.Í lastinni í dag eru það gráðuýð algóriðmar, heimsokn á vinnustofu og engarými.Ég heiti Kristján Guðhansson.Og ég heiti Friða Thorkelsdóttir. Þetta er lastinn 2004. september.Þakk fyrir því að það er eitthvað.Þetta er Stóran Mandani, borgastörið Nújórkborgar á Bladamannafundi í gær, þar sem hann tilkynnti sáttagreiðslu sem heimsendíkafyrirtækið DoorDash samþykti að greiða borginni rúmar 130 miljónir bandaríkatala.Mandani vittnaði orð forstjóra DoorDash sem hafði sagt nýlega í viðtali að forstjórar ættu að nýta gráðuga algoritma til hans ídrasta.Gráðugt algrym er tæknilegt hugtag úr tölvunafræði um algoritma sem velur bestu niðurstuðuna í hverju skrefi en hugsa aldrei um loka útkomuna eða hliðar áhrifin.En Mandani sæði Nújórk og sendlaborgarinnar vera búin að fá nóg af græðiki sem viðskiptamótili.Ástæður sektarinnar sem DoorDash þurfti að greiða er vangoldin laun til sendla sína.Fyrirtækið greiðti ekki fyrir vinnutíma sendlana sem það hefði átt að greiða fyrir, tíma sem fór í ferðir sem var aflýst og ferðir út fyrir borgarmörkin.Það var neitenda og vinnu eftirlit Nújórkborgar sem að uppgötaði svindlið eða místökin þar en peningnum sem fyrirtækið þurfti að borga verður að mestu drift til starfsmannaen hluti er einnig notaður til þess að þróa app þar sem sendlar fyrirtækið sinns munu geta skráð afkomu sína og samskipti við fyrirtækið og þannig bórið saman bæku sínar.DoorDash var einnig skildað til að senda upplýsingar um launagreðslur til borgarinnar næstu þrjú árin þannig að eftirlitstofnanir hefðu yfirsýn.En yfirsýn yfir það hvernig verkefni og laun fólks eru ákveðin af algoritmum er einmitt það sem hefur vandall hjá fyrirtækjum eins og DoorDash.Oftir talaðum svarta kassan, raunverulega starfsemi algoritmana sem að er nær öllum hulin.Bandaríski tækniblaðamæðurinn Kori Doktorov hefur til dæmis fjallað um ógægt sætt viðskiptamótel legubíla þjónustunar Uber.Verkefnin sem að nýjir aukumenn fá eru svakalega vel borkuð og þægileg og þannig samfærist fólku um að þetta geti verið gott starfen hratt og öruglega verða verkefnin erfiðari og verð borgari.Hér ræði Doktorov málið í hlaðarpsætti John Stewart í sumar.Ökumæðurinn hefur 20 sekund.Það er aftur til að ákveða hvort hann þykki verkefni á tiltæknum launum, segir Doktorov.Og eftir því sem hann þykkur verri tilbúð verður örvæntingafillir í því verð launuð verkefni býðstónum í Uber appinu.Og út á þetta gengur heimitt viðskiptamótel Uber.Það er aftur til að ákveða hvort hann þykki verri tilbúð verkefni á tiltæknum launum.Það er aftur til að ákveða hann þykki verri tilbúð verkefni á tiltæknum launum.En gráði algóriðminn og ömurðarvæðingin eru ekki bara bundin við bandaríkinn, heldur er þetta til umræðu allstæðar þar sem að fyrirtæki sem að halda út í öppum eða vefvettvöngum til þess að ráða fólki verkefni.Uber, Deliveroo, DoorDesk, Volt og svo framvegis eru til staðar.Njóttu lífsins með Volt Plus og leiðu góðu hlutunum að koma til þín. Lífið er ljúfengt þegar þú fær sér tilbúð þeirri meðlumi og nút.Í síðustu viku lögðu um 60 sendlar á vegum Volt hér á landi niður störf til að mótmæla kjörum sínum.Volt er einmitt í eigu bandaríska heimsendingarriðsans DoorDesk sem við rættum hérna á það.Skipulegindur verkfalsins sögðu vinnudaginn oft vera 12-14 tíma en undanfarið ár hafi launinn hríð fallið.Þau hafi verið 35-40 þúsund krónur á dag en séu nú millir 20-25 þúsund.Við skulum heira hvernig einn sendill fyrirtækið sinns líst er stöðinu í Volt frettum Rúf.Það er mjög að það finna minimum 1000 krónur í dæmu.En nú fennast þau Россииi til 600 krónur og við mást他是a hlutum km.Fyrir eftir það er 1000 krónur í 2 km.Nú er það 600 krónur í 2 km.Eftir 3 km.Hán sem það er að bajnistuður í rættið til þjóisationsjónabli?Það er olhaðu stöðum sem það ekki þarf að fjísa.Hann heldur því þarna fram að lágmarkskreðisla fyrir hverja sendingu hafi lækkað úr þúsund krónum niður í 600 og vegalingdinnar orðnar meiri.Afhverju er verið að skera af laununum okkar en verðið helst eins hjá öllum öðrum, veitingastöðunum og þeim sem panta.En á tilfinningssendlana við röka stiðjast, eru launina lækka og verkefnina versna?Það er raun ómögulegt að vita því engin eftirlit saðili hefur aðgangað algóriðmanum sem að ákveður og útlutar verkefnunum.Til þess að ræða gráðuga algóriðma á íslenskum vinnumarkaði eru við komið með góðan gest í hljóðverið.Það er bara að vera einhvern veginn svona.Segir ég eitthvað sníðast og skemmtilegt?Já, hvað pantaður er síðast með volt?Ég hef aldrei pantaður með volt.Bara svo það sem ég sagði.Sigmundur Haldursson heiti ég og ég er sérfræðingur sem starfa í á Vaffer.Það sem að ég hafa hugsað meðlana sem landsambatt íslenska vestlunumanna og alþjóðatengslfélagsins.Þetta er í sjálf og sér kannski ást líkri siglingu akkur þessa dagana að það er svona doldið erfitt að segja nákvæðilega hvað það er í gangi.En það er ímislegt í þessu sem við höfum ákveðinu ágjur af sem erum að sinna hagsmunlu lönufóls.Og þá er það ekki hvað sísta okkur þykir ímislegt benda til þess að þarna séu bandarisk pólitísk áhrif að byrtast að sem að menn er að reyna að brjóta niður samfélagsmodell sem að við teljum að séu bísna gott.Og Norðurlöndin eru, eða allavega stjátafélagur Norðurlöndinum eru algjörlega saman um það að það er ekki framtíðasýn sem okkur hugnast.Og þarna eru við að tala um þessi upp þar sem að þú getur starfað í rauninni fyrir.Eitthvað app og appið er þinn launagreyðandi á eitthvað nátt?Nákanlega, sko það er svona einn byrtingamindin að þessu.Það eru fleiri byrtingamindir en ef við bara ræðum um appin sem við sjáum hér til þess að byrtast í fyrirtækjum eða svona volt.Það er svona margar vondar ástæður eða margar ástæður fyrir því að okkur hugnast það alls ekki.Fyrir það fyrst það finnst okkur þetta minn okkur óþægilega mikið á það.Hvernig staða það var fyrir tilkomið stjætafélaga þegar fólk sapnaði saman til dæmis nyrfið hafn.Það mætti ykkur addunreyðandi og betið já þú farið eitthvað að gera í dag, þú farið eitthvað að gera í dag og þú farið eitthvað að gera í dag.En ekki þú.Akkurat. Og valdið í stýringin á þessu, hún er algjörlega addunreyðandi megin.Og þess vegna þykir okkur nánast ósviðið að volt sé að ræðum þetta, þetta sé ykkur að verta ekkar.Sko valda jafnbæðið þarna er svo frálegt þannig að þarna sé jafnbæðið á milli aðila í því að gera ykkur að samninga sína á milli um vinnu.Sko volt í okkar, frá okkar sjónurvið, minni miklu meira á vinnu miðlun.Þeir stýra algjörlega, hvernig þú farið að verka með hérna og allt þetta.Í ofanalag er það þannig að sendilinn, hann er að taka alla áhættu og alla kostnað.Það þýðir í raun og veru að atvinnureikandin, hann er ekki lengur að taka áhættuna því að bjóða þjónustuna,hann þarf ekki að standa undir kostnaðinu við að halda henn úti og það sem að er enþávera er,sendilinn, hann hefur engin tækið til að fá áhrif á tekið myndun sína.Þú veist, volt stýrir því hvernig það er auglist.Ég sé núna, fyrir eitthvað algjörlega tiljúlinn er það að bjóða, hei, 30% afsláttur.Það er auðvöglega algjör tiljúlinn.Hérna, sko, við erum með það að fara inn í svona aðlisverðinan tíma þar sem algóriðminn ferum þetta að stýra þessueða hvað var það, fyrirtækinn búa til öppin sem eru með algóriðma og þau stýra þessum verkefna tilbóðumsem að sendlatnir í þessu tilviki geta síðan tekið.Hafnaðið eða tekið við.Sko, maður hefur, sko, heirt að til dæmis eins og hjá Uber sem er kannski svona eitt þekktasta algjörlega dæmið.Þá sé þetta ekki þannig að, hérna, já, ef ég þarf að taka leigubíl þá bara fá allir sama tilbóðið.Heldur ferða eftir ýmsum þáttum hvernig tilbóð aukumenninni fá.Þú veist, sá sem að, hérna, sá sem er alltaf fljótur að taka lélögu tilbóðin, hann fær bara verri og verri tilbóð.Þú veist, þannig að...Þannig að algóriðminn fer að gefa aukumennunum sérhæði verkefni sem að þeim myndur kannski ekki bjóða okkur um öðrumeða á öðru verðið eða eitthvað svo leiðis.Er þetta víða í þessum, þetta svona, VF, hérna, vettvöngum eða plattformum í gangi eða eitthvað?Það er alveg, alveg klárlega og ég er auðvöruð þess að þetta er ekki, beilir þess eitthvað nýtt.Sko, það sem ger þarna er það að það verða svona kapplöfnir á botnin.Það þarf að verkefnið og ég meina við hefum svo sem séð þetta, sko, á öðrum stöðum,það sem að útbóða það sem að svo sem að, hérna, erum að lasta tilkostnæðin, hann fær verkefnið og svo framvegs.Það sem að er svo slant við þetta, það er það að með þessum móti er verið að keira lífskjör fólksniðurfyrir það sem við myndum tellja ásattalegt.Það er verið að gera fólki afar erfiðt bara hreinlega að eiga þetta í nýfs og skeiðar og þakka yfir höfuð.Það sem er enþá verða í þessu er að ekki er nómið að þetta byrjtistna akkurát svona.Við sjáum til dæmis að þessi fyrirtæki það sem þið hafa gert, er það mikið að gera og þú veist,mikið leftisböð, þá maður er kannski að halda, hei, já, nú skulle við hækka þessu verðið.Nei, þá lækka er það sem að þeir sem er að sendlast með vöruna fá fyrir sendinguna.Svo svona í ofanarlag þá er alveg óhætt að benda það að því miður er að þannig aðsumir þeirra sem er að vinna við þessa vinnu eru hreinlega eins og að fá allan penningin.Vegna þess að við vitum að það er þannig að fólk sem ekki er í aðstöðu til að starfa á Íslandiog annar staðar í Európu, það er að koma sér upptekjum í gegnum þetta.Fólk sem er ekki með aðdunulegu þá?Já, já, í raun og fyrir sem ekki eftir að geta aðbla sér tekna með því að vinna á Íslandi,það fer hann inn og við hefum síðan mjög ljót dæmi erlendisfrá.Það sem að sásum að er að aðilinn sem er á endanum að avenda vöruna,hann er kannski að fá 10-20% af því sem að,það fyrsti aðilinn fær grætt.En svo er líka einn kannski stór grundfallamunur á eins og útbóði og svo þessu,er að sko sendilinn eða sásum að vinnur fyrir fyrirtæki,hann veit ekki sjálfur af því að hann sé kannski að fá verri laun heldur en næsti maður.Þannig að þessi algórið með er eitthvað neyn falinog hvað fórsendur hafa þessir bílstjórar til þess að vitaí rauninni hvernig þetta app virkar.Geta þeir farið og spurt eitthvað?Geta engar spurt.Og er eftirlit með þessu?Nei, sko, Dordas er bara enga fyrirtæki.Það er bara með sína viðskipta hættiog starfsfólkið, það hefur engan aðgang að þessuog allar síst sendalinn sem þeir myndis segja,þetta eru verktakar hjá okkur.Og það er sko, er ég ekk bara til að undistryka,það er eitt adrið sem skiptir fyrir lögum álíðisu.Sko, við hjá stéttafélagunum og þeim sem eru að starfafyrir lögnar fólk, við sjáum alveg kosti í tækniog við vitum það að það sé einfallt fyrir sérfræðingaað sækja sér nýju verkefni, það er bara frábært.Við bara, við elskum það.En þarna erum við að tala um sko viðkvamistu hópana,fólki sem hefur engin tæki og tól til þess að geraeitthvað sko, eitthvað eðlilegan samning.Þetta er bara nákvæmlega sama staða og verkafólk var íá sínu tíma. Það er þess vegna sem er svo mikilvægtfyrir okkur að standa með þessum sendlum.Við erum að alveg að vinna því inn í reymingunniað reyna skipurleika þá vinnu, reyna að koma þeim inn íeinhver félag, en bara svo það sé sagt, í Finnlandi,þessum að volta ennum frá.Það er þetta félag sem er sýstu félag okkar búið að veraí þrjú ár að reyna að fá kærasamling og það er baranea, kærasamling, nei. Það er orðið til félag, sendla,mennur búin að leggja fram ákveðna gröfur og það er baraað tala því kringu það. Við telljum að það sé alvegdagsljóst, þetta fyrirtæki er 100% eigu bandarikjöðala.Í bandarikjöðum erum enn að berjast gegn haxmunnulaunafóls, berjast gegn stéttafélagum, nýjasta dæmi semég nefnir oft er bara frá Svíþjóð þar sem að eittöflaustast stéttafélag í heimi tapaði baróttu við Tesla.Sko, þessi algóriðmar sem eru farnir að stýra þessu öllu,sko, ég veit að volt gefur út á hverju ári svona, hérna,kannleikur og svona gegnsæðis skýslu, þannig að þeirhérna álita sér eflust vera að gefa okkur þær upplýsingarsem við þurfum, en er engin með eftirlit með því,er engin sem veit hvernig tilbóðin berast einstaklingum,er, hefur þið ofenberra, er engin sem hefur hugmyndumþað? Hvernig, hérna, výrarnir eru þarna inn í þessummaskinum sem ákveða launin fyrir fólk?Nei, og það er einmitt það sem er kannski, sko,gallinn við þetta alltaf, það er, og gallinn er umverðilegavið, sko, notkun gerfigrindar, bara almenntu yfir höfust,þetta hugdagsum er nota svart í kassin, menn vit ekki alveghvernig niðurstan hann fæst, eða hvernig hún verður til,og það er það sem við höfum mikla rákir af, og þess vegnasegjum við, þessi skipturli máli í öllu svona er aðmannsöndin komi að málum, það sé ekki þannig að það séeinhvern svona sjálfvirt verðli sem að bara ákveðihvernig stóðstúði í vinnunni eftir að fá stöðueitthvað einhvern, eiga ráðaði, eiga ráðaði er til dæmiseitt af því sem að, það sem að menn hafa mjög mikla rákir,af því að menn þekkja það, að það er svona, sko,þetta byggir svo mikið á sögulegu gögnum, þannig að til dæmis,sko, ef þú nota bara sögulegu gögn til sá hvað,hvers konar verkræðingi alltaf ég er á því vinnu,svona sögulegu voru það almennt kallmenn,þannig að myndur þá ekki taka kallana frekar í viðtal,sko, heldur hann mögulega miklu að hafa erið konu,og svo framvegs, þetta er að hættur hann á áskorunirog þannig að segja við, heyrðu, þannig að eigum viðsem stjættafélag ákveðið hlutverk, sko, við þurfum að búatil einhverja aðferð fyrir það sem er að starfa í svonagagna drifnu umhverfi, að ef að þau, þeim grunar,það sé eitthvað í ólegi, hvernig eigum þau að bera sigað að láta vit af því, hver getur skoða það,og við segjum, heyrðu, það er nokkuð auglóst að við erummeð trúnamannakerfi inn á vinnustöðum og okkurhugna stað að það sé velskilgrend leið og það er svonaeitt af því sem við höfum góða reynslu af, þú veist,að búa til góða ferðla, það er einhver aðferðtil þess að vega ekki aðtikla málunni.Venn þess að oftast myndum við tellja að aðunröngundurhafa engan sérstakann áhuga á því að fara ítla meðsitt fólk, þeir vilja taka bestu ákvarðanir og auðvitaðer þetta góð verkværi því, en við veitum líka að í þessuefni, það kom út skísla núna bara mitt þetta ár,þess að mennir að tala um að 75% starfa í vestlunmuni breytast vegna gerðugjöndar, þannig að þú veist,þetta verður áskorun.Veistu hvað er að gera þetta í New York?Hvað er mamdanni að gera þetta við Dórtas,hérna móður fyrirtæki Volt?Ég eftir að segja að New York búur úr þess að efnirað kjósa þessi góða borgarstjóra og hérnaog hann er að standa þessi vil og þannig að égþess að þetta er þetta stærsta sektar greiðslasem maður hefur orðið til á nokkurt fyrirtækií New York, þetta eru hundrað og rúmlega130 milljón dólarar sem er alveg svonaaðeins meira heldur.Það er sem bara það sem þú dregur upp á vasanumog mamdanni er alveg búin að lýsa þvíef við sko, höruðu, þú veit, launufólkað fá launin sem greiðt á réttnum tímaen ekki eftir á og þarna erum, þetta er barasvona enn eitt dæmið um það að það verðistþurfa málaferli og lögssóknir til, til þess aðþessi tæknifyrirtæki á borðið Dórtassé að hegða sér með þeim hætti sem okkurþví ekki bara sjálfsagt og eðlulegt er.En hann allavega, sko, peningurinn fór mestmagnist til þess að sendla en restinnhann notið til að þróa eitthvað skonar appsem á að gera það verkum að það sé meiragangsa í þessu. Þannig að bæðir það sendlatnisem geta, sko, sínt fram á það sem þeir hafaverið að gera og það sem þeir hafa fengiðen svo er líka gerð krafa á Dórtas að veraalveg gangsaði með hvernig þeirra algóriðmivirkar. Er þetta kannski eitthvað laust sem aðmyndi virka hér?Jú, sko, það er gangsaði partur af þessuen ég ætla bara að vera eitthvað leilugurinnog ég held bara, sko, að business modeliðeða svona viðskiptamodel sem að býraþannig að baki, það byggir ekki uppá nefnum gangsaði. Það byggir á því aðkoma sér í einugunastuðu og allir vitahvað gerist á því að koma sér í einugunastuðu.Dórtas er núna með áallagið, það er ábilinu 45-65% af afhendingarmarkaðinní bandaríkjónum og það þýðir baraeinfalda það að þeir eru núna, eru þeirorðin svona millilegur sem mun kristaneitendurog framleiðendur til þess að moka penningumog honi sinnvasa, þeir hafa verið að niðugreðaþessar þjónustuðu, munuðu eflust ekkihalda því áfram. Þannig þeir eru búinir að veraniðugreða þjónustuna til þess að komast áí einugunastuðu. Til að komast í þessastuðu.Nákvæmlega það sama úper hefur gert.Það eru sko miljardar dollara sem að hafarunnið úr vössum fjárfesta í þessi fyrirtækisem að eru bara reygin með byllandi tapiáreftir áreftir ár.Emit, og það er það sem að úperer til dæmis farið að gera er að hækkaverð á fyrir notendur og líkahækka launin til aukumanna.Já, og bara í rauninni að gera alltsem þeir geta til þess að hámarka sinnhagnað og ég meina við vitum það að þettaer bara markasækerfið, það virkar svonaog þess að það segja við líka skomarkan er ekki endilega bestur í það aðleysa alla hluti. Við teljum að það sémiklu eðlulegra eins og er að gerastannar staðar að menn horfa á þettasem þeir eru. Hér er ákveð ójabæg í gangiog við þurfum að ná utanum það og viðþurfum að tryggja samkefnin. Hún séekki þannig að það verði til einogunaðalli.Já, þetta var Sigmundur Haldursson semrætti við okkur um gráðuga algoritma.Emit, en við ætlum að fara í alltaðrar áttir. Við ætlum að fara í heimsokná vinnustofu. Katrín Helga Óláfsdóttir,tónlistakona og pislahöfundur hérna ílestinni, allar núna í haust að vera meðreglulegar heimsoknir á vinnustofurlistafólks. Og í fyrstu heimsokninifer hún til sólegar Stefónsdóttir.Tónlistakona.Það er hægt að lappa á gulvinu.Þetta er mjög lítið rými sem erskemmtilegt og kósi, enþað er ekki óprektistþegar maður að æfa með mikið afgræm.Vinnustofan heitlar mjög mjög.Hún er hreyður fyrir hugmyndirþar sem listamæðurinn hefur pláss til að geratilraunir og mistökk.Drassla til, liggja á hugmyndumeins og ekkjum í langaneða stuttan tíma.Henda sumum ekkjunum í russlið.Geima önnur ofan í skuffu.Fá vini í heimsokkog láta sér dreyma.Sýna brot af vinnu og sálsyni.Sumt sem verður til í vinnurýmummun líklega aldreilíta dagsins ljós, ener samt jafnstór hlutiaf listrænu ferli ogþað sem er svo gefið út og verðursínilegt almenningi.Hvort sem það er bók, plata,málverk eða skuldur.Ég kýtti við í Hafnarhúsinuvið Tryggvægötu.Þar eru margir listamenn með vinnustofurí stúdíu og samstæðunniHafnarhás eða Hafnarhauðs.Ég heimsótti vinnurýmiSólejar Stefansdóttur.Hún er tónskáld,lagahöfundur og hljóðfærileikari.Hún hefur gefið út ótalplöturundir listamannanapninu Sólei.Nú síðast kom útplatan Mother Melancholiaárið 2021.Sólei spilar áótal hljóðfæri en líklega mestá piano og harmonikkuog syngur. Hún hefurkennt ótal mörgum tónlistarnimumog var meðal annars kennari minnþegar ég stundaði tónsmiðan ámvið Lista Háskóla Íslands.Ég hef verið aðdándi hennar lengiog því ég var mjög gaman að fá að kíkjaí heimsótt.Halló!Velkomin!Já, takk fyrir.Gaman að koma henni inn.Já.Þetta er verndar hreidrið mitt.Hér kem ég.Þegar ég hef með engin bærað herða mérog hérnanýta þess að hugsa.Já.Það er svona æðislegt að hafa glukka.Það er yndislegt að hafa glukkaog það er mjög skýttu í reyndar.En hérna, ég hef oft pælt íhvert að Hafnarhúsi þettaleggja í púkog þrýfa glukkana.En ég held að ég fá einhverju svonaskrytna átt.En það er svona bara kósið.Þetta er bara svona skraut á glukkanum.Og svo horfi ég hérna út ábókasafnið í gróinni.Og reynda líka á palestinskan fánahérnaað þú serður hérna upp á svölunum.Ég held að hérnahann flaggar alltaf og það er svo fallegt.Já, það er æðið.En ertu ykkur að njúst náðum bókasafnsgesti og tróðið að vera hér?Sko, ég sé oft hvað er að gerastsvona fyrir utan að ég heyrimjög margt svona að komaskólahópar eða leikskólahóparog það er svonaótrúlega fjölbreytt mannlíffyrir utan bókasafnið. Það er mjög gaman aðfylgjast með því.Veit kannski ekki alveg hvað er að gerast. Ég vonafólks ég bara að lesa bækurinn inni.En fyrir utan svona, já,sapnast saman ólíkir hópar.Í hljóðverunusem er ekki svo stórsteru þó margir hlutir.Hér er til dæmi skrippborð með tölfuog hátelur um á auk ímissal hljóðfæra.Gamalt píjanofrá ömmu minni.Þess að það var alltaf eitthvað ömmuog hérna, mér þykir alveg ótrúlegavettum það. Þaðhefur sinn einhvern veginn baraótrúlega fallega á svonamjög mjúgan hljósem að nótuna virk ekki alltaf.Æðu veist, þetta er bara einhvern veginnþetta er baralífið, sko. Píjano er lífið.Sko, amma mínhétt Sólí, Mara Vinstóttirog ég er skyrðið í höfið á henni.Skotta,píjano er alltafheima hjámömmu, held ég.Þetta er sólega samtmóðir föðumins.Allavega, já, þú veistþetta bara hefur fyllt mér. Ég æfði migá það þegar ég nend ekki að æfa migá píjano og hérna eins ogeins og þú kannski kannast viðþegar við erum unlingar og erum við eitthvað okkur finnsthérna að læra þú spila klassiska tónlistog ég get svo svarið fyrir að þaðhefur alveg snúist í hýna óttinanúna og ég held að þetta sé baraeitthvað svona tímabill sem að mjögmörg ungumenni gangi gegnum.Þannig ég æfði mig á það og ég heftekið bara eiginlega flest uppá þetta píjano. Þetta erþetta er svonaég veist ekki svona ljósljósbrúten viður, mjögrispað.Já, ég kannski fyrir ekkisérlega vel með það. Ég hef sett svo mörgkaffi búinlega á píjanoí gegnum tíðina.Það fyrir alltaf vel samanpíjano og kaffi.Já,en þetta er ópið píjano.Það er svona að taka framann á þvíþannig að sjást allir hérnahamrarnir inni. Hér er eitthvaðefni. Já, þetta er svonasem ég kifti bónus. Þetta er svona semmaður mópar með.Þetta er svona aðlækarski til aðmaður reynir að tröfli ekkináungan í hafnarhúsinu.Það er svona einn almennar reglaen þetta er svolítið erfittað hljóð einangra píjano.Það er bara hljóði fyrir allar áttiren ég var eitthvað að taka uppog þá er það betra að komast mækanen ær.Mér stæl ekki eitthvað svo fallegt. Það er svo gaman að sjásko hamrarnar því að þetta er lítastallir út eins ogandarhús. Vissið það ekki?Ú, ég sé það. Það er svonahérna hös og goggur.Þannig að þetta er eitthvaðbara píjano og bara svo mikið snill.Það er svo gaman að sjátalaði nýðurog það er gátt ekki skapaðí gamla dag að þess að það voru alltafeitthvað á blæðingum.Eitthvað, það er þaðsem að þeir sögðu.Þeir sem skrifuðu sjögunar.Það er svo gaman að sjásemja og pælaog hérnaog það eru líkaí rauninni hljóðinumgrænði. Þannig ég er svolítið að fyllaupp í þess að hyllurtil þess aðþykja einsþykja hljóðininni.Þetta er mynda pappaþegar hann var lítill.Þannig að svartkvitt mynda hann um að hjóla.Já, hann er kannski svona fimm áraí hafnafyrði.Það er skanlega mjög.Og hérnaog svo eru ykkur svona fullt afykkur svonafingið kannski gegnumtíðina á alls konartónleikaferðalögum. Bara ykkur svonafalleg skíla bóð frá fólkiog mér finnst það ekki svo ótrúlegavænt um það.Og vænt um þessipostkort og hérnafólk er bara svofallegt. Fólk er svo gott.Já. Ég platta svo leiðtil að lesa upp af einu postkortinusem hún fjekk þegar hún spilaðií Japan.Þetta er eitthvaðfalleg mynd aftan áfalleg orð.Sko það er hérnafunkið af þessu hér og ég er baraég elska fólk.Það er líka bara svo mikilvægt aðfinna fyrir stuðningiaf því ofti tónlist.Mér kannski upplega þaðnefnitt. Sjá bara einhverjaeinhverja tölur.Já, fólk er rosa tölum eða núna, sko.Já, og svonatölur af það sé einhvers konarsem sagthvað segir maður svonaþað sem segir hvernig árangurþinn er í lífinu.Það eru einhvers konar streymist tölureða eitthvað svo leiðissem ég er alltaf að reyna einhvern veginn svonaað allavega, já því ég er að kennaalltaf mikið að kenna ungu fólkiog við erum alltaf svona að reynaað pæleggií þessu kontendien það engiðs að lafa heldur kannskiferlinu frekar.Og hér er líka bók eftir Rick Rúbunsem ég elka, ég held að margir hafi lesiðþví að það er kreativaft. Já, hún erá með ringmeð punktimjög svona að bara freka beising, en svona fallegáferð, þú veist að heyrasvona smá eins ogeitthvað hljóðfæriog hún er svona að fylla bara einhverjum svonapælingum, svolítið heimsbyggipælingum umhérnaÞað er svona mismunandi kapplarJá, það eru mismunandi kapplarog þú veist, mér erst útrúlegagaman að gluggi þetta, hann var alltaf meðað ég veit ekki hvort hann sé enþá með svonaInstagram síðu þar sem hann postar einumhérna, einu svona kótiá dag, og svoeigður hann því að hún setur nýtt, svo að það er neftirSko ég, ég las hann ekkiþegar hann kom út, en svo hef ég líka að veraeitthvað svona að þess að finnahluti úr hann bara til að kennur hanní, þú veist, í hérnaáfangasem að heitirlistfengi og personlegthúnsköpunJá, ég mittÞað er í listafskólunum, jáþað sem við erum bara svolítið mikið aðsvolítið mikið að kíkja innu viðog svona kvartningtil allara aðhlusta áinsæð og ekki pæliSpotifyeða Apple MusicÉg veit að það er erfitt, en það er samt, þú veistþað er eina leðin til aðná einhverjum svona inri árangriaf því að ég líka pælti bara svonahvað erárangur, hvað er svona success, hverniger þetta búin að meikaogég held að það sé ekki endilega þegar úreitthvað komið með miljónstreymishérna spilanir heldur baragerðuru eitthvað og þú ertu ána með þaðog jáog fegstu postkort fráJapanog svo er hérna önnubóksem er svo æðslegghérna, hann heitir Yveshún er sko geggiþetta er hérna eftir kattbóhananog það er svona draflutismeðvaffaðum er stórte, vaff, eog inn í vaffen er einhvers konarnóttúraog framann ábókinni stendurHow the female body drove 200 million yearsof human evolutionog þessi bóksko er hérna við hliðin á bókinniSapiens eftirYuval Noah Harari og ég er bara að fara að talabækur, en það er bara ekki ekki aðég elska bækurog ég las sko Sapiens fyrir einhverjum árumsíðan og mér fann sem magnaðað lesa heila bókumÁrug Karlmannaog þetta var bara eitthvað svonaþessi keisari og þessi vann stríðog hérna var stríð og þetta varog ég veit að svona var þaðþannig að þegar ég fann þessa bók Yvesþað sem að hún er að fara í gegnumí rauninni, hún fyrir gegnumalla líkamann, hún fyrir gegnum skohormonastar sem okkar og breytingaskeiðiðog bara svonaþú veist, einhvern veginnjá, hún er baraþú veist, þetta er ótrúlega ítalegog allir bara svona freka flókin bók um hvern líkamannog hvað hérna hann hefur þróasthvað hann gerirog allt afþú veist, augun, allt sem við sjáumþú veist, allt sem að kona því að svo margartilröndur eða bara flestar svona tilröndsem hafa verið gerðar á fólki eða þú veistverkelif og öll lif er einhvern veginnút frá Karlmannunumenna hérnaer ekki tigg til þetta tiltíðarhingsins eða nýttróleisen þessi bók er æði og ég mæl svo barayndriði með henni og hérnakablinum röttina er mjög áhugaverðisþá sem að konur eru svona eitthvaðfengna til að tala djúft til að ná í gegnaf því að sko karlarmissa vist hirnin að svonafyrra en við og þeir bara svonabókstaflega heyra ekki þegarkonur talahlutbróttstaklinghlutbróttstaklinghlutbróttstaklingPlutin sem þið heyrið hér eru af Mother Melancholia, Plutu Sóleiar, en ég veit að Sólei er að vinna að nýri Plutu,svo ég spyr hana hvort hún getur sínt mér eitthvað af komandi Plutu.Hérna, það er eitt lag sem er svolítið skemmt veitt.Það er þetta, en þetta er enda bara fyrir, þetta hefur bara búin að skrifa þetta fyrir Harmóniku.Þetta er þess að síðast að læga á Plutinni, og hérna, það heitir ekki, sko, þetta er vinnutitilinn,þetta er eina verkið sem á eftirfóttitilinn, það heitir hérna Kvenn Orkestra,að því að hugmyndum ég var, sko, að hérna, öll hljófurinn sem er spilplutinni myndi spilðarverk í lokin.Og þetta er, ég samt þetta, ég held ég að fara á dansýningum í Íslenska dansflokkinum,og ég fóður á hérna Rómi og Júlia í Nærmynd, held ég, og ég var eitthvað svo bilasla innblóðsin að ég elska dans,og hérna kom daginn eftir, og samdið tvö verk sem að er á plötinni,annað þeirra er eitthvað svona kvíslverk sem verður að brjálu í næsi,og svo þetta verk sem að er, sem sagt, fyrir núna á plötinni spila, sem sagt,Bardun Saks Tupa Básuna, Trombett, Salló og Viola.Það er hljófurinn sem að spila þetta verk, og mér langa þessu til þetta er þetta svona mjög bjaga,þannig að ég tónflutið upp um, þú veist, ég man ekki, ég prófaði alltaf bara tvo heiltúna,og svo prófuðu við að varisbýta þessu niður, sem sagt, að hæja, eða, reyndar, já, hæja og pizza þetta niður um,sem sagt, í upprunnulegu tóndegundina. Þannig að þetta er allveg falskt, þetta er svona eins og ég er búin að vera að hugsa,það hljóma bara eins og eitthvað svona, þú veist, með öllum þessum professionla hljófarlika sem spila í verkinu,það hljóma þetta svolítið eins og bara eitthvað svona, ég myndi að vera eitthvað svona jarðaför í einhverju kirkjufyrir 60 árum út á landi og það var bara eitthvað svona hóað í allinni kunna á hljófari og hérna kistunni farin útog þau spila þetta verk, amatörunir. Það er svona, ég er eitthvað reynd að finna þess að titil sem mann grýpur þettaeitthvað svona eftir, eftir sorgina, já.Þannig að platan endar á einhvers konar jarðaför?Sko, jarðaförna heila búinn. Já, þetta er svona eftir það, þetta er svona tómleikin eftir sorgina og eftir eins og kallast harmkveinin.Sko, jarðaförna heila búinn. Já, þetta er svona eftir það, þetta er svona tómleikin eftir eins og kallast harmkveinin.Þetta er búinn að vera eitthvað svona magnaferðli og ég er eitthvað ótrúlega þakklót fyrir þessi þrjú ár.Ég er yngri dóttið minni þryggjára, ég byrjaði að semja þessar plötið svona þegar hún var bara mjög lítill,eða já, nýfættun og þannig að þetta er búinn að vera mjög áhugavert ferðli og ég er einhvern veginn að skrifa,að tala meiru um bara svona fegurðuna í ferðli listsköpunar og að því að þú veist, útkoman er eitt.En það sem við göngum í gegnum sem eitthvað svona listamenn frá bara byrjun, bara upphafliðu hugmyndarinnar,sem er kannski einhver tvei hljómar að einhverju lægi sem enda sem lagnum í fjöður eða eitthvað og ég er bara að klára verkið,eða bara, þú veist, þetta er náttúrulega bara einhvers konar, þetta er náttúrulega bara þerapía,einhvers konar eigin þerapía þar sem maður,sem bara gengur í gegnum allar tilfinningannar og kemur vonandi út sem betri mannskja, held ég.Já, ég held að það.Já, þú veist, þetta er alltaf einhver svona sálar rannsók.Mára alltaf að rannsaka einhverju leiti sjálfið og í tengslum við, í samingi við bara það sem er að gerast í lífum hansog innramæðum hann og líka bara, þú veist, í heiminum og öllu því.Í þessum heimi það sem alltaf er einhvern veginn, þú veist, rosa svona efnismiða eða svona kontent,með að þá, hérna, finnst mér gaman að, hérna, tala um þetta og bara að leggja áherslu á ferðlið.Já.Já, hver er tilgangurinn með að gera eitthvað, að gefa eitthvað út sem þú hefur ekki einhvern veginn þurft að hafa fyrir?Og ég er alltaf einhvern veginn, ég hugsa mjög mikið um það, þetta þarf ekki alltaf, þetta á alltaf að vera gaman og skemmtilegt,en þetta þarf ekki alltaf, þetta á ekki að vera auðveldt.Og á þeim sterkapunkti hveð ég er sólegu og segi takk fyrir spjallið,hlakka til að heyra nýju plötuna þegar hún kemur út, en eins og staðinni núna er ekki komin útgáðu dagur.En nú er komið að nýri Pistlaröð hér í lastinni.Það er hún Birgita Björg Guðmarsdóttir sem ætlar að tala um engarými.Þú átt leið um götu í borginni þar sem þú býrð.Kanski ertu á hraðferð, á leið í vinnu eða mikilvægan fund sem þú vilt ekki missa af.Kanski áttu tíma hjá lækni sem þú bókaðir fyrir mörgum mánuðum.Ef til veldi viltu ná inn í tónleikarsal áður en dýrunum er læst,svo þú þurfur ekki að býða skömmustulega fyrir utan að meðan fyrsta númerðir flutt,eða til dýravarðar eins og kíkja lömulega úrið í vonum að tíminn liðir hraðar.Kanski ertu bara alls ekki að drýfa þig.Kanski er sól og þú hefur sett upp eftirleiti styrhúuna þína.Þú eru alltir makindilega yfir á leiði búð að versla brokkoli í súpu.Brokkoli var það eina sem manntaði, þú fórst drísvar yfir uppskriftina áður en þú læðir af stað.Ekkert ætti að geta komið þér úr jafnvægi.Þið er skindilega.Klikk.Engver hefur hafið myndafill á loft.Kanski bakkað nokkur skref til að ná sem bestu skoti af íbúðurhúsinæðinu fyrir aftandið.Eða stittunni, eða fjallinu, eða hafinu.Burt séð frá því hver áættluðu niðurstaða var, slísast þú inn á ramman á elleftu stunduog ert umsögulegst orðin þáttakandi á ljósmynd ókunnurar mannesku.Kanski er þér sama.Þú ert, ef þið vill ekki týpan sem skiptir sér af því þó teknar séu af þér myndir.Kanski finnst þér allt í lægi að vita af þér í myndaalbúmi, ekkur staðar út í heimi,ám þess að vita hvernig þú varst á svipin.Hvort brós hafið leikið um varirnar eða gefla,hvort hárið hafið fallið snirtilega niður á herðarnar,eða flext í vindinum.Þér er jáfnvel bara alveg sama um það hvernig ljósmyndir koma,efið leitt út.Svo er ekkert vist að þú hafið yfir höfuð endað á myndinni.Kanski beigð ljósmyndarinn með að smetla af þar til þú varst farin úr ammanum.Kanski gerðist ekkert.Og ef eitthvað gerðist, hafið ljósmyndarinn einfaldlega eitt myndinniog tekið nýja þegar þú varst komin í kvarf.Þetta er líklega saglausasta tilfelli af þessum aðstæðum sem ég gætt kokkað upp.Hvorur aðli?Vildi gera á hlut hins?Hjá þessu var það ekki komist?Eða hvað?Ég veltiði fyrir mér hvort ekki viðgangist á hverju skeitingaleysi þegar kemur að ljósmyndun.Við hefum það til að taka mörg eindökk af sömu myndinni.Við leifum okkur að taka mynd af öllu sem okkur dættur í hug.Af fólki sem rennur í hálku.Af gyrnilegu mat.Af úlingum sem við höldum.Af það sem við höldum að séu innbrotstjóðar.En eru í raun bara úti að leika sér.Við tökum myndir af málverkum.Fyrir ekkar en að horfa á málverkin sjálf.Tökum myndir af útsýnum.Í stað þess að gefa okkur nokkra mínútur til þess að stara úti í buskan.Ég sitt gætnan og skrifa gengt skildi.Og fylgist með því hvernig oft á dag smetlir fólk myndum af skildinu.Í stað þess að lesa af því.Ég veltiði fyrir mér hvort þessir einstaklingar.Renni eitthvað í gegnum myndirnar sittna mér.Hvort þau þýsi inn á textan og reyni að lesa hann af pínulitlum skjá myndavillarinnar.Eða hvort þegar þau eru komin heim úr ferðinni þau gleimi myndunum.Og svo líður og býður þar til eitt daginn þau ákveði að skoða þær.En þá sé allt gleimt.Ganski fletta þau fram hjá myndinni í leita flottum landslegsmyndum.En spóla svo tilbaka og spyrja sig.Bittu, hvað var þetta áttur?Bittu, hvað var þetta áttur?Það sem ókunnur maður stilti sér upp með heilum ætleg.Við þurftum að rýna vel í myndina til að átt okkur á að þetta væri ekki afuminn.Það þótti fyndið en þetta hugtak vekur upp hugmyndir hjá mér um ljósmyndina sem engar í mig.Um eitthvað sem hægt er að ráðast inná.Eitthvað sem sprengir sér leið inn á ljósmynd þar sem þau eru ekki velkomin.Ljósmyndin.Ljósmynd sem tekinn er af þér án leiðis er sumuleiðis innráðs.Og ef þér er ekki sama, ef þú vilt svo ekki vera á myndinni, hvað er þá til ráða?Snýrðu við og stoppar viðkomandi?Byður þau um að fá sjá myndina?Byður þau um að eigða henni?Settur þau hönd fyrir andlitið til að gefa óanægja þína til kynna og vonar að úskinn komist í skila?Eða sættir þig við orðin hlut og heldur áfram leiðar þinnar?Um daginn fór ég í bíó og sá heimildamenn þar sem heimavíti og eru í miklum brennideppli.Það sló mig sérstaklega á meðan áhörunu stóð hver oft fyrir kom að eitthvað setti hönd fyrir andlitið þegar myndavilið nálgæðist.Ég vonum að bæja linsunni frá.Þessar klippur virtist vera sínt.Það er myndar til að sína fram á sérvisku viðkomandi.Sumi fólki finnst ekki gott að láta taka myndir af sér.Og það er kannski bara fyndið hluti af þeirra persónuleika hóværð sem verðtir að sína með þér bíla akkurat þessar klippur.En ef þessir einstaklingar vildu ekki láta mynda sig hvers vegna voru þessar klippur þá settar í kveikmynd sem fór síðan í alþjóðlega dreifingu.Var hönd fyrir auðu?Myndavillinni bækt frá ekki nóg.Ef til vill er þetta kynsluðarmönnur.Mér er sagt að kynsluðin sem ég tilheyri og kynsluðinnar sem á eftir mér hafa komið dansi minna.Því við séum hrettari við að gera okkur að fýblum.Myndavillar eru á lofti allt í kringum okkur.Í okkur er innbyggður ótti um að ef við gerum eitthvað fáranlegt,tekið upp og því deilt.Stöðugt bætir í flóð, upptökugræja,hljóðnema hólsmenn, myndavillabrillur,háþróaður búnaður sem gerir þér kleft að taka myndir af ekkverjumám þess að þau viti af.Ám þess að þú þurfir að nota látbræðið sem lætur þau vitaað veri síðan að taka þau upp.Reyfingin, látbræðið sem fylgir ljósmyndun, er mikilvæg.Því hún gefur viðvörun.Hún er eins konar spurning.Ég lefti myndavill á loft.Spurning.Ef þú brósir og setur þungan í mjöðmina eða stillir þér upp,hef ég að jákvætt svar.Ef þú setur hönd fyrir andlitið eða snýrð þér frá,hef ég líka svar.Þú stendur við götu í borg.Sem er ekki þín eigin.Þér finnst gaman að skoða þig um.Þú leitar upp í staði með góðu útsýni,hittir fyrir enginlegar byggingar.Eitthvað fangar auða þitt.Sækiru myndavillina.Það var Birgitta Björg Guðmarsdóttir.Ritvöndur sem að fluta okkur fyrsta,pistilinn í sinni röðum enga rými.Og við ætlum að ljúka lestinni í dag ábreskuljónstinni The Kings og læginuPeople Take Pictures of Each Other.Ég heiti Fríða Þorkjálfstóttir.Ég heiti Kristján Guðjónsson,tæknum aðra og litja Gretastóttir.Við heyrjumst á mándagin.A.I.N.D.E.S.T.A.L.S.A.Z.E.R.A.R.S.S.T.W.I.R.A.S.A.T.H.A.R.S.A.N.T.R.A.Y.S.T.O.T.R.A.S.T.O.T.Y.A.T.A.R.A.R.A.R.S.A.R.A.R.R.A.N.T.Y.A.R.A.T.A.R.A.R.T.H.A.R.S.T.A.T.O.T.R.A.R.S.T.A.L.S.A.B.R.A.R.A.R.A.R.A.R.A.R.A.R.A.R.A.R.AÞakk fyrir að hluta.Takk fyrir að hluta.Takk fyrir að hluta.
