0:00 0:00
Í spilun núna

Umræðurit

Það er fyrir aðalJá, já, annar er frangotastjórisamorku, það er að segja finnurog hinn er frangotastjóri samtakaferðarþjórunstunnarÞað eru menn sem vita allt um þettaog hérnaég fannst alveg ástæði til þess að ræða viðum eitthvað annað en sjáraog du að landbúna þaðÉg samála því, mér er þetta skemmtlegtLærðu þig eitthvað á þessu?Jú, jú, ég lærðiÞetta var svolítið tæknilegtJú, ég átti, sko, ég skildi mjög lítiðJáOg mér fannst þetta líka gæt baraþeir voru mjög hlutlausirÞannig að mér fannst ég ekkit andlaeins og ég lærði kannski var að þetta myndi ekkit að hafaeinhver galin áhrifá báðu þar aðtunni greinarÞeir voru, og sérstaklega ég há mérkannski, þeir voru doldið mikið að talasvona um reglugerðirog lagabálka og eitt og annaðþað var svonakannski misauðveld að skilja þaðJáEn eitt af það sem ég spurði þau var barahvort að eitthvað myndi breytastí þeirra gerum ef að Ísland gengií Európa samanÞað er þannig í Európaréttunumað hvert og eitt ríki hefur forraðiðyfir sínum náttúrulegundumað því margir sem að það eru nýttaref það verður það nýttarþá eru samieurópska reglur sem gilda um þaðþannig að það sem ég hef lesiðþá er ekki auglu spreytingsem að verður á þvíef þetta er því já að það er því fariðí fulla alltVið erum með ímis mál þarnasem aðer ekki alveg klart hvort að verðieitthvað betri innanEurópa sambandsins enn utan þessog kannski má segja að í öðrumaðtunugreinu sömum erhægt að horfa á þettameð einhverju leiti skýrarþar sem þú ert með sjávarútags kaplaþú ert með landbúnaðar kaplaþú ert með kapla um orkumálauðlindirþað er engin ferðarþjónustu kaplien samt hefur ferðarþjónusta bæðigríðarlega áhrif á samfélagiðá gríðarlega mörgum sviðumog alls konar mismunandi lagabolgarsem að hafa áhrifÞað gangið er um samandi myndiKannski grundvallaratriðum ekki breyta neittrosalega miklu fyrir það hvernigsvona aðtunugreinin virkarhvernig ferðarþjónusta virkar á ÍslandiÞví að við erum nú þegar hluti afsvona þessum inri markaði ESBsem að gerir það að verkumað við getum fólkferðar með ekki þetta komiðingaþannig að þess að sína vegabreifinnan Evrópuvið erum hluti af svona þessu sameilalandamærakerfi sem að sengjansamningurinn gerirog fáum það svona upplýsingar um fólkog annað þannig að það er allt svona samræmtþegar ferðar með koma til Evrópuhvort er koma til Íslands eða Þískarlans eða hvaðutan eins og voru bandaríkjónumþannig að það er svonaþað gerir allt miklu öðveldra í aðfyrir Erlanda ferðar með hana komingaðSvona það sem að þeirvirðast svona teljaer að að því að Íslandier í ESað þá sé kannski ekkisvo mikið sem henni breytastmeð einhverjum í ESBen mér fannst það allavega að vera svonaþað sem þið sögðuSko mér fannst hann í hérnaferðarþjónustinniJóhannesverið að tala umað mögulega gæti þáþú veist, hollabandalæðiðvið sérslæg að þú kýna breystog að það sé verið að kaupa þess að kýnafyrir sko bíla, bílaleunarþað getur haft einhvers svona pínu áhrifen samt að getur eitthvaðað hafa ágjörðiJá, það er rétt, hann talaði alvegÍslandin með frívöslunarsanníku í Kínasem þýðir að við getum flutt innkínuaskar afbílaánþess að það er engi tollalæðir á þáen í Európa sammantinuað þar er lagðurheld ég 15% tollur á kínuaskar afbílasem þýðir að þá myndukínuaskir afbílar hækka um15% í verði eða verður selgt til Íslandsþegar við erum komin í Európa sammantinuþað er svona konkrætt skýrt dæmiþað hvernig þetta virkarSvo er þetta annað sem að þúast að velta fyrir þérþað var hvort að ramagnmyndi að hækki verðiEf að auðvitað stekkief að við verðum ekki nógunógu einbitti því að passavið höldum áfram að byggja upp græna orkuframlýslueftir að það er alltaf fjölgjafinn sem notar ramagnog það er að koma ný fyrirtækien ef við erum alltaf bara með sömu framlýslunaþá hækkar verði á Íslandialveg óhagðið ESB og bara eins og það er í dagog verðið er ámarkaði núnaþess vegna þarf að hugsa mjög velog það er þegar í okkar lögumog leiðir afevróskum lögumþað sem er kallað erennsku orðið er affordabilityþað er bara að orka sér okkur viðræðulegu verðier grundalega þátturí öllum orku lögjumESB og nærþá líka hingaðinnÞetta er alveg áhagvertaf því að þessu umræði hefur verið daldiðog eins og þú sagðið þér skodaldið mikið í því sem aðdraðandameð orkuna, hvort að orka verði bara hinnlegaseltu að landi, fannst þér svonafannst þú að fá svörfið við því hvort að það væri mögulegi?Mér finnst það sko eiginlega að tala um aðþað væri ekki að fara að gerasten ég hugsaef við myndum gangið í Evrópsamöndiðog segjum að orkaeins og það er óslægt dyrst í Danmörkuað rafmagn og þettaer það ekki svona skrítiðvið værum líka í Evrópsamöndinuog það væri bara gett ódýrt í okkurmyndið það ekki hafa einhverja aflengarég trúi bara ekki að myndum ekki þurfa að gefaeitthvað frá okkur til að reyna að bjargalöndunum í þessu samöndiEn sko eina leiðin væri sæstringurþess að flytja orkunaog eins og reyndar, ég spurnasérstaklutið þettaþað er ekki að bútið nógu stórt batteritil að fara með þetta heðanþannig að þú þarf bara að vera með sæstringog ég spurði Finn og hans benti áað meða viðþað sem svona flestir segjaað þá munið Evrópsamöndinu ekki getaþvingað Íslandika til að leggja sæstringÞað er ekkert sem gerist sjálfkrafið þvíog þau nefna það að það hafi ekki veriðhægt að finna neyndæmiþað að sæstringir hafi verið settirí óþökk einhverja ríkjaen það er leifisveitiga valdið og samtalisem kemur og undan slíkri framkvæmthjá aðaldaríkjunum sem aðeiga í hlut þó að vissulega sé samstarfá milli ríkja í Evrópuog það, maður drefur ekki döl á það aðá meilandinu það sem að ríkieiga landamæri og fólkferjabyrja bara til vinnu yfir landamæri og það er mikiðnávíi, þar er markmiðað reyna að ná út mestu nýtninumestu hafkvæmniðni á orkumarkaðuog þau vilja tengja saman vegna þess aðþað geta bara verið skilirði sem aðgera það sérstaklega hafkvæmt fyrir þau ríkien fyrst og fremst er það svo líka hafkvæmnisem ræður því hvaða ríki erutengt og það eru ríki sem að hafatengst innan Evrópuá meilandinu eða innanEvrópusambansir sem að telja sem bara hafa hafthagaði, það getur líka verið bara viðskiptalegákvörðin.Þannig að sem sagt, ef að þetta erég ætta, þá erþað sem að, hérna, þetta er alveg ég ættaað í sumu löndum þá hafa neitundur verið að kvartayfir því að, hérna, vegna þess aðþað verða að selja rávorkumillilanda, þá getihérna, norskur almenningurkannski lendur í því aðrávorku verða hækkar og þeima því að norðmennir aðselja rámag til syþjóðureða Danmörkur eða bara inn á þetta sameilega kerfiog það hefur alveg verið umræðaðþar og í fleiri norðlandumþannig að, hérna, enþað er kannski minni hætta átt að gerast á Íslandinemaði að finna...Já, ég var ekki eins og mér að hugsa, sko, hvernig þú ættir að flytjaþér á milliMér fannst, sko, smá fyndið að hugsaút í þaðog t.d. ég kom á þetta með Kínaog Bandaríkinn, að Kínasé að byrja að flúa til Íslandsmér finnst það, sko, mjög skrítiðég veit ekki af hvernig mér finnst það svona skrítiðen mér finnst það mjög skrítiðog það er í raunnikínuveska ríkisflugfélagiðer Tæna, sem er í raunni ákveður aðað byrja að flúa til Íslandsog vegna þess að þeirtellja það sem þar stjórnaað það sé góðviðskipta ákvörðun og Kínahefur svona veriðmjög ákvætt í því að ebla viðskiptatengsl við Ísland bara almenntog kínuveska ríkisflugfélagiðeru auðvöluslega því að stýrtakínuveska ríkinu, þannig að það hefurnú eitthvað með þetta að gera líkaþetta er búið að eitthvað sem að kínuveskasendir að á Íslandi hefur hljumist talað umalveg frá því 2018 og 2019að hérnaað það sé áhugir fyrirJóhann er svona það fordaldiðvið að lifa þetta sko, að hérna fannst mérJá, hann gerði það skoog þeir eru bara, minna þetta er barastór markaðurþað er að segja kínuveski færðaná ÍslandiJá, þetta er bara hjút, en við erum þetta bara ógust að fyndiÞetta er búið að skellaÞegar ég hugsa, er það ekki ógust að fyndi að fara til Kínaeða verður þetta létt?Ég hef fariðOg hvernig er það?Það er bræðiÉg hef vært að 98og hérna, að rosa lansi þaðað millangra frá afturÞú getur gert það í oktoberJá, já, jáeins og þú orðaði þaðfara að sofa í keflaðiog vakna í BeijingEn þú ert líka aðeins að pæla í vegabrjöðumHvað var það sem varst að spáði?Þú sko, út í aðmér finnst allt svo skrítiðÉg er búin að fatta það nýla, mér finnst bara allt skrítiðMér finnst mjög skrítið, ég manni hvert ég var að faraÉg er búin að fara það svolítið í svimarog ég fór eitthvert og ég tók ekki uppvegabrjöðum mittog ég hugsaði bara, það er mjög skrítiðút af því að ég finnst hlaðihvernig veit einhver að ég sé aðferðast um Evrópu, skoÉg var alveg verið að stoppa þérÉg var eftir að stoppa þér út í Danmarkuog þau trúði ekki að ég væri ÍslandingurÞau fannst mjög skrítið að vera um Íslandst vegabrjöðog svo var ég núna að hugsahvernig er því að lappi gegnen fólk bara búið ákveðaað ég sé að koma frá EvrópuEn það sem gerist náttúrulega er það aðsko, þú lendirá mismöndu stöðumá fljóðallöðumeftir því hvort það er að fljúa innan segjanganeða koma utanfráEn það er svo í keflaveikað þú komið voru á bandaríkjunumog þá færst að fara gegnum þessi hlýðEn gætir þú, þú veistgætir ekki einhversagt bara að vera að koma fráeinhver landi sem er ekki innan þettaShenkengog farið svo bara flakkum Evrópuog engi pælið í því, og því hann er að fljúa um EvrópuJá, alls það er það sem hún kemurbara það sem hún lendirþá þarf þú, fyrst í fljóðallöðunni sem hún lendir áJáþá þarf það að fara gegnum einhversonu hlýðEn þegar umlegur komin í gegn, einri sniðEn er það ekki létt að halda sér inn í Evrópu?Jú, þú getur að gera þaðeinsamlegt allavegaJá, tilfinningað þú vilja að það sé bara fylst niður okkuren alls beturJáÞetta var svonamjög verst áhugavert að því að eins og við sagumþetta eru tveir gerar, orku gerinog hérna, og ferðan manna gerinAf hverju áhuga það að taka þá saman?Jákannski bara vegna þess að þetta eru svonaþetta eru gerar sem aðþað er kannski ekkimikið verið talað umog svolítið óljóstfinnst mér, eða fannst mér kannskifyrir þessi viðtöld, hvaða áhrif mögulegengangu að ESB myndi hafa, ef einhverÞegar mér finnst alltaf mikilvægt að faðaallir þess að segja okkur, heyrðu þau, ok, þettaþetta er svonaer eitthvað raunverulega að fara að breytastog mér finnst þetta svona báði vera á þvíað það væri ekkit að fara að gerasten svo rættiði líka mikið umhérna, ég er samninginog ég ákveða að spurja þess út í það í lokinsko, hvort að þeir hefði einhverju áhugjuraf því að staða hansværi að breytast og hvort að það myndi þáhafa mikilvægtAnna sem ég held að líka kannski verðisvona fái auki vægi, til dæmisef verður nei, hérnakemur út úr þessu, að þá er samt hagsmuna gæslaen gagvart, Európa-reglunum og því semkemur og grundvægt er samninginsinsgríðarlega mikilvægtog við höfum við hjá Samórku verið að standasvona ákveðinni tilröðin með þaðað við reyna að gera okkur meira gildandií Brussel á grunn til því EAS-samninginsinsí samstarfi við þjóðir sem að viðþekkjum vel til, með erum á Norrænuog Orkurskristófunu með starfsmannsem er þar til þess að eigi samtölumtil að koma á framfæri upplýsingumsem er alveg hægt að úti ílagasettikafærleiru. Það er ekkert alvegörugt, það er ekkert örugt í veröldinnien hann hefur verið gríðarlega mikilvægurfyrir Ísland, hann veitirtil dæmis ferðarþjónustunnimjög mikilvægum grundvöllfjórfrælsið, tryggjirfrálsa för fólksamilli landafjármags og hérnaá atunni lífsþannig að við náttúrulega byggjumokkar ferðarþjónustuí rauninni að stórum hlutaá erlendu vinnuaflisinn kymur frá EASlundunum ogverðum að gera það einfalla baravið erum lítið þakker við örri þróunirí öllum atunugreinuog þeir segja þaðþeir eru alveg á því að hérnaog kannski Íslandikar eiga að faraað hugsa meirum eða samninginog Jóni Stórtil þess að það var mjög mikilvægtað Íslandikar myndu óhá þvíhvað gerist eftir vik og í þessari atkvæðagreinslufara að hugsa meirum þaðhvernig við ætlum að gætaokkar hagspuna gagvartgagvart Európuhvernig við ætlum að hafa áhrif álögjöfuna sem að kemurfrá Európusambandurinn til Íslandsí gegnum eða samninginþannig að þau voru alveg báðir á því aðvið þyrstum að fara svona kannskiÍslandikar sem þjóðaðeins meira að pæla í þessum hlutumEn hvernig getur þau breytt samning?Hann er alltaf að breytastþað er endalust verið að semjaeitthvað reglur eða búið til eitthvað samningaEn má það baraÞegar við gengum inn íEES samninginog getur hans að bara breystbara endalust og við erum ennþá baraskuldbundin honumSjálfu samningurinn breytastnáttúrulega ekki nema báða hlýðarsíðu samninga, þar að segja EES er ekki annarsog ESB er ekki hins vegarEn við erum hins vegarað taka alls konar lögjöffrá Európusambandinuí gegnum EES samninginsem að við náttúrulega höfumengin bein áhrif áen við getum haft óbein áhrif á með því að beitaeinhvers konar þrýsting í Brusselþar sem að sko lögin eru settÞannig að þannig breytingarkoma í hegðarsamningumþar að segja bara lagabreytingaren allþingi er alltaf að setja einhver lögsem eru bara bein afleðingar því að við erum í EESÞannig að þannig breytingar verðaen sko sjálfu samningnumverður ekki breyttnema að segja samanlega þaðSvo reyndi ég líka í lokinað fá það aðeins til að spá í spilinFeknum kannski ekkitmjög skýr svörfæðEinar sem við treystum í þess að spá fyrirumer að það meðum bara að hækkahittast í hérna með hverjum deginusem líðurog við verðum að vanda okkurvið verðum aðsem samfélagi geta komist í gegnumog svonabara röggræður, virða skoðanirvirða nýðustuðan að hver sem hún verðurMér finnst mjög erfitt að spá um þettaeins og staðan erÉg sefla svolítið frá degi til dagssem það hvað muni gerast í þessuÉg held að út frá því hvernig þetta er í gangiheld ég að dagsformið, þannig að dagana fyrirí umræðið þáttunumog svo bara flestirstór hluti fólks ákveðusem nú bara þeirra komið inn í kjörkleganHlutir eins og að það verðurÞannig að þetta er staðan, þeir eruhvoru þeirra vilti spáhvort að já að þeir neymyndi vinnaEn sko Patrikur, nú er vika í þettaÞú ert búinn að vera hérí sumar að fylgjast með þessuErstu þú farin aðánkur að tilfinningu fyrir þvíhvernig þetta fer?Mér líður að þetta verður sko mjög tæften mérlíðurskoeins og við séum að fá neiJáHvað er það? Fyrst eru bara að sjámeira frá þeim? Mér fyrst eru bara að sjámeira frá þeim, fólki í kringumer kannski að vera meira að fara að segja neiEn þú veistþað getur einmitt bara að vera fólki í kringummeð svolítiðÞetta er áhugavert að sko skoðanakannirsem við höfum séðvið erum spenntið þess að þetta sé mjög jamtEn svo getur maður horta áBrexití BreitlandiÞar bentur skoðanakannir til þessað breytar mynduákveða að vera áfram íEurópa samfattinuen úrslitin eru samt þauað breyta að fara út úrEurópa samfattinuog í setni æsif aðgrafi í Breitlandi og Íslandiþá síndur skoðanakannir að Íslandikar myndusamþykja æsif samninginmeð rétt rúmu meira hlutaen skoniðurstaðan í kostningun er svo að 60%greiða aðgrafi í gegnanumÞannig að það er mjög mikil munurí þessum tveimu tilvökuðum á því semskoðanakannir segja og síðan úrslitinuog spurningin er hvort aðvið munum sjá það sama hérÉg er alltaf bara spenntur að sjáÉg held náttúrulega að það farisvolítið eftir hverju farakjósaÉg myndi alltaf að haldaef yngri kynslu en verður djúlega að fara kjósaað það voru meiri líkur að það verði jáMér finnst yngri fólki að vera meirajá meginMér finnst þaðen mér finnst bara mjög óglægt aðmikið af yngri kynslu en verður fara kjósaMér finnst þau einhvern veginn verasmá meira alveg samaog eru ekkert búin að vera pæli í þessuog eitthvað svonaeinhvern veginn eru ekkert búin að setja þessu alveg inn í þettaSpurningum hvort það geristnúna í loka vikunniVið þurfum kannski eitthvað að mæta aftur og gera þettaeins og upp eða hvaðfara yfir það sem við erum búin að læraí sumarMá, það er svo mikiðEn það ekkiPadur ykkur, það var sétt og gottEn það ekkiTakk fyrir þaðSumleis, takk fyrir það

Patrekur og Baldvin ræða um viðtölin við framkvæmdastjóra Samorku og SAF

lau. 22. ágú. 2026, 10:33 · 18:37

Hvaða áhrif, ef einhver, hefði innganga í ESB á ferðamennslu og orkuiðnaðinn á Íslandi? Þeir Finnur Beck, framkvæmdastjóri Samorku, og Jóhannes Þór Skúlason, framkvæmdastjóri Samtaka ferðaþjónustunnar

Samantekt

1. Umræða um frammistöðu Íslands innan Evrópusambandsins (ESB) var áhugaverð, þar sem frangotastjórar þriggja aðila deildu skoðunum sínum um hvaða áhrif hugsanleg innganga Íslands í ESB myndi hafa á sjávarútveg, landbúnað og ferðaþjónustu.

2. Þrátt fyrir að Ísland sé þegar hluti af innri markaði ESB, var rætt um hvort lagabreytingar myndu hafa neikvæð áhrif á ferðaþjónustu og orkuverð á Íslandi, þar sem mikilvægi þessara atvinnugreina væri ekki nógu vel viðurkennt í evrópskum reglugerðum.

3. Umræða um orkumál snerist um möguleg áhrif tenginga við meginland Evrópu, m.a. hvað varðar verð á rafmagni og möguleg földu þrýsting í að framkvæma sæstreng, sem gæti haft áhrif á rafmagnsverð fyrir íslenska neytendur.

4. Í lokin var rætt um hvernig Ísland gæti betur tryggt hagsmuni sína í Evrópu og mikilvægi þess að Ísland hafi áhrif á reglugerðir sem koma fram úr ESB, m.a. í gegnum samstarf við önnur Norðurlönd.

Lykilorð

Patrekur og Baldvin ræða um viðtölin við framkvæmdastjóra Samorku og SAF
Sama viðtalið um ESB
0:00 0:00
♪