0:00 0:00
Í spilun núna

Umræðurit

Komið í sæl og velkomin á Flegaskilleins og við saðum frá í síðasta þættiað þá hafa orðið þau tíma mótað Þortís Kolbrun Reykjörg Gilvardóttirer orðin sendiherra í Londonog mun koma við sögu í Flegaskillum sem gesturen að þessu sinni held ég utanumþáttinn einn, þetta er 2001. þátturog í fyrsta skipti fæ ég til mín gestog það er Pippalúk Lingesem er formaður auðarrikkismólunnemndarog auðarrikkisnemndar grænlænska þingsinség tók viðtal við hanasem varð aðeins lengra en í ætlaðien það er fyrst og fremst vegna þess aðhún veitti raun svo einstaka einsinní bæði atbyrðarásinasem að hefur átt sér staðinnan við 300 km frá ströndum Íslandsá grænlandifrá því að Trömp var kosinn í ennbættií desember 2004og lísti í raun þeimótrúlega þrýstingi ogvannlíðan, vannsvefta þjóðarsem hefur haft ágjur af innrásog öðrum afleðingum af áhuga Trömpá grænlandivið byrjum á því á eftiren það sem aðég er að þróaer kannski svo þetta nýtt form á þættinumminn áhuga að byrja á því að aðeinsað dvelja viðþað sem eftir og bauji íalþjóðamálum við auðvitaðhöfum verið sjálfí heimsvettonumog ég ætla ekki að leinaþví að ég fanntil í raun barasorgarog þingsla ef við niðurstum þjóðratkvækgrænslunarsem var um helginaég var auðvitað stóltur á mjög mörguég var stóltur að taka þátt í umræðunniég var stóltur á öllum sjálfbóðalöðumsem að lögðu hönd á prógog stóltur af líðræðinuí landin okkurþar sem hægt er að halda kostningavið okkurþekkja nokkuð hatramra fylkingameð nokkur hundru metra millibiliá þess að allt fari í vitlusuen niðurstofan var neiég hefáhugir af þvíviðtalið sem ég var að takavið Pippalúk grænlænskuþingunna undistrykaafhverju ég hef áhugir af þvíen mér finnst líka sorglegtað tækifærinminnirifmyndog önnu tækifærin sem leiða af nánariEvrópussamfunnuhafi ekki veriðstuðningu við að kannameðnánari viðræðumum hugsanlega aðildað Evrópussambatunum sem síðan hefurverið lögð undir þjóðarætkvæðivið komum örglaí síðari þóttum meirainn á Evrópumálinen hvaðvar í gangi á meðan viðvorumað útkljáþessi Evrópumálí aðræðandaþjóðarætkvæðgræslunareins og við erum oft talað um hér áðurað þáhefur Íranmáliðsveiblast frá því sem virtistað engur skonar friðurí átök afturnú snúast þauum skeitasendingará bátaog búnað sem var talinntengjast því að þettaleggja nýjt tundurskeitií HormúsundiTrump hefurbyrt myndbandeða svoðið ótrúlegt myndbandaf árásá kargeiðuþar sem að er gríðarlega stór hlutiaf óliu innviðum Íranen þetta var gerfugrænda myndbandog átti sér alls ekki staðí raunveruleikonumog það er eiginlega bara svo förðulegtað sjá þettaá meðanþað eru þetta raunveruleikstríð ígangi og í raunvoru mörg merkjumþað að þetta var að færast yfirí meira viðskiptilegarrefsaðikerðir sem aðsem aðbandarækjumenn hafa bæði tilkynntog hvart aðra bandamennsína til þess að standa með þvíóliuverðið er fyrir neðan100 dólara á tunnunaum 90en það er ímislegt sem gætiorðið til þess að það gæti hækkaðtil dæmis ef aðgerðir þið árás ákargeiðu eðaþað er þið frekari stigmögnuná svæðinuogvið munum án efagera þessu áframskilí frekari þáttumvið tölum mjög mikið umKanada ogþað að hafi slittnað upp úr íviðræðum bandarækjana og Kanadaog vikan varjá það voru mikla vendingarí þessu áfram þó aðMarta því sem við fórum yfir síðasthafi kannskilíst stöðunniað þátilkynntu Kanadamenní byrjun vikunar um gagnaðgerðisínar sem að eiga að taka gildi8.septembertrömp tilkynntum enn frekaritotla á Kanadalísti því yfir aðOntariovasem hefur heitað það í mörg hundruð áráður en eila bandarækinuog Kanada urði tilþetta er nafn sem að Indiónarsem þarna voru um aldirnefnduvatniðþað er núnasannkvæmt fósettatilskipunkallað Amriku vatnog frettir morgursins voru um þaðað Googleværi búið að breytanafni vatsinsá Google Mapsog Google Earthþannig að eitthvað sem að kannskiúr frettumhljómaði framandi er orðið aðeinhvers konar veruleikaþó að Kanada hafi sannarleikkisamþyggt þetta en vatniðlikur að báðum ríkjónumTrump reyndar bætti því viðað núna væri hann komin með gamlaMexiko flóa sem hann kallar Amriku flóaog hann væri komin með Amriku vatnog vantaði þá bara úthafog kannski bara spurninghvað verður fyrir valinuAllan safiðog gætum við átt vonu því aðTrump myndi endur skýraEsjunaeða Reykjavíkeða eitthvað annað sem stendur okkur næriég held að við hefum dóttið erfittmeð að setja okkurí spór þeirra sem að búa nálagteinhverju sem að virkaí upphafa allavega eins ogeinhvers konar furðufréttiren það er önnulíðá þessum kanadíska peningiþví aðMark Carney tilkyndum leið og hann tilkyndiþessar totlaað á þessu haustiað þá myndan fara í ídarlegarviðræður sem við erum ekki að fara íum nánara samstarvið Evrópusambandiðog samvinnu ekki síst á sviðiefnagasmála en áður hafði Kanadaverið búið að skrifa undir samningaá sviði varnar og öryggismálaí kjölfari var tilkynduð þaðað Carney erði sérstakur heiðusgesturþegar Úsula fondiðlægen flitur stefnuræðusína síður þessum mánuðiog það er í fyrsta skipti sem aðþjóðhöfðingi utan Evrópuer sérstakur heiðusgesturá þeim viðburðisíðar í haust er síðanleiðtófundurleiðtóa Evrópuríkjameð Kanada þannig að það ergríðarlega mikil siklingí þessu og raunareitthvað talandum förðufréttirsem að var litið ásem svona ekku breskur húmorþegar þið ekonomist fyrirtveimur árum eins og við erum nú kannski minnst áhér í þessum þætti fóra að nefnamögulegan á því að Kanadagengi Evrópusambandiðsem góða hugmyndog aðrir hafa svo semtekið undir bæði grín og alvöruað þeirNew Yorker byrtiídarlega grein um þettaog vísaði þar meðal annarsí skoðanakonun sem að vartekin síðastliðivor þar sem um helminguríbúa Kanadasagist geta hugsa sér aðKanada gengi Evrópusambandiðog það voru bara 80% á mótinördin og grúskarnasem ég er var til þess aðég fóru að skoða hvort það verður tilflerri og nýri slíkar kananirog þær eru tilþað eru þrjár aðrarog það er sínabara mjög svipaðastöðuþað er um 75-80%Kanadabúa sem viljanánari efnaðasamörnuaðeins ferri sem aðopna á það að gangabellinisí Evrópusambandiðen það er þóí öllum konunum nálagthelmingur og anstaðaner bísna lágþað er reyndar þannigí stoppsamþyktum Evrópusambandiðað það eru einungis Evrópuþjóðursem geta breytt sambandinuog eins og við vitum úr umræðinu hérað þá hafa allar þjóðirneitunavald varðandi þann þátten það má kannski spurjahvaða Evrópuþjóðurætti að hafa þá skoðun eða haxmunniað Kanada veri ekkigóð viðbót við Evrópuog í grúskiminuþá fann ég allavegatölur sem sína 51%spánverja55% þjóðverja46%pólverja, 42%frakka og 41%ítala stiðja þettaog anstaðan mælistí kringum 20%í öllum þessu löndum í að nema fraklandisem er í 29%þannig að hugsalin þetta eitthvað umræðaðsem á eftir að faraherraog þróun sem á eftir aðauka hraðanen það áeila við umalþjóðamálinni hild að hraðinverðist ekkunin aukas frá viku til vikuog eitt af því sem aðeiginlega var varðla talaðumí fréttum hér heimavar sáóvenulegi og doldiðótrúlegi viðbörðurað bandarísk herþótasást á ratarfljúa yfir alltur úrstuðumog lenda í Moskvuþað komið ljós að þannig að það varað ferð fostjóri í CIAsem að þrátt fyrir aðTrump hafi sagt að þetta verði svona rútinu heimsókhefur ekkiflóið til Moskvusíðan hann gerði þaðí aðdraðanda úkrænustríðisþá til þess aðvara rúsavið því aðbandaríkin teldu sig vitaaðrússar væri að undirbúainnrás oglögðu hart að þeimaðráðast ekki innvið vitum öll hvernig þaðfór, fréttum ber ekkialveg saman um þaðhvert erindi var aðþessu sinni enyfirlit sem að égaflaðimeð vísan til Ímisa fjölmjölasínir að flestum þeirrabar saman um aðþað sem aðstjóri CIA væri að takaupp viðrúsnanskan kollega sinnvar að leynithjóðlustað bandaríkina teldu sig að hafa upplýsingarum það að rússar hegðuá aðgerðirgagvart natórikiþað eru líkafjölmjöla fréttir af því að þetta byggiá þerri að matibandaríkina raungu greininguað bandaríkin stæðu veiktvegna stríðsins í Íranhugsanlega er það að það er það aðvera að vísa tilminna vopnabúrs íloftskeitum eins og við fjallaðumhér í fleikaskilvumaðrir fjölmjölarveldu því uppog sögust hafa það úrheimildum innan úr kvítahúsunuað tillaga bandaríkina væriþryggja manna fundur, Trumps, Putinog Zelenskien þetta veri ekki alveg veriðstaðfesten allavega er það ekki daglegt brauðað fóstjóri CIAlendi í Moskvufjölmjölarhafa viðræð þessareða flutt fréttir af vaksandiáhyggjum af því aðrússar sé að undirbúa eitthvað gagvartbandamönnum í Evrópuvið höfum við þetta séð eins og viðfjallaðum hér líka að fjölþóttá ógnir hafa verið að aukastþannig að það er í raunsvolítið tákn um hvar viðstöndum í heiminumað þetta hafi ekki veriðein stæstafréttvikunarönnur fréttsem hefur bara nánast ekki komiðtil Íslands og er í raunótrúlega stór erum það að Trumplístiði yfir að Venezuelaætlaði að gefa bandarikunumólju til þess að fylla uppí varabirðinar sem öllum varfleitt út á markaðin til þess að reynaað stemma stegu við hækkunóljuverðs. Það ereitthvað að höldu varðandi það semsagt er samningur umaðbandarikinfáiVenezuela ólju ágóðum kjörumsem er fréttir segja á kostnaverðien Trump í sínum stílsagði að þetta verigjöftil þess að undistrykagott samband ríkjana en þaðfælst í því að bandarikin fjarlaðifósutan frúnaí sérstakriaðgerð í janúar síðastliðinhafa síðanopna leðina fyrir bandar í skóljufyrirtækiinn í helstuöðlindir Venezuelaog gamli eða gamlavara fósutinsitur þarna í rauní skjóli Trumpsog engar fréttirer af kostningum eðahvenar einhvers konar líðraðisum bætturleiða af þessumaðgerðum þannig aðað þetta erallt eitthvað til þess að vera hugsi yfirað endinguheyrum við að mitt í þessuÍranstríðifóstjóra bandariskaleiniðjónustunar lendandi áMoskvuVenezuela yfirlýsingar að þámætir Elbrits Kolbisem við um fjallað oftumhér sem fyrirbandarikina á NATO fundog undistrykarraun það sem viðtókum út úrleitofundunumí Ankara í Tyrklandibandarikin sjá fyrir sérað draga úrviðverðisinn í EvrópuEvrópa þarf að koma þar í staðinkortlagningá þvíhvað vantar upp ásínir að þar eru ennþástór götten orðraðan er enga síðursvoinn samabandarmenni Evrópu fengulanga spurtingalista þar sem þeir voru meðað hann spurðir hvort þeir stittuauðarriki stefnu bandarikina ogstefnu bandarikin í Íranþannig að þetta er allt nokkuðspennuð þrungið en marguruppte, frangatustjóri NATOer að reyna að haldautanum þetta og talaeinhvern veginn eitthvað jákvægtinn í það sem að erenga síður áhugjefnimjög margra í Evrópuað bandarikimenn sé aðdraga sér rætt útmiða við þannhraða sem að Evrópuríkieru að byggja sér uppþó að raunar hafi komið skýrt framá fundinum að þjóðverjar, pólverjarhollendingar og norðulöndineru aðspýti lóana og byggja sérjável hraðar upp en sumirvoru að spáen já, þetta er nú orðinheldur lengri ingangurinn í alladien svona er einfallegastaðamála í heiminumég er að gera þessa tilraunmeð nýtt formnúna þegar að Þórdís Kolbrúnhefur stíðið frá borðivið söknum hennar auðvitað sárten ég væri spennturað fá viðbröð frá ykkurá því hvernigvið þróumeða ég þróa þessa þætti áframfyrsti gesturí sögunnií fleikaskilumermætt hér í viðtalum Grænlandogþessa ótrúlegu sögusem að við höfum auðvitað fylst meðí gegnum fréttiren líka í gegnum vinasamböndí Grænlandiundanfárin árPippalúk Lingeformaður auðaríkis og öryggisnefndar grænlænska þingsinser að koma sér fyrir hér í sætinuog við eigum ánEvaeftir að eigamjög áhugaverð spjallum hennar insýnsem hún hefur auðvitaðfrá fyrstu hendiyfir þá atbyrðisem þar hafa átt sér staðPippalúk LingeWelcome to FleikaskilThank youYou are the chairman of theForeign Affairs and Security Committeein Greenlandand have been since2023which means thatyou were therewhenDonald Trump was voted in asPresident of the United StatesCan you describe those days?Soas Greenlandic peoplewe've experienced thejoke or theinterest for Greenlandfirst time Donald Trump was presidentand we kind oflaughed at it back thenbut historicallythe United Stateshave always been interestedin Greenlandbecause when the Germansoccupied Denmarkthe ties between usgot cutand all the importof grocerieswas also cutso we relied on the United Statesduring the Second World Warso when the Germanswerewhen they lostwe reconnectedwith Denmarkand we knowthat the United Statestried to buy usfrom Denmarkback thenafter the Second World Warand we knowthat interesthas been theresince the 1800because ofrare earth mineralsso knowingthat was famouslyan offerof100 millionsin goldyesandthedeal with the Danishand the United Statesbetween themwasthat the statescould buytheislandsof South Americaand not Greenlandand never to mentionGreenland againyesso just to pin thathistoricallyso I knewthat he wasn't jokingthe second timebecausetalking aboutthator each otherbetween alliesis a chinkin the armyor armyou don't say thatto each othereven diplomaticallyyou don't say thatthe second timeand the alarmstarted ringingwhen he saidhe wantedownershipand controlof Greenlandbecause you don't say thatI wouldn't say thatto Icelandandvice versasoI've been theresince the beginningso this iskind ofjusthe's only beenvotedfordays agoand hasn'tevenbecomepresidentinauguratedand he startstalking aboutGreenland straight awayand whatyou were referringtoin his earlierfour yearsas presidentwas hisremarksin August2019whichkind ofpeople took lightlyin a wayyeahalso becausewe've never heardanyone say thatbeforeI think all thediplomaticsand governmentsof the westernhemispherehasn't heardsomeone talklike thatand alsobecausenone of usin the westernhemispherereally took himseriouslyin the firstperiod of hisofficeandback thenour primeminister saidwe're not for salebut we're openfor businesstrying to take itas an opportunityto havetradingorcollaborationif thatwas thecasefrom thestatesyeahMette Fredrikssonwho was theprime ministerof Danmarkthen alsocalled itabsurdand got aquite strongfeedback fromTrumpyeahhe calledher nastyyeahand cancelleda visitto DanmarkyeahexactlyI thinkit's a wayoftellingthat hetakes everythingvery personallynot diplomaticallybut verypersonallybecausethe waythe westernhemispherethinkused towork withis thatyou don'ttake itpersonallyyou takea dialogueyou speaktogethersit togetherandtake itdiplomaticallyand thatwas notthe caseyeahwhat iskind ofinterestingishowfastthingsescalatedeven thedaysafterkind ofthe daysof thenew year200025he's askedabout thisagainif heexcludesthe useof militaryforceandhe saysnoyeah25washecticbutalsoverywaitingishsoourministerstookthelikethey tookit quiteseriouslyand theyourformer primeministermy chairmanof mypartysaid tofox newsbecausewe assumedthatfox newswastherepublicansnewsnotoursbutheeventhoughthereweremanymanynewsbroadcasterswhocontactedushe tookthefox newsassumingthatthat'sthechanneltotelltheamericanpeoplewedon'twanttobeamericanwedon'twanttobedanishwearegreenlandicandthattheargumentwasit'sforthenationalandworldsecuritymattersandthenourbackthenprimeministerhesaidyoursecurityisoursecuritysowewouldn'tdoanythingtoharmtheunitedstatesbecausetheagreementfrom1951afterthesecondworldwarwasthattheamericanscouldfreelyhavebasesingreenlandandwe'veneverrejectedanyoneandwe'veonlybuiltmoreand moreagreementson topof1951agreementsowe'veneverbeenrejectingwe'vealwaysbeencollaboratingwiththemsoit'sabigshotforusthathisargumentwasthesecuritymattersbecausetheyhaveandtheyhadthatbaseinThulewheretheytooktheInuitoutofthevillageandforcedthemtoleavethevillagesotheycouldbuildabaseduringthesecondworldwarsowehaveexperiencedquitesomeforcesfromtheUnitedStatessincethesecondworldwarbecausetheInuitwholivedintheThuleareawereforcedtowalkorusedogsledtomovetoanothervillagetostartoverandwehavehackinoverthatbecauseit wasverytraumaticIthinktheyhadtowalk50kilometersinthewintertomovetoanothersettlementsothattheAmericanscouldbuildabaseandthebaseisstillthereandtheGreenlandicpeopleneverforcedthebasestocloseitwastheAmericansdecisionandwhatwe'releftwithishundredsofoiltanksthatrottinginthenaturemanymanyplaceswheretheyhavehadbasesandwe'veneverhadissueswithitwe'vetriedtomakethemcleanupandtheissuewasisitDenmarkisitAmericaorGreenlanderswhohavetocleanthatsothat'stheonlyresultofthatnotverybigissuestheUShadupto1719basesaroundGreenlandinthemidstoftheColdWarbutnowit'sdowntoonewithonlywhat150200militarypersonnelyeahandthemilitarypersonnelinTuleAirbaseiswithDanishCanadianandAmericanandtheyallcollaboratedreallywelltogetherandwe'vevisitedthemfromthecommitteeIthinkitwas24wherewevisitedwiththeDanishParliamentandtheGreenlandicParliamentandwegotverywellreceivedandwecouldhaveaninsighthowwelltheywereworkingtogetherandsoitwasanicesmallcommunityupinTulesothekindoftheshockcomeswiththisfocusonownershipandnotexcludinganyformofforceatallyesI'vebeen toBrusselsbeforeonceI thinkin thepastelectionperiodbutsincethenI'vebeen toBrusselsI thinkthree orfour timesto speakwithNATOwe areNATOwe liketocollaboratewith youwe'reopenforwhateverwe cansolvethisissuebecausewe'veneverbeenwantedhavingseenwiththeotherInuitofCanadaandAlaskaandChukotkainRussiahavingseenwhatthey'vebeendonetothemtheyhavenoextrarightstheyhavenoparliamenttheydon'thavecontrolovertheirfisheriesorhuntingareaI'veneverwantedanythingother thanwhat wehaveachievedbecausefirstweachievedhomerulein1979andthenselfgovernancein2009soforGreenlandicpeoplewe'vealwaysdevelopedourindependencetowardsindependencewedidn'twantthatfromtheonedaytotheothersoit'sbeenanongoingworktowardsindependenceand we'vealwayslooked toIcelandofhowyoudiditalwayslookedtowardsIcelandintourismsoit'salwaysbeenthegoalnumberonethebiggestachievementwouldbeindependencefromDenmarkandwhatTrumphasdonetousisthatduringthisJanuaryFebruary26whenwesawVenezuelanpresidentandthewifegettingabductedbytheAmericansisthatwecannothurryrushwecannotrushtobecomeindependentinthesetimeswhenthebiggestnationandthebiggestarmyisthreateningustooverthrowusandownussowhatourprimeministerhasdoneistofirstsaytotheGreenlandicpublicthatweareNATOwechoosethekingdomofDenmarkwechooseEuropetosendasignaltotheworldincasewegotoverthrownandhewasabductedandmaybeputamarionettesothatwasapossibilityyouwentthroughaftertheeventsinVenezuelayeahbecausewesawwhattheydidtoVenezuelanpeoplefirsttheycuttheelectricitytheycuttheinternetafewbombsorexplosionsandthentheytooktheVenezuelanpresidentandthewifewiththehelicopterandthetalkwasgettinglouderandlouderfromtheTrumpsideweneeditwewantitandIthinkwe'regonnagetitlikewe'veseensomanysayingsfromthepresidentmouththatweneedGreenlandandthathethoughtthatGreenlandicpeoplewantstobeAmericanwhichisnotthecaseandeverytimewesaidthatontheFoxNewsintheNATOandeveryareapossiblywealwayssaidwedon'twanttobeAmericanwedon'twanttobeDanishwewanttobeGreenlandicandno matterhowmanytimeswesaidthattheprimeministersaidthattheforeignministersaidthathealwayssaidtotheAmericansenatorstheywanttobecomelikegaslightingusallthetimenomatterwhichareawe'vesaidthathewouldalwaysrepeatthatwewanttobeAmericanwhichisnotthecaseIthinkthere'sinmyownwordsafewbadappleswhowantstobebecomeAmericanbutwhatI'veseenhowmanydemonstrationsI'veseenfromtheGreenlandicpeoplewereachedrecordamountofpeopleinthedemonstrationsandwhentheysaidtheycouldjustrisetherewasanoldAmericansenatorsoldierwhowenttonukemadeavideoandsaidit'ssoeasyforthemtheycanjustlandandthenrisetheAmericanflagandthenourmayorwhichiseastandwestGreenlandicareasheencouragedthepeopletoraisetheGreenlandicflagIthinkitwasJanuaryFebruarythisyearandsincethenourflaghasneverbeenSomuchareasevenkindergartenshaveGreenlandicflagintheirwindowsstillthisdayI'veneverseentheGreenlandicflagsomanyplacesbeforebutfromthatI'veseenthatnooneinGreenlandwantstobethemajorityofGreenlanddoesn'twanttobecomeAmericanweknowthatthewelfaresystemisnotthereyouhavetopayforanythingyouhavetopayforeducationandwe'veseenwhatthey'vedonetotheblackAmericanstheNativeAmericansandnowHispanicAmericansandwearenotwhiteyoucanseemostofushavedarkhairbutwearemulticulturalwehavehalfIcelandichalfFaroesehalfDanishhalfNorwegianweareverymyancestorsaremainlyGreenlandicbutI alsohaveNorwegianandGermaninthein mybloodlineif youcouldsaythatsoweareverymulticulturalevennotonlyincitizenshipbutalsoinourgenesbutwedon'tseeourselveswhiteeventhoughwehaveblueeyedpeopleamongusbutweIthinkwehavebeingInuitmeansthatwethewaythattheAmericanshavetreatedtheblacksandthenativessincethebeginningsincethe1600weseethemasourselvesasourbrothersandsistersIthinkwehaveaverystrongselfidentificationofwhoweareandwhowedon'twanttobesoI'veseenkidsbeinginterviewedbyanewspodcastwhataboutiftheywantedtogiveyouamillionnoneverbecausewearen'tgoingtogivethemalotofmoneyandwedon'tunderstandwhatthecircumstancescould beafterwe'vereceivedmoneywewouldloseourrightsindigenouspeople'srightschildren'srightsare notacceptedin theUnitedStatesandwhatwe'veaccomplishedwould belonggoneandweknowas apeoplethattheywantedtobuyGreenlandafterthesecondworldwarandthenmovethepeopleofGreenlandtoAlaskasoIthinktheyunderestimatedofusofourknowledgeofhistoryandwhattheintentionsalwaysbeenandIstudiedsomepollsthatweremadethereinJanuary2025thatshowedthat85%ofGreenlanderswantedtoremainsoandonly6%sawthemselvesaskindofbeingAmericaninthefuturesobuttell mea littlebitaboutyourselfwhoisthewomanthatkindofisthereinthatsituationyeahI wasbornin84inNuukandthenduringhighschoolIdidn'twanttoonlyknowaboutNuuksoIcalledthegymnasiumintheNorthGreenlandthewholesummerformetomovethereandhewaslikenoyou'refromNuukyouhavetostudyhighschoolinNuukorgymnasiumandthenbeingwhoIamIwenttoASEADwherethegymnasiumwasandinsistedIgotheresoIcouldnobecausemyfathercamefromthereIhadauntiesthereandlivedwithoneofthemandinsistedongoingtohighschooltheresoIhadmyhatfromthegymnasiumfromtheNorthGreenlandandthenlaterinSissimutandthenSouthGreenlandbecausewhenIIwasthinkinginthefuturewhenIsayGreenlandIdidn'twanttoonlyknowaboutthemaincapitalcityIwantedtobeabletosaytothepublicI'velivedthereandthereandthereandIknowtheGreenlandicpeoplesoI'vebeenhereinNorjöpandmetanIcelandicmanandhewaslikedon'tyouwanttoliveinIcelandjustmovehereandItoldhimnoIfeelthatIhavetogivesomethingfortheGreenlandicpeopleandIthinkitwasabitofaforesightofmebecomingapoliticianbecausemyfatherwasandI'mreallygladotherpeopletotakethejobIhavebeenhavingsincetheTrumperabeganbecauseI'vebeenreallyfightingfortheGreenlandicpeopleandIslammedthetabletowardstheDanishparliamentbecauseweknewthattheywerehavingaclosedoormeetingacoupleofdaysearlierandIslammedthetablewearenotsecondclassDanesweareequaltoyousoisthefairIislandsandIraisemyvoiceandyoucannothavemoreknowledgethanusit'susit'saboutwecannotfinalizeor makedecisionsbased onoldknowledgewe haveto havethe sameknowledgeand Iachievedthatso IthinkI'mprettyproudof mypastselfinsistingthat IstayinGreenlandandfightor workforGreenlandas I'mdoingrightnowso I'mprettystubbornand prettytemperamentalspontaneousandloudandeverythingthatwhatpatriarchywould hateto seea womanwho canslam onthe tablewithoutfearfulofoffendingthe DanesI thinkit wasreallyhelpfulandwe'vementionedkind ofTrumpbeing votedinthe escalationin January2025we jumpedone yearinto January2026and we willcome backto thatbutthe year25is kindofpackedwithTrumpsayingkind ofmakingthe caseagain andagainJ.D.Vancecamenono no nohe wantedtohe wantedto comeand there wasfromfor anofficial visitand you saidnowe saidnohe wasn'tinvitedand thepeople ofSisymiotin themiddle ofGreenlandthey wereplanning ondemonstratingevery timehe drovepastthey wouldturn theirbackson thecarbecauseeverythingthat mattersto theTrumpandMAGAis thepicturesyeahthat everypicture mattersif you havetaken apicture withthemthey couldwriteseethey loveAmericaor whatnotso Ithinkfor themturningtheirbackson thecarsofJ.D.Vancewould showbadpicturespublicpicturesso hechangedthe routehe wantedto cometoNuukhe wantedto cometoSisymiotand becausewe wereplanning ondemonstratingthey tooktoTuleairbaseinsteadwherethepeopleofGreenlandhavenoaccesstowehavetoapplytocometothebaseandtheyhaveso muchrightonthebasethattheyhavechangedthetimetimelineso it'scloser totheUnitedStatesthey havetheautonomyoftheTuleairbasewhichtheyhadformanymanyyearsso itwaskindofwindfeelingthatweasapeoplecouldjustbytellingthemthatwewereplanningondemonstrationflightsstraighttoNorthGreenlandinsteadofcomingtoNuukbecausewesawBut thistenseyearfromJanuary25toJanuary26howdidthatchangeyourlife?IhavetroublerememberingwhenwhathappenedmytimelineisdestroyedI'vebeenafraidmyshouldersarereallyhardandithasmadeustalktoBrusselsandEuropeandDanesabitofCanadaWesterncountriesWestNordiccountriesFaroeIslandsandIcelandmanymanymoretellingthemthesameandthesameagainwedon'twanttobeAmericanwe'veneverwantedtobeanythingelsethanwhatweareandthenpleasesupportusinthesetimessoeverytimeaministerfromtheWesternHemisphereEuropeCanadaeverytimetheyspokeonbehalfofushavereallymatteredforuseverytimesomeonewrotetothenewslettersortoTrumporanythingithasmeanta lotforusbecausewe'reonly56,000IknowhowtheylookatusjustasmallcityinKansaslike56Iknowwhatwe'refightingagainstit'smillionsandmillionspeoplemillionsandmillionsIsee,alwayssaysIthinkit hasbeenreallyimportantforustohaveaselflookingatourselvesthatwe'reonly56,000wedon'thaveanarmywe'repartofNATOthisissupposedtobeagoodthingtheydon'thavetooverthroworcontrolusbecausewe'realreadyapartofNATOandalreadymademoreandmoreagreementswiththestatessoallieshavebeenreallymeaningfuleverychancewegetwemeetwiththemsoCanada'sexiton theirnegotiationscouple ofdays agohas beensomethingkind ofoh it'spossiblefor themtonotbendoverorget ontheirkneesandjustsaythisis,thisisenoughsoeverytimesomeonerejectsorspeaksagainstTrumphas beenasortofwinningfeelingforGreenlandersIthinkcanwegotoJanuary2026wherekindofsomeintelorsomeinformationandthewordsofTrumpafterVenezuelaanddirectlyafterVenezuelaled toDanesalsoIcelandersbutrepresentativesof otherEuropeannationwenttoGreenlandandwithbloodwithammunitionwithequipmenttoblow upalandingstripIreadthisjustfromthenewsandwehavementionedithereinFlekarskildinthepodcastImeanthiswasarealhighpressureitwasarealthreatandwetookitveryseriouslyandalltherepercussionsweretakenbehindcloseddoorssothepeopleofGreenlanddon'tpanicandwhatwe'vewhatthearmyforceswereplanningonwastopsecretevenwedidn'tknowbutthepeopleofGreenlandrarelysleptIthinkwesleptreallybadlyJanuaryFebruarywewerereallyconcernedtheelderlypeopleneversleptwhatshouldwedowhat'sgoingtohappenbecausewearereallyawarethatweareagainstthehighlyhighlydevelopedmilitaryand we'veseen whatthey'vedone toVietnamAfghanistanIraqjust tohaveterritoryoilwe seeall thatbetweenthelinesand we'veseen itmany timeswhere theytook outa presidentand tooka marionettepuppytoleadtheAfghanor Iraqso theycan havecheaperoilso knowingthatand beenwe'vebeen livingin abubblelikeeverytimewe wenttravelingtoSouthAmericaEuropeAsiaand thepeopleaskedwhereare youfromGreenlandwhere'sthatis ita countrylikewe wereanonymousfor aslong aswe canrememberand itwas finewith usof coursetheIcelandicpeopleknowwheretheytheNordicpeopleknowwhereGreenlandisbuteventheNordicpeoplethoughtwewerelivinginiglooslikewewerethousandsofyearsbackdogsleddingandigloosandwarstheongoingwarswaslikefarawaytheDaneshaveasayingwarswaslikeatowninRussiabecauseit'ssofarawayitneveraffectedusandwejustonlysawitinthenewsandthoughtitmustbesoterribleandweknewthatthewarsinAfghanistanIraqandwhatnotledtorefugeestowardsEuropesoEuropewouldgainwarsbutthenwhattheymadeonlymademorerefugeestowardsEuropesoverysomethingthatwentonsofarwedidn'thavetowecouldbesecureinourownlittlevillagesandsmalltownsbutalsohaveaccesstointernetsowhenhebegantothreatenusitwaslikeasmallpersonalthingIwasdreamingIthinkitwastwentyfourtwentyfivewinterthreeorfourtimesIwoulddreamlikeinmydoorandwokeupbecauseitwassovividIwouldcheckiftherewassomeoneoutthereandwhenTrumpaftertheDecemberthreatenedofowningusandcontrollingusmyprimeministersaidthebiguhempiresareknockingonourdoorsIwaslikewasitthatImeanbeingsospiritualItriedtoconnectthedotshaveIbeenwarnedaboutthisbecauseitliterallyisabubbleburstingsuddenlywarsandthreatsarenotin afarfarawaynowit'sonourbackdooruhwantingtocontrolusit'saveryumyoudon'treallyhavepowerweknowthatwe'reonly56thousandbutweknowbeingapartofthekingdomofDenmarkhasprotectedusthekinghasnevervisitedussomanytimestwotimesinoneyearthisisseriousandthat'sIthinkthekingofDenmarkwantedtoshowhisterritorythisisDanishterritoryanditonlyhelpedusbecauseeventhoughwecanhaveadifficultrelationshipwithDenmarkwelovethekingbecausethekinghavebeendotsleddingandbeeninGreenlandforsixmonthsIthinksohehaslosthishearttoGreenlandandweknowthatsoithasbeenverydifficultbutbecauseDenmarkis apartofEUandwearepartofDenmarktheEUhasbeenthereforusreallyagainandagainandagaindon'ttouchGreenlandit'stheterritoryofDenmarksowhatI'vebeentellingyourpartymemberOsasincethebeginningofyourtalksaboutEUornotI wastellingthemyou'reallalonewe'reinthekingdomofDenmarkthat'swhyEuropewasprotectinguspleaseseewhatkindofpossibilitiesthere isforIcelandwiththeEUbecausethetimeshavechangedwhetheryoulikeitornottheworldisnotthesamewhatwesawin2023andtodayeverythingisupsidedowndiplomacyisnotthereanymoreyoucanjustrandomlywriteonTwitterwhathasn'tTrumpwrittenonTwittersometimesthree orfourpostsoneanotherwhereheoverlooksanvillageinEastGreenlandhelloGreenlandlikethreateningustimeandtimeagainandwhenhementionedyouIcelandfourtimesIwaslikethisisnotacoincidencethey'vebeentalkingaboutGreenlandbehindcloseddoorsmanymanytimestwoorthreeyearsthisisnotacoincidencetobementioningIcelandfourtimesandIwashopingforyoutohaveatalkwithEUbecauseyouwerenotvotingyesornotobecomeamemberyouwerevotingyesornotoseewhatkindofpossibilitiestherewereandIwashopingforyoutosayyesbecauseIwouldnothaveIwouldnotwishforIcelandtoexperiencewhatwe'vebeenexperiencingandIdon'tthinkit'soverhe'sbeensayingMexicoisnextCubaisnextCanadaisnextGreenlandourGreenlandlikeyouneverknowwhathe'sgonnadoandbeforeTrumpweneverreallyknewwhatUnitedStatescoulddobecausewe'veseenwhatthey'vedonetoJapanVietnamAfghanistanIraqI'mmissingI think10countriessoTrumpornotthat'stheAmericanrealfacewe'reseeingbeforeitwasdiplomaticwarandandlosswhatnotnowit'sjustfreefallingjusttogainterritoryandoilandhe'snothidingthatnocanwegobacktoJanuary2026andtheescalationwherewhentheEuropeanmilitaryofficialscametoGreenlandTrumpthreatenedthosecountrieswithtariffsandthentheEUsteppedforwardandtheywerekind ofleakinginformationthat theywereconsideringthekindofbazookaas itiscalledwereyousurprisedaboutkindofthestrongresponseoftheEUandEuropeyeahnotreallybecausewe'vebeentalkingtothemsince24wedon'twanttobeIanyformofhelpwouldbehelpfulbuthethemarketadministrationhatesEuropebutwhatI'vebeensayingtoEuropeiswehavethesamevalueshumanrightsI'mthinkingaboutwomen'svoteswomen'srighttoabortionLTPTQclimateactionsovereigntyrespectforsovereigntyeverythingour valueisisalignedwiththeEuropeanUniontheywouldneverthreatenusthey'veonlyeverbeensogoodhavingclosetiesandcollaborationsincewe'vestarteditin1985soformetoexpresswhywewantcollaborationwithEUwasthehumanrightsandsovereigntyclimateactionbutI canalsoseewhatkindofsacrificesEUhasdoneforusbecausetherehavebeentariffsagainstthemit'sbeencostlyforthemandstilltheyfoughtforusandstillfightingforusmentioningthetradebazookaandstillfightingforusandstillwanttovisitustoshowthattheyarewithuseventhoughwearenotpartofEuropeandtheywanttousemanymorefinancialdevelopmentwithusinthesetimessolookingattheglobalperspectiveofthreeoldmenwanttohavemoreterritoryI'vebeenreallyreallyafraidthatXiJinpingwantsTaiwanPutinwantsUkraineTrumpwantsusso it'sa veryfrighteningtimesand Idon'tsee itendingverysoonsofor usto havealliesin thesetimesisreallyreallyimportantbecausewe'veneverwagedwaragainstanyonewedon'thavemilitaryouriceismeltingtheglobalaffectingourhuntingareasouranimalsfishit'sgettingwarmertheway Isee itnot onlysecuritywisebutclimateandenvironmentalwisethenextyearsareverydifficultand that'swhy Ithink it'sveryimportantto standtogetherwiththosevalueshumanrightsLGBTQandwhat IloveaboutReykjavíkiseverywhereI turneverycrossroadtheLGBTQflagiseverywhereandIthinkbetweenandthat'smypersonalopinionbetweenFaroeIslandsIcelandandGreenlandIcelandhasalwaysbeennumberonethewomenstrikedwasit70syou'reveryprogressivein therightdirectionclimateusingvolcanoand naturalresourcesto haveyourwormhousesandwhatnotyou'reveryprogressiveandyou'rewhat westrivetobecomemoreandmoreofequalityandwhatnotbutwhatIseewithTrumpandMargaistheoppositetheytakingawaythefemalerightstakingawaytherightstoabortiontakingawaytherighttoweddingsforLGBTQpeopletranspeoplelikeit'sgoingthewrongdirectionbecauseyoucannotstopclimatechangeandcertainlydrillbabydrillwon'thelpitandthesethreemenareoldmenthey'renotgoingtoseewhatwe'regoingtoexperiencethenext2030yearsandwhatourkidsaregoingtoexperienceifwedon'thaveactionagainstclimateactionclimatechangeandeveryyearandthisyeartoowe'veseenrecordheatwavesthewaterreservesdryingupfloodseverydayIfearwiththoseoldmenI'msorrybutallthreementheyaretryingtogainterritorywagingwarsisonlydestroyingourkidsfuturemoneyI meanI'vealwayslikewiththeIndianpeopleofnativepeopleofAmericahassaidonlywhenthelastfishhavebeencaughtonlywhenthelaststreamhavebeenpoisonedonlythenyouwillseeyoucannoteatmoneyandthat'swhatwe'reseeingrightnowmoneymoneymoneywhere'sthedrinkingwaterwhere'sthecropswhere'sthefishsoit'sgoingthewrongdirectionandthat'swhywehavetostandtogetheryesapartofthisisthatyourgovernmentsaidnodrillingforoilandnodiggingforuraniumsomeyearsagoandintothissituationnowthere isanoilcompanyon theshoresofGreenlandandbutyou alsohavethenegotiationsorwhatiskindofhappeningon thegroundindiplomaticdiscussionsyeahfortunatelywhentherhetoricfromTrumpwantingtocontrolusIthinkwe'regonnagetithe wassayinglikethatandhetookVenezuelanpresidentandthewifewerushedtohaveameetingwiththeDanishforeignministerbecausewedon'thavetherightfortheforeignministrywehadtogowiththeDanishandtomeetwiththeAmericansandwhattheconclusionwastohaveaworkinggrouptofinallylikeinsteadofoverthrowingustakingusbyforcetheycouldhaveaworkinggrouptofinalizeifwecouldcompromiseinsteadofbeingownedinsteadofbecomingAmericansothetalkinghasbeenbegunsincethisbeginningofthisyearandstillongoingandwe'llseehowitturnsoutifwestillcanhaveourlandinsteadofthemtakingoverliketheyhavedonewithtwotheairbasewherewehavetoapplytocomeintothezonesoit'sstillongoingandweonlyhavetohopethatwecanfindasolutionbutwhentheCanadiansslammedthedooronthemIwaslikesomeonehastheballstojustslamthedoorbutit'sin averyunsecureperiodstillpeoplewouldsaywhenTrumpisoffthepresidencyeverythingwillbefinethewayIseeitMargaisMargaTrumpornottherestofusistryingtohaveadiplomacydialogueandtheotherforcesarejustgoingwiththeirownpaceandownideologyandsothewayIseeitthenonfarrightpartieshaveahugeassignmenttoholdthethingsweloveandourvaluestogetherandthesestormsthatarecomingthestormsarecomingmaybethat'sthefinalwordsyeahpeoplelookchairmanof theforeign affairsand securitycommitteeof theGreenlandicParliamentthank youvery muchthank youthank youÞað er ekkilöst viðaðmaðursé nánasteftir sigeftirþettamagnaðavittalviðPippalúkþað vareinlegtsíndistyrken endurspeklaðilíkahvaðþettahafa veriðótrúlegirog einstakirtímarmeðgríðarlugálæguráþaðfólk semhefurstaðiðí framleginufyrirgrænlendingahúnundustrykkaðuaðgrænlandhefur veriðbæðiformlegaogpólitístá leðitilsjálfstæðisenaðakkuratnúnaíþessaristöðuaðþásé þaðórensættoglýsingarnará þvíhvernigþaðað verahlutiafDanmörkuogþar meðhlutiafEvrópusambandinuoghvaðgildiþaðhefurhaftíþessuþrýstingisemhefurkomiðfrábandaríkjunumkallastmjög áviðþað semvorum að ræðaí síðastaþættiviðÞortísKolbrúnumíraunaðgrænlandsemvirðistveikaraþegarþegarhugsafyrstum þaðápappirmeðafÍslanderkannskimeðþessumnánutengslumsterkaraeins ogkom ádaginníjanuaráþessuáriþegarEvrópusambandiíraunbeint ogóbeinthótaðiaðgrýpatilgríðalegraaðgerðaefnagæslegaef aðbandaríkinmyndufylgjahótanumTrumpeftirþar semaðekkikom framíviðtalunuvar aðnáttúrulegatömimónuðisetna íDavosaðþámá segjaTrumphafi tekiðþað útá borðinuallavegaíorðikvæðinuaðbeitahervaldisemmörgumfannstíraunmjögfjärstaðkendhugmynden vargreinilegaraunverluúr óttibæðiheimamannaogbandamannaþeirraenþað varí sömuræðusem aðhannsæðiÍslandfjórumþegar hannætlaðilíklegaað segjaGrænlandþannig aðmargtí þessuviðtaliðisem ereitthvað til aðhugsa umfyrir okkurog mérfannstmagnaðog hún talaðibeintin íhjarta á méref ég á að verabara alvegheðalög með þaðþegar hún var aðútskýraþessisameilugildimannrettindihinsseginréttindiáhersla álofslagsbreytingaráhersla áfullveldivirðingu fyrirsjálfstæðiþjóða oglandamærumsem sameilakjarnarþar semGrænlandingarleita tilEvrópueftir bandalagiog styrkog stuðningivið þessiprinsipen alvegljóst aðhennarvísanirogvísanirGrænlandingaerumikillí sögufrumbikaogömurlegarreynslumarga þerraaf samskiptumviðstór þjóðurog stórveldiení raun líkatil heimssem hefur veriðfullur afstríðumsem mörg voruháð oggrundvellinýlendustöfnuogGrænlandingarað einhverjaleita ólíktÍslandingumhugsa siginn ísvona þessanýlandusöguheimsinsalla samanÞetta varfyrstaviðtaliðviðgestífleikarskilumhingatilÉg hefðiáhugaði aðheyra fráykkurbæði fráviðbröðáyngånginogviðtaliðoghugmyndiraðfrekarumfjöldurnefnumþví aðégeruþettafyriraðmeðáframmeðþettaenhlakatilaðhaldaáframhaldafleikarskilumgangandiogfáfráykkurviðbröðog hugmyndirTakk fyrir í dagættum mérteがgjæ obsSalvebegir1111111111
Flekaskil

Flekaskil - 21. þáttur - Pipaluk Lynge

mán. 31. ágú. 2026, 22:52 · 1:06:31

Flekaskil – halda áfram. Heimurinn á korteri og Grænland Flekaskil halda áfram þótt Þórdís Kolbrún stigi til hliðar sem stjórnandi. Pipaluk formaður utanríkis- og öryggisnefnd Grænlenska þingsins opna

Samantekt

1. Þáttur þessa hlaðvarps snýst um Grænland og áhrif Bandaríkjanna á þá einstaklinga og þjóðina, þar sem Pippalúk Linge, formaður öryggisnefndar grænlenska þingsins, deilir þekkingu sinni á þessum stórum málefnum.

2. Ýmis boð Trumps og ógnir tengdar Grænlandi, allt frá því að hann ætlaði að "kaupa" eyjuna, hafa skapað óvissu meðal grænlendinga, sem eru nú að berjast fyrir sjálfstæði og sjálfstjórn í viðbót við traust tengsl við Dani.

3. Umræður um sjálfstæði Grænlands hafa orðið flóknari, sérstaklega í ljósi nýrra áskorana eins og umhverfisbreytinga og auðlindanýtingar, sem hvoru tveggja hafa áhrif á lífsgæði Grænlendinga.

4. Pippalúk Linge undirstrikar mikilvægi alþjóðlegra tengsla. Hún talar um það hvernig bandalög í Evrópu og stuðningur við mannréttindi eru nauðsynleg til að Grænland geti vaxið og blómstrað án þess að eiga undir högg að sækja sýndarvandasamtök.

Lykilorð

Flekaskil - 21. þáttur - Pipaluk Lynge
Flekaskil
0:00 0:00
♪