágum kyrraafsegjumþar sem að flóð oghafströymur og farnar að valda baramjög miklu hættu, þannig að þetta er raunveruleikifyrir sumt fólk envið bara horfum stöðiðþetta mjög illa í auðvitaðhvert og eitt við raunveruleikanema þegar hann kemur heim til okkarsjálfraAð þú nefni bandaríkinog ég veit, Sálverið, þú er nýflutt heimfrá bandaríkinum eftir nokkur ára dölþarGengur ekkier ekki svolítið tilí því að þungavíkta ríkieins og bandaríkin séuhluti af vandamálunum þar sem séu viðað innlega þessa stefnu?Ekki spurning og hérnaþað náttúrulega gerist við fósettaskiptið aðég vilt hafa tekið viðsko þá breytist þetta og margirsvona segið betið, þú veist, okkur en viðekki að stressa okkur á þessueða bandaríkin er ekki að gera neittþáskiptir okkar litla ekki nokkurtil sköfum hluten skoen mín reynsla svo sem aðþví að vinna og bú í bandaríkinumhefur verið svo aðað ég reyndarfinnst mér svona samfélöginþau sem aðmaður þekkir best tilþau eru nú mun róttækariheldur en það sem ég hef kynst á Íslandi skoþá kannski hætti það hjarnasten hérna þarog fólk er farið þegar aðhérnasem sagtríkis yfirvöldiná hennumallríkisplaninu er ég aðþá að ég er að tala um eru orðinsvona óheirilega íhelsumeins og baramjög varasumeins og nú erþá hefur mér fyndist sko fólk breyðast viðí með því að nokkuðviðskulumbar gerir eitthvað hjá okkurog það eru þú vitiðþað eru borgirsem að hafa tekið fórustuna íloslasmálunumog það eru borgir sem að hafa tekið fórustuna í loslasmálunumþað eru sveitafjöluinþað erunágrannarog hérna svonaminni hóparog það er eins og oftagræsrutin náttúrulegagetur gert ákveðna hlutiog hún er að gera það ákveðnasvæðum í bandaríkjónumþað er ekkit í frettunumog það er náttúrulegaþað skiptir miklu meira málihvað alriki stjórnin vil geraalveg eins og þegar að Parisas Obama varog fór til Parisþannig að það erualveg rosalega alvarlegtog hérnasko en hvað gerum við þvísko eins og við segjumþetta er svona hefur fólki sem ég þekki bröðist viðog mér finnst að við getum alveghafa okkur eins á litla Íslandivið erum bara stærðið eitt sveitafjöluí bandaríkjónum sem að segjaég ætla ekki að láta þennan kallstjórna því hvernig ég hugsa um umhverjuég ætla að gera það sem mér finnst að vera réttog hérnaþannig ég held að þaðsko maður má ekki gefast uppþað er líka svo stórhættulegtAxel, þú getum sagt okkur eitthvaðen það er náttúrulegauppgjöfen hérnanei, nei, ég segi svonaþú veist, ég held að sévið verðum aðsko við getum ekki látið reka á reyðanumég held það sé ekki valkostursko og við erumvið getum gertí það minnstasko reynda að fylgja eftirþessu sem við erum búin að segjast alltaf að geraog ég vil þá sé óskaplega flókiðen við getumvið getumvanda okkur beturhugsað út fyrir kassanger ekki það sem auðveldast erþað er líka einn ástæða fyrir því aðþað sem kallaði er vegartryggðeða pettipendisíað þú gerir gerna það sem ersko, þú veist, það gengur velþað var gerna fyrir nokkrum árumþá var þetta svona gertog það er bara langt þægilegst að gera það svolítið áframþað er bara mjögmannlegt að gera þannig og við erumallir önnum keppnirog mikið að gera allstaðarog hérnaþú veist, það er svo flókið að breyta, það er svo erfittþað tekur svo mikið átæk og þannig aðþannig verður ákveðin treyða tilþannig aðþetta er nú eitt svonasem við getumhaft í huga þegar við erum að reynaað gera eitthvað en sannarlegaþegar reysaveldinhafa sér svona eins og bandar ekki núnaeða alri ekki stjórnir gerir þá er það skiljulegtEn þú nefni græsrótina og þú segirborginna taki hérna ákveðfrumkvæði þessum efnumÞetta er ágætt að bæta því við þáað ef þú tyggur borginna semsöfnuðið inn í landinu sem eru 288að 2017þá samþýtti kirkjöþingnýja umhverfstefnu fyrir kirkjönaog það er tæpt 10 árog þar varbent á nöðsinþess að taka upp sjálfbarnisamileg ábyrðog breyta hegðun og lífstilogþýrt að vera sínilegraog svo næsta ára eftir þá varaðgerða á allum samþýttverkefnalisti ogtímasettir atbyrðirsem fólusti því að fara ákirkjöjarðirna sem þó eru enþá til30 og nála þvímeð skórakt og endureint votlendis í hugaog við fórum ég og starfsmaðurinn sem var þáað haldur eins og sýraumlandið að skoða þessa jærðirgerðum útækt2019 ápressettersjörðunum og kirkjörðunumsem eru þó eins og ég segðifullt af þeim þannigog árið setna2019 var samþýttá kirkjöþingi orgu skiptistarfsfólkkirkjunarmeð það að setja plæðsistöðará pressetterum og kirkjummeð litlu fjármægni líkasíðan var samþýtt 2019að lýsa eftiryfir viðbrasástandi ílafstafsmálumstjórnund voru kött til þessþað var enda tillaga um neyðar ástanden kirkjöþingi varmeð orðhengisáttog samþýtti viðbrasállunog svo á sama kirkjöþingivar kólefnusjöfnunferðalaga starfsfólkkirkjunarsamþýtt að gera þettaog síðan var farað að framkvæmaþessa samþýttirog það varendurinn dólend í skálholtiog tilstofað að geraá kólfröðu stað en þá strandaðþað á fordlefa úttækt sem kostaði2 miljónir og kirkjum var þáreygin með 3, 4, 5, 600, 700miljónir halla og það fengustekki peningari þaðsvo gerist það 2022að heimsmarkmið saminuþjóðanaeru gerðaraleiðarvísi alls starfskirkjunarog að sjálfsögur þetta ákveðaðer þenni stefnmótunsem bindursöfnniðið landsinsí raun og veru til starfaog gefur fólki umbóðtil þess að gera eitthvaðí þessa átt heima hjá sérog græna kirkjansvo kallegasem er líka til í Danmörku og svíð þjóðveiter svona einhver atriðtil að draga fram þessa þættií starfi kirkjunareins og bara smámunu eins og þaðhvað það þótt að erna og notaeitthvað sem er þápasslæra fyrir náttúrunaheldur en eitthvað frávirtog nú stendur til aðleggja nýjaumhverju stefnu fyrir kirkju þingnúna í oktoberog þess að ég viti nákvæmlega hvernighún lítur út, hvort hún verður samþektaeða þó í marsþannig að kirkjan, þjóðkirkjan sem slíker að gera fullt í þessum efnumað reyna að vekja fólktil einhverja verkaþó án þess að skipa því til verkaheldur að reyna að vekja þaðog ég hugsaði um það aðef við vegnumspann í dagog þau eru að fæðastþað tekur svona 30 ára að gera það að lækni25 ára að gera það að kennaþetta tekur bararosalega tímaþessi umbreytingen við viljum að þetta gerist bara svonaeins og skot, sem er líka nöðsynakniþetta er svona þersag líkaen kirkjan, þjóðkirkjan húnhún vil greinilega gera ýmislegtog er að brasaen þetta er greinilega gott dæmiþarna erum við að tala um innlegging á stefnusem á stopnumsvo má bætaði við að nánast í öllumkirkjubænunumhverja einasta sunnudegí nánast einhverjum einustu mersuþá er sagt að við vinnum ljóksinsverkmeðan dagur er og getum örugstæðiframmi fyrir þér er að við vorum líkurþað er kvartningi til þess að vinnaljóksinsverkþið er að tala um þaðjá, já, ég minnaljóksinsverkég minna, það ætti nú að veramér finnst að líka svolítið beint viðað kirkjan ættiað það ætti eins og heimsmarkmiðinjafnudurút í ríma fátæktég menna, þú veist, þú leist biblíunað ég lesa náttúrulega hann að þannigað mér finnst hún vera núast um jafnaða mennskuog hérnaog reynu og glukka hérnamjög svona næstum hverjum degiþó ég tilheri ekkisafnuðien hérna það erþú veist, en maður geturen hérna það erþað er, ég held að sévið getum öll gert sitt hvaðen eins og viðtölum bandar ekki, þá skiptur þettamiklu máli aðlíka aðhithistuðalríkið hvers sem það erhversu stórstog það er í okkur erum viðþú þessi, hvað erum við að verða, 400.000að hérna viðvið göngum líkaað þeir fariað þeir leiðimáli, þeir eru búin að segja að alltaf gera þaðog ég held að þessu allirþú spyrð yfirvöld, þá eruog þú veist, þetta er settinn í nánastallar stefnureinhvers þar getur fundið þetta orðen hérna, hvað þýðir þaðþað er svokannski þýðir þetta bara samankonan heima var ekki búin að segjaað þú upp, þú ert ekki búin að ekki um heimjá, já, þetta er þaðþú ert að þú nefn blauen þú þorkið, takk þú aðeins enna bóltaþví að nú erum við búin að tala hérna um jákvætt dæmiað þjóðkyrkjan er með virkum hættiað reyna að koma þessari stefnutil safnaðarinsgetum við hérnalægt eitthvað af þessu í sambandi við baraokkar ofinbera kerfi, stjórnaráðiðog almennt ofinberastofnanirþannig að við sínum alveg árangurég veit að við erum að sína árangur í að endurheimta völdlendi, en það þarf meiratilgreinu. Já, sko, ég held aðer nú afturingangsvara þínstjórnveldþurfa að sínaþá ábyrgð að hafa þetta máladaskraog það er ekki búiðað taka það bara að daskaþó að séu önnur málsem að þurfa að sinnaþá er þannig aðstjórnmálafólk verður að átta sigá því að það er kosiðtil þess að vinna aðöllum málumekki bara einstökumvöldum málum. Og þetta máler mál sem þarf að vinna áframog það er ekki þetta að setja það á hillunaog segja bara að við ætlum að gera þaðsegna eða gera það alls ekkiþað er ekki búið. Ég held líka að það sé mjögóskensanlega, þegar þess aðmín tilfinning er svo að ungt fólk í dager miklu meðvitaðarumhverfi, náttúrunarafslagsmál og annarslýtheldur en sminkinslóðarog samt er einu bráðungurog ég held aðþað verður ekkert komist hjá þvíað taka þessimál upp og það er kannski það sem aðmaður hefur ágjörðan núnaþetta hefur verið leigiðnýðriog ég held að við hefum nú nefndaðþarna í ingangunum að þetta værihefur verið bara tekið að daskraég held að það var sett ápásuenþað er bara ekki bóðiog það er ábyrðstjórnvalda hérna að sjátilistað þetta mál séu að daskavegna þess að það skiptir máli og réttinsog alltaf fórið nefnir á þaðhvert og eitt fyrirtækihver og einstofnungetur gert sitt í þessuog náttúrulega hver og einn einstaklingurum leið og stjórnvald hætta aðíta og bota í þessum málflokki þáfylgja aðrir í kjörlfariðog setja það aftar á daskarnahjá sér og ég er eflig baranært að dæmi aðég er nú starfað inn í lífriðsjóskerfinulengi og þar var orðiðmjög algengtog eiginlega bara reglaað sjóðið sem er fjárfæstirí Ídlumis í bandarikjónuvoru með umhverjastefnuá sínum fyrirtæki og þau gerðu kröfurum fyrirtæki um að þau væru innanákveðina markaog þetta væriþá gerðu kröfur á sjóðina líkaþað væri umhverjastefna hjá þeimog umhverjastefnanumhverjastefna hjá fjárfæstumskipti verið lúmálivegna þess að stór fyrirtæki sem að minga oftgríðalega mikið og eins og baranokkra íslenska þjóðiraðef það er ekkit semknýr áumað þau standi sér beturþá er þetta yfirlega það fyrstasem að láta róaog maður tók eftir stjórnarskiptiní bandargjónum að þádætt þessiþrýstingur mjög svo uppfyrirhjá þessumstóru fjárfæstingarsjóðumþessum stóru fjárfæstingarböngumsem er starfum allan heimsem voru átti mjög uppteknið að þessumeð öðrum orðum að eftirstjórnmála mannaí þessum málafólki hefur afleðingarafleðingarnir eru ekkit endilegaþað að ganga í fíl útum einhverju parísarsamkómulegimjög fyrir það er að þú hefurslemt fordæmið, þú gefur slemt fordæmiðþú ert vond fyrir myndog þú gefurímsumá markanumákveðiákveði heimilttil þess að fara að veita afslætti á þessu sviðiog þar meðrofnar einhvers konar keðjábyrðsem við berum samiðilegasem mannfólkað því að við berum öll ábyrðekki bara sumir, við berum öll ábyrðog við verðum einhvern veginn að tryggjaþað að minnstakvæmstu stjórnmálamöndirsem við kjósumsé að lámarki að taka þátt í þessuogþá er nefntið náðanef þú ert að skrifa undir eitthvaðsamkómulegaþá ert að því vegna þess að þú ætlar að standa við þaðef þið tekst ekki að standa við þaðeða hættir við að standa við þaðþá er kannski bara heðalega að segja sér frá þvíheldur en að vera þýkjastað vera í einhvers samkómulegisem er ekki að taka þátt í það standa viðen þú myndir líka að segjafyrir ekki að það semþað sem bindur komandipólitíkusa er það semþeir á undangengu og gerðuog þetta er líkaí samtum umhverjastefnuna og fulltaðisem við erum að geraað við erum að binda framtíðog ef þú ert að losaþá verður að segja það frá þvíog það er óbyggilega higgilegaað stjórnmálumenn segja baravið ætlum að leggja þetta niðurheldur en að hunsa það vegna þess að það er krafafortíðar til samtíðarað vinna fyrir framtíðinaJá og þetta er líka snýst bara heðalegaog koma reynd fram og segja bara hlutineins og þéref að þú ert með stjórnmældsem að hafa bara yfir höfuð enga ágjörá lofslagsmálumþá mjög heðalega kakkar kjósundumað segja það bara reynd út og segja bara við ætlum ekki að vinniþess að við ætlum bara að vinni ykkur allt öruÞað er það sem er að gerast í bandaríkumEn skilur þú það þóheldur en að þú veist að þvíkjastJá það er ákveðin heiligÉg er ekki að segja þessi skinsalega afstafaen það er þó umbyrstu hverstu afstafaNákvæmlegaÞetta er mjög mikilvæg punktsem komst inn á hérnameð sko markaðinaog því að markaðirþeir eru kannski það sem aðskosem ég held að það sé svolítið kjarnimálsins, þegar okkur er text okkur ekkiþetta með sjálfbarninaað því það er einhverju sem er að græðaMarkaðir eru stílarinnog það sé hagnadurog við viljumhella lífyrirsjóðinir okkarsjökja að tapa mikluer það nokkuðþetta er svo inngróð í okkarkerfi að við þurfum að græðavið þurfum að eitthvað þarf að bera hagnadog þessna er líka mjög hættiðþví að þeir sem að hafa völdsem eru gerna þeir sem að hafaráða yfir fjármjörnunumlíka, að þeir hafiáhrif á þessar stefnurog áhrif á það hvort þúlætur hana bara að afdangastog gerir ekki dýnieða henni eins og í bandarikunumsegi bara glemt þessuog hann bara já, ok, bara út með þaðþú veistþetta erþetta er óskráðþað er voðalega erfitt að komast að þessunefnum með einhverju skovirkilegri rannsóknarmennsku og farataka mikið viðtölum og grafa djúftinn í kerfið hvarhverjir er að hafa þau áhrifað við látumþetta með hagnaðin gangafyrir öðrueins og efnaslegaSvo getur við þessu nefna það í þessu samíkiþað er líka hægt að horfa þetta út frá þvísjónuráðni aðfyrirtæki sem aðámarkaði sem eiga að skilaeigundu sínum hagnaði og við erumalveg meðvutum þaðvið lifum í kapitalísku kerfi hérnafyrirtæki sem aðhugsa um umhverfismáleru bara oft betur eginog ástæðin er bara svo aðþú þart ákveði skipula og utanumhaldlíka fyrir þessa þætti og þetta eru aðri þættisem kannski er ekki alveg í bókaldunumeins og hínireins og ég nefndi að náðanásrekningur umhverfismálaskiptir líkamáliþess að reynslan er svo að fyrirtækisem eru að leggjaí alvörunnirekt við þennan þátt í starfsefnumsinni, þau eruofta til bara betur eginskipulaðri og vita hvertþú eru að stefna og átta sér líka á þvíað það er tilgangslust að seljavöruna ef það er ekkit fólk til þess að kaupa hanaMér veistu við erum að komameð það á kunniþetta er sameiglega ábyrð okkar allraen það þýðir ekki að berahana bara einhverstaflega hljóðiþað er heima út í hodnivið þurfum að bera hana með einhverjumofinbyrum hætti og þá talaað því þú talar um bókaldað þá þurfum við að geta sínt fram á að við séumað taka skref og stjórnkerfið okkarí stjórnaráðið hefur verið að inlegahenn grænu skref til að gerasínilega þá vekkferðsem að stjórnaráðið hefur viljaðleiða sitt fólk inn áþannig að gera stefnunað sínilega með einhverjum hættiog af því að við þurfum að skilaásreikningum, það er bara skildalagalega skilda, þar þá ekki baraleggja slíka skildu á herðarokkar, bæði fyrirtækjan okkarog stopnarnanna í ofinbærakerfin okkar, að þau skilibókaldinu sín og að þau síni að þau séuað taka þessi skref og ná árangriJá, líka það séreynilega, getur morga líkaþannig að ríkiðsé meðendurskóðun, þannig að það sé einhverjaendurskóðandi sem sé að farayfir bókaldið og sé aðfylgjast með því að við séum aðað reynaað minnstakostiðmeð salar á mætti að vinna því semvið höfum skriðið undir. Einn sem við reyndumeinlega eitthvað græn fjárlög og við settumeinhverja grænar áherslur inn í fjárlögafrimvarp, það er líka eitthvað semað var sett á pásu því miðurÞetta er svo græna höggjurÉg held að það sé aðsverðast neðast um tíman okkarÞannig að nú held ég að sé komi bara að þessumsjálfsæðaliðí öllum svona þáttum að það eruhinn flegu loka orðEgu að byrja á þérAkselHelst ekkiÞað var mjög ónægt að fá að komaog tala svonasvolítið tæptungulusten ég er náttúrulega ekki tals með þjóðkirkjunasem slikra, heldur bara sjálfs mínBiskup þarf að vera tals með þjóðkirkjunahann er um byggðen hérnajújúloka orðin bara reynum að vekja fólkog vöknumog höldum vöku okkarog þessireystanda svo að það er svolítið beturlengurSvo morgunVissulega, já, ég held að það sé líkaþú veist að við þurfum aðaftókruði hvað meinum við meðþví að tala um sjálfbændi, hvernig notum við þetta orðer þettaeitthvað sem stjórnvönd vilja geraog segja það bara mitt sattog við hefum settþetta í stefnurvið þurfum að vera svolítið dölir að fylgja þvíeftir hvernig við innlegaðum stefnurog það er alveg þekkn í þvívið getum sett okkur hvernig við náum að kunna skrifumog svo framvinsþú veist, endurvinnsla er eitthvað semer svona, mér finnst það einu frekarað draga úr neysluen kannski þessi ofbúrslegaáhersla á hérnasem er vissulegaég er ekki að draga úr endurvinnsluen ég held að sér samt mikilvægur að dragakannski úr neyslunniþannig aðen við getum, skoþað er alveg hægt að við þurfum að vinna betursamanþetta er eitthvað faglegt viðfánssefnivið þurfum aðátt okkur á því hvarskóin kreppir, hvers vegnaeru, hlutin er ekki settir inner einhverju að reyna að hafa áhrif á þaðreyna að kortleikahvarvöld og ákvarðan er lykkaog fylgja því svo eftirhvernig okkur gengur að einlegaþví að ég held aðþannig getum við svona nálgast til að fara góð og sannaÞetta fara góð og sannahefur náttúrulega verið mjög góð lókáðurEn þú verður bara bjóða beturJá, ekki að þetta voru erfiJá, égtekk bara undir þetta, við erum baraá þeim stað, við þurfum aðsetja þessi mál aftur á darska á bursi frávegna þess aðvandamáli sem stafa á okkurog okkar heimi mun ekkert hverfaalveg bursi frá því hvaða pólitísku skoðanavið höfum eða hvaða stefnum við setjumvið stöndum bara frammifyrir verkefnum sem við þurfum aðleysa og annarkorteinhendu okkur í að leysa þauog gerum það fullri alveru eða þá baravið stingum höstum í sandin og þá muneitthvað gerastog hérnaþað getur enda yllaen annars mjöggaman að koma inn og ræða þessi málvið ykkur alltakk sem við leiðistmér finnst þetta líka að hafa verið aðfa gaglegtað láta gamin geysa um þessarlendur í eitt klukkutímamér sínist að við séum komunaþessari niðurstöðu að þetta sésameilegt verkefni allra og þá erumað tala um bæði einstaklinga ogstopnanavið höfum að tala um græsrótt, borginnarsem geta tekið frum hverfiog að kannski aðsmækka þess niðurskovandamálið, það verður svo ótrúlega stórstef við ætlum aðleysa allan vandaheimsinshér og nú eða hér heima hjá okkurmér finnst mjög mikilvægt aðvið hafið svona líkavarpa ljósi á það að við þurfum aðsína frá árangurinn okkarog við þurfum alltaf að vera meðvitið um þaðað við erum að þokastí rétta áttþannig að við höfum ekki að gleyma því að klappa okkur á bakifyrir þau skref sem við þó tökumen ég vil bara þakka ykkur hjartalegafyrir komuna, Aksel,Salvor, Þorkjellog ykkur fyrir að hlustakæru áhraundur og hlustendurKolbún Haldarsdóttir heiti égog fyrir höndur ítstjórnar Grænabóðsinsþá þakka ég fyrir okkur